İlk Derece Mahkemesi · İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi

İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/418 E. 2026/238 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Daire
İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi
Esas No
2024/418
Karar No
2026/238
Karar Tarihi

T.C. İSTANBUL 19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2024/418 Esas KARAR NO :2026/238

DAVA:Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ:22/07/2024 KARAR TARİHİ:08/04/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 04.03.2024 günü ... plakalı araç sürücü tespit edilemeyen bulunduğu D 100 karayolunda sol şeritte ... istikametine ilerlerken ... istasyonuna geldiğinde sol şeritte herhangi bir önlem almadan durduğu, arka gerisinden gelen sür ve plakası tespit edilemeyen birinci aracın yavaşladığı, yine arka gerisinden gelen ve sürücüsü ve plakası tespit edilemeyen ikinci araçta yavaşladığı esnada, yine bu araçların arka gerisinden gelen müvekkile ait ... plakalı araç sürücüsün ön ilerisinde yavaşlayan araçlara çarpmamak için ilk önce aracının sol ön köşesiyle sol tarafta bulunan demir korkuluklara, sonrasında önünde bulunan plakası tespit edilemeyen ikinci aracın arka kısımlarına, sonrasında ise kontrolden çıkarak takla atarak park halinde olan sürücüsü tespit edilemeyen ... plakalı aracın arka kısımlarına çarparak solyanına yatık şekilde durarak dört araçlı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, ... plakalı sürücü tespit edilemeyen araç sürücüsünün D100 karayolu üzerinde olağan trafiğin durması hariç sebepsiz bir şekilde duraklamak durmak park etmek, durulduğu takdirde ise gerekli güvenlik tedbirlerini almayarak trafiği tehlikeye düşürmek suretiyle,olayda kusurlu olduğunu, kaza neticesinde müvekkiline ait aracın tamamen hasarlandığını, olay nedeniyle müvekkilinin hasar onarım bedeli, değer kaybı ve araç mahrumiyet bedelinin tazmini isteği ile işbu davanın açıldığını beyanla; davanın kabulüne, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ile dava dışı ... A.Ş. Arasında .... Noterliğinin ... yevmiye numaralı ve 17/11/2021 tarihli Düzenleme Şeklindeki Finansal Kiralama Sözleşmesi ile ... yevmiye numaralı ve 23/11/2021 tarihli Finansal Kiralama Sözleşmesinin Tadiline Dair Protokol ve 18/08/2022 tarihli Finansal Kiralama Sözleşmesinin Tadiline Dair 3 numaralı PRotokol, 21/12/2022 tarihli Finansal Kiralam Sözleşmesi, 08/05/2023 tarihli Finansal Kiralam Sözleşmesi, 29/05/2023 tarihli Finansal Kiralam Sözleşmeleri imzalandığını, 17/11/2021 tarihli sözleşmenin 7. Maddesi uyarınca, kiracı, Trafik Kanunu madde 85 uyarınca işleten olduğundan müvekkilinin salt malik olduğundan dolayı müvekkilinin sorumluluğuna gidilemeyeceğini, müvekkili araç maliki Banka olsa dahi yalnızca finansman sağlayan sıfatına haiz olduğunu, sözleşmeler uyarınca hukuki ve cezai sorumluluğun ... A.Ş.'nde olduğunu beyanla; davanın reddini talep etmiştir. Davacı vekilinin 18/11/2024 tarihli dilekçesi ile davalı tarafın cevap dilekçesinde davaya konusuna ilişkin kira sözleşmesini sunarak kazaya konu aracın uzun süreli olarak ... A.Ş.'ne kiraladığını beyanla davalının HMK 124. Maddesi kapsamında ... A.Ş. olarak değiştirilmesini talep ettiği, mahkememizin 20/11/2024 tarihli celse ara kararı ile davacı vekilinin taraf değişikliği talebi ve davalı vekilinin taraf değişikliğine açık rızasının bulunması dikkate alınarak; Davalının HMK 124. Maddesi kapsamında ... A.Ş. olarak değiştirilerek UYAP'a kaydına, dava dilekçesi ve eklerinin, tensip zaptı ve duruşma zaptının yeni eklenen davalıya tebliğine karar verildiği görüldü. Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili firma tarafından söz konusu araç uzun dönem kira sözleşmesi ile ... A.Ş.'ne kiralandığını, ... tarafından da ...'e kiralandığını, şirketin hukuki sorumluluğu bulunmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla taraf sıfatı değişikliği yapılacaksa dahi ... yönünden yapılması gerektiğini, ... sevk ve idaresinde kazaya karıştığı iddia edilen aracın müvekkili firma tarafından uzun dönem kira sözleşmesi ile ... A.Ş.'ne kiralandığını, Uzun süreli kira sözleşmesi ile kiralayan kiracı, işleten sıfatıyla meydana gelen zarardan sorumlu sayıldığını, müvekkili şirketin taraf sıfatı bulunmadığını beyanla; davanın reddini talep etmiştir. Davacı vekilinin taraf değişikliği talebini içerir 05/03/2026 tarihli dilekçesi ve davalı tarafın ... A.Ş. olarak değiştirilmesini talep ettiği, mahkememizin 11/03/2026 tarihli celse ara kararı ile davacı vekilinin taraf değişikliği talebi dikkate alınarak; Davalının HMK 124. Maddesi kapsamında ... A.Ş. olarak değiştirilerek UYAP'a kaydına, dava dilekçesi ve eklerinin, tensip zaptı ve duruşma zaptının yeni eklenen davalıya tebliğine dair karar verildiği görülmüştür. Davacı vekilinin taraf değişikliği talebini içerir 05/03/2026 tarihli dilekçesi ile yeni davalının ... A.Ş. olarak sisteme kaydedilmesini, dava dilekçesi ve eklerinin tebliğini talep ettiği görülmüştür. Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; taraf değişikliğine itirazları olduğunu, dava açılırken aracın müvekkili şirket adına kayıtlı olduğunun bilinebilir olduğunu, zamanaşımı, görev ve husumet itirazları olduğunu, müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını beyanla; davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir. DELİLLER: Arabuluculuk son tutanak örneği, kaza tespit tutanağı örneği, fotoğraflar, SBGM cevabı, plaka kayıtları, poliçe ve hasar dosyası örneği, vergi dairesi müzekkere cevabının dosyamız arasında olduğu görülmüştür. Bilirkişi raporu ve ek rapor alınmış olup, dosyaya eklenmiştir. GEREKÇE: Dava; 14/03/2024 günü meydana gelen trafik kazası sebebiyle davacının aracında meydana gelen hasara ilişkin olarak hasar bedelinin, araç değer kaybının ve hasardan kaynaklı araç mahrumiyet bedelinin davalıdan tahsili talebine ilişkindir. ... Plakalı aracın davalılardan ... adına tescilli olduğu, dosya kapsamında bulunan kiralama sözleşmesinde ... Plakalı aracın ... ile ... arasında 24 ay süreli olarak kiralandığı, dosya kapsamında bulunan kiralama sözleşmesinde ... Plakalı araç için ... ile ... ... şirketi arasında 18.05.2021-18.05.2024 tarihli ... sözleşmesi tanzim edildiği, dosya kapsamında bulunan kiralama sözleşmesinde ... Plakalı araç için ... ... şirketi ile kiracı ... arasında 14.03.2024 tarihli kiralama sözleşmesi düzenlendiği görülmüştür. Dava dosyasının yapılan incelemesinden; davanın davacı ... ŞİRKETİ tarafından davalı ... ANONİM ŞİRKETİ aleyhine açıldığı, taraflar arasındaki arabuluculuk son tutanak örneğinin sunulduğu, davacı vekilinin 18/11/2024 tarihli dilekçesi ile davalı tarafın cevap dilekçesinde davaya konusuna ilişkin kira sözleşmesini sunarak kazaya konu aracın uzun süreli olarak ... A.Ş.'ne kiraladığını beyanla davalının HMK 124. Maddesi kapsamında ... A.Ş. olarak değiştirilmesini talep ettiği, mahkememizin 20/11/2024 tarihli celse ara kararı ile davacı vekilinin taraf değişikliği talebi ve davalı vekilinin taraf değişikliğine açık rızasının bulunması dikkate alınarak; davalının HMK 124. Maddesi kapsamında ... A.Ş. olarak değiştirilerek UYAP'a kaydına, dava dilekçesi ve eklerinin, tensip zaptı ve duruşma zaptının yeni eklenen davalıya tebliğine karar verildiği, davacı şirketin yeni davalı olan ... A.Ş. İle imzalanan arabuluculuk son tutanak örneğini sunmuş olduğu; sonrasında yine davacı vekilinin taraf değişikliği talebini içerir 05/03/2026 tarihli dilekçesi ile davalı tarafın ... A.Ş. olarak değiştirilmesini talep ettiği, mahkememizin 11/03/2026 tarihli celse ara kararı ile davacı vekilinin taraf değişikliği talebi dikkate alınarak; davalının HMK 124. Maddesi kapsamında ... A.Ş. olarak değiştirilerek UYAP'a kaydına, dava dilekçesi ve eklerinin, tensip zaptı ve duruşma zaptının yeni eklenen davalıya tebliğine dair karar verildiği, davacı vekilinin ... A.Ş. ile yapılan arabuluculuk son tutanak örneğini sunduğu görülmüştür. HMK'nun 115/1. maddesinde "Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilir." hükmü amirdir. Yine aynı madde uyarınca eksikliğin giderilmesinin mümkün olması halinde davacıya kesin süre verileceği hüküm altına alınmıştır. TTK’nın 5/A maddesi “Bu kanunun 4. maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuğa başvurulmuş olması dava şartıdır.” hükümlerini içermektedir. Arabuluculuğa ilişkin esaslar ise, 6325 sayılı Kanun’un 18/A maddesinde “Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması hâlinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir. Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması hâlinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir.” şeklinde düzenlenmiştir. 6100 sayılı HMK'nın 124 maddesinde;" (1) Bir davada taraf değişikliği, ancak karşı tarafın açık rızası ile mümkündür. (2) Bu konuda kanunlarda yer alan özel hükümler saklıdır. (3) Ancak, maddi bir hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliği talebi, karşı tarafın rızası aranmaksızın hâkim tarafından kabul edilir. (4) Dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesi kabul edilebilir bir yanılgıya dayanıyorsa, hâkim karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebilir. Bu durumda hâkim, davanın tarafı olmaktan çıkarılan ve aleyhine dava açılmasına sebebiyet vermeyen kişi lehine yargılama giderlerine hükmeder. " düzenlemesine yer verilmiştir. Somut olayda ... ANONİM ŞİRKETİ hasım gösterilerek dava açılmış, taraf değişikliği talep edilmiş; davacı tarafın yanılgısının dürüstlük kuralına aykırı olmadığı, kabul edilebilir bir yanılgıya dayandığı değerlendirilerek davacı tarafın talebi ve davalı vekilinin taraf değişikliğine açık rızasının bulunması dikkate alınarak HMK 124 maddesi kapsamında davalı taraf önce ... A.Ş.; sonrasında ise ... A.Ş. olarak değiştirilerek yargılamaya devam olunmuştur. Bir davada taraf değişikliği halinde, dosyaya taraf olarak eklenen kişi yönünden de dava şartlarının sağlanması gerekir. Buna göre açılan davanın davalısı ... A.Ş. olup, dava öncesi arabuluculuk işleminin de ... A.Ş. ile yapılması gerektiğinden, 6102 sayılı TTK'nın 5/A maddesindeki dava şartının gerçekleştiğinden söz edilemeyecektir. (İstanbul BAM 15. H.D. 2021/2245 E. 2021/1499 K. Sayılı 07/09/2021 tarihli kararı) Davacı vekilinin sunduğu ... A.Ş. ile yapılan arabuluculuk son tutanak örneği incelendiğinde, başvuru tarihinin 10/12/2025 yani dava tarihiden sonra olduğu anlaşılmaktadır. Dava açıldıktan sonra zorunlu arabuluculuğa başvuru yapılması tamamlanabilir bir dava şartı olmadığından bu haliyle, davanın Arabuluculuk Kanununun 18/A-2. maddesi ile TTK'nın 5/A-1, HMK'nın 114/2. ve 115/2. maddeleri gereğince arabuluculuk dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. (İstanbul BAM 43. H.D. 2022/1423 E. 2022/1405 K. Sayılı 20/12/2022 tarihli kararı) HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden; 1-TTK'nın 5/A-1, HMK'nın 114/2. ve 115/2. maddeleri gereğince ARABULUCULUK DAVA ŞARTI YOKLUĞU NEDENİYLE DAVANIN USULDEN REDDİNE, 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 732,00 TL karar ve ilam harcının, peşin yatırılan 1.536,98 TL'den mahsup edilerek fazla yatırılan 804,98 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, 3-Davacı tarafından bu dava sebebi ile yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 4-Davalı ... A.Ş. yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 45.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... A.Ş.'ye verilmesine, 5- HMK 124/3 maddesi uyarınca ilgili 3. kişi yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 45.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak ilgili kişi ... ANONİM ŞİRKETİ ve ... A.Ş.'ye verilmesine, 6-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, 7-Davalı tarafından bu dava sebebi ile yapılan 104,00 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalı ... A.Ş.'ne verilmesine, 8-İlgili 3. Kişi ... ANONİM ŞİRKETİ tarafından bu dava sebebi ile yapılan 60,80 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile ... ANONİM ŞİRKETİ'ne ödenmesine, 9-İlgili 3. Kişi ... A.Ş. tarafından bu dava sebebi ile yapılan 164,80 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile ... A.Ş.'ne ödenmesine, Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı (e-duruşma), gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.08/04/2026

Katip ... e-imza

Hakim ... e-imza

Atıf: İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2024/418, K. 2026/238, T. 08.04.2026, www.arakarar.com/karar/istanbul-19-asliye-ticaret-mahkemesi-2024-418-e-2026-238-k-c38c715ff756