İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi 2025/122 E. 2025/1135 K.

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/122 KARAR NO : 2025/1135

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Havale Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 11/02/2025 KARAR TARİHİ : 25/12/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Havale Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı tarafından 13.09.2024 tarihinde, kendisinin -----Iban no'lu hesabından, davalı ... ---- Bankası'ndaki -----Iban no'lu hesabına, sehven 500.000,00 TL (Beşyüzbin Türk Lirası) göndermiştir. Müvekkil, EFT işleminin Yanlışlıkla yapıldığını aynı gün, 13.09.2024 tarihinde, davalıya önce telefon ile akabinde ekli elektronik postayı göndererek bildirmiş ve yapılan ödemenin iadesini talep etmiştir. Müvekkil bu defa ikinci kez ekli yazıyı göndererek sehven yapmış olduğu ödemenin iadesini bir kez daha talep etmiştir. Hatta yine geri dönüş alamamış olması nedeniyle ekli yazıyı 16.09.2024 tarihinde iletmiştir. Müvekkil, yazışmalarına herhangi bir dönüş alamadığından davalıyı telefonla aramaya devam etmiştir. Bunun üzerine müvekkile "sehven yapılan ödemenin davalının grup şirketlerinden bir tanesine aktarıldığı, bu nedenle ödemenin 27.09.2024 tarihinde gerçekleşeceği, bu tarihe kadar beklemesi gerektiği" bilgisi verilmiştir. Müvekkil bu tarihe kadar beklemişse de, bu tarihte de kendisine herhangi bir ödeme yapılmamış, aksine 06.10.2024 tarihine kadar inceleme yapılacağı bildirilmiştir. Davalı sürekli ve kötüniyetli olarak, kendisine ait olmayan, sehven yapılmış bir ödemeyi hiçbir gerekçe olmadan yeddinde tutarak müvekkile iade etmemiş, söz konusu meblağı günlerce ticari işlerinde kullanmıştır. Bu durum, grup şirketleri de bulunan, dünyaca ün salmış ve Türkiye'nin önde gelen şirketleri arasında yer alan davalı karşısında, çok daha küçük bir işletme olan müvekkilin ticari hayatını son derece olumsuz etkilemiştir. Müvekkil, davalı (borçlu)dan olan alacağının tahsili için 28.09.2024 tarihinde ----- İcra Müdürlüğü'nün ----sayılı dosyası ile icra takibi başlatmıştır. Bahse konu icra takibine ilişkin ödeme emri davalı (borçlu) tarafından 02.10.2024 tarihinde tebellüğ edilmiş ve 3.10.2024 tarihinde yanlızca 500.000 TL ödeyerek borca ve faize haksız olarak itiraz etmiş şeklinde beyanla Davalı (borçlu)nun haksız ve hukuka aykırı olarak yaptığı itirazın iptaline, (şimdilik 168.650,20 TL olarak hesapladığımız) bakiye asıl alacağımızın, takip talebinde belirttiğimiz koşullarla tespiti ile bu meblağın takip tarihinden itibaren avans faizi ile ödenmesine, takibin takip talebindeki koşullarla devamına, Davalı (borçlujnun bakiye asıl alacak tutarı üzerinden % 20'den aşağı olmamak üzere, kötüniyeti de dikkate alınarak icra inkar tazminatına mahkum edilmesine ) karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesi özetle: Davacı tarafından dosyaya delil olarak sunulan davacı tarafından müvekkil şirkete gönderilen elektronik posta ve müvekkil şirkete gönderilen yazının hangi tarihte gönderildiği, kime gönderiliği, hangi yolla gönderildiği, bu elektronik posta ve yazının müvekkil şirkete ulaşıp ulaşmadığı hususları belirsiz olup anlaşılamamaktadır. Davalı şirket tarafından davacıya bilgilendirme yapılırken geri iade için bir tarih verilmediği gibi davacı tarafından ileri sürülen iddiaları ispata yarayan hiçbir delil de bulunmamaktadır. Davacının sehven müvekkil şirket hesabına para göndermesi ve gönderdiği paranın iadesini talep etmesi işlemleri Türk Ticaret Kanununda düzenlenen ticari işletmeyi ilgilendiren bir husus değildir. Davacının sehven şirket hesabına para göndermesi üzerine meydana gelen dava konusu alacak ticari işletme ile ilgili bir alacak değildir. Davacının kendi hatasından kaynaklanan sehven işlemi sebebi ile müvekkil şirketten haksız kazanç sağlamaya çalıştığı açıkça ortada olup davacının dava konusu alacağa avans faizi uygulanmasına ilişkin talebinin kabulü mümkün değildir. işbu haksız ve hukuka aykırı davanın tüm talepler yönünden reddine, davacı aleyhine %20' den az olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE : Dava; ----.İcra Müdürlüğünün-----Sayılı dosyasından girişilen icra takibine itirazın iptali ile 168.650,20 TL nin takip tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte tahsili talebine ilişkindir. İcra Dosyası : -----. İcra Müdürlüğü’nün ------ Sayılı dosyası incelendiğinde takip borçlusu aleyhine 13.09.2024 tarihinde sehven yapılan havaleden kaynaklı borç 500.000,00 TL alacağa istinaden 28.9.2024 günlü takip talebi ile ;500.000,00 asıl alacak + 0,00 işlemiş faiz500.000,00 TL nin takip tarihinden itibaren %51,75 avans faizi ve tüm icra giderleri ile birlikte tahsili için Adi takiplere özgü ödeme emri gönderilmiştir. İtiraz : Ödeme emrinin 2.10.2024 tarihinde tebliğine müteakip borçlu tarafından 7.10.2024 tarihinde “İşbu takibe konu alacağa ilişkin sehven gönderilen paranın iadesi ödeme emri tebliğ edilmeden önce Alacaklı tarafa iade edilmesi için süreç başlatılmış ve sehven gönderilen para iade edilmiştir. Bu sebeple takibe, borca, işlemiş ve işleyecek faiz ile faiz oranlarına ve tüm ferilerine itiraz ederiz şeklinde beyanla yasal süresi içinde itiraz edilmiş olduğu anlaşılmıştır. Bilirkişi Raporu; Davalı/borçlu tarafından takip başladıktan bir gün sonra 3.10.2024 tarihinde haricen 500.000,00 TL ödeme yapıldığı tespit edilmiştir. İş bu ödeme takip başladıktan sonra 7 günlük yasal süre içinde haricen yapıldığından %2,27 tahsil harcı eklenecektir. Ödeme emrinde takip sonrası Avans faizi istenmiş olup itiraza uğramıştır. İş bu itiraz çerçevesinde Takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere ; a) Avans faizi üzerinden, b) Yasal faiz üzerinden iki ayrı hesaplama yapılacaktır. a) Avans faizi üzerinden hesaplama : 3095 sayılı yasanın 2/2 maddesi gereğince somut olaya uygulanacak avans faizi oranı 1.1.2025 tarihine kadar %51,75 – 1.1.2025 tarihinden itibaren % 49,25 olacaktır. Davacı/alacaklı vekili dava dilekçesinde, talebine ilişkin kapak hesabı yapmış Davacı/alacaklı vekili dava dilekçesinde, talebine ilişkin kapak hesabı yapmış ve bu hesaplamada (500.000 TL ödeme ile dosya borcu tamamen kapanmadığı halde) 79.000,00 TL tutan icra vekalet ücretini ¾ olarak 59.250,00 TL eklemiştir. Davacı vekilinin vekalet ücreti yönünden daha az olan talebi ile bağlı olduğu kabul edildiği takdirde icra vekalet ücreti ¾ olarak eklenmek suretiyle tanzim edilen kapak hesabı aşağıdaki şekilde olacaktır. Hesap tablosundan görüleceği üzere; 03.10.2024 ödeme tarihi itibariyle 74.868,72 TL, 07.10.2024 itiraz tarihi itibariyle 75.293,32 TL, 11.02.2025 dava tarihi itibariyle 88.564,06 TL bakiye dosya alacağı tespit edilmiştir. İcra vekalet ücretinin tam olarak ekleneceği kabul edilirse; Hesap tablosundan görüleceği üzere; 03.10.2024 ödeme tarihi itibariyle 94.618,72 TL, 07.10.2024 itiraz tarihi itibariyle 95.155,33 TL, 11.02.2025 dava tarihi itibariyle 11.926,82 TL bakiye dosya alacağı tespit edilmiştir. b) Yasal faizi üzerinden hesaplama : Davacı vekilinin vekalet ücreti yönünden daha az olan talebi ile bağlı olduğu kabul edildiği takdirde icra vekalet ücreti ¾ olarak eklenmek suretiyle tanzim edilen kapak hesabı aşağıdaki şekilde olacaktır. Hesap tablosundan görüleceği üzere; 03.10.2024 ödeme tarihi itibariyle 72.968,04 TL, 07.10.2024 itiraz tarihi itibariyle 73.159,95 TL, 11.02.2025 dava tarihi itibariyle 79.253,28 TL bakiye dosya alacağı tespit edilmiştir. İcra vekalet ücretinin tam olarak ekleneceği kabul edilirse Hesap tablosundan görüleceği üzere; 03.10.2024 ödeme tarihi itibariyle 92.718,04 TL, 07.10.2024 itiraz tarihi itibariyle 92.961,90 TL, 11.02.2025 dava tarihi itibariyle 100.704,49 TL bakiye dosya alacağı tespit edildiği belirtilmiştir. a) Asıl alacağa Avans Faizi uygulanması kabul edilirse 1) İcra vekalet ücretinin ¾ eklenmesi kabul edilirse;03.10.2024 ödeme tarihi itibariyle 74.868,72 TL, 07.10.2024 itiraz tarihi itibariyle 75.293,32 TL, 11.02.2025 dava tarihi itibariyle 88.564,06 TL bakiye dosya alacağı bulunduğunun tespit edildiğine, 2) İcra vekalet ücretinin tam eklenmesi kabul edilirse; 03.10.2024 ödeme tarihi itibariyle 94.618,72 TL, 07.10.2024 itiraz tarihi itibariyle 95.155,33 TL, 11.02.2025 dava tarihi itibariyle 111.926,82 TL bakiye dosya alacağı bulunduğunun tespit edildiğine, b) Asıl alacağa Yasal Faiz uygulanması kabul edilirse : b1) İcra vekalet ücretinin ¾ eklenmesi kabul edilirse; 03.10.2024 ödeme tarihi itibariyle 72.968,04 TL, 07.10.2024 itiraz tarihi itibariyle 73.159,95 TL, 11.02.2025 dava tarihi itibariyle 79.253,28 TL bakiye dosya alacağı bulunduğunun tespit edildiğine, b2) İcra vekalet ücretinin tam eklenmesi kabul edilirse;03.10.2024 ödeme tarihi itibariyle 92.718,04 TL, 07.10.2024 itiraz tarihi itibariyle 92.961,90 TL, 11.02.2025 dava tarihi itibariyle 100.704,49 TL bakiye dosya alacağı bulunduğunun tespit edildiğine dair kanaat belirtilmiştir. 02.10.2025 tarihli duruşmada; Taraf vekillerinin itirazlarının değerlendirildiği ek rapor alınması için dosyanın bilirkişiye tevdi edilmiştir. Bilirkişi Ek Raporu; Davalı vekili itirazları incelendiğinde avans faizi ile yapılan hesaplamaları ve tam vekalet ücreti eklenerek yapılan hesaplamaları kabul etmediğini bildirmiştir. (Bilirkişinin hukuki yorum yetkisi olmadığından) Tarafımızdan Takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere yasal faiz üzerinden ve ¾ vekalet ücreti eklenerek de hesaplama yapılmış olup hangi hesaplama üzerinden karar verileceği Sayın Mahkemenin takdirlerine aittir. Davacı vekili bilirkişi raporuna karşı; Sayın bilirkişi gerek borçlu tarafından 07.10.2024 tarihinde yapılan itiraz tarihi itibariyle, gerekse dava tarihi itibariyle, bakiye dosya alacağını hesaplarken, borçlu tarafından 03.10.2024 tarihinde haricen yapılmış olan 500.000,00 TL'yi mahsup ederek faiz hesaplaması yapmıştır. Oysa ki, dava tarihine kadar faiz işlemeye devam etmiş ve etmektedir. Öncelikle, huzurdaki davada, dava tarihi itibariyle bakiye dosya borcunun hesaplanması gerekmektedir. Bu hesaplamada, davalı tarafından kısmi ödemenin yapılmış olması nedeniyle, Yargıtay kararları uyarınca, dava tarihi itibariyle dosyanın hesabı yapılmalı ve sonrasında davalı tarafından yapılan ödemenin mahsup edilmesi gerekmektedir. Buna göre işlemiş faiz, icra vekalet ücreti ve takip masraflarından düşülerek bakiye borç hesaplanmalıdır şeklindeki beyanla hatalı yapılan hesaplama yönünden bilirkişiden itirazlarımız kapsamında (avans faizi ve tam vekalet ücreti esas alınarak, dava tarihi itibariyle, TBK m.100 uyarınca kısmi ödemenin öncelikle işlemiş faiz, icra vekalet ücreti ve takip masraflarından düşülerek bakiye dosya alacağının belirlenmesi) ve herhangi bir ek bilirkişi ücretine hükmedilmeden, ek rapor alınmasını istemiştir. Davacı vekili kısaca; asıl alacağa 11.02.2025 dava tarihine kadar faiz işletildikten sonra 03.10.2024 tarihinde yapılan 500.000,00 TL ödemenin (ödeme tarihinden 131 gün sonra) mahsup edilmesini istemektedir. Bu denli haksız ve hukuksuz talebin hangi bilgi ve düşünce ile yapıldığı anlaşılamamakla birlikte davacı vekilinin TBK.m 100 konusunda kafasının karışık olduğu kanaatine varılmıştır. Kök rapordaki tüm kapak hesapları TBK.m 100 e göre yapılmıştır. Bu durum Kök raporun sonuç bölümünden örnekler verilerek aşağıda izah edilecektir. Şöyle ki; a) Asıl alacağa Avans Faizi uygulanması kabul edilirse : a1) İcra vekalet ücretinin ¾ eklenmesi kabul edilirse; 03.10.2024 ödeme tarihi itibariyle 74.868,72 TL dosya alacağı bulunduğu tespit edilmiştir. (Eğer ödeme TBK.m 100’e göre mahsup edilmeseydi 03.10.2024 ödeme tarihinde 500.000-500.000 = 0,00 TL dosya alacağı olacaktı) a2) İcra vekalet ücretinin tam eklenmesi kabul edilirse;03.10.2024 ödeme tarihi itibariyle 94.618,72 TL dosya alacağı bulunduğu tespit edilmiştir. (Eğer ödeme TBK.m 100’e göre mahsup edilmeseydi 03.10.2024 ödeme tarihinde 500.000-500.000 = 0,00 TL dosya alacağı olacaktı) b) Asıl alacağa Yasal Faiz uygulanması kabul edilirse :b1) İcra vekalet ücretinin ¾ eklenmesi kabul edilirse;03.10.2024 ödeme tarihi itibariyle 72.968,04 TL, dosya alacağı bulunduğu tespit edilmiştir. (Eğer ödeme TBK.m 100’e göre mahsup edilmeseydi 03.10.2024 ödeme tarihinde 500.000-500.000 = 0,00 TL dosya alacağı olacaktı) b2) İcra vekalet ücretinin tam eklenmesi kabul edilirse;03.10.2024 ödeme tarihi itibariyle 92.718,04 TL dosya alacağı bulunduğu tespit edilmiştir. (Eğer ödeme TBK.m 100’e göre mahsup edilmeseydi 03.10.2024 ödeme tarihinde 500.000-500.000 = 0,00 TL dosya alacağı olacaktı) Yukarıda yapılan değerlendirmelerden görüleceği üzere davacı ve davalı vekilinin itirazlarının hiçbir yasal zemini bulunmadığı, (bilirkişinin hukuki değerlendirme yetkisi bulunmadığından) kök raporda TBK.m 100 gereğince yapılan 4 adet kapak hesaplamalarından hangisine itibar edileceğinin mahkemenin taktirinde olduğu belirtilmiştir.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava, ----- Müdürlüğünün ------. Sayılı dosyasından girişilen icra takibine itirazın iptali ile 168.650,20 TL nin takip tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte tahsili talebine ilişkindir.-----. İcra Müdürlüğü’nün ------ Sayılı dosyasında takip borçlusu aleyhine 13.09.2024 tarihinde sehven yapılan havaleden kaynaklı borç 500.000,00 TL alacağa istinaden 28.9.2024 günlü takip talebi ile ;500.000,00 asıl alacak + 0,00 işlemiş faiz 500.000,00 TL nin takip tarihinden itibaren %51,75 avans faizi ve tüm icra giderleri ile birlikte tahsili için Adi takiplere özgü ödeme emri gönderilmiştir. Ödeme emrinin 2.10.2024 tarihinde tebliğini müteakip borçlu tarafından 7.10.2024 tarihinde “İşbu takibe konu alacağa ilişkin sehven gönderilen paranın iadesi ödeme emri tebliğ edilmeden önce Alacaklı tarafa iade edilmesi için süreç başlatılmış ve sehven gönderilen para iade edilmiştir. Bu sebeple takibe, borca, işlemiş ve işleyecek faiz ile faiz oranlarına ve tüm ferilerine itiraz ederiz şeklinde beyanla yasal süresi içinde itiraz edilmiş olduğu anlaşılmıştır. Denetime elverişli bilirkişi raporu mahkememizce de benimsenmiştir. Davalı/borçlu tarafından takip başladıktan bir gün sonra 3.10.2024 tarihinde haricen 500.000,00 TL ödeme yapıldığı tespit edildiğinden İcra vekalet ücretinin ¾ eklenmesi gerektiği değerlendirilmiş ve taraflar tacir olduğundan asıl alacağa Avans Faizi uygulanarak dava tarihi itibariyle 88.564,06 TL bakiye dosya alacağı bulunduğunun tespiti ile davanın kısmen kabulüne, şartları oluşmayan icra inkar ve kötüniyet tazminat talebinin reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; Davanın KISMEN KABULÜ ile, 1------. İcra Müdürlüğünün ---- esas sayılı dosyasından yapılan icra takibine davalının itirazının kısmen iptali ile takibin 88.564,06 TL üzerinden DEVAMINA, fazlaya dair istemin reddine 2-Şartları oluşmayan icra inkar ve kötüniyet tazminat talebinin REDDİNE, 3-Harçlar Kanunu uyarınca kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan ve alınması gereken 6.049,81 karar ve ilam harcından dava açılırken peşin olarak alınan 1.318,30 TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 4.731,51 TL harcın davalıdan alınarak Hazineye Gelir Kaydına, 4-Yargılama gideri mahiyetinde olan 1.318,30 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacı tarafça yapılan 9.805,00 TL bilirkişi/posta masrafından ibaret yargılama giderinin kabul/dava değeri oranına (88.564,06/168.650,20) göre 5.148,94 TL' sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 6-Artan gider avansının HMK'nun 333. maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden sonra resen ilgilisine iadesine, 7-Davacı yapılan yargılamada kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen dava değeri (88.564,06 TL) üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/2 uyarınca hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 8-Davalı yapılan yargılamada kendisini vekille temsil ettirdiğinden reddedilen dava değeri (80.068,14 TL) üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/2 uyarınca hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 9-6325 sayılı Yasa uyarınca genel bütçeden sarf edilen 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin kabul/dava değeri oranına (88.564,06/168.650,20) göre 1.891,49 TL’sinin davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına, bakiye 1.388,58 TL’sinin davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,Gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı.