Yargıtay · 22. Hukuk Dairesi

Yargıtay 22. Hukuk Dairesi 2012/29455 E. 2013/26804 K.

Mahkeme
Yargıtay
Daire
22. Hukuk Dairesi
Esas No
2012/29455
Karar No
2013/26804
Karar Tarihi

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi DAVA : Davacı, kıdem tazminatı, izin, ulusal bayram ve genel tatil, hafta tatili ile fazla mesai ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü: Y A R G I T A Y K A R A R I Davacı vekili dava dilekçesinde müvekkilinin, davalı şirkete ait çiftlikte işverene ait büyükbaş hayvanların bakımı, hayvanların sütlerinin sağılması, hayvan ahırlarının temizlenmesi ve sair işlerde çalıştığını, müvekkilinin ... sözleşmesinin haksız olarak işveren tarafından fesih edildiğini iddia ederek kıdem tazminatı ile diğer bir kısım işçilik alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde davacının haklarının ibaraname ile ödendiğini ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece davacının ... sözleşmesinin davalı işveren tarafından haksız olarak feshedildiği gerekçesi ile kıdem tazminatı ve ile bilirkişi raporu doğrultusunda diğer alacaklar bakımından davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararı davalı taraf temyiz etmiştir Uyuşmazlık, taraflar arasındaki ilişkinin 4857 sayılı ... Kanunu kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceği ve bu bağlamda ... mahkemesinin görevi noktasında toplanmaktadır. 4857 sayılı Kanun'un 1. maddesinin ikinci fıkrası gereğince, 4. maddedeki istisnalar dışında kalan bütün işyerlerine, işverenler ile işveren vekillerine ve işçilerine, çalışma konularına bakılmaksızın bu kanunun uygulanacağı belirtilmiştir. ... Mahkemelerinin bulunmadığı yerlerde ... davalarına bakmak üzere bir asliye hukuk mahkemesi görevlendirilir. ... davalarına bakmakla görevli asliye hukuk mahkemesine açılan dava "... mahkemesi sıfatıyla" açılmamış ise, mahkeme görevsizlik kararı veremez. Bu durumda asliye hukuk mahkemesi tarafından, verilecek bir ara kararı ile davaya "... mahkemesi sıfatıyla " bakmaya devam olunur. Davanın, ... kanunu kapsamı dışında kalması halinde, mahkemenin göresizliğine ve dosyanın görevli hukuk mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekir. Davanın esastan reddi usule aykırıdır. 5521 sayılı ... Mahkemeleri Kanunu'nun 1. maddesi uyarınca, ... kanununa göre işçi sayılan kimselerle işveren veya işveren vekilleri arasında, ... sözleşmesinden veya ... kanununa dayanan her türlü hak iddialarından doğan hukuk uyuşmazlıklarının çözüm yeri ... mahkemeleridir. ... Kanununun 4. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca, 50'den az işçi çalıştırılan (50 dahil) tarım ve orman işlerinin yapıldığı işyerlerinde veya işletmelerinde bu kanun hükümleri uygulanmaz. İşçi tarım ve orman işlerinin yapıldığı bir işyerinde çalışıyor ise bu işçi ile işveren ararındaki uyuşmazlığın ... mahkemesi yerine görevli hukuk mahkemesine çözümlenmesi gerekir Ancak, tarım ve orman işlerinin yapıldığı işyerinde 50 dahil daha az işçi bulunmasına rağmen, işyerinde sendika örgütlenmesi sonucu toplu ... sözleşmesi bağıtlanmış ise üye sendika üyesi işçi ile işveren arasındaki uyuşmazlığın 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu ... Sözleşmesi Kanunu'nun 79. maddesi uyarınca ... mahkemesinde görülmesi gerekir. Bunun dışında 4857 sayılı ... Kanunu'nun 4. maddesinde tarım ve orman işlerinin yapıldığı işyerlerinde çalışanların kanun kapsamına girmeyeceği açıklandıktan sonra aynı madde de ayrık durumlara yer verilmiştir. Buna göre; 1.Tarım sanatları ile tarım aletleri, makine ve parçalarının yapıldığı atölye ve fabrikalarda görülen işlerde, 2.Tarım işlerinde yapılan ... işlerinde, 3.Halkın faydalanmasına açık park ve bahçelerde 4.Bir işyerinin eklentisi durumundaki bahçe işlerinde, çalışanların, ... kanunu kapsamında olacakları belirtilmiştir. Sonuç olarak tarım ve orman işletmelerindeki bitki ve hayvan üretimi, bakım ve yetiştirmesi dışında kalan işler ... kanununa tabidir. Diğer taraftan işçi tarım işinde çalışırken, bu ... dışında tarım işi sayılmayan ek bir görevde çalışabilir (bekçilik, şoförlük vb.). Bu durumda, yaptığı işler arasında hangisinin baskın olduğu açıklığa kavuşturulmalı ve sonucuna göre görevli mahkeme belirlenmelidir. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu’nun 23.05.1960 gün ve 11-10 ile 10.05.1974 gün ve 3-44 sayılı kararları uyarınca, özellikle ... hukukunda istisnaî hükmün genişletilerek değil, dar yorumlanması gerekir. İşçiler yararına getirilen düzenlemelerin yine işçiler yararına yorumlanması asıldır. Görev kamu düzenine ilişkin olup mahkemece re'sen gözetilmesi gereken bir husustur. Mahkemece yukarıdaki ilkeler ve yasa hükümleri çerçevesinde araştırma ve değerlendirme yapılıp işin tarım işi olup olmadığı ve buna bağlı olarak davanın 4857 sayılı Kanun'un 4. maddesi kapsamında ... mahkemesinin görev alanında kalıp kalmadığı araştırılıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken bu yönde bir değerlendirme yapılmadan doğrudan davanın esası hakkında hüküm tesisi hatalıdır. Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, bozma nedenine göre sair temyiz itirazlarının incelenmesine bu aşamada yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 28.11.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

Atıf: Yargıtay 22. Hukuk Dairesi, E. 2012/29455, K. 2013/26804, T. 28.11.2013, www.arakarar.com/karar/yargitay-22-hukuk-dairesi-2012-29455-e-2013-26804-k-a4e138fd9714