Bölge Adliye Mahkemesi 2024/1019 E. 2026/1030 K.

T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 27. HUKUK DAİRESİ Esas No: 2024/1019 - Karar No:2026/1030 T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 27.HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2024/1019 KARAR NO : 2026/1030 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R

BAŞKAN : ... (...) ÜYE : ... (...) ÜYE : ... (...) KATİP : ... (...)

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 09/07/2024 NUMARASI : 2022/391 E-2024/509 K

ASIL DAVADA DAVACI : ... VEKİLLERİ : Av. ... - E TEBLİGAT Av. ... - E TEBLİGAT

DAVALI : ... VEKİLLERİ : Av. ... - E TEBLİGAT Av. ... - E TEBLİGAT

İHBAR OLUNAN : ...

BİRLEŞEN ANKARA 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN 2022/494 ESAS SAYILI DAVADA DAVACI : ... VEKİLLERİ : Av. ... -E TEBLİGAT Av. ... - E TEBLİGAT

DAVALI : VEKİLLERİ : Av. ... - E TEBLİGAT Av. ... -E TEBLİGAT

İHBAR OLUNAN : ... -

DAVA VE BİRLEŞEN DAVANIN KONUSU : Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

KARAR TARİHİ : 30/09/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 30/09/2026 Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkin asıl ve birleşen davada mahkemece verilen karara karşı süresi içinde davacı-birleşen davada davalı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Asıl davada davacı vekili, taraflar arasında 11/03/2022 tarihinde, 28-30 Mart 2022 tarihlerinde ... ...tarafından, ... Sergi ve Kongre Merkezi-Ankara'da düzenlenecek... işi ile ilgili olarak bu zirvede kullanılacak özel imalat stantlarının, hazırlanmış ve onaylanmış proje doğrultusunda üretilmesi, kurulması, zirveye ilişkin dekorasyon hizmetinin ve bu kapsamda yapılması gereken her türlü hizmetin müvekkili şirket tarafından üstlenilmesi konulu 8.356.000,00 TL + KDV bedelli sözleşmenin imzalandığını, sözleşmenin imzalanması sonrasında müvekkili şirket tarafından 3.000.000,00 TL olarak tahsil edilen avans bedeli ile işlerin yapılmaya başlandığını, fuar alanında yapılacak inşai faaliyete ilişkin başkaca firmalarla anlaşılıp ürün tedarik edilerek müvekkiline ödenen peşinatın büyük bir bölümünün bu işlere harcandığını, işin farklı kalemlerden oluşan niteliği nedeni ile fuar alanı, stantların imalatı, reklam baskı işleri için reklam baskı tesisleri, ışıklandırma, havalandırma, vs. her türlü tesisat ve kurulum ile ilgili olarak işin uzmanı firmalarla sözleşmelerin imzalanması ve üretimin yapılması için ilk önce ... Şti 7.756.000,00 TL + KDV bedelli sözleşme imzalanarak peşin alınan 3.000.000,00 TL’nin firmaya gönderildiğini, .... ...Ltd. Şti tarafından da ... A.Ş ile fuar kurulum ve dekorasyon konulu 5.376.000,00 TL + KDV bedelli,...ile 306.800,00 TL bedelli sözleşme ... ile 925.000,00 TL + KDV bedelli sözleşmenin imzalanarak mimari proje ve çizimlerin gerçekleştirildiğini, sözleşme ile üstlenilen tüm işlerin yerine getirilmeye başlandığını, 14/03/2022 tarihinde muhatap firma tarafından hukuken geçerli ve haklı bir neden gösterilmeksizin ...... oluru ile sözleşme konusu işin iptal edildiği ifade edilerek sözleşmenin feshi ile müvekkiline ödenen peşinatın iadesinin talep edildiğini, yine 16/03/2022 tarihli ihtarname ile sözleşmenin 6.3 maddesi hükmünce COVID-19 Pandemisi gerekçe gösterilerek sözleşmenin feshi ve verilen ödemenin iadesinin talep edildiğini oysa sözleşmenin imza edildiği tarih ile fesih edildiği tarih dikkate alındığında muhatap tarafından pandeminin gerekçe gösterilemeyeceğinin açık olduğunu, bu tarih itibariyle Zirvenin İzmir Ege ayağının yapılmış olduğu gibi pandemi ile ilgili önlemlerin hafifletildiğini, feshin haksız olduğunu, müvekkili şirketin sözleşme ile üstlendiği tüm yükümlülüklerini yerine getirerek malzeme ile çalışan tedarikçileri ile anlaşmalar yapıp ödemede bulunduğunu, haksız fesih nedeni ile menfi ve müspet zararın oluştuğunu, müvekkili şirketin fuar alan ve dekorasyonuna ilişkin sözleşme yaptığı ... A.