İlk Derece Mahkemesi · Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi
Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2018/503 E. 2021/431 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2018/503
- Karar No
- 2021/431
- Karar Tarihi
T.C. ANTALYA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2018/503 Esas KARAR NO : 2021/431 DAVA : Menfi Tespit DAVA TARİHİ : 31/08/2018 KARAR TARİHİ : 24/06/2021 Mahkememizde görülmekte olan menfi tespit davalarının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı tarafın mahkememize verdiği dilekçesinde özetle: Hakkındaki takibe konu krediyi, annesinin sera yapmak için aldığını, kendisinin de bu kredi sözleşmesinin kefili oldu- ğunu, annesinin yaşından dolayı hayat sigortası yaptırıldığını, sigortanın lehtarı olarak da ala- caklı bankanın gösterildiğini, bundan sonra annesinin ... da öldüğünü, ölümü üzeri- ne hayat sigortasının devreye girmesi ve alacaklının alacağını bu sigortadan alması gerekir- ken kendisi ve annesi hakkında takibe girişilmesinin yasal olmadığını, bu şekilde girişilen ta- kip üzerine ... taşınmazın devrinin de usulsüz olduğunu, belirterek borçlu olmadığının tespiti ve icradan ihale yolu ile satılan taşınmazın alıcı adına kaydının iptali ile kendi adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı alacaklı banka vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacının annesinin müvekki- li bankadan kullandığı kredinin Tarım Kredisi olduğunu, davacı ...'nın da bu kredi sebebiyle şahsi kefaletinin bulunduğunu, ...'ya hayat sigortası yapılmadığını, bu yüzden hayat sigortasından da herhangi bir tahsilat yapılmadığını, dava konusu taşınmazın ihalesinin feshine ilişkin davanın reddine karar verildiğini ve onama kararının kesinleştiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... tarihinde verdiği dilekçesinde ise, borçlunun ... tarihinde kullandığı ... tutarındaki kredi için 3 yıllık sigorta yaptırdığını, sigortanın 3. yılında sigortalının öldüğünü, rizikonun meydana geldiği ... tarihi itibarıyla azalan teminat oranına göre sigortalı lehine ....-TL tahsilat yapıldığını ve bakiye borç için takip işlemlerine başlandığını, borçlunun ... tarihinde kullandığı ....-TL lik kredi için ise 1 yıllık hayat sigortası yaptırıldığını, sürenin ... tarihinde dolması rizikonun bu süreden sonra ... tarihinde meydana gelmesi sebebiyle bu sigortadan herhangi bir tahsilat yapılmadığını, ölenin herhangi bir talebi olmadığı için üretici karttan kaynaklı borcunun sigorta teminatı altına alınmadığını belirtmiştir. Dosyayı görevsizlik kararı ile mahkememize gönderen Antalya ... Asliye Hukuk Mahkemesi ... tarih ve ... karar sayılı ilamında davalı banka hakkında açılan menfi tespit davasını mahkememize göndermiş, diğer davalılar yönünden ise yargılamayı kendisinin sürdürdüğü anlaşılmıştır. Davalı bankaya müzekkere yazılıp taraflar arasındaki kredi sözleşmesi ve hayat sigor- tasına ilişkin kayıtlar istenmiş ve dosya arasına alınmıştır. Mahkememizce dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, alınan bilirkişi raporuna göre ... İcra Müd.'nün üretici kart kredisinden kaynaklanan borçtan dolayı ... esas sayılı dosyasından ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile girişilen takipte yapılan satışlardan dolayı elde edilen tahsilatlar karşısında dava tarihi itibarıyla herhangi bir borcun kalmadığı, yine ... İcra Müd.'nün ... esas sayılı dosyasından girişilen takipte dava tarihi itibarıyla toplam borç miktarının ....-TL, ... esas sayılı dosyasında ise ....-TL olduğu, takibe konu kredilerin açıldığı ve kullandırıldığı ... tarihinde muris ... için iki ayrı sigorta poliçesi yapıldığı, bunlardan 1 yıl süreli olan sigortanın ... tarihinde riziko gerçekleşmeden sona erdiğini, 3 yıllık dönem için yapılan hayat sigortasından dolayı davalı alacaklı bankanın ... tarihinde ....