Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/925 E. 2023/594 K.

T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2021/925 Esas KARAR NO : 2023/594 DAVALI : HASIMSIZ DAVA : Zayi Belgesi Verilmesi DAVA TARİHİ : 10/11/2021 KARAR TARİHİ : 12/06/2023 Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili talep dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait olan ve 2013/2014//2015/2016/2017/2018/2019/2020 dönemlerine ait olan tüm alış ve satış faturaları, Yevmiye Kebir , Envanter Defterleri ile içerisindeki fatura asılları ve tüm ticari defterlerin ... Mah. ... Bulvarı No:8A numaralı şirket merkezinde meydana gelen hırsızlıktan dolayı zayi olmalarından dolayı zayi belgesi verilmesi için işbu davayı açma zorunluluğu hasıl olduğunu, söz konusu nedenlerden dolayı müvekkilinin ticari faaliyetlerine devam ettirebilmesi adına, zayi belgesi verilmesini talep etme zarureti hasıl olduğunu, mahkemece re’sen gözetilecek nedenler ile müvekkilinin belirrtilen yıllara ait arşiv olarak kullandığı ve tüm ticari defter ve fatura asılarını muhafaza etmiş olduğu yerde hırsızlık olayı meydana gelmiş olmasından dolayı zayi olması sebebi ile davanın kabulü ile zayi belge verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Büyükçekmece .... Noterliğine davacı şirkete ait 2013-2020 yılları arasındaki yevmiye, kebir ve envanter defterlerine ait noter tasdik bilgilerinin celp edildiği anlaşılmıştır. ... Mühendislik İnş. Taahhüt Matbaacılık Turizm ve Bilgisayar Dış Ticaret Ltd. Şti'ye 2017 -2020 yılları arasında basımını yaptığı fatura bilgilerinin, .... Matbaa - ...'e müzekkere yazılarak 2013-2017 yılları arasında basımını yaptığı faturaların bilgilerin celp edildiği anlaşılmıştır. Büyükçekmece C. Başsavcılığı Zamanaşımı Bürosu'nun ... sayılı dosyasının celp edildiği anlaşılmıştır. Mahkememizce TTK'nun 82. Maddesi uyarınca tacir tarafından saklanması zorunlu olan defter ve belgeler kapsamında; Dava dilekçesinde dökümü yapılan belge ve faturalar da incelenmek suretiyle talebe konu ticari defterlerin usulüne uygun olarak açılış ve kapanış tasdiklerinin yapılıp yapılmadığı, zayi belgesi verilmesi talep edilen belgelerin nitelikleri itibariyle davacının yapmakta olduğu ticari işe ilişkin ticari belgelerden olup olmadığı, dava dilekçesi ekinde belirtilen belgelerin hangilerinin davacı şirket açısından saklanması zorunlu belgelerden olduğu hususunda bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş olup, Bilirkişi mali müşavir ....'ın 01/04/2023 tarihli raporunda özetle; İstanbul-Esenyurt İlçe Emniyet Müdürlüğü’nün Olay Yeri İnceleme Raporunda, hırsızlık olayın davacı şirketin adresinde ve 29.08.2020 tarihinde meydana geldiğinin, işyerinin tüm odalarının dağıtılıp karıştırılmış olduğunun, işyeri hol ve oda yer zeminlerine saçılmış zarflar, kağıtlar ve evrakların olduğunun beyan edildiği, davacı tarafın işyerinde meydana gelen hırsızlık olayının 29.08.2020 tarihli olduğu, davacının ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesine, kendisine zayi belgesi verilmesi istemiyle 10.11.2021 tarihinde dava açtığı, Davacı tarafın 15 günlük yasal süresi geçtikten sonra iş bu davayı açtığı, tacirin TTK'nun 82/7 maddesinden yararlanabilmesi için tacirin basiretli bir tüccar gibi davranıp bir taraftan defterlerin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyaa uğramanın onun iradesi dışında meydana gelmiş olmasının zorunlu olduğu, dosya muhteviyatına sunulan olay yeri inceleme raporunda hırsızlık olayının