Ş’nin İzmir 6.Sulh Hukuk Mahkemesinin 2022/61 Değişik İş Sayılı dosyası ile delil tespiti yaptırarak, yapılan üretim ve sözleşmenin feshi nedeni ile müvekkiline karşı dava açma hazırlığı içerisinde bulunduğunu,müvekkili şirketin TC Sınırları içerisinde Fuar Etkinlikleri Hizmetleri alanında faaliyet gösterdiğini dolayısıyla davalı ile aralarındaki sözleşmenin sözleşmeye uygun olarak yerine getirilmesi amacı ile yaptığı faaliyetlerin, başkaca fuar ve etkinlik sözleşmeleri yapmalarına da mani olduğunu, bu nedenle başkaca fuar ve etkinlik organizasyonlarının katılamayarak ticari zarara uğraması nedeni ile müvekkilinin kaçırmış olduğu ticari fırsatlardan elde edebileceği kârında tazmininin gerektiğini belirterek fazlaya ilişkin hakların saklı kalmaları kaydıyla, sözleşme kapsamında yapmış olduğu giderlerden kaynaklanan müspet zarar için 1.000,00 TL, haksız fesih nedeni ile kaçırılan fırsatlardan oluşan menfi zarar için 1.000,00 TL, kâr mahrumiyeti nedeni ile 1.000,00 TL olmak üzere toplamda 3.000,00 TL’nin ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Asıl davada davalı vekilii; müvekkili şirketin, ...Başkanlığı ile akdettiği 11.03.2022 tarihli sözleşmeyle “... Kayıt Hizmeti” işini yüklendiğini ve bu sözleşmenin 12. maddesi ile “sözleşmenin, Ofis'in ilgili mevzuat hükümleri, makamın idari kararı kapsamında da feshedilebilir” hükmünün amir olduğunu, akabinde üstlenilen bu iş için, davacı şirket ile 11.03.2022 tarihli hizmet sözleşmesi akdedildiğini, müvekkilinin 14.03.2022 tarihinde sözleşmenin 7.1. maddesi gereğince 3.000.000,00 TL tutarı iş avansı olarak davacıya gönderdiğini ve davacının iddiasının aksine imza edilen avans bedelinin tamamı olarak gönderildiğini, davacının, müvekkili ile akdettiği hizmet alım sözleşmesindeki borç ve yükümlülüklerini garanti eden üçüncü kişi ... Şti. ile davacı şirket ile müvekkili şirket arasında ayrıca bir de 11.03.2022 tarihinde Garantörlük/Kefalat Sözleşmesi akdedildiğini, müvekkilinin 12.03.2022 tarihinde bahsi geçen zirvenin iptal edileceğini haricen öğrendiğini, henüz kendisine yazılı bildirimde bulunulmasa da işe başlanmaması ve gerekli tedbirlerin ivedilikle alınması için 12.03.2022 tarihinde davacı şirketin yetkilisini arayarak işin iptal edilmekte olduğunu bildirdiğini, takip eden ilk iş günü 14.03.2022 tarihinde ...Başkanlığı, 41496949-05.99.2022 sayılı oluru ile müvekkiliyle akdedilen 11.03.2022 tarihli sözleşmeyi feshettiğini, davacı sıfatıyla bu davanın davacı tarafı aleyhine dava ikame edeceklerini ve bu dava ile birleştirilmesini talep edeceklerini ve kabul anlamına gelmemesi kaydıyla her halde ve peşinen takas mahsup definde de bulunduklarını, davacı tarafın bu davaya konu sözleşmenin haksız feshi iddiası ile bu davayı ikame ettiğini ancak sözleşmenin açık hükmü gereğince haksız feshin söz konusu olmadığı iddiasıyla işbu davanın peşinen reddi gerektiğini, bu davaya konu sözleşmenin 6.13. maddesinde “olağan üstü haller, covid19 pandemisi sebebiyle alınan idari yaptırım ve kararlar veya işverenin kusur veya ihmalinden kaynaklanmayan nedenlerle fuarın iptali veya başka bir tarihe ertelenmesi durumunda yüklenici, bu sebeple işverenden hiçbir masraf, gider, sözleşme bedeli, zarar ziyan veya her ne nam ve ad altında olursa olsun alacak talep etmeyecektir.” hükmünün yazıldığını ve taraflarca karşılıklı tartışılıp müzakere edildiğini iddia ettiği sözleşmenin ve bu şartın taraflarca kabul edilmesi üzerine imza edildiğini, davacının bu hükmü yok sayarak sözleşmenin covidi9 pandemisi sebebiyle feshedildiği iddiasının mahkemeyi yanıltmak amacıyla verilmiş bir beyan olduğunu, müvekkilinin sözleşmeye uygun olduğunu iddia ettiği feshini idarenin resmi kararından önce davalı tarafa bildirdiğini, her halde resmi karar tarihinde feshin kendisine bildirildiğini davacı tarafın da kabul ettiğini dolayısıyla fesih bildirimin gecikmeye düşmemiş müvekkilinin herhangi bir kusurunun bulunmadığını, resmi karardan önce de şifahen öğrenilen fesih ihtimalinin davacı şirket yetkilisi aranarak bildirildiğini ve bu iddianın telefon kayıtları ve tanık anlatımları ile ispat edilebileceğini, feshin haksız olduğu iddiasının hiçbir şekilde kabulü manasına gelmemesi kaydıyla, davacının zarar iddialarının gerçeği yansıtmadığını, somut ve kanıtlanmış herhangi bir zararın da bulunmadığını dolayısıyla bu talebin zenginleşmeye yönelik kötü niyetli bir tazminat talebi olduğu iddiasıyla