-TL tahsilat yaptığını bu tahsi- latın da kredi hesabından mahsup edildiğini, davacının murisi ...'nın ....-TL tahsilatın yapıldığı hayat sigortası dışında bir sigortasının olmadığının tespit edildiği belirtil- miştir. Mahkememizce istinaf mahkemesinin kaldırma kararından önce yapılan değerlen- dirmede: Davacının kendisinin bizatihi herhangi bir sigorta poliçesini dosyaya sunmadığı, Dosyada mevcut sigorta poliçeleri incelendiğinde ....-TL teminatlı sigorta poliçesinin teminat süresinin ... tarihinde dolduğu anlaşıldığı, sigortalı ...'nın ölümü yani rizikonun gerçekleştiği ... tarihi itibarıyla takip konusu borçların bu poliçenin teminatı altında olmadığı, diğer poliçeye göre teminat süresinin sonunun ... tarihi olduğu, rizikonun ... tarihinde meydana geldiği, bu tarih itibarıyla poliçenin kredi sözleşmesinin teminatı niteliğinde olduğu, ancak düşen oranlarda bir teminat anlaşması yapıl- dığı için riziko tarihi itibarıyla teminat tutarının ....-TL olup alınan bilirkişi raporuna göre bu ....-TL'nin takip konusu borçlardan mahsup edildiğinin anlaşıldığı, bu durum- da davacının iddiasının aksine dava konusu icra dosyalarından dolayı takip tarihi itibarıyla davacının borçlu olmadığı iddiası yersiz olduğu, buna bağlı olarak icra kanalıyla yapılan sa- tışların da satışın temeli itibarıyla doğru olduğu, bilirkişiler tarafından icra dosyalarının dava tarihi itibarıyla hesaplamasının yapıldığı, bu hesaplamaya göre davacının hakkındaki 2 takip- ten dolayı borçlu olduğu 1 takibe konu borcun ise ödendiği anlaşıldığından, davacı borç- lunun ölen annesi ...'nın hayat sigortası sebebiyle borçlu olmadığına ilişkin menfi tespit davasının; davacı borçlunun, davalı ... hakkında yürütülen Antalya ... İcra Müd' nün ... esas sayılı dosyasında yapılan ödeme ile ... tarihi itibarıyla borcu kalmadığı, ... esas sayılı dosyasından ... tarih itibarıyla ....-TL, Antalya ... İcra Müd'nün ... esas sayılı dosyasından ... tarihi itibarıyla ....-TL borcu kaldığının TESPİTİ İLE REDDİNE ilişkin karar verilmiştir. Mahkeme- miz kararının istinafı üzerine BAM: “Davacının murisi ve annesi ...' nın bankadan kullandığı kredi nedeniyle hayat sigortası poliçesinden dolayı bankanın sigorta şirketinden ödeme aldığı iddiasına dayalı olarak açmış olduğu menfi tespit davasında Yargıtay 17. Hukuk D.nin yerleşik içtihatlarına göre, dava dışı ... sigorta şirketi ile ... ... şirketlerinin de hasım olarak gösterilmesi gerektiği, 6100 Sayılı HMK' da dahili dava usulü kabul edilmediğinden bu sigorta şirketleri aleyhine menfi tespit davası açılması için süre verilmesi, dava açıldığı taktirde eldeki dava ile birleştirilerek davalı sigorta şirketlerinin de savunma ve delilleri toplanmak suretiyle oluşacak sonuç dairesinde bir karar verilmesi” gerektiği gerekçesi ile mahkememiz kararı kaldırılmıştır. Bu kaldırma kararı üzerine mahkememizce davacı vekiline kaldırma kararında belir- tilen ... A.Ş ve ... A.Ş hakkında kaldırma kararı doğrul- tusunda dava açmak üzere süre verilmiş, açılan dava birleştirme kararı ile mahkememiz dos- yası arasına alınmıştır. Birleşen dosya dava dilekçesi incelendiğinde davacı vekilinin özetle: Müvekkilinin murisi ...’nın hakkındaki icra takiplerine dayanak kredi sözleşmeleri sebebiyle davalı sigorta şirketlerine hayat sigortası yaptırdığı halde icra dosyalarına konu borçların bu hayat sigortalarının sağladığı teminatla tahsil edilmesi gerekirken yapılan hayat sigortalarından bir tanesinin teminat süresinin dolduğu ve yenilenmediği, diğerinin ise 3. Yıl teminatının öden- diği bakiye borç kaldığı gerekçesiyle icra takibi yapılmasının yasal olmadığının zira teminat süresi dolan sigortaya istinaden sigorta şirketi ve davalı banka tarafından müvekkilinin bilgilendirilmesi gerekirken bilgilendirilmediğini yine 3. Yıl teminatına konu sigortanın ise azalan oranlı yapılmasının yasal olmadığının bu konuda müvekkilinin gereğince bilgilendiril- mediğini, böyle bir poliçe düzenlenmesine müvekkilinin muvafakatinin de olmadığını, sigor- ta şirketinin sorumluluğunun devam ettiğini, bu yüzden bu borçlardan müvekkilinin sorumlu olmadığını belirterek, borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı sigorta şirketleri yapılan tebligata rağmen herhangi bir cevap dilekçesi sunma- mışlar, duruşmaya da katılmamışlardır. Davalı sigorta şirketleri yönünden açılan davanın dosyamız arasında birleşmesinden sonra dosya bu konuda bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen raporda özet olarak, “muris ...’ının ... ölüm tarihi itibarıyla ... ... Şirke- tince yapılan 3 yıl vadeli ve azalan teminat bakiyeli 3 yıl vadeli taksitli kredi gözetilerek yapılan poliçe geçerli ve 3 yıl teminatı olan ....-TL sigorta şirketince dain mürtehin davalı bankaya ödenmiş olup başkaca geçerli bir poliçe bulunmamaktadır, muris ...’ın mevduat hesabında bulunan ....-TL para mevcudundan ....-TL nin noter ihtar bedeli olarak alındığı ve ... tarihinde geçerli sigorta poliçesinden hesaba ....-TL para girişine kadar hiçbir mevcut bulunmaması, kredilerin kat edilmesi ve icra takibine geçildiği hususları dikkate alındığında davalı bankanın süresi dolan poliçe için po- liçenin yenilenmesi hususunda kredi borçlusuna bilgilendirme yapması ve veya teklifte bu- lunmasının normal olarak beklenmemesinin gerekeceği, muris ... bankaya olan kredi ilişkisinde tüketici sıfatına haiz olmadığı, davalı bankadan kullandığı tarımsal işletmesinin finansmanı amaçlı krediler nedeniyle dosyaya sunulan ... tarihli raporda hesaplan- dığı üzere dava tarihi itibarıyla 3 ayrı icra dosyasından borçlu bulunduğu” belirtilmiştir. Bu rapora yapılan itiraz üzerine talimat yoluyla alınan raporda ise bilirkişi heyeti davacının murisinin ... tarihinde biri ....-TL, diğeri ....-TL bedelli iki adet davalı banka tarafından muris ...’ya taksitli kredi kullandırıldığı, yine ... tarihinde ....-TL limitli ... business üretici kart tahsis edildiği ve ....-TL nin çekildiği, bu kredileri teminen ... hayat uzun süreli kredi hayat sigor- tası düzenlendiği, bu sigortanın 3 yıl süreli olduğu, birinci. Yıl için ....-TL, ikinci yıl için ....-TL, üçüncü yıl için ....-TL teminat içerdiği; ... yıllık ... poliçesinin bir yıllık olduğu ... başlangıç tarihli olduğu, sigortanın ... tari- hinde yenilenmediği için hesap tarihi olan ... tarihini kapsamadığı, bankanın da poliçenin ... tarihinde süresi dolacak olması karşısında bundan önceki ... tarihinde ihtarname gönderip ...tarihinde de takibe geçtiği, taraflar arasındaki uyuş- mazlığın ... tarafından düzenlenen poliçenin kredi ilişkisi devam etmesine rağmen yeni- lenmemesinden kaynaklandığı, davalı sigorta şirketinin dosya kapsamında ve vefat tarihinden önce sona eren poliçeler sebebiyle tazminat yükümlülüğünün bulunmadığı, kredilere ilişkin hayat sigortasının yenilenmesini sağlamak sorumluluğunun davalı ... ta olduğu, bi- reysel kredilerle bağlantılı sigortalar uygulama esasları yönetmeliği 6. Maddesinin 2 fıkrasın- da ihtiyari sigortalarda kredi süresinde yenileme sorumluluğu, kredi kullanana yenilemeye ilişkin bildirim yapma ve bilgilendirme sorumluluğu ise kredi kuruluşuna aittir, hükmünün geçtiği, davalı bankanın ... tarihinde kredi ilişkisini sonlandırmış olması karşısında bildirim yapma yükümlülüğünün de sona erdiğini davalı bankanın ... ... poli- çesi kapsamında ....-TL tahsilat yaptığı, belirtildikten sonra ... sigorta poliçesinin yenilenmemesinden ... emeklilik a.ş nin ve ... sorumluluğunun olmadığı belirtilmiştir. (bilirkişiler ... ve ...’nin bu raporu hükme esas alınmıştır. ) Mahkememizce yapılan değerlendirmede: Davacı vekili her ne kadar davalı banka- nın hazine müşteşarlığının ... tarihli resmi gazetede yayınladığı yönetmeliğin 6. Maddesine göre“ ihtiyari sigortalarda kredi sözleşmesi içerisinde yenileme sorumluluğunun kredi kullananın yenilemeye ilişkin bildirim yapma ve bilgilendirme sorumluluğunun ise kredi kuruluşuna ait olacağı” gerekçesiyle bu bilgilendirme yapma sorumluluğunu yerine getirmeyen bankanın sorumlu olduğu iddiasında bulunarak davanın kabulüne karar verilme- sini ve yeni bir bilirkişiden rapor alınmasını talep etmiş ise de Yargıtay kararına konu sigorta DASK sigortası olup riziko deprem veya doğal afetin meydana gelmesi ile ortaya çıkarken hayat sigortasında riziko bizatihi sigorta ettirenin ölümüyle ortaya çıkar, dolayısıyla Yargıtay kararına konu DASK sigortasına ilişkin durum burada emsal teşkil etmez. Hükme esas alınan Bilirkişi ...’nün yukarıda ayrıntılı olarak belirtilen sonuç değerlendirmesi somut olaya uygun bulunmuştur. Buna göre davacının murisinin kullandığı kredinin bizatihi muris ...’nın ölümü rizikosuna bağlı olarak ödenme ris- kini ortadan kaldırmak için yapılan sigorta poliçelerinin ilki rizikonun gerçekleştiği tarihten önce sona ermiş, ikincisinde ise rizikonun gerçekleştiği tarihte geçerli poliçe bedeline bağlı teminat davacı banka tarafından tahsil edilmiştir. Dolayısıyla ... ... poliçesi yönünden davacının iddiaları zaten bu poliçeyi kapsamadığı için geçerli değil, ... sigorta poliçesi yönünden de poliçenin yenilenmesi için bildirimde bulunulması, rizikonun mahiyeti itibarıyla yönetmeliğin ilgili hükmüne uygun olmadığından, yine son alınan (bilirkişiler ...’nin) bilirkişi raporuyla da ... ... poliçe- sinin yenilenmemesinden, poliçenin geçerli olduğu dönemde hesabın kat edilip takibe geçil- miş olması ve banka tarafından kredi ilişkisine son verilmiş olması karşısında kredi kullan- dıran bankanın vefat tarihinden sonra poliçenin yenilenmemesi sebebiyle de ... a.ş nin sorumlu olmayacağı anlaşıldığından mahkememizce her iki davanın aşağıdaki şekilde reddine karar vermek gerekmiştir. H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere, A-Mahkememizin ... esas sayılı asıl dosyası yönünden; Davacı borçlunun ölen annesi ...'nın hayat sigortası sebebiyle borçlu olma- dığına ilişkin menfi tespit davasının davalı banka yönünden REDDİNE; Alınması gerekli ....-TL harcın, peşin olarak alınan ....-TL ve bakiye karar harcı olarak alınan ....-TL harçtan mahsubu ile fazla alınan ....-TL harcın talep halinde karar kesinleştiğinde davacı tarafa İADESİNE, Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA, Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca davada reddedilen miktar dikkate alınarak hesap edilen ....-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa VERİLME- SİNE, B-Birleşen Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas ... karar sayılı dosyası yönünden; Davalılar ... ve ... AŞ ile ... ve ... A.Ş. yönünden davanın ayrı ayrı REDDİNE; Alınması gerekli ....-TL harcın, peşin olarak alınan ....-TL harcın mahsubu ile fazla alınan ....-TL harcın harcın talep halinde karar kesinleştiğinde davacı tarafa İADESİNE, Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA, Davacı tarafça yatırılan gider avansından arta kalanının karar kesinleştiğinde talebi halinde davacıya İADE EDİLMESİNE, Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca davada reddedilen miktar dikkate alınarak hesap edilen ....-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa VERİL- MESİNE, Dair; davacı vekilinin ve davalı ... vekilinin yüzüne karşı, diğer birleşen dosya davalıların yokluğunda, tarafların HMK'nun 345 maddesi uyarınca gerekçeli kararın kendilerine tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça, okunup, usulünce anlatıldı.24/06/2021 Katip ... (E-İmzalı) Hakim ... (E-İmzalı)