İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/779 E. 2026/34 K.

T.C. İSTANBUL 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/779 Esas KARAR NO : 2026/34

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 10/12/2024 KARAR TARİHİ : 14/01/2026

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Dava: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; takip dayanağı çekteki imzaların vekil edenlere ait olmadığını, açıkça imzaya itiraz ettiklerini, çekteki imzaların vekil edenlere ait olmadığının yapılacak bilirkişi incelemesiyle ortaya çıkacağını, çeklerde karalama ve benzeri oynamaların olduğunu, çeklerin kıymetli evrak vasfını yitirdiğini, çeklerin düzenleme tarihlerinde birden fazla değişiklik yapıldığını, devamında yeni eklemeler yapıldığını, lehtar kısmının birden fazla kez değiştirildiğini, takip dayanağı çeklerin müvekkilin imzaları taklit edilerek düzenlendiğini, imzaların müvekkillerine ait olmadığını, yapılacak inceleme neticesinde imzaların müvekkillerine ait olmadığının tespit edileceğini, icra takibinin teminatsız olarak dava sonuna kadar durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini ve davalı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilemesini talep ettiklerini, çekler üzerindeki imzanın müvekkile ait olmaması sebebi ile davanın kabulüne ... 14. İcra Dairesi ... Esas dosyasından müvekkillerinin davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini, davalının asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına, alacağın %10′u oranında para cezasına hükmedilmesine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Cevap: Dava dilekçesi ve ekleri davalıya usulüne uygun olarak tebliğ edilmesine rağmen davalı tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır. Delillerin Değerlendirilmesi, Davanın Hukuki Niteliği ve Gerekçe ; ...14. İcra Dairesinin... Esas sayılı takip dosyası, ... 26. İcra Hukuk Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyası, Arabulucuk son tutanağı, takiplere dayanak çek asılları, resmi ve özel kurumlardan celp edilen mukayeseye esas ıslak imzalı belge asılları, mahkeme huzurunda alınan imza örnekleri, ticaret sicil kaydı celp edilmiş, incelenmiştir. Dosya, imza incelemesi için Grafoloji ve Sahtecilik Konularında uzman Kriminalistik ve Adli Bilimler Uzmanı Grafolog ...'ya edilmiş, bilirkişi tarafından dosyaya sunulan 02/12/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle ve sonuç olarak; "... Yukarıda avrıntılı olarak açıklanan ve mukayese tablolarıyla da desteklenen olumsuz bulgulara atfen inceleme konuları, ... Bankası A.Ş. ... şubesine ait, ... keşide yerli, ilk başta 29.05.2024 keşide tarihli iken 29.06.2024 keşide tarihine, son olarak üzerleri çizilerek 26.10.2024 keşide tarihli olarak değiştirilen, yine "Beşir ARI'' isimli şahıs emrine iken üzerleri çizilerek ''...'' isimli şahıs emrine değiştirilen, keşidecisi "..." isimli şahıs olan, "#800.000# TL'' / "#Sekiz yüz bin TL#'' meblağlı gözüken, 0008405 numaralı çek aslının, Ön yüzündeki keşideci hanesinde "...'' isimli şahıs adına atılı keşideci imzasının, 29.05.2024 keşide tarihli iken üzeri çizilerek, üst tarafına 29.06.2024 keşide tarihi yazılmasına müteakip yapılan bu değişikliği onaylama amaçlı sol baş tarafına atılı düzeltme imzasının, Sonrasında 29.06.2024 keşide tarihli iken üzeri çizilerek, en üst bölümdeki boşluğa 26.10.2024 keşide tarihi yazılmasına müteakip yapılan bu değişikliği onaylama amaçlı üst-ortasına atılı düzeltme imzasının ve, Yine ön yüzü orta bölümde ''...'' isimli şahıs emrine yazılı iken üzerleri çizilerek devamına ''...'' isimli şahıs emrine yazılmasına müteakip yapılan bu değişikliği onaylama amaçlı üst ortalarına atılı düzeltme imzasının, -... ve ... isimli şahıslann dosya içrisinde mevcut mukayeseye esas imzalarına kıyasla aralarında farklılıkların bulunduğunun tespit edilmiş olması sebebiyle - ... ve ... isimIi şahısların eli mahsulü olmadıkları yönünde, ... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait, ... keşide yerli, ilk başta 25.02.2024 keşide tarihli iken üzerleri çizilerek 25/09/2024 keşide tarihli olarak değiştirilen, "...'' isimli şahıs emrine iken üzerleri çizilerek ''...'' isimli şahıs ve şirket emrine değiştirilen, yine ''#250.000#TL''/''# iki yüz Elli bin TL#'' meblağlı iken "#500.000# TL'' / "#Beş yüz bin TL#'' meblağlı olarak değiştirileni, keşidecisi '' ...'' isimli şahıs olan ... numaralı çek aslının, Ön yüzündeki keşideci hanesinde "...'' isimli şahıs adına atılı keşideci imzasının, Muhtemelen ilk başta 25.06.2024 keşide tarihli iken ay gurubu birler basamağındaki rakam üzerinde de yapılan tahrifat sonrası üzerleri çizilerek, üst tarafına 25.09.2024 keşide tarihi yazılmasına müteakip yapılan bu değişikliği onaylama amaçlı üst-orta tarafına alıtı düzeltme imzasının, Meblağın rakamla yazıldığı üst bölümde ''#250.000#'' meblağlı yazılı iken üzeri çizilerek, alt tarafındaki boşluğa ''#500.000#'' meblağlı yazılmasına müteakip yapılan bu değişikliği onaylama amaçlı sol-baş taraflarına atılı düzeltme imzasının, Meblağın yaz yazıldığı üst bölümde ''...'' isimti şahıs emrine yazılı iken üzerleri çizilerek devamına ''...'' isimli şirket ve şahıs emrine yazılmasına müteakip yapılan bu değişikliği onaylama amaçlı sol-baş taraflarına atılı düzeltme imzasının ve, Yine ön yüzündeki meblağın yazı yazıldığı orta bölümde ''#iki yüz Elli bin#'' meblağı yazılı iken üzeri çizilerek, devamındaki boşluğa ''#Beş yüz bin TL#'' meblağı yazılmasına müteakip yapılan bu değişikliği onaylama amaçlı alt taraflarına atılı düzeltme imzasının, -... ve ... isimli şahıslann dosya içrisinde mevcut mukayeseye esas imzalarına kıyasla aralarında farklılıkların bulunduğunun tespit edilmiş olması sebebiyle - ... ve ... isimIi şahısların eli mahsulü olmadıkları yönünde, kanaat ve sonuca varılmıştır ..." şeklinde tespit edilmiştir. Denetime açık ve gerekçeli bilirkişi raporu taraflara usulüne uygun tebliğ edilmiştir. Dava, icra takibinden sonra açılan kambiyo evrakı olan takibe konu çeklerdeki imza inkarı / sahtelik hukuksal sebebine dayalı menfi tespit istemine ilişkindir. ... 14. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyası celp edilip incelendiğinde takip alacaklısının davalı ..., takip borçlularının ise davacılar ...ile ...Ltd. Şti. olduğu, kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla başlatılan icra takibinde adı geçen davalı tarafından toplam 1.442.606,00 TL alacak üzerinden icra takibine girişildiği görülmüştür. İcra takibe dayanak kambiyo evrakının, 25/09/2024 tarihli 500.000 TL bedelli ve 26/10/2024 tarihli 800.000 TL bedelli iki adet çek olduğu anlaşılmıştır. Dava konusu çekler incelenediğinde, ... Bankası A.Ş. ... şubesine ait, ... seri numaralı 25/09/2024 keşide tarihli 500.000 TL bedelli ve ... seri numaralı 26/10/2024 keşide tarihli 800.000 TL bedelli oldukları, çeklerin keşidecisinin davacı ..., lehtar ve hamilinin davalı ... olduğu, ayrıca ... seri numaralı çekte ikinci cirantanın davacı ...Ltd. Şti. olduğu tespit edilmiştir. Davalı hamil, belirtilen dava konusu çekleri 25/09/2024 ve 30/10/2024 tarihlerinde tahsil için muhatap bankaya ibraz etmiş, ancak çeklerin karşılıksız olması sebebiyle "karşılıksızdır" işlemi yapılmış ve davalıya çek bedelleri ödenememiştir. Akabinde, davalı hamil tarafından yukarıda gösterilen dosya kapsamında davacılar hakkında kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla icra takibi yapılmıştır. ..Ticaret Sicil Müdürlüğünden celp edilen ticaret sicil kayıtları uyarınca, davacı ... Ltd. Şti. temsil ve ilzama yetkili kişinin münferiden ... olduğu belirlenmiştir. 2004 s. İİK 72. maddesi hükmü uyarınca, davacının, genel hükümler çerçevesinde imza inkarına yönelik olarak sahtelik hukuksal sebebine dayalı menfi tespit isteminde bulunması mümkündür. Davacılar, dava konusu çeklerde keşideci ve ciranta adına atfen atılan imzaların kendilerine ait olmadığını ileri sürerek menfi tespit isteminde bulunmaktadır. Davalı, cevap dilekçesi sunmadığından yasal olarak ileri sürülen vakıayı inkar eden konumundadır Uyuşmazlığın temeli, dava konusu çeklerdeki keşideci ve ciranta imzasının davacılara ait olup olmadığı, imzanın davacılara ait olmaması halinde sahteliğe dayalı bu definin davalı hamile karşı ileri sürülüp sürülemeyeceği noktasında toplanmaktadır. İhtilafın çözümlenmesi amacıyla gerekli tüm araştırmalar yapılmıştır. Mahkememizce dava konusu iki adet çek aslı getirtilmiş, davacı ... ile diğer davacı şirketin yetkilisi ...'ın çeklerin keşide tarihlerinden öncesine ait karşılaştırmaya elverişli ıslak imzalı tüm belge asılları resmi ve özel kurum / kuruluşlardan toplanmıştır. Ayrıca, davacı ... ile diğer davacı şirketin yetkilisi ...'ın mahkeme huzurunda ayakta, oturarak, sağ el ve sol el olmak üzere bol sayıda imza örnekleri alınmıştır. Akabinde, dava konusu çekler üzerinde grafolog bilirkişi vasıtasıyla imza incelemesi yapılmıştır. Kriminalistik ve Adli Bilimler Uzmanı Grafolog bilirkişi 02/12/2025 tarihli bilirkişi raporu ile, dava konusu iki adet çekte atılı bulunan keşideci imzasının davacı ...'ın ve ... seri numaralı çekte atılı bulunan ciranta davacı ... Ltd. Şti. imzasının şirket yetkilisi ...'ın eli ürünü olmadığı, hasılı imzaların davacılara ait olmadığı belirlenmiştir. Kriminalistik ve Adli Bilimler Uzmanı Grafolog bilirkişi 02/12/2025 tarihli bilirkişi raporunda yapılan incelemenin ayrıntılı olduğu, imzaların tablolar halinde ve gramalarla karşılaştırılarak kapsamlı şekilde gösterildiği, tersim ve biçim tarzında detaylı kaligrafik inceleme yapıldığı, farklılıkların tek tek ve gerekçeli olarak gösterildiği, raporunun denetime elverişli olduğu anlaşılmakla mahkememizce içeriği de denetlenerek hükme esas alınmıştır. Esasen, bilirkişi raporuna karşı taraflarca herhangi bir itirazda da bulunulmamıştır. Davacılar tarafından aynı dava konusu çeklere ilişkin olarak İcra Mahkemesinde imzaya itiraz davası açılmış, İcra Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyasında dava konusu çekler üzerinde farklı bir grafolog bilirkişi tarafından yapılan inceleme ve alınan bilirkişi raporu ile çeklerdeki imzaların davacı ... ile davacı şirket yetkilisi ...'a ait olmadıkları eldeki davadaki mütalaa ile uyumlu şekilde tekrar tespit edilmiştir. Eldeki davadan farklı olarak İcra Mahkemesinin bilirkişi raporunda çeklerdeki keşideci imzasının dava dışı ... isimli şahsa ait olduğu tespit edilmiş, dava dışı ...'ın davacı ...'ın eşi, diğer davacı şirket yetkilisi ...'ın babası olduğu görülmüştür. Her ne kadar davalı tarafça cevap dilekçesi sunulmamış ve bu yönde bir savunma ileri sürülmemiş ise de; belirtmek gerekir ki, ticaret sicil kayıtları celp edilerek yapılan incelemede hem davacı ... (...) gerçek kişi şahıs işletmesinin hem de ...Ltd. Şti.nin ... isimli şahsa davacılar adına şirketi temsil ve ilzam yetkisi ve özellikle davacılar adına kambiyo taahhüdünde bulunmaya yönelik özel bir yetki verilmediği, ticaret sicil kayıtlarında böyle bir kaydın olmadığı anlaşılmıştır. Böylece; davaya konu çekler üzerindeki atılı imzaların davacılara ait olmaması karşısında, davacıların icra takibinden ve dava konusu çeklerden herhangi bir sorumluluğu bulunmamaktadır. Davaya konu çeklerdeki sahte imzanın hukuksal nitelendirmesine gelince; bilindiği üzere sahtelik def'i, senet metninden anlaşılan mutlak def'ilerden olduğundan iyiniyetli olsa dahi herkese / hamile karşı ileri sürülebilir. (Yargıtay 19. HD. ...Esas.... Karar; Yargıtay 19. HD. ... Esas, ... Karar; İstanbul BAM 16. HD. ...E,... K.). Yapılan açıklamalar karşısında; icra takibi ve takibe dayanak çeklerdeki imzalar davacılara ait olmadığından davanın kabulüne, davacılar ... Şti. ile ...'ın ... 14. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı icra dosyası ile işbu icra takibine temel teşkil eden ... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait ... seri numaralı 25/09/2024 keşide tarihli ve 500.000 TL bedelli ile ... seri numaralı 26/10/2024 keşide tarihli ve 800.000 TL bedelli çeklerden dolayı ayrı ayrı davalıya borçlu olmadığının tespitine karar vermek gerekmiştir. Davacıların kötü niyet tazminatı istemi bakımından yapılan değerlendirmede; 2004 s. İİK 72/5. maddesinde "Dava borçlu lehine hükme bağlanırsa derhal takip durur. İlamın kesinleşmesi üzerine mündericatına göre ve ayrıca hükme hacet kalmadan icra kısmen veya tamamen eski hale iade edilir. Borçluyu menfi tespit davası açmaya zorlayan takibin haksız ve kötü niyetli olduğu anlaşılırşa, talebi üzerine, borçlunun dava sebebi ile uğradığı zararın da alacaklıdan tahsiline karar verilir. Takdir edilecek zarar, haksızlığı anlaşılan takip konusu alacağın yüzde yirmisinden aşağı olamaz" denildiği, ancak davalının icra takibinde kötüniyetli olduğunun davacılar tarafından ispat edilemediği, Yasa hükmündeki kötüniyet tazminatı koşullarının oluşmadığı kanaatine varılarak davacıların tazminat talebinin reddine karar verilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: (Ayrıntısı ve Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere ); Davanın KABULÜ ile, 1-Davacılar ... Şti. ile ...'ın ... 14. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyası ile işbu icra takibine temel teşkil eden ... Bankası A.Ş. ...Şubesine ait ... seri numaralı 25/09/2024 keşide tarihli ve 500.000 TL bedelli ile ... seri numaralı 26/10/2024 keşide tarihli ve 800.000 TL bedelli çeklerden dolayı ayrı ayrı davalıya BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE, 2-Davacıların tazminat talebinin İİK m.72/5. uyarınca yasal koşullar oluşmadığından REDDİNE, 3-Kabul edilen dava değeri üzerinden alınması gereken 98.544,41 TL harçtan peşin alınan 427,60 TL ve 24.208,50 TL harcın mahsubu ile eksik kalana bakiye 73.908,31 TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 4-Davacı tarafından yapılan 427,60 TL peşin harç, 24.208,50 TL eksik peşin harç, 500,00 TL posta ve tebligat masrafı ve 10.000 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 35.136,10 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacılara VERİLMESİNE, 5-Davacılar yargılama sırasında kendilerini bir vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan ve karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT.nin 13/1. maddesi uyarınca belirlenen 219.964,84 TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacılara VERİLMESİNE, 6-Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.800 TL arabuluculuk sarf ücretinin davalıdan tahsil edilerek HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 7-HMK'nın 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan ancak kullanılmayarak artan bakiye gider avansının ve varsa teminatın karar kesinleştiğinde resen ilgili tarafa veya vekiline İADESİNE, Dair, davacılar vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 14/01/2026

Katip ...

Hakim ...