reddini, davacının işi bir alt yükleniciye vermesi veya devretmesinin yasak olduğunu dolayısıyla akde aykırı yaptığı işlem ve ödemelerden bir zararı doğdu ise bu zarara kendisinin katlanması gerektiğini, davacının işi yüklettiği ... firmasını kendinden bağımsız üçüncü bir kişi gibi mahkemeye tanıttığını ancak sözleşmeye bakıldığı halde bu firma için kefil olarak imza yeri açıldığını ancak imzasının alınmadığının görüleceğini, müspet ve menfi zararların bir arada talep edilemeyeceği hususundan bahisle davacının tazminat istemlerinin kabulünün mümkün olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen davada davacı vekili; müvekkili şirketin ...Başkanlığı ile akdettiği 11/03/2022 tarihli sözleşme ile Beştepe Milli Kongre ve Kültür Merkezinde 28-29-30 Mart 2022 Tarihinde gerçekleştirilmesi planlanan bölgesel kariyer fuarlarının Ankara ayağı için "... Kayıt Hizmeti" işini üstlendiğini, sözleşmenin 12. maddesinde, sözleşmenin ofisin ilgili mevzuat hükümleri, makamın idari kararı kapsamında da feshedilebilir düzenlemesini içerdiğini, müvekkilinin söz konusu sözleşme ile üstlenmiş olduğu 28-30 Mart 2022 tarihlerinde ... ...Tarafından ... Sergi ve Kongre Merkezi-Ankara’da düzenlenecek İnsan Kaynakları Zirve Organizasyon işi dolayısıyla "İş bu zirvede kullanılacak özel imalat stantların, hazırlanmış ve onaylanmış proje doğrultusunda üretilmesi, kurulması, zirveye ilişkin dekorasyon hizmetin ve bu kapsamda yapılması gereken her türlü hizmet" için 11/03/2022 tarihinde davalı ... Ltd. Şti. İle sözleşme düzenlendiğini, sözleşmenin 6.13. maddesinde, müvekkilinin asıl iş vereni ...ile arasındaki sözleşmeye uygun olarak "İş verenin kusur veya ihmalinden kaynaklanmayan nedenlerle, fuarın iptali veya başka bir tarihe ertelenmesi durumunda yüklenici, bu sebeple işverenden hiçbir masraf, gider, sözleşme bedeli, zarar, ziyan, veya her ne nam ve ad altında olursa olsun alacak talep etmeyecektir.” hükmünün taraflarca kabul edildiğini, müvekkilinin sözleşmenin 7/1. maddesi düzenlemesine uygun olarak 11/03/2022 tarihinde 3.000.000,00 TL iş avansını alt yüklenici davalı şirketin hesabına gönderdiğini, ancak sözleşmenin imza edilmesi ve avansın gönderilmesinin üzerinden 24 saat geçmeden 12/03/2022 tarihinde müvekkilinin ...başkanlığı tarafından sözleşme konusu İnsan Kaynakları Zirvesinin iptal edileceğini haricen öğrenerek kendisine yazılı bildirimde bulunulmadığı halde davalıyı arayarak fiili durumu bildirip işe başlamaması ve gerekli tedbirlerin ivedilikle alması gerektiğinin aynı gün bildirdiğini, ...Başkanlığının 14/03/2022 tarihinde yapmış olduğu feshin mehil ve ihtarname ile 14/03/2022 tarihinde taraflarına bildirildiğini, 15/03/2022 tarihli ihtarname ile sözleşmenin fesih edilmiş olması nedeni ile ödenen iş avans bedelinin iadesinin talep edildiğini, müvekkili şirket tarafından davalı şirkete her ne kadar 12/03/2022 tarihinde İnsan Kaynakları Zirvesinin iptal edilmekte olduğu sözlü olarak bildirilmiş ise de, asıl iş veren ...Başkanlığı tarafından İnsan Kaynakları Zirvesinin iptal edilerek müvekkili ile akdedilen 11/03/2022 tarihli sözleşmenin idarenin 14/03/2022 tarihli resmi olur kararı ile feshedilmesi üzerine birde 14/03/2022 günü gönderilen mail ile işin ...başkanlığınca iptal edildiği, bu sözleşmeye bağlı olarak müvekkili ile davalı yan arasında akdedilmiş sözleşmenin, sözleşmenin 6.13. maddesi gereğince feshedildiğinin bildirilip ayrıca bu fesih beyanının davalı yana 15/03/2022 tarihli ihtarname ile bildirilip ödenen iş avansının iadesinin istenildiğini, davalının iş avansını iade etmediği gibi müvekkiline 16/03/2022 tarihli ihtarname göndererek feshin haksız olduğunu bildirip tazminat talep ettiğini, taraflarınca karşı ihtarname ile taraflarına gönderilen ihtarname içeriğinin kabul edilmediğini bildirip verilen iş avansının derhal iadesinin istenildiğini ancak iade edilmediğini belirterek müvekkili şirketçe iş avansı olarak ödenip sözleşmenin 6.13. maddesine aykırı olarak iade edilmeyen 3.000.000,00 TL alacağın 11/03/2022 olan ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen davada davalı vekili; esas davadaki dava dilekçesini içerik olarak tekrarladığını ifade ederek, davacının ...Başkanlığı ile imzaladığı sözleşme kapsamında müvekkili şirkete taşere ettiği, müvekkili ile davacı şirket arasında mezkur organizasyon işiyle ilgili sözleşme yapılarak müvekkili hesabına iş avansı ödemesi yapıldığını, müvekkilinin sözleşme ile ilgili üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirdiği, belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. İlk derece mahkemesince; asıl dava, sözleşmenin haksız feshi nedeni ile oluştuğu iddia edilen müspet ve menfi zararın tahsili, birleşen dava ise yine sözleşmenin haklı feshi nedeni ile peşin ödenen avansın iadesi istemine ilişkin olduğu, İzmir 6. Sulh hukuk Mahkemesinin 2022/61 Değişik İş sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden temin edilmiş, ayrıca taraflarca delil olarak dayanılan sözleşme örnekleri ve diğer belgeler dosyaya sunulmuş yazılan müzekkereler ile temin edildiği, mali müşavir, iç mimar, inşaat mühendisi ve nitelikli hesap bilirkişisinden oluşturulan bilirkişi kurulundan 11/03/2024 tarihli rapor aldırıldığı, taraflar arasında, ...Anonim Şirketi tarafından ...Ltd Şti'ne aralarında mevcut sözleşme kapsamında 11/03/2022 tarihinde yapılacak iş karşılığında avans olarak 3.000.000,00 TL ödendiği konusunda çekişme bulunmadığı, taraflar arasındaki 11/03/2022 tarihli sözleşmenin incelenmesinden, davacı ... Şti ve davalı ... Hiz. A.Ş'nin tarafları olduğu hizmet sözleşmesinin 2. maddesine göre davaya konu işbu sözleşmenin konusunun, ... Hiz. A.Ş’nin (işveren) 28-30 Mart 2022 tarihlerinde ...tarafından ... Sergi ve Kongre Merkezi-Ankara'da düzenlenecek olan... işini üstlenmiş olmakla bu zirvede kullanılacak özel imalat stantların, hazırlanmış ve onaylanmış proje doğrultusunda üretilmesi- kurulması, zirveye ilişkin dekorasyon hizmetinin ve bu kapsamda yapılması gereken her türlü hizmetin ...Şti (yüklenici) tarafından verilmesi olarak belirlendiği, “Sözleşmenin Kapsamı” başlıklı 3. maddeye göre, müşterinin düzenleyeceği zirve kapsamında, detayları belirtilen stant modellerinin verilen adetlerde uygulanacağı şeklinde bir kapsamın belirlendiği ve 4. maddede stantların teknik detayları sayıldığı, “Yüklenicinin Yükümlülükleri” başlıklı 4. maddenin 14. fıkrasına göre; bu çalışmaların 27 Mart 2022 tarihi saat 10.00'a kadar İşverene teslim edileceğinin kararlaştırıldığı, “İşverenin Yükümlülükleri” başlıklı 5. maddenin 1. fıkrasına göre; işverenin kurulum yapılacak alanın 18 Mart 2022 tarihi saat 09.00'da montaja hazır hale getireceğini taahhüt ettiği, “Yüklenici Yükümlülükleri” başlıklı 6. maddenin 9. Fıkrasında; yüklenicinin işbu sözleşme ile yüklendiği işi kısmen veya tamamen 3. bir kişiye devredemeyeceğini ve işverenin yazılı onayı taşeron çalıştıramayacağının hükme bağlandığı, 6. maddenin 10. fıkrasında; işverenin işi kül halinde yükleniciye verdiği, sözleşme konusu işin tek başına yüklenici tarafından yapılacağı konusunda anlaşıldığı, bu davaya konu haksız fesih iddiasının dayandırıldığı 6. maddenin 13. Fıkrasında; olağan üstü haller, covid-19 pandemisi sebebiyle alınan idari yaptırım ve kararlar veya İşverenin kusur ve ihmalinden kaynaklanmayan nedenlerle, fuarın iptali veya başka bir tarihe ertelenmesi durumunda yüklenicinin bu sebeple işverenden hiçbir masraf, gider, sözleşme bedeli, zarar, ziyan veya her nam ve ad altında olursa olsun alacak talep edemeyeceği, fuarın ileri bir tarihe ertelenmesi durumunda yüklenici ertelenen tarihte stantların kurulumunu yapacağının kararlaştırıldığı, bu davaya konu alacak talebinin dayandırıldığı mali ve hukuki esaslar başlıklı 7. maddenin 1. fıkrasına göre: işin bedelinin, yüklenicinin ifa ettiği hizmetlerin toplamı için 8.536.000,00-TL + KDV ücret alacağını, bahsedilen KDV hariç bedelin toplam %50’sine (3.000.000,00-TL) tekabül eden bedele ilişkin ödemenin işveren tarafından 11.03.2022 tarihinde avans olarak yüklenicinin sözleşmede belirtilen hesabına yatırılacağı, bakiye sözleşme bedelinin işin sözleşmeye uygun tam ve zamanında yapılması şart ve koşulu ile ayrıca sözleşme konusu zirvenin tamamlanmasından sonra yüklenici tarafından düzenlenecek faturanın işverene tebliğini takip eden 10 gün içerisinde aynı hesaba ödenmesinin taahhüt edildiği, diğer hususlara ilişkin düzenlenmiş 9. maddenin ilk hükmünde ise; işin hiç ifa edilmemesi halinde İşverenin herhangi bir ücret ödeme borcu bulunmadığı gibi işin zamanında veya sözleşmeye uygun olarak ifa edilemeyeceğinin yeterli süre önce anlaşılması halinde işverenin dilerse bir başka kişi/firma ile anlaşarak işi 3. bir kişiye tamamlatmaya yetkili olduğu, bu halde yüklenicinin herhangi bir ücret talep hakkı bulunmayacağı gibi işverenin bu sebeple katlanmak zorunda kaldığı tüm ek masraf, gider ve zararlarından yüklenicinin sorumlu olduğunun kararlaştırıldığı, aynı maddenin son bölümünde yüklenici tarafından bu sözleşme ile üstlenilen edimlerin ifası ve sözleşmede kabul edilen şekilde ifa edilememesi hallerinde işverenin doğrudan ve dolaylı olarak doğmuş doğacak tüm zarar ve ziyanlarının tazmininin ... ŞTİ. ile ... Tic. Ltd. Şti tarafından garanti edildiğini, aynı zamanda işbu şirketlerin yüklenicinin İşverene karşı işbu sözleşmeden kaynaklı doğmuş doğacak tüm borçlarına müşterek borçlu olarak müteselsil kefil olacaklarını bildirdiği, kefalet ve garantörlük ilişkisinin bu ana sözleşmenin ayrılmaz parçası olacak şekilde ek sözleşmeler ile düzenlendiği, tüm bu hükümlerin taraflarca imza edilerek onaylandığı, dosyaya sunulan belgelerin incelenmesinden 14/03/2022 tarihinde ...Başkanlığı tarafından, aralarındaki sözleşmenin akit tarafı ... A.Ş'ye gönderilen e-mail'de, sözleşmenin ... Makamının yoğun programları nedeni ile 28-29-30 Mart tarihlerinde başka organizasyonlar tertip edileceğinden fesih edildiğini bildirilerek sözleşmenin 12. maddesi uyarınca taraflarına ödenen 4.064.454,00 TL’nin 7 gün içerisinde iadesinin talep edildiği, ... A.Ş tarafından ise 14/03/2022 tarihli mail ile zirvenin iptal edilmesi nedeninden ötürü sözleşmenin de ilgili maddeleri uyarınca aralarındaki sözleşmenin fesih edildiğinin ... ... Ltd. Şti'ye 12/03/2022 tarihli telefon görüşmesi ile bildirilerek, bu sebeple ödenen avansın iadesinin talep edildiği, yine taraflarca iddialarının dayanağı olarak karşılıklı keşide edilen ihtarnamelerin de mevcut olduğu, İzmir 6. Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 2021/61 değişik iş sayılı dosyasının incelenmesinden, dava dışı ... A.Ş. tarafından, yine dava dışı... Ticaret aleyhine, taraflar arasında mevcut sözleşme kapsamında kurulacak stantlar için masraf yapıldığına ilişkin tespit talebinde bulunulduğu ancak aldırılan tespit raporunda yapılan gözleme dayalı olarak, fuar alanında bulunan emtia ile tespit isteyen arasında doğrudan bir bağlantı kurulamadığı bu nedenle de zarar tespiti yapılamadığının ifade edildiği, tüm dosya kapsamı değerlendirildiğinde; esas davada davacı şirketin, alt yüklenici sıfatıyla üstlendiği işin ifası için dava dışı şirketlerle işin yapımı konusunda sözleşmeler yapıp para gönderdiği ve onların yaptığı işlerden ötürü sözleşmenin haksız feshi nedeni ile tazminat ödeme yükümlülüğü ile karşılaşacağını ifade ederek, dava dilekçesinde açıklanan nedenlerle tazminat isteminde bulunduğu, taraflar arasında mevcut 11/03/2022 tarihli sözleşmenin 6.9. maddesinde yüklenicinin üstlendiği işin kısmen ya da bütünüyle üçüncü kişiye devir olunamayacağı, iş vereninin yazılı onayı olmaksızın taşeron çalıştıramayacağının kararlaştırıldığı, yine sözleşmenin 6.13. maddesinde olağanüstü haller, Covid-19, pandemisi sebebiyle alınan idari yaptırım ve kararlar veya iş verenin kusur ve ihmalinden kaynaklanmayan nedenlerle, fuarın iptali veya başka bir tarihe ertelenmesi durumunda yüklenici bu sebeple iş verenden hiç bir masraf gider sözleşme bedeli zarar ziyan ve her ne nam altında olursa olsun alacak talep edemeyeceği düzenlemesi dikkate alındığında, ana iş veren ... ...tarafından, sözleşme konusu işin yapımı idari tasarruf ile iptal edilmiş olmakla, sözleşmenin feshinde ana davada davalı ...A.Ş'nin kusur yada ihmali bulunduğunun kabulü mümkün olmamakla, esas davanın reddine karar verilmesi gerektiği, birleşen dava ile ilgili yapılan değerlendirmede ise, yine aynı sözleşme maddeleri dikkate alındığında, birleşen davanın davacısı ... A.Ş'nin özellikle gerekli uyarılarda zamanında yaptığı gözetilerek, sözleşmenin feshinde kusur ve ihmali bulunmamakla sözleşme kapsamında avans olarak davalı ...Şti'ne yapmış olduğu 3.000.000,00 TL ödemeyi sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre geri isteyebileceği anlaşılmakla birleşen dava yönünden davanın kabulü gerektiği kanaatine ulaşılarak asıl davanın reddine, birleşen davanın kabulü ile 3.000.000,00 TL'nin 21/07/2022 olan dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir. Davacı- birleşen davada davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; taraflar arasında 11.03.2022 tarihinde imzalanan sözleşme uyarınca müvekkil şirketin, 27.03.2022 tarihinde saat 10.00'a kadar yükümlülüklerini ifa etmek zorunda olduğu, ... ...tarafından organize edilecek ...gibi büyük bir organizasyon için, ifa süresinin oldukça kısıtlı olduğu, sözleşme yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirebilmek adına müvekkil şirketin, sözleşmenin akdedilmesinin akabinde ivedilikle çalışmalara başladığı, geniş çaplı bir organizasyonda, tüm iş kalemlerini tek başına ifa süresine yetiştirebilmesinin mümkün olmaması ve fuarda kullanılacak tüm malzemelere müvekkil şirketin sahip olmaması sebebiyle, gerekli siparişlerin oluşturulması ve sözleşmenin süresinde ifa edilebilmesinin sağlanabilmesi amacıyla bir firma ile sözleşme akdedildiği, taraflar arasında akdedilen sözleşme uyarınca belirlenen avans tutarının, davalı tarafından eksik yatırıldığı, 3.000.000,00 TL avans tutarının ... Ltd. Şti. hesabına gönderildiği, davalı tarafından ...Fuar Organizasyonunun iptal edildiğinin 15.03.2022 tarihinde gönderilen Ankara 63. Noterliği 08743 Yevmiye numaralı ihtarname ile olduğu, ilk derece mahkemesi gerekçeli kararında; "...A.Ş tarafından ise 14/03/2022 tarihli mail ile zirvenin iptal edilmesi nedeninden ötürü sözleşmenin de ilgili maddeleri uyarınca aralarındaki sözleşmenin fesih edildiğinin ...Ltd. Şti'ne 12/03/2022 tarihli telefon görüşmesi ile bildirilerek, bu sebeple ödenen avansın iadesinin talep edildiği anlaşılmaktadır." şeklinde belirtilmişse de 12.03.2022 tarihli telefon görüşmesinde fuarın iptal edildiği yönündeki iddianın davalının soyut iddialarından ibaret olduğu, buna rağmen ilk derece mahkemesi tarafından fuarın iptal edildiğine ilişkin bilginin, müvekkile 12.03.2022 tarihinde iletildiğinin kabulü ile karar verilmesinin açıkça hukuka aykırı olduğu, ilk derece mahkemesinin gerekçeli kararında; “Yüklenici Yükümlülükleri” başlıklı 6. maddenin 9. fıkrasında Yüklenicinin işbu sözleşme ile yüklendiği işi kısmen veya tamamen 3. bir kişiye devredemeyeceğini ve işverenin yazılı onayı olmaksızın taşeron çalıştıramayacağını hükme bağlandığı belirtilmiş ise de müvekkil tarafından, sözleşmede yüklenilen işin 3. kişilere devrinin söz konusu olmadığı, taraflar arasındaki sözleşme konusu fuar organizasyonunun oldukça büyük çaplı olup, fuar organizasyonu için hazırlanılacak sürenin son derece kısıtlı olduğu, bu sebeple müvekkil şirketin tek başına tüm organizasyon hazırlıklarını tamamlayabilmesini beklemenin açıkça hayatın olağan akışına aykırı olduğu, taraflar arasında mevcut eser sözleşmesi uyarınca, TBK’nın 471. maddesinde "Yüklenici, meydana getirilecek eseri doğrudan doğruya kendisi yapmak veya kendi yönetimi altında yaptırmakla yükümlüdür. Ancak, eserin meydana getirilmesinde yüklenicinin kişisel özellikleri önem taşımıyorsa, işi başkasına da yaptırabilir." şeklinde düzenleme olduğu, somut olayda müvekkil şirket tarafından, herhangi bir şekilde "alt eser sözleşmesi" ile davalı şirketle olan sözleşme konusu işin üçüncü bir şirkete devrinin söz konusu olmadığı, TBK hükümleri uyarınca; borçlu, borcun ifasında, ifa yardımcısı denilen gerçek veya tüzel kişilerin yardımından yararlanabileceği, müvekkil şirket tarafından, fuar organizasyonunun süresi içerisinde taraflar arasındaki sözleşmeye uygun şekilde ifa edilebilmesi adına, gerekli malzemelerin temininin ve üretiminin sağlanması amacıyla yapılmış sözleşmeler bulunduğu, bu doğrultuda yapılan sözleşmelerin "alt eser sözleşmesi" olarak nitelendirilebilmesi mümkün olmadığı, kaldı ki huzurdaki davalı tarafından, ticari hayatın olağan akışı gereğince müvekkil şirketin işin yapılabilmesi için başkaca firmalarla sözleşmeler akdettiği bilinmesine rağmen, bu sözleşmelerin alt eser sözleşmesi olduğu yönünde bir iddia bulunmadığı gibi işbu husus taraflar arasındaki eser sözleşmesinin haksız feshinde gerekçe olarak da gösterilmediği, taraflar arasında akdedilen 11.03.2022 tarihli sözleşme akabinde, kısıtlı süre sebebiyle müvekkil şirketin ivedilikle sözleşme ile yüklendiği işe başladığı, bu doğrultuda başkaca sözleşmeler ve ödemeler yaptığı, davalı tarafından, akdedilen eser sözleşmesi ile üzerine düşen avans ödemesinin eksik yapılmış olmasına rağmen, müvekkil şirket tarafından zaman kaybetmeksizin işin ifasına başlanmıştır. Müvekkil şirket tarafından çok kısa sürede yüklü miktarda emek ve ödemelerde bulunulduğu, işin sözleşmede belirlenen 27.03.2022 tarihine yetiştirilebilmesi çalışıldığı, davalı şirket tarafından, herhangi bir şekilde somut gerekçe gösterilmeksizin ve haksız fesih neticesinde müvekkilin uğramış olduğu zarar tazmin edilmeksizin eksik ödenen avansın iadesi yönünde kurulan hükmün, müvekkil şirket nezdinde büyük bir mağduriyete neden olduğu, somut olayda, müvekkili şirketin, davalı tarafından kendisine bildirimde bulunulan 14.03.2022 tarihine kadar halihazırda davalı tarafından kendisine gönderilen avans tutarını, sözleşmede belirlenen işin ifası amacıyla harcadığı, bu hususun dosya kapsamında mevcut sözleşmeler ve ödeme dekontlarıyla sabit olduğu, bu nedenle davalı tarafından müvekkile yapılan ödemenin, sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca geri istenebileceği yönünde karar verilmesinin hatalı olduğu, müvekkilin somut olayda herhangi bir zenginleşmesi bulunmadığı gibi, aksine sözleşmenin davalı tarafından haksız biçimde feshedilmesi neticesinde zarara uğradığı, gerekçede, taraflar arasındaki sözleşmenin 6.9 ve 6.13. maddelerinin esas alındığı, sözleşme tarihi ile teslim tarihi sayılmaz ise işin yapım süresinin 15 gün olduğu, 15 günde 327 adet ahşap stant yapımı, 1000 adet masa, 4000 adet sandalye, 300 adet farklı ebatlarda plazma tv, led ekran vs…nin hazırlanması gerektiği, böyle büyük montajlı bir işin tek bir şirket tarafından yapılmasının mümkün olmadığı, ancak müvekkilinin taşeron çalıştırmadığı, alt sözleşme ile işi devretmediği, müvekkilinin ifa yardımcısı çalıştırdığı, kaldı ki dosyada da mevcut olan yazışmalardan anlaşılacağı üzere, davalı/karşı davacı ...’un ifa yardımcısı ... şirketinden haberdar olduğu ve itiraz etmediği, dolayısıyla, müvekkilin bir kısım imalatların yapılması için ifa yardımcısı olarak ... şirketi ile anlaşmasının dava konusu somut olaydaki sözleşmeye aykırı olduğunu iddia etmenin doğru olmadığı, sözleşmenin 6.13 maddesi uyarınca olağanüstü haller, Covid-19 pandemisi sebebiyle alınan idari yaptırım ve kararlar veya işverenin kusur veya ihmalinden kaynaklanmayan nedenlerle, fuarın iptali veya başka bir tarihe ertelenmesi durumunda yüklenici bu sebeple işverenden hiçbir masraf, gider, sözleşme bedeli, zarar ziyan ve her ne nam altında olursa olsun alacak talep edemeyeceğinin düzenlendiği, ...’nin , ... ile olan sözleşmesini 14.03.2022 tarihinde sona erdirdiği,...’un ise bu hususu 15.03.2022 tarihinde keşide ettiği ihtarname ile müvekkile bildirdiği, ihtarnameden dönme gerekçesi net olmayıp, Covid-19 kaynaklı olduğunun anlaşıldığı, öncelikle sözleşme maddesinin yorumlanması gerektiği, 6.13 maddede fuarın ertelenmesi veya iptali durumunda ve sonrasında masraf vs talep edilemeyeceğinin kararlaştırıldığı, öncesinde ödenecek olan avans iadesinin belirtilmediği, ...’un iradesinin fesih mi dönme mi olduğunun tespit edilmesi gerektiği, feshin ileriye dönük etki yaratıp, sürekli edimli sözleşmeleri sona erdirdiği, dönmenin ise geriye etkili sonuç doğurup, ani edimli sözleşmeleri sona erdirdiği, Yargıtay içtihatlarında da ani edimli sözleşmelerde dönme durumunda, sözleşmenin sona erdiği kabul edildiğinden, taraflar bir şey alıp vermişse; artık sözleşme hükümlerine göre değil, sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre iade sağlandığı, bir sözleşmenin tek taraflı sona erdirilmesinde fesih mi, dönme mi hakkının kullanılacağını belirlemek için sözleşmenin ani mi, sürekli mi edimli olduğunun belirlenmesi gerektiği, bu konu eser sözleşmesi bakımından tartışmalı olduğu, bilindiği üzere eser sözleşmesi sonuç sorumluluğu doğuran bir sözleşme olup, sözleşmenin ifası eserin teslimi ile gerçekleştiği, bu yönü ile bakıldığında ani edimli olduğunun kabulü gerektiği, ancak eser sözleşmesinde özellikle imalat aşamasının uzun sürdüğü ve geldiği aşamaya göre değer kazandığı hallerde tamamen ani edimli olduğunu ileri sürmenin işin doğasına aykırı olduğu, bunu dikkate alan kanun koyucunun, TBK’nun bazı maddelerinde “dönme, duruma göre fesih” ibaresini kullandığı, Yargıtay’ın da işin geldiği aşamaya göre dönme veya feshe karar verdiği, somut olayda karşı tarafın ihtar ve dilekçelerinde fesih dese de dönme yolu ile sözleşmeyi sona erdirdiğinin açık olduğu, davalı/karşı davacı...’un, T.C. ...Başkanlığı tarafından aralarındaki sözleşmeden dönüldüğü için müvekkil ile olan sözleşmesinden döndüğü, mahkemece davalı/karşı davacı, ...ile olan sözleşmesindeki dönmenin haklılığını araştırmadığı, her iki sözleşme de bağlantılı olduğu halde, sorumluluğu tamamen müvekkilinin üzerinde bıraktığı, kendi hakkını araması ve sonuç alması mümkünken tüm zarara müvekkilin katlanmasını istediği, oysa ki asıl sözleşme ve alt sözleşmenin ortak tarafının davalı/karşı davacı olduğu, mahkemece sözleşmenin tek taraflı sona erdirilmesinin haklılığı bile sorgulanmadan karar verildiği, ...’un, ödenen avansın iadesi için müvekkile dava açtığında, müvekkile ödediği avansı aldığı ...’ne ödeme yapmadığı, rücu hakkının henüz doğmadığı, dava açıldıktan 1 yıl sonra bile ödemesini tamamlamadığı, davalı...’un kötüniyetli davrandığı ve dönmenin haklı bir sebebe dayanmadığı, kabul anlamına gelmemekle birlikte haklı sebebe dayansa bile, davalı/karşı davacı...’un, bu zararı iş sahibinden talep etmesi gerektiği, alt sözleşme asıl sözleşme ilişkisinde alt yüklenicinin asıl iş sahibine doğrudan başvuru imkanı olmadığından bunun sorumlusunun da asıl yüklenici yani davalı/karşı davacı... şirketi olacağı, mahkeme kararında belirtildiği gibi sebepsiz zenginleşmenin koşullarının gerçekleşmediği, söz konusu kısmi avansın harcanmasında, taraflar arasındaki sözleşme gereği haklı bir sebep olduğu, ayrıca ve önemle gerçekleşmesi beklenen sözleşmenin gerçekleşmemesinden kaynaklı müvekkilinin menfi zararının da olduğu belirtilerek kararın kaldırılmasına karar verilmesi talep edilmiştir. Dava ve birleşen dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkin olup, mahkemece asıl davanın reddine, birleşen davanın kabulüne dair verilen karara karşı süresi içinde davacı-birleşen davada davalı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi hükmü gereğince dosya üzerinden ve 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Mahkemece, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilerek yasal düzenlemelere uygun ve isabetli karar verilmiş olduğu, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla,asıl davada davacı-birleşen davada davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davacı-birleşen davada davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine, 2-Harçlar Kanunu gereğince asıl davada davacıdan alınması gereken 732,00 TL istinaf karar harcından peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 304,40 TL harcın asıl davada davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına,

3-Harçlar Kanunu gereğince birleşen davada davalıdan alınması gereken 204.930,00TL istinaf karar harcından peşin alınan 51.232,50TL harcın mahsubu ile bakiye 153.697,5 TL harcın birleşen davada davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına, 4-İstinaf başvurusu nedeniyle davacı-birleşen davada davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin ve ödediği istinaf başvuru harçlarının kendisi üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 361. maddesi gereğince kararın taraflara tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Yargıtay'da TEMYİZ yolu açık olmak üzere 30/09/2026 tarihinde oybirliği ile karar verildi.

Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ... e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır

e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır