Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi 2018/629 E. 2021/417 K.

T.C. ANTALYA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2018/629 KARAR NO : 2021/417 DAVA : Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 12/10/2018 Birleşen Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../... Esas -.../... Karar sayılı dava dosyasında; DAVA : Menfi Tespit DAVA TARİHİ : 27/11/2018 KARAR TARİHİ : 22/06/2021 Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili mahkememize sunduğu ana dava dosyasındaki dava dilekçesinde özetle; davacının davalı firmadan ... aldığını ve alınan malların karşılığında davacının davalıya muhatabı ... olan ... tarih ... nolu ... TL bedelli çeki, ... tarih ... nolu ... TL bedelli, ... tarih ... nolu ... TL bedelli, ... tarih ... nolu ... TL bedelli, ... tarih ... nolu ... TL bedelli çekleri verdiğini, davacı ile davalının anlaşarak anılan çeklerin yerine muhatabı ... olan ... tarih ... nolu ... TL bedelli çekin davalıya verildiğini, davacının 5 adet çekin davalı tarafından iadesini beklerken davalı tarafın ... tarihli ... TL bedelli çeki bankaya ibraz ettiğini ve banka hesapları müsait olmadığı için ödemesinin yapılmadığını, ... tarihli çek çıkış bodrosunda ve çek fotokopisi altına yazılan yazılardan açıkça anlaşılacağı üzere davalı tarafın ... tarihli ... TL bedelli çek dahil 5 adet çek yerine ... TL bedelli çeki almasına rağmen yani davaya konu çek ve diğer 4 adet çekin vadelerini ... TL bedelli çek ile ötelemesine rağmen haksız ve kötüniyetli olarak ... tarihli ... TL bedelli çeki yazdırdığını, anılan çeke davalı tarafça bankadan karşılıksızdır şerhi düşüldüğü için ve 10 gün içinde bankaya teslim edilmediği için davacının çek cezalısı durumuna düştüğünü, 10 yıl boyunca çek karnesi alamayacağını, bu nedenlede davacının uğrayacağı zararlara ilişkin maddi ve manevi tazminat davası açma haklarını saklı tuttuklarını, davalı tarafın bu eyleminden dolayı suç duyurusunda bulunulacağını, fazlaya ilişin hakları saklı kalmak kaydı ile davacı tarafından verilen çeklerden keşidesi davacı olan ... şubesine ait ... tarih ... nolu ... TL bedelli çek yönünden davalıya borçlu olmadıklarının tespitine, davaya konu çekin davalı tarafından icra takibine konu edilmediğinden İİK 72/2 kapsamında davalının elinde bulunan çekin davalıdan alınarak dava sonuna kadar mahkeme kasasında muhafaza edilmesine, davaya konu çek nedeniyle ihtiyati haciz ve icra takibine geçilmemesine, icra takibine konu edilmesi halinde ise takibin durdurulması yönünden ihtiyati tedbir kararı verilmesine, çekin ödenmesi durumunda davanın istirdat davası olarak devam ettirilerek ödeme gününden itibaren en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte bedelin davalıdan tahsiline ve istirdadına, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin müşterek ve müteselsilen davalılara yükletilmesini talep etmiştir. Davalı vekili mahkememize sunduğu ana dava dosyasında ki cevap dilekçesinde özetle; yetkisizlik kararı verilerek dosyanın yetkili... Asliye Hukuk (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) mahkemesine gönderilmesini, davacının dilekçesi ekinde sunmuş olduğu ... tarihli protokolde imzası bulunan ...' in davalı şirket adına çek alma, çek düzenleme ve protokol imzalama yetkisi bulunmadığını, bu yetkinin şirket yetkilisine ait olduğunu, delil olarak sunulan ... tarihli protokolün şirket yetkilisi tarafından imzalanmadığı için geçersiz olduğunu, ... tarihli ... numaralı ve ...-TL bedelli çekin söz konusu protokolden bir gün sonra ... tarihinde keşide edilip teslim alındığını, söz konusu çekin alacak yenilenmemek ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla alındığının açık olduğunu, ilgili protokolün tarafların iradesini yansıtmaması nedeniyle aslının iptal edildiğini, davacı şirket yetkilisi tarafından da ... tarihli ... nolu ve ...