İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2023/775 E. 2025/19 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2023/775
- Karar No
- 2025/19
- Karar Tarihi
T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: *** Esas - *** T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : *** KARAR NO : ***
HAKİM : *** KATİP : ***
DAVACI : *** VEKİLİ : Av. DAVALI : *** VEKİLİ : Av.
DAVA : Tazminat (Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortasından Kaynaklanan Araç Değer Kaybı) DAVA TARİHİ : *** KARAR TARİHİ : *** GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : ***
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; " Müvekkil adına kayıtlı 38 ... plakalı araç ile davalı sigorta şirketinden birleşik kasko sigortası bulunan 38 ... plakalı aracın %100 kusurlu olduğu 20/03/2023 tarihli maddi hasarlı trafik kazası sonrası müvekkile ait araçta 87.713,22 TL'lik hasar meydana geldiğini, oluşan bu büyük hasar neticesinde araçtaki değer kaybının tazmini amacıyla 08/05/2023 tarihinde mail yoluyla kusurlu aracın Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortasını tanzim eden ... A.Ş.'ye yapmış olduğumuz başvurumuz sonucu ... numaralı dosyadan 38.739,39 TL ödeme yapıldığını, ödemenin eksik yapıldığına dair yapmış olduğumuz itiraz ve arabuluculuk görüşmesi 'trafik sigortasının limiti olan 120.000 TL'nin hasar ve değer kaybı ödemesi nedeniyle dolması' nedeniyle anlaşmama ile sonuçlandığını, bunun üzerine kusurlu aracın kasko poliçesini tanzim davalı şirkete 29/05/2023 tarihinde mail yoluyla yapmış olduğumuz başvurumuz sonucu 3960891 numaralı bildirim ile olumsuz cevap verilmesi neticesinde, 04/07/2023 tarihli dava şartı arabuluculuk görüşmemiz anlaşmama ile sonuçlandığını, trafik sigortasından ödenen tutar Anayasa Mahkemesinin 14/02/2023 tarihli Karayolları Trafik Kanunu'nun 90. maddesinin birinci fıkrasına eklenen ikinci cümlesini iptal kararına konu olan hesaplama yöntemiyle yapılması ve arabuluculuk görüşmede anlaşılamadığı, açıklamalarımız ve mahkemenizce takdir edilecek nedenlerle fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla bilirkişi incelemesi sonucu, müvekkil adına kayıtlı 38 ... plakalı araçta oluşan değer kaybının 20/03/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tazminine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini " talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; " 6704 sayılı Kanun ile değişik 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 97. maddesi uyarınca zarar gören, dava ikame etmeden veya tahkim yoluna müracaat etmeden evvel sigorta şirketine yazılı olarak müracaat etmekle yükümlü olduğunu, “MADDE 97- Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir.” Davacı, müvekkil şirkete usulüne uygun olarak müracaat etmediğini, dava dilekçesinde bahsi geçen 20.03.2023 tarihli kazaya karıştığı belirtilen 38 ... plakalı araç, müvekkil şirkete 01/11/2022 - 01/11/2023 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ... numaralı mali sorumluluk poliçesi ile sigortalı olduğunu, kaza sebebiyle müvekkil sigorta şirketi nezdinde ... nolu hasar dosyası üzerinden davacı yanın kaskocusu olan ... A.Ş'ye 28.07.2023 tarihinde 6.452,61-TL rücu tazminatı ödemesi yaptığını, hasar aşamasında yapılan ödemeler, mevzuata uygun olarak hesaplanmış olup, bakiye tazminat söz konusu olmadığını, müvekkil şirketin ödemekle yükümlü olduğu tazminat ödemesi olmadığını, yapılan ödeme nedenle müvekkil şirketin sorumluluğu sona erdiğini, dava dilekçesinde davacı yanın da belirttiği üzere sigortalı araç sürücüsünün ZMM sigortacısı olan ... A.Ş, davacının kasko şirketine 38.739,39-TL ödeme yapıldığını, yapılan ödeme nedeni ile davacının haksız taleplerinin reddine, müvekkil şirket temerrüde düşmediğinden haksız olarak talep edilen faiz talebinin reddine mahkemeniz aksi kanaatte ise dava tarihinden itibaren taraflar açısından yasal faiz uygulanmasını, davanın reddi ile aleyhimize hüküm kurulmaması halinde, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine " karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER: Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır. Bilirkişi Mak. Y. Müh. ...'den alınan 01/07/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ... Esas dosyası ile tarafıma tevdi edilen görevin “Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)” durumun tespitine yönelik gerekli incelemeler tamamlanmıştır. Yapılan inceleme ve değerlendirmelerde; -Dosyada mevcut sürücüler tarafından düzenlenen Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı'ndaki veriler, iddia, savunma, sigorta bilgi gözetim merkezi kayıtları ve tüm dosya kapsamı değerlendirildiğinde; kazanın 20.03.2023 günü saat 12.00 civarında sürücü ... sevk ve idaresindeki 38 ... plaka sayılı aracı ile Kayseri ili Kocasinan ilçesi ... caddesi üzerinde seyri esnasında sağ tarafta park eden araçların yanında ikinci sırada duraklayan/park eden ve gidiş şeridini işgal eden 38 ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'nin aniden şoför mahalli kapısını açması ile araç kapısının 38 ... plaka sayılı aracın sağ ön kısımlarına çarpması ile gerçekleşen maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği; 38 ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'nin sevk ve idaresindeki araç ile günün gündüz vakti, görüşün açık olduğu yol üzerinde kurallara aykırı şekilde ikinci sıra şeklinde duraklama/park etme esnasında, arkasından gelen araçlar ve yayalar için tehlike ve engel teşkil etmediğinden emin olmadıkça, trafik güvenliğini ortadan kaldıracak kontrolsüz ve tedbirsiz bir şekilde aracının kapısını açmaması gerektiği, tedbirsiz, dikkatsiz ve kurallara aykırı bu hareketinin kazanın meydana gelmesine sebebiyet verdiği olayda:Madde 60/g "Duraklamanın yasak olduğu yerler: Madde 60 –Taşıt yolu üzerinde; .......g) Duraklayan veya park edilen araçların yanında, Duraklamak yasaktır.",Madde 67/a "Araç manevralarını düzenleyen kurallar: Madde 67 – Manevralarda aşağıdaki kurallar uygulanır. a) Sürücülerin, park yapmış taşıtlar arasından çıkarken, duraklarken veya park yaparken taşıt yolunun sağına veya soluna yanaşırken, sağa veya sola dönerken, karayolunu kullananlar için tehlike doğurabilecek ve bunların hareketlerini zorlaştıracak şekilde davranmaları yasaktır." ve Madde 84/j "Trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller: Madde 84 – Araç sürücüleri trafik kazalarında, ......j) Manevraları düzenleyen genel şartlara uymama, hallerinde asli kusurlu sayılırlar." kurallarını ihlal ettiği asli ve tam kusurlu olduğu; 38 ... plakalı sayılı araç sürücüsünün ise gerçekleşen kazanın oluşu üzerinde bir etkenliği olmadığından kusurunun olmadığı, Davalı yan tarafından sigortalı 38 ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'nin %100 (yüzde yüz) oranında asli ve tam kusurlu olduğu, Davacı yana ait 38 ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'in ise kusurunun olmadığı % 0 (yüzde sıfır), Dava konusu kaza dolayısıyla 38 ... plakalı aracın hasarının sağ ön yan kısımlarında gerçekleştiği, kaza nedeniyle aşağıda sunulan eksper raporunda mevcut yedek parça ve işçilik giderlerine göre toplam 78.347,251 TL hasar meydana geldiği, hasar miktarı araç modeli, kullanılmışlık düzeyi, araç fiyatı (araç fiyatı 1/10) ile kıyaslandığında onarım yapılmasının ekonomik olduğu, pert-total işlemi yapılmasına gerek olmadığı, Dava dışı sigorta firması tarafından Değer Kaybı Bedeli olarak 38.739,39 TL ödeme yapıldığı, Dava konusu 38 ... aracın trafiğe çıkış tarihine göre 7 (yedi) yaşında olduğu, geçmiş trafik ve kasko sigortası hasar kayıtları incelendiğinde geçmiş hasar kaydının bulunmadığı, araç kullanılmışlık değeri yönünden kaza tarihinde yaklaşık 55.531 km gibi az kullanılmışlık düzeyine sahip olduğu (ikinci el genel kabul gören araç değerlendirmesine göre yıllık 10.000 km altı az kullanılmışlık seviyesi, yıllık 10.000-40.000 km arası orta, yıllık 40.000 üstü çok kullanılmışlık düzeyi olarak algılandığı), Dosya da mevcut bulunan ve yukarıda izah olunan internet ve piyasa araştırmaları sonucunda dava konusu 38 ... plaka sayılı araçta Mart 2023 tarihli kaza sonrası oluşan "Değer Kaybı"; Kaza Öncesi Piyasa Rayiç Değeri = 1.100.000 TL Kaza Sonrası Piyasa Rayiç Değeri = 960.000 TL Değer Kaybı= Kaza Öncesi Piyasa Rayiç Değeri - Kaza Sonrası Piyasa Rayiç Değeri Değer Kaybı= 1.100.000 - 960.000 Değer Kaybı = 140.000 TL olduğu, Kusur oranı açısından Toplam Değer Kaybı = Karşı Tarafın Kusur Oranı x Değer Kaybı Toplam Değer Kaybı = 1.00 x 140.000 Toplam Değer Kaybı = 140.000 TL olduğu, Bakiye Araç Değer Kaybı = Toplam Değer Kaybı - Ödemesi Gerçekleştirilen Değer Kaybı Bakiye Araç Değer Kaybı = 140.000 - 38.739,39 Bakiye Araç Değer Kaybı = 101.260,61 TL olduğu değerlendirilmiştir. Rapordan birer suret taraflara tebliğ edilmiştir. Taraf vekillerinin bilirkişi raporuna karşı beyanlarını ve itirazlarını sunduğu görülmüştür. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 20/03/2023 günü davacıya davacıya ait 38 ... plakalı araç ile davalı sigorta şirketinde kasko sigortası bulunan 38 ... plakalı aracın kazaya karıştığını, kusurun karşı tarafta olduğunu, ZMSS limitlerinin tüketildiğini, araçlarında değer kaybı bulunduğunu, ZMSS sigortacısı ... tarafından 38,739,39 TL ödeme yapıldığını ancak zararın karşılanmadığını belirterek değer kaybı talebinde bulunmuştur. Sigorta poliçesi incelenmesinde, 38 ... plakalı aracın dava dışı Doğa İMM'sini davalı sigorta şirketi bünyesinde sigortalandığı, kaza tespit tutanağı uyarınca kazanın 20/03/2023 tarihinde gerçekleştiği, ve 38 ... plakalı aracın davacıya ait olduğu olduğu anlaşılmıştır. ... A.Ş'den temin edilen hasar dosyasının incelenmesinde ZMSS poliçe limitinin tüketildiği görülmüştür. Kasko poliçelerinin incelenmesinde; kazaya karına aracın davalı nezdinde nezdinde ihtiyari mali poliçe içeren kasko poliçesinin bulunduğu, kasko poliçesinin incelenmesinde İMM maddi tazminat limitlerinin 1.000.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere teminat limitine dahil edildiği görülmüştür. Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları , "Sigortacı, işbu poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafık Kanununa ve Umumi Hükümlere göre aracın işletenine terettüp eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin eder. İşbu sigorta, sigorta ettirenin haksız taleplere karşı müdafaasını da temin edeceği... " öngörülmüştür. Davalı sigorta şirketi ZMSS poliçe limitini aşan kısımla sorumludur. -Kusur ön soruna ilişkin değerlendirmede, Mahkememiz olayla ilgili kural ihlallerinin tespiti ve değer kaybı konusunda rapor almıştır. Alınan rapor ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, kazanın 20.03.2023 günü saat 12.00 civarında sürücü ... sevk ve idaresindeki 38 ... plaka sayılı aracı ile Kayseri ili, Kocasinan ilçesi, ... caddesi üzerinde seyri esnasında sağ tarafta park eden araçların yanında ikinci sırada duraklayan/park eden ve gidiş şeridini işgal eden 38 ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'nin aniden şoför mahalli kapısını açması ile araç kapısının 38 ... plaka sayılı aracın sağ ön kısımlarına çarpması ile gerçekleşen maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği anlaşılmıştır. Söz konusu kazada, 38 ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'nin sevk ve idaresindeki araç ile günün gündüz vakti, görüşün açık olduğu yol üzerinde kurallara aykırı şekilde ikinci sıra şeklinde duraklama/park etme esnasında, arkasından gelen araçlar ve yayalar için tehlike ve engel teşkil etmediğinden emin olmadıkça, trafik güvenliğini ortadan kaldıracak kontrolsüz ve tedbirsiz bir şekilde aracının kapısını açmaması gerektiği, tedbirsiz, dikkatsiz ve kurallara aykırı bu hareketinin kazanın meydana gelmesine sebebiyