İlk Derece Mahkemesi · Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi

Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/940 E. 2024/1202 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Daire
Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi
Esas No
2023/940
Karar No
2024/1202
Karar Tarihi

TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. BURSA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2023 KARAR NO : 2024

HAKİM : ... ... KATİP : ... ...

DAVACI : ... - VEKİLLERİ : Av. ... Av. ... - ... DAVALI : ... - ... VEKİLİ : Av. ... - DAVA : Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 08/09/2023 KARAR TARİHİ : 26/11/2024 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 10/02/2025

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Dava dilekçesinde özetle; Davalı taraf sorumluluğunda bulunan taşımaya konu sigortalı emtiların hasarlı teslimine ilişkin olarak ödenen sigorta hasar tazminatı sebebiyle fazlaya ilişkin talep hakkı saklı kalmak kaydı ile ve tahsilde tekerrür olmamak üzere, müvekkil sigorta şirketinin dava dışı sigortalıya ödeyerek haklarına halef olduğu 2.759,50 USD ve 12.674,00 USD olmak üzere toplam 15.433,50 ABd doları tutarınad alacağın, TBB- Mevduat USD (bankalarca) değişen oranlarda faizi ile birlikte aynen veya fiili ödeme günündeki Merkez Bankası efektif satış bedeline göre belirlenecek TL karşılığının davalıdan tahsili, mahkeme masrafı, ücreti vekalet ve diğer tüm giderlerin davalı tarafa yükletilmesini talep ile dava etmiştir. Cevap dilekçesinde özetle; müvekkili acentenin asıl davalı ... Limited nam ve hesabına hareket etmekte olup somut uyuşmazlığın davalısı değil davalıya izafeten tarafı olduğunu ve somut uyuşmazlığın meydana gelmesinde herhangi bir kusurunun bulunmadığını, husumet itirazlarının olduğunu, müvekkili acentenin eşyanın taşınması esnasında veyahut varılan limanda dava konusu emtianın boşaltılması sırasında herhangi sorumluluğunun ve dava konusu hasarın meydana gelmesinde herhangi bir kusurunun bulunmadığını,açıklanan nedenlerle davanın öncelikle usulden reddine; mahkemece aksi kanaatte olunması durumunda esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir. Deliller; Deniz Taşımacılığından Uzman, Sigorta Hesaplamalarında Uzman ve Endüstri Mühendisi bilirkilerin Raporunun Sonuç Kısmı: " Dava konusu taşımada, Taşıyan ... LİMİTED Konişmentoyu düzenleyen Acenta ... AGENCY, Gönderen ( shipper) : ... SANAYİ VE TİCARET A. Ş., Alıcı : (consignee) ............. İNC. ve taşıma yapan geminin (nakil vasıtasının) ............... OCEAN olduğu,» Deniz yolu nakliyesinin gerçekleştirilmesi akabinde emtianın yüklü olduğu ................... OCEAN isimli gemiden tahliye edilmesi sırasında geminin ambarında bulunan ballast tankının delinmesi, kırılması neticesinde ambar içerisine su dolması ve ambarda bulunan emtianın ıslanmak suretiyle hasarlanmış olmasından taşıyan tarafın sorumlu olacağı ,Islanma zararına yol açan deniz suyunun emtiaya zarar verdiği ve yaklaşık iki saat boyunca akan ve bir su havuzu içinde kalan emtia üzerine akan tuzlu sudan dolayı, ayrıca verilen bu hasarı ağırlaştıracağı,4. Dosyaya sunulan, emtia faturaları ve ekspertiz raporundaki bilgiler ışığında, davacı ... şirketinin sigortalısına ödediği hasar bedelinin gerçek zarara ve piyasa koşullarına uygun olduğu, Taşıyanın Sorumluluğunun Sınırı, TTK madde 1186 /1 e göre SDR (özel çekme hakkı) esas alınarak hesaplanması aşağıdaki gibi yapılmıştır: USD ye göre: Hasar gören emtianın ağırlığı 18.85X1000 X 2 SDR — 37.700 SDR x 1.276 48.105 USD TL ye göre: Hasar gören emtianın ağırlığı 18.85X1000 X 2 SDR — 37.700 SDR x 23.7 TL< 893.490 TL Yapılan hesaplamaya göre, taşıyanın sorumluluğunun sınırı olarak belirlenen 48.105 USD olup işbu dava ile talep edilenin bu miktarın altında olduğu, Davacının talebinin (414.389.47 TL) 15.433.50 USD olduğu göz önünde tutulacak olursa , bu rakamın TTK 1186 ya göre, hesaplanan ve taşıyanın sınırlı sorumluluğu için belirlenen rakamın 3.50 USD olarak altında olduğu ve taşıyan taraftan halefiyet ilkesine göre (414.389.47 TL) 15.433,50 USD talep edebileceği, 6. Dosyada bulunan konşimentolarda hasara uğrayan eşyanın cinsi yazılmış olmakla birlikte değerleri yazılmamış olduğu ve incelenen dosyada böyle bir değer beyanı olmadığı için taşıyanın sorumluluğunun sınırı yukarıda belirtilen esaslara göre hesaplanabileceği,7. Davalının TTK m. 1178 hükümleri ve ilgili sair hükümler gereğince sorumluluğu bulunduğu, taşıyanın sorumluluğu eşya üzerindeki fiili hakimiyetine, bu hakimiyet ise normal şartlarda eşyanın tesellüm edilmiş olmasına, yani taşıyanın fiili hakimiyetinde bulunmasına bağlı olduğu ve emtia henüz gemiden tahliye edilmeden zarar gördüğü de göz önünde tutularak, taşıyanın sorumluluğunun bulunduğu, 8. Dosyada bulunan ...................... belgesi ile davacı hasar bedelini sigortalı firmaya ödediği için, üçüncü şahıslara karşı her türlü dava ve talep hakkını temlik ve devir almış durumda olduğu, 9. Söz konusu bedellerin sigortalıya ödendiğini kanıtlayan ve aynı miktarları içeren, 2 adet Halkbank tarafından tanzim edilen banka dekontu da göz önünde tutularak davacının sigortacının halefiyet hakkını düzenleten TTK 1472 , madde ye uygun olarak dava konusu talepte bulunabileceği görüş ve kanaatimizdir." şeklindedir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ, HUKUKİ KABUL VE GEREKÇE Dava, deniz taşıması esnasında zayi olduğu iddia olunan emtia için ödenen tazminatın halefiyet ilkesine göre rücuen tahsili istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davaya konu deniz taşımasında; gönderenin, taşıyıcının ve alıcının kimler olduğu, davalının söz konusu taşımadan kaynaklı taşıyıcı gibi sorumluluğunun olup olmadığı, davalının konşimentolar üzerinde unvan ve imzasının bulunup bulunmadığı, davaya konu deniz taşımasında, hasarın sebebinin ne olduğu, hasara uğrayan eşyanın ambalajlamasının gereği gibi yapılmış olup olmadığının anlaşılıp anlaşılamadığı, ambalajlama gereği gibi yapılmamış ise bu durumun hasarın artmasına etkisinin olup olmadığı, davacı ... şirketinin sigortalısına ödediği hasar bedelinin gerçek zarara ve piyasa koşullarına uygun olup olmadığı, konşimentolarda hasara uğrayan eşyanın cinsi ve değerinin yazılıp yazılmadığı, bu bağlamda davacının halefiyet ilkesine göre talep edebileceği hasar bedelinin sınırlanmış olup olmadığı, hasar bedelinden sınırlı sorumluluğun söz konusu olması halinde davalının sorumlu olabileceği azami değerin Özel Çekme Hakkı ve USD cinsinden ne kadar olduğu, davalının TTK m.1178 hükümleri ve ilgili sair hükümler gereğince eşyanın hasara uğramasından kaynaklı sorumluluğunun olup olmadığı, davacının halefiyet ilkesine göre davalıdan alacağı olup olmadığı ve varsa ne kadar alacağı olduğu hususlarında toplanmaktadır. Uyuşmazlık konuları tek tek belirtilmek suretiyle dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş ve rapor alınmıştır. Bilirkişi raporunda özetle; davalının taşıyan konumunda olduğu, hasarın gemide bulunan delinmesi sonucunda oluştuğu, eşyanın ıslanmasından kaynaklı zarardan taşıyanın sorumlu olduğu, davacı ... şirketinin ödediği hasarın gerçek zarara ve piyasa koşullarına uygun olduğu, taşıyanın sorumlu olduğu azami miktarın 48.105,00 USD olduğu ve talep edilen miktarın bu miktarın altında olduğu, davacının sigortalısına ödediği 15.433,50 USD hasar bedelini halefiyet ilkesine göre rücuen davalı taşıyandan talep edebileceği belirtilmiştir. Bilirkişi raporu belge delilleri dikkate alınarak ayrıntılı ve denetime elverişli olarak tanzim edilmiştir. Riziko eşyanın taşınması esnasında meydana gelmiştir. Başka bir deyişle eşya gemide iken gemideki tankın delinmesi sonucunda eşya hasara uğramıştır. Burada eşyanın gereği gibi ambalajlanmaması ile ilgili bir hasar söz konusu değildir. Davalı her iki konşimentoyu imza etmiştir ve yük davalı taşıyanın fiili hakimiyetinde zarara uğradığından davalının TTK m.1178 gereği hasardan sorumlu olduğu kanaatine varılmıştır. Bilirkişi raporunda davacının sigortalısına ödediği tazminatın gerçek zarara ve piyasa koşullarına uygun olduğu belirtilmiştir. Davacı ... TTK m.1472 gereğince sigortalısının haklarına halef olduğundan ödediği tazminatı hasardan sorumlu olan davalıdan talep edebilir. Bu minvalde davalının hasarda sorumlu olduğu anlaşılmakla aşağıdaki şekilde davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir. Dava dilekçesinde faiz talep edilmiş, ancak faiz başlangıç tarihi belirtilmemiştir, bu durumda dava tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanunun 4/a hükmüne göre tazminata faiz işletilmesi gerekir. Hükümde sehven yazım yanlışlığı yapılmış ve dava tarihi yerine karar tarihinden faiz işletilmiş, gerekçe yazım aşamasında ilgili yazım yanlışlığı fark edilerek hükmün altına tashih şerhi işlenmiştir. HÜKÜM: Ayrıntısı ve yasal gerekçesi izah edildiği üzere; 1-Davanın kabulü ile; 15.433,50 USD'nin, karar tarihinden itibaren Devlet Bankalarının USD ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faizi oranı ile işleyecek faizi ile birlikte davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, 2-Hüküm tarihi itibariyle alınması gereken 28.306,94 TL karar ve ilam harcından; 7.076,74 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 21.230,02 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-Davacı tarafından yapılan 7.076,74 TL peşin harç, 269,85 TL başvurma harcı, 10.500,00 TL bilirkişi ücreti ve 477,50 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 18.324,09 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, 4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT m.13 hükümlerine göre hesaplanan 66.158,42 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, 5-6325 sayılı Kanunun 18/A maddesinin 12 ve 13. Fıkralarına göre; suç üstü ödeneğinden zorunlu arabulucuya ödenen ücretin davalıdan alınarak, hazineye irat kaydına, bu hususta İstanbul Arabuluculuk Bürosuna müzekkere yazılarak sarf kararının istenmesine, 6-HMK m.333 gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, 7-Gerekçeli kararın talep halinde taraflara tebliği ile tebliğ giderinin eksik olması halinde giderin talepte bulunandan alınmasına, Dair; kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.26/11/2024

Katip ... ¸e-imzalıdır

Hakim ... ¸e-imzalıdır

TASHİH ŞERHİ

Hukuk Muhakemeleri Kanununun 304. Maddesinin 1. Fıkrası gereğince; hükmün 1. Fıkrasında sehven yazım yanlışlığı yapıldığı anlaşılmakla; hükmün 1. Fıkrasının aynen, "1-Davanın kabulü ile; 15.433,50 USD'nin, dava tarihinden itibaren Devlet Bankalarının USD ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faizi oranı ile işleyecek faizi ile birlikte davalıdan alınarak, davacıya verilmesine," şeklinde düzeltilmesine,

Katip ... ¸e-imzalıdır

Hakim ... ¸e-imzalıdır

Atıf: Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2023/940, K. 2024/1202, T. 26.11.2024, www.arakarar.com/karar/bursa-1-asliye-ticaret-mahkemesi-2023-940-e-2024-1202-k-8a905e284005