-TL bedelli çekin ödeneceğinin taahhüt edildiğini, protokolün taraflarca iptal edilmiş ve protokol aslının imha edilmiş olmasına rağmen kötüniyetli bir şekilde sözleşme suretinin saklandığını ve dosyaya sunulduğunu, aslı olmayan protokol sureti saklanarak kötüniyetli bir şekilde işbu davanın ikame ettiğini, çekin ödeneceğine ilişkin şirket yetkilisi ...'nın verdiği taahhütün dosyaya sundukları mail yazışmalarından da anlaşılacağını, kambiyo senedinin bir defa düzenlendikten sonra doğumuna neden olan ilişkideki bir aksaklık veya bozukluğun kambiyo senedinin geçerliliğine etkili olmayacağını, kambiyo senedine dayalı bir talep ile karşılaşan borçlunun, borçlanmasına neden olan temel borç ilişkisindeki sakatlığı ileri sürememesinin kambiyo senetlerinin mücerretliği ilkesinin sonucu olduğunu, çekin bir ödeme aracı ve borca istinaden verildiğini, davacının dilekçesi ekinde sunmuş olduğu protokolün geçersiz olduğunu, ...-TL bedelli çekin borca istinaden alındığını, davacı borçlu borcunu inkar etmemekte bilakis davalıya borçlu olduğunu kabul ettiğini, davacının ... tarih ... nolu ...-TL bedelli,... tarih ... nolu ...-TL bedelli, ... tarih ... nolu ...-TL bedelli, ... tarih ... nolu ...-TL bedelli, ... tarih ... nolu ...-TL bedelli çeklerin vadesini ötelemek amacıyla ... tarihli ve ...-TL bedelli çekin keşide edildiği iddiasının gerçeği yansıtmadığını, ... tarih ... numaralı ...-TL bedelli çekin vade tarihi, ...-TL bedelli ve ... tarihli çekten zaten ileri bir tarihte olduğunu, kısaca davacının ...-TL bedelli beş adet çekin vadesini ötelemek amacıyla ...-TL bedelli çekin verildiği şeklindeki iddianın gerçek olmadığını, haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, uğranılan zararların tazmini için alacağın %20 sinden aşağı olmamak üzere tazminatın davacı borçludan alınarak davalıya verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekili birleşen Antalya ...Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... Esas sayılı dava dosyasına sunduğu birleşen dosya dava dilekçesinde özetle; ana dava dosyasında belirtilen ve dava konusu olan çek dışındaki diğer 4 adet çekle ilgili ve aynı gerekçelerle menfi tespit isteminde bulunmuştur. Davalı vekili birleşen dosya yönünden sunduğu birleşen dosya cevap dilekçesinde de; Ana dava dosyasındaki cevap dilekçesindekibeyanlarını tekrarla diğer 4 çek yönünden de davanın reddine karar verilmesi gerektiğini beyan etmiştir. Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... tarih, .../... Esas, .../... Karar sayılı ilamı ile birleştirme kararı verilmiştir. Taraflara usulüne uygun duruşma gün ve saatini bildirir meşruhatlı davetiyelerin tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmıştır. Antalya C.Başsavcılığının .../... Soruşturma ve .../... Soruşturma sayılı dosyalar uyap sistem üzerinden dosyamız arasına alınmıştır. ... Sosyal Güvenlik Kurumu'na müzekkere yazılarak gelen cevabi yazı dosyamız arasına alınmıştır. ... Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak; ...'ye ... tarihi itibariyle temsil yetkisi bulunan kişi/kişilerin bildirilmesi, ayrıca şirket çalışanı olduğu bildirilen ...'in şirketteki görevi ile yetkisine ilişkin varsa kayıt ve belgelerin celbine karar verilmiş, gelen yazı cevabında: ...'in davalı şirkete temsil yetkisinin bulunmadığı görülmüş, ... SGK İl Müdürlüğünün ... tarihli yazı cevabından ...'in ... tarihi itibariyle davalı işyerinden ... ünvanı ile sigortalı olduğu anlaşılmıştır. Dava dilekçesi ekinde ibraz edilen ... tarihli belge aslının ibrazı hususunda davacı tarafa süre verilmiş, ancak belge aslı ibraz edilmemiştir. Mahkememizce yargılama sırasında; yargılama sırasında mahkememizce uyuşmazlığın çözümüne ilişkin olarak tarafların ticari defter ve belgelerinin incelenmesine karar verilmiş, davalının ticari defter ve belgelerinin incelenmesine ilişkin ... Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılmıştır. ...Asliye Hukuk Mahkemesi'ne bilirkişi tarafından sunulan ... tarihli raporda özetle; "...1-Davalının 2018 yılları yasal defter kayıtlarına göre davacıdan ... TL. alacaklı olduğu, 2-Davalı tarafından 2018 yılında davacıya düzenlenen faturaların e-fatura olarak düzenlendiği, 3-Davacı tarafından davalıya keşide edilen çeklerin tamamının ödenmediği bir kısmının yenisi ile değiştirildiği, bir kısmının ise karşılıksız çıktığı ve de ötelenen çeklerin de karşılıksız çıktığı,..." sonuç ve kanaatine varıldığı belirtilmiştir. Davacının ticari defter ve belgelerinin incelenmesine ilişkin mahkememize sunulan ... tarihli raporda özetle; "...Davacı tarafın ticari defterine göre;  ... tarihinden sonra her hangi bir ticari hareket olmadığı,  Davacı şirketin ... tarihi itibariyle ...-TL. tutarında davalı şirkete borcu olduğu,  Karşılığında iade alınan çekler sonrası aşağıda yevmiye tarih ve numarası ile dökümü gösterilen toplam ...-TL. çeklerin verildiği,. Tarih Yevmiye No Açıklama Vade Tutar ... ... /.../... VERİLEN ÇEKLER/ ... ... /.../... VERİLEN ÇEKLER/... ... ... ... ... /.../... VERİLEN ÇEKLER/... ... ... /../... VERİLEN ÇEKLER/... ... ... /.../... VERİLEN ÇEKLER/... ... ... ... ... /.../... VERİLEN ÇEKLER/... ... ... Toplam ... Davacının ticari defterlerine göre verilen ... TL. lık çeklerin davacı tarafından ...-TL tutarındaki kısmının mal ve hizmet olarak karşılığının alındığı, (...-...) = ...-TL tutarındaki kısmın ise mal ve hizmet olarak karşılığının olmadığı tespit edilmiştir..." sonuç ve kanaatine varılmıştır. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE; Dava, İİK. 72. Maddesi gereğince icra takibinden önce açılan çek nedeni ile borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir. Dava konusu somut olayda, davacı tarafından taraflar arasındaki alım satım ilişkisinde davacının dava konusu ... tarihli ... TL bedelli çek ile birleşen dosyada dava konusu olan ... tarihli ... TL, ... tarihli ... TL, ... tarihli ... TL bedelli ve ... tarihli ... TL. bedelli çeklerin davalıya teslim edildiği, daha sonra tarafların bu çeklerin yerine ... tarihli davacı tarafından düzenlenen ... TL. bedelli çekin verilmesi hususunda anlaştıklarını, ancak davalının daha önce verilen çekleri iade etmediği, ... TL bedelli dava konusu çeki bankaya ibraz ettiği, dava dilekçesi ekindeki ... tarihli belge nedeniyle davacının dava konusu ve birleşen dava konusu çekler yönünden borçlu olmadığı iddia edilmiştir. Davacı tarafça dosyaya ibraz edilen ... tarihli dava dilekçesi ekinde sunulan belgede davacı şirket ile çekleri teslim alan sıfatıyla ...'in imzasının bulunduğu adı geçenin şirketin temsilcisi olup olmadığı hususunda yazılan müzekkerelerimizden şirketi temsil yetkisinin bulunmadığı, ancak davalı tarafça söz konusu protokolün inkar edilmeyip, iptal edildiğinin beyan edildiği görülmüştür. Somut olayda, incelenmesi gereken hususun dava konusu çek ile birleşen dosyaya konu çeklerin yerine verildiği iddia edilen ... TL bedelli çekin verilmesinin borcun yenilenmesi niteliğinde olup olmadığıdır. 6098 Sayılı TBK.'nun 133. Maddesinde; " Yeni bir borçla mevcut bir borcun sona erdirilmesi, ancak tarafların bu yöndeki açık iradesi ile olur. Özellikle, mevcut borç için kambiyo taahhüdünde bulunulması veya yeni bir alacak senedi yada yeni bir kefalet senedi düzenlenmesi,tarafların açık yenileme iradeleri olmadıkça yenileme sayılmaz." şeklinde belirtilmiştir. Dava dilekçesi ekinde ibraz edilen ... tarihli belgede ... tarihli ... TL bedelli çekin davalı tarafça cari hesaba alacak kaydedilmesinin talep edildiği ve (aşağıda dökümü bulunan çeklere istinaden) ibaresi ile dava konusu ve birleşen dava konusu çeklerin tarih ve bedellerinin belirtildiği görülmüştür. Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 28/05/2009 tarih, 2008/9238 Esas, 2009/5074 Karar sayılı emsal içtihadında; "... davaya temel alınan ... tarihli sözleşmenin B.K.nun 114.maddesinde düzenlenen borcun yenilenmesi amacı ile yapıldığı, her ne kadar davalı vekili bu sözleşmeyi imzalayan ...’nun müvekkilini temsil ve ilzama yetkili olmadığını ileri sürmüş ise de, ... tarihli duruşmada sözleşmede bahsi geçen (7) adet senedin davacıdan teslim alındığını açıkça beyan etmesi nedeni ile bu sözleşmenin davalı tarafça kabul edildiğinin anlaşıldığı, sözleşme uyarınca sözleşme tarihinden önceki senetlerin hükümsüz olduğunun kabulü gerekeceği nedeni ile davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir. Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA..." şeklinde belirtilmişir. Dava konusu somut olayda, her ne kadar ... tarihli belgenin aslı ibraz edilmemiş ise de; davalı tarafça bu belgenin düzenlenip daha sonra iptal edilmiş, ancak buna ilişkin delil ibraz edilmemiştir. Belgede imzası bulunan ...'in şirket temsilcisi olmadığı, ancak davalı şirketin sigortalı çalışanı olduğu ve pazarlamacı sıfatı ile sigortada kaydının bulunduğu anlaşılmıştır. Tarafların incelenen ticari defter ve belgelerine göre davacının davalıya ... TL tutarında borçlu olduğu, ancak bunun karşılığında ... TL bedelli çek ile dava konusu ve birleşen dava konusu çekler dahil toplam ... TL'lik çekin davalıya teslim edildiği, davacı tarafından teslim edilen bu çeklerin ... TL tutarındaki karşılığının mal ve hizmet olarak alındığı, kalan kısmın ise alınmadığı görülmüştür. Mahkememizce davalı tarafın cevap dilekçesinde açıkça yemin deliline dayandığı, davacı tarafça ibraz edilen protokolün sonradan iptal edildiği ve borcun yenilenmesinin söz konusu olmadığı iddialarına ilişkin olarak ispat yükünün kendisinde olduğu dikkate alınarak yemin deliline dayanıp dayanmadığı, davacıya yemin teklifinde bulunup bulunmadığı hususunda beyanda bulunmak ve yemin metnini ibraz etmek üzere duruşma zabtının tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre verilmesine, verilen kesin süre içerisinde bu hususta beyanda bulunmadığı takdirde yemin deliline dayanmaktan vazgeçmiş sayılacaklarının ihtarına;duruşma zabtının davalı vekiline uyap sistem üzerinden elektronik tebligat yoluyla tebliğine karar verildiği, ... tarihinde tebliğ edildiği, davalı vekilinin beyan dilekçesini dosyamıza ibraz ederek yemin deliline dayanmadıklarını bildirmiştir. Tüm dosya kapsamı, yukarıda belirtilen kanun maddesi ve emsal içtihatlar birlikte değerlendirildiğinde: Her ne kadar ... tarihli belgede belirtilen ... TL bedelli çekin davacı tarafça borcun yenilenmesi karşılığı verilmediği, belge aslının düzenlendikten sonra iptal edildiği, ancak kötü niyetli olarak davacının belgenin suretini elinde bulundurarak dava açtığı iddia edilmiş ise de; bilirkişi raporu ile davacının davalıya ... TL tutarında borçlu olduğu hususu, davalı tarafça dava konusu çeklerin alındığı ve protokolün düzenlendiğinin kabul edildiği, buna karşın aksinin yani belgenin borcun yenilenmesine karşılık düzenlenmediği, protokolün iptal edildiği hususlarının yemin deliline dayanılmış olmasına rağmen ispatlanamadığı görülmekle açıklanan gerekçelerle asıl dava ve birleşen dosya yönünden davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Asıl Davanın ve Birleşen Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin .../... Esas -.../... Karar sayılı davanın ayrı ayrı KABULÜNE, Buna göre asıl davaya konu ... Şubesi’ne ait ... tarih ... nolu ... TL bedelli çek ve birleşen davaya konu ... tarih ... nolu ... TL bedelli, ... tarih ... nolu ... TL bedelli, ... tarih ... nolu ... TL bedelli ve ... tarih ... nolu ... TL bedelli çekler nedeniyle davacının davalıya borçlu olmadığının TESPİTİNE, 2- Mahkememizin ana dava dosyası yönünden Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli ... TL harçtan, peşin olarak alınan ... TL harcın mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 3-Mahkememizin ana dava dosyasında Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap edilen ... TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, 4-Mahkememizin ana dava dosyası yönünden ... TL dava ilk masrafının davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, 5-Mahkememizin birleşen dava dosyası yönünden Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli ... TL harçtan, peşin olarak alınan ... TL harcın mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 6-Mahkememizin birleşen dava dosyası yönünden Avukatlık Asgari Ücret tarifesine göre hesap edilen ... TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, 7-Mahkememizin ana dava dosyası yönünden ... TL dava ilk masrafının davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, 8-Mahkememizin ana ve birleşen dava dosyası yönünden ... TL tebligat ve müzekkere gideri, ... TL bilirkişi gideri ve ... TL talimat gideri olmak üzere toplam ... TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, 9-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde istek aranmaksızın taraflara İADESİNE, Dair; davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/06/2021 Başkan ... ¸E- İmzalı Üye ... ¸E- İmzalı Üye ... ¸E- İmzalı Katip ... ¸E- İmzalı