davacı tarafın iş yerinde olduğu, bu durumun davacı tarafın iradesi dışında meydana geldiğinin değerlendirildiği, TTK'nun 82. maddesi uyarınca hukuki ve dosya kapsamında tüm nihai değerlendirmenin mahkemenin takdirine bırakılarak davacı tarafın zayi belgesi verilmesi hususundaki talepleri 3 tablo halinde irdelendiğini, 1 Numaralı Tablo: Davacı şirket 2013-2020 yılı ticari defterlerinin zayi olduğu beyan ettiği, 6102 Sayılı TTK.m.64 ve VUK.182 gereğince tutulması mecburi olan 2013-2014-2015-2016- 2017-2018-2019-2020 yıllarına ait ticari defterlerin açılış ve kapanış bilgilerinin sunulduğu, davacı taraftan talep edilmesine rağmen ticari defterlerin noter açılış ve kapanış tasdik sayfa görüntülerinin sunulmadığı, sadece 2020 yılı e-defter mükellefiyeti oldukları yevmiye ve kebir e-defter beratlarının sunulduğu, Büyükçekmece .... Noterliği’nin 24.03.2022 Tarihli Yazısının eklerinde, davacı tarafın 2014- 2015-2016 yılları yevmiye, kebir ve envanter defterlerinin noter açılış tasdik bilgilerinin sunulduğu, iş bu sunulan bilgiler ile davacı tarafın sunduğu bilgilerin birbiriyle örtüştüğü, yapılan inceleme, tespit ve değerlendirmeler sonucunda ve rapor içerisinde açıklanan nedenlerle; davacı tarafın zayi belgesi verilmesi hususundaki taleplerinin 3 tablo halinde detaylı olarak rapor içeriğinde sunulduğu, davacı tarafın zayi belge talepleri ile ilgili TTK'nun 82. maddesi uyarınca hukuki ve dosya kapsamındaki nihai değerlendirmenin mahkemenin takdirine bırakıldığı sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE; Dava, TTK'nın 82.maddesine dayalı zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir. Bu madde hükmüne göre tacirin saklamakla mükellef olduğu defter ve belgeler, yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle kanuni saklama süresi içerisinde zayi olursa, tacir 15 günlük süre içerisinde bu hususta mahkemeye başvurarak kendisine belge verilmesini talep edebilir. Maddede yer alan “gibi” sözcüğü açıklanan olayların sınırlı sayılı olmadığını göstermektedir. Tacirin belgelerini muhafazada gerekli dikkat ve özeni göstermesi gerektiği gibi, olayın şüpheden uzak bir şekilde meydana geldiğine mahkemenin kesin kanaat getirmesi de gerekmektedir. Somut olayda her ne kadar davacı tarafından zayi belgesi verilmesi talep edilmiş ise de; tüm dosya kapsamı, dosyaya sunulan belgeler, celp edilen müzekkere cevapları ve alınan bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde, somut olayda davacı tarafın işyerinde meydana gelen hırsızlık olayının 29.08.2020 tarihli olduğu, davacının ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesine, kendisine zayi belgesi verilmesi istemiyle 10.11.2021 tarihinde dava açtığı, davacı tarafın 15 günlük hak düşürücü süre geçtikten sonra iş bu davayı açtığı, dolayısıyla davanın hakdüşürücü süre yönüden reddi gerektiği sonucuna varılarak davanın reddine karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM : Yukarıda Açıklanan Nedenlerle; 1-Talebin hak düşürücü süre nedeniyle REDDİNE, 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gerekli 179,90-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 59,30-TL harcın mahsubu ile bakiye 120,60-TL harcın davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA, 4-Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talebi halinde DAVACIYA İADESİNE, Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere talep eden vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/06/2023 Katip ... ¸e-imza Hakim ... ¸e-imza