Yargıtay 8. Hukuk Dairesi 2012/4228 E. 2012/12983 K.

MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi DAVA TÜRÜ : Değer artış payı ve katılma alacağı ... ile ... aralarındaki değer artış payı ve katılma alacağı davasının kısmen kabulüne ve kısmen reddine dair ... 13. Aile Mahkemesinden verilen 30.11.2011 gün ve 565/1100 ... hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla dosya incelendi gereği düşünüldü: K A R A R Davacı vekili, tarafların 1993 yılında evlendiklerini, evlilik birliği içerisinde alınan 83 ada 5 parselin alınmasına ve iyileştirilmesine katkıda bulunduğunu açıklayarak, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere taşınmazdan dolayı 35.000 TL, iyileştirme harcamalarından dolayı 15.000 TL'nin davalıdan alınmasına karar verilmesini istemiştir. Davalı vekili, taşınmazın annesi ...e ait yerin satışından müvekkili payına düşen gelirle alındığını, kişisel malı niteliğinde olduğunu ve davacının katkısı bulunmadığını, yapımına başlanılan taşınmaz içerisindeki inşaat malzemelerinin de vekil edeninin kardeşi tarafından alındığını açıklayarak yersiz açılan davanın reddine karar verilmesini savunmuştur. Mahkemece, dava konusu parselin davalının annesine ait taşınmazın satışından davalı payına düşen gelirle alınmış olup davalının kişisel malı niteliğinde bulunduğu, ancak üzerine inşa edilen natamam binanın inşasına katkıda bulunduğu anlaşıldığından, katkının tasfiye tarihi itibarı ile oransal olarak belirlenen değerine tekabül eden 4.177 TL katılma alacağının davalıdan alınmasına, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmesi üzerine; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Taraflar, 07.05.1993 tarihinde evlenmişler, 28.04.2008 tarihinde açılan boşanma davasının kabulüne ilişkin hükmün 26.10.2010 tarihinde kesinleşmesi üzerine boşanmışlardır. 4721 ... TMK.nun yürürlüğe girdiği 01.01.2002 tarihinden sonra bir yıl içinde başka mal rejimi seçilmediğinden, taraflar arasında bu tarihe kadar 643 ... TKM.nin 170. maddesi uyarınca mal ayrılığı, bu tarihten sonra edinilmiş mallara katılma rejimi geçerlidir (TMK.nun 202). Yanlar arasındaki mal rejimi, boşanma davasının açıldığı 28.04.2008 tarihinde sona ermiştir (TMK.nun 225/2). Dava konusu 83 ada 5 parsel 02.04.2002 tarihinde satış yoluyla davalı ... adına tescil edilmiş, 11.01.2008 tarihinde satış yoluyla dava dışı ... Korkmaz’a devredilmiş, 05.07.2010 tarihinde ... 5. Aile Mahkemesi kararı ile tasarrufun iptaline karar verilmesi üzerine önceki malik davalı adına tescil edilmiştir. Bilirkişi raporuna göre subasman seviyesinde bulunan inşaat ise 2003 yılında yapılmıştır. Dosya kapsamına, dava evrakı ile yargılama tutanakları içeriğine, dava konusu taşınmaz her ne kadar edinilmiş mallara katılma rejiminin geçerli olduğu dönemde 02.04.2002 tarihinde satın alınmış ise de, tapu kayıtları, akit tablosu ile tanık beyanları, taşınmazın satın alındığı tarih ile davalının annesi ...e ait 2297 parselin satış tarihi dikkate alındığında dava konusu taşınmazın, davalının annesine ait taşınmazın satışından kendisine düşen para ile alındığı ve davalının kişisel malı (TMK.220/2 m.) niteliğinde olduğu anlaşıldığından mahkemece bu yönden davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Davacı, dava dilekçesinde taşınmazın içerisine eski metruk yapının yıkılması suretiyle yerine yapılan tamamlanmamış yapının inşasına katkıda bulunduğunu açıklayarak istekte bulunmuştur. Dosyadaki bilgi ve belgelere göre söz konusu subasman seviyesindeki inşaatın yapımına 2003 yılında başlanmıştır. Davacı tarafından 2004 ve 2005 yıllarında İş Bankası’ndan toplam 6.500 TL tüketici kredisi kullanılarak geri ödemesi yapılmış, son olarak 02.11.2007 tarihinde Fortisbank’tan 36 ay vadeli 6.000 TL tüketici kredisi kullanmıştır. Evlilik birliği içerisinde davacı tarafından İş Bankası’ndan alınan banka kredileri yine evlilik birliği içerisinde ödendiğine, Fortisbank’tan alınan kredinin boşanma davasının açıldığı 28.04.2008 tarihine kadar ödenen bölümü evlilik birliği içerisinde elde edilen gelirlerle ödenmiş bulunduğuna göre, evlilik birliği içerisinde edinilmiş mal olarak kabulü gerekir. (TMK.nun 219 m.) O halde; davacının söz konusu inşaatın boşanma davasının açıldığı tarihteki tamamlanma durumu dikkate alınarak belirlenecek bedel üzerinde katılma alacağı bulunmaktadır. (TMK.231 m.) Olayları anlatmak taraflara hukuki niteleme hakime aittir. Mahkemece yapılacak iş; eklenecek değerlerden (TMK 229 m) ve denkleştirmeden (TMK.230 m) elde edilen miktarlar da dahil olmak üzere, davalının edinilmiş mallarının (TMK 219 m) toplam değerinden bu mallara ilişkin borçlar çıkarıldıktan sonra kalan artık değerin (TMK 231 m) yarısı üzerinden (TMK 236/1 m) tarafların kazanılmış hakları da dikkate alınarak hüküm kurmaktan ibarettir. Mal rejiminin sona erdiği sırada mevcut olan edinilmiş mallar, tasfiye anındaki sürüm değerleriyle hesaba katılır (TMK 232, 235/1 m). Tasfiye tarihi, karar tarihidir. Mahkemece, yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmişse de, bu görüşe katılmak mümkün değildir. Şöyle ki, inşaat bilirkişisi raporunda bahçedeki natamam yapı bedelinin 10.400 TL olduğunu bildirmiştir. Mahkemece, bu değerin tasfiyeye esas alınması doğru olmamıştır. Az yukarıda da açıklandığı gibi, edinilmiş malların tasfiye tarihindeki (yani karar tarihine en yakın tarihteki) değeri esas alınır. Bu değer, bozmadan önceki karar tarihi güncelliğini yitirdiğinden, verilecek karar tarihi itibarıyla yeniden belirlenecek değer olmalıdır. Öte yandan, uyuşmazlık konusu inşaatın yapılmasına edilmiş mallara katılma rejiminin geçerli olduğu dönemde, 2003 yılında başlanılmıştır. İnşaatın yapımı sırasında davacı tarafından 3 adet kredi kullanılmıştır. İş Bankası’ndan alınan kredilerin geri ödemesi tamamlanmış ancak Fortisbank’tan alınan kredinin bir bölümü boşanma davasının açıldığı tarihe kadar ödenmiş bir bölümü ise davanın açıldığı tarihten sonraki döneme sarkmıştır. Boşanma davası 28.04.2008 tarihinde açılmış olup, taraflar arasındaki mal rejimi TMK.nun 225/son fıkrası uyarınca bu tarihte sona ermiştir. Boşanma dava tarihine kadar ödenen taksitler edinilmiş mal niteliğindedir. Bu durum karşısında ödenen taksitlerin toplam taksit miktarına oranı edinilmiş mallara katılma rejimi için gözetilmesi gereken artık değer olarak kabul edilmelidir. Kalan taksitlerin taksit toplamına oranı ise davalının kişisel malı ile ödenmesi gereken borç olduğunun kabulü ile belirtilen oranlara göre hesabın yapılması gerekmektedir. Mahkemece yukarıda açıklanan ilke ve esaslar çerçevesinde davacının katılma alacağı belirlenmesi gerekirken, yazılı şekilde yapılan tespit ve değerlendirme doğru görülmemiştir. Davacı vekilinin temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulüyle 6100 ... HMK.nun Geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 ... HUMK.nun 428. maddesi uyarınca yerel mahkeme hükmünün BOZULMASINA, taraflarca HUMK.nun 388/4. (HMK m.297/ç) ve HUMK.nun 440/I maddeleri gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunabileceğine ve 61,15 TL peşin harcın istek halinde temyiz eden davacıya iadesine, 24.12.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.