Bölge Adliye Mahkemesi 2025/1643 E. 2025/1738 K. – İhya

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

14. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: 2025/1643

KARAR NO : 2025/1738

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi

TARİHİ: 02.07.2025

NUMARASI : 2025/565 Esas - 2025/602 Karar

DAVA: Şirketin sicil kaydının ihyası

Taraflar arasındaki ihya davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; Taraflar arasındaki şirketin ihyası davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı, davalı tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; müvekkilince ihyası istenen ...... Tekel ...İnşaat Otomotiv Turizm Dayanıklı Tüketim Malları Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi ve Birtem Temizlik Güvenlik İlaçlama Makina ve Araçları Bakım Onarım Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin hasım gösterilerek Bakırköy 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2023/746 Esas sayılı dosyasında rücuen tazminat davası açıldığını, her iki şirketin tasfiye edildiğinin mahkemece bildirildiğini ihyası talep edilen ...... Tekel ...İnşaat Otomotiv Turizm Dayanıklı Tüketim Malları Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketinin 31.07.2013 tarihinde ticaret sicilinden re'sen terkin edildiğini, ihyası talep edilen Birtem Temizlik Güvenlik İlaçlama Makina ve Araçları Bakım Onarım Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin ise 24.09.2013 tarihinde ticaret sicilinden re'sen silindiğini taraf teşkilinin sağlanması için şirketlerin ihyası gerektiğini ileri sürerek, her iki şirketin ihyasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, savunmasında özetle; ihyası istenen her iki şirket yönünden müvekkilinin TTK'nın 32 ve Ticaret Sicili Yönetmeliğinin 34. maddesine uygun işlemler yaptığını, resen terkin işleminin mevzuata uygun olması nedeniyle yargılama giderlerine hükmedilemeyeceğini, ihyası istenen ...... Tekel ...İnşaat Otomotiv Turizm Dayanıklı Tüketim Malları Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketinin asgari sermaye artırım yükümlülüklerini uyarılara rağmen yerine getirmemesi nedeniyle terkin edildiğini, şirketin ihyasına karar verilmesi halinde tasfiye memuru atanması gerektiğini, şirket ve yöneticilerine gönderilen ihtarların usulüne uygun şekilde tebliğ edildiğini veya tebliğ edilmiş sayıldığını, Birtem Temizlik Güvenlik İlaçlama Makina ve Araçları Bakım Onarım Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin de mevzuata uygun şekilde ilanlar yapılarak terkin edildiğini savunarak, dava dosyalarının sonuçlandırılması için şirketlerin ek tasfiyesine ve tasfiye memuru atanmasına, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini istemiştir.İlk derece mahkemesinin, davanın kabulüne ilişkin kararı davalının istinaf başvurusu üzerine, ihya kararı verilmesi nedeniyle tasfiye memuru atanıp atanmayacağı ve ihyası istenen diğer şirket yönünden de inceleme yapılarak karar verilmesi gerektiği belirtilerek Dairemizce kaldırılmıştır. İlk derece mahkemesince kaldırma kararı üzerine, ihyası istenen Birtem Temizlik Güvenlik...Ltd.Şti'nin sicil kaydı getirtilerek davanın kabulüne karar verilmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "... şirketin adresinin tespit edilememesi ve bu hali ile TTK'nın geçici 7. maddesi kapsamında kaldığının tespiti üzerine, davalı sicil müdürlüğünce 2 aylık süre içinde münfesih olma sebebinin ortadan kaldırılması, için ihtarname hazırlandığı ve ihtarnamenin Ticaret Sicil Gazetesinde yayınlandığı,bu kapsamda hazırlanan tebligatın bila tebliğ iade edildiği,yasal zorunluluk olmasına rağmen şirket yetkilisine tebligat yapılmadan ilan ile yetinilerek terkin işleminin yapıldığı,ayrıca ihyası talep edilen şirket hakkında terkinden önce yürüyen bir icra takibinin bulunduğu,,derdest dosyası bulunan şirketin sicilden resen terkin edilemeyeceğine ilişkin yasal düzenlemeye aykırı davranıldığı,ayrıca şirketin Kanun'da belirtilmeyen bir sebepten ötürü sicil kaydının silindiği,buna göre davalı sicil müdürlüğünün işleminin usulsüz olduğu,ihyası talep edilen şirket aleyhine açılan davanın sonuçlandırılması için şirketin ihyasının zorunlu olmasına göre davacının hukuki yararının bulunduğu gözetilerek; davanın kabulü ile davalı Müdürlüğün işleminin kaldırılarak dava dışı resen terkin edilen şirketin ihyasına,ihyası istenilen şirketin terkin sebebi gözönüne alınarak tasfiye memuru atanmasına yer olmadığına, keyfiyetin karar kesinleştiğinde tescil ve ilanına, davalının usulsüz terkin işlemi ile işbu davanın açılmasına sebebiyet vermekle birlikte davalı sicil müdürlüğünün yasal hasım olması ve davacı tarafından sadece açtığı davada taraf teşkilinin sağlanması amacıyla ihya talebinde bulunulduğu, davalının ihyası istenilen şirketi usulsüz terkin ettiğine dair davacının bir iddiasının bulunmaması hususları gözönüne alındığında davalı aleyhine yargılama gideri ve vekâlet ücreti takdirine yer olmadığı..." gerekçesiyle, davanın kabulü ile ... Sicil Müdürlüğünün ...-0 sicil numarasında kayıtlı iken sicilden re'sen terkin olan ...... Tekel ...İnş.Otomotiv Turizm Dayan.Tüketim Mall.San.ve Dış Tic.Ltd.Şti'nin ve Birtem Temizlik Güvenlik İlaçlama Makina ve Araçları Bakım Onarım Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin tüzel kişiliğinin Bakırköy 3.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2023/476 Esas sayılı dosyası ile sınırlı olmak üzere ihyasına, ihya edilen ilk şirkete yetkilisi ...'un diğer şirkete ise yetkilisi İsmail Koçoğlu'nun tasfiye memuru olarak atanmasına, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, karar verilmiştir. Bu karara karşı, davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Mahkemece müvekkili lehine yargılama gideri ve vekalet ücreti takdir edilmemesinin hatalı olduğunu, müvekkilinin taraf olduğu Bakırköy 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2023/746 Esas sayılı dosyasında taraf olan ...... Tekel ...İnşaat Otomotiv Turizm Dayanıklı Tüketim Malları Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi ve Birtem Temizlik Güvenlik İlaçlama Makina ve Araçları Bakım Onarım Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin ihyasına karar verilmesine rağmen, şirketi kusurlu şekilde terkin eden davalının yargılama giderleri ile vekalet ücretinden sorumlu tutulması gerektiğini, müvekkilinin 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 56/b. maddesi gereğince harçtan muaf olması nedeniyle bu durumun kararda dikkate alınması gerektiğini, Bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve davanın kabulü ile yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına, karar verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, TTK'nın geçici 7. maddesi gereğince şirketin ihyası istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda ...... Tekel ...İnşaat Otomotiv Turizm Dayanıklı Tüketim Malları Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi ile Birtem Temizlik Güvenlik İlaçlama Makina Ve Araçları Bakım Onarım Pazarlama Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketinin ihyasına, ihya edilen şirketlere tasfiye memuru atanmasına ve davalının yasal hasım olması nedeniyle yargılama giderlerinden sorumlu tutulmamasına karar verilmiş; bu karara karşı, davacı vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır....... Tekel ...İnşaat Otomotiv Turizm Dayanıklı Tüketim Malları Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi ve Birtem Temizlik Güvenlik İlaçlama Makina Ve Araçları Bakım Onarım Pazarlama Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketinin TTK'nın geçici 7. maddesi uyarınca re'sen terkin kapsamında silinen kayıtlarının ihyası istenmiştir. Mahkemece her iki şirketin sicil kaydının Bakırköy 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2023/476 Esas sayılı dava dosyasında taraf teşkilinin sağlanması ihyasına karar verilmiştir.Uyuşmazlık, ihyası istenen irtem Temizlik Güvenlik İlaçlama Makina Ve Araçları Bakım Onarım Pazarlama Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi yönünden mahkemenin yetkili olup olmadığı ile davalının yarılama giderlerinden sorumlu tutulup tutulmayacağına ilişkindir.Emsal Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2024/2866 Esas, 2024/4419 Karar ve 29.03.2024 tarihli emsal ilamında belirtildiği üzere, 29.05.2024 tarihli 32560 sayılı Resmî Gazete'de yayınlanan 7511 sayılı Türk Ticaret Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 16 ncı maddesi ile 6102 sayılı Kanunun geçici 7 nci maddesinin on beşinci fıkrasına “Bu maddede öngörülen usule uygun olarak kaydı silinen şirket veya kooperatifin ihyasına ilişkin yapılacak yargılamada ilgili ticaret sicili müdürlüğü aleyhine yargılama giderleri ve vekalet ücretine hükmolunamaz.” cümlesi eklenmiş olup anılan Kanun'un 23.maddesinde bu hükmün yayımı tarihinde yürürlüğe gireceği belirtilmiştir. Bu durumda anılan hüküm uyarınca da dava konusu terkin işlemi nedeniyle davalı Ticaret Sicil Müdürlüğü aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesi gerekir. Bu itibarla mahkemece anılan yasal düzenlemeye göre sicil memurluğunun yargılama giderlerinden sorumlu tutulmaması yerindedir. Mahkemece getirtilen sicil kayıtlarına göre ihyası istenilen ...... Tekel ...İnşaat Otomotiv Turizm Dayanıklı Tüketim Malları Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi'nin muamele merkezinin Zeytinburnu ilçesi olduğu ve Bakırköy mahkemesinin yetkili olduğu anlaşılmıştır. Ancak ihyası istenilen ... Güvenlik İlaçlama Makina Ve Araçları Bakım Onarım Pazarlama Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketinin muamele merkezinin Eyüp ilçesi Topçular Mahallesi olması nedeniyle mahkemenin yetkili olup olmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir.TTK'nın 547. maddesinde düzenlenen yetki kuralı ihya davası bakımından bir kesin yetki kuralı olup, kesin yetki dava şartı olduğundan, mahkemece HMK'nın 114/1.ç maddesine göre dikkate alınmalıdır. Dava şartı olan kesin yetki kuralı kanun yolu incelemesi dâhil olmak üzere yargılamanın her aşamasında kendiliğinden dikkate alınır. Bu durumda mahkemece ... Güvenlik İlaçlama Makina Ve Araçları Bakım Onarım Pazarlama Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nin sicil kaydının yeniden incelenerek muamele merkezinin mahkemenin yetki alanında kalması hâlinde işin esası hakkında karar verilmesi, aksi halde bu şirkete yönelik davanın ayrılarak yetkili mahkemeye gönderilmesi gerekmektedir. Mahkemece kesin yetkiye ilişkin dava şartı değerlendirilmeden dosyadaki delillere göre ihya kararı verilmiş olması doğru görülmediğinden, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması gerekmiştir. Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.a.6 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılmasına ve davanın yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda yeniden görülmesi için dosyanın kararı verin ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair aşağıdaki karar verilmiştir.

KARAR :Yukarıda açıklanan gerekçelerle;

1-HMK'nın 353/1.a.6. maddesi uyarınca, ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılmasına, 2-Yukarıdaki açıklamalar ışığında davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, 3-Davacı tarafından yatırılan istinaf peşin karar harcının, talep halinde ilk derece mahkemesince davacıya iadesine,4-Kaldırılan ilk derece mahkemesi kararının icrasıyla ilgili olarak İİK'nın 36. maddesi uyarınca yatırılan teminatların, yatıran taraflara iadesine,5-Yapılan kanun yolu giderlerinin, ilk derece mahkemesince, esas hükümle birlikte yargılama giderleri içinde değerlendirilmesine,6-Gerekçeli kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine dair;HMK'nın 353/1.a maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonunda, oy birliğiyle ve kesin olarak karar verildi. 06.11.2025

KANUN YOLU:HMK'nın 353/1.a maddesi uyarınca karar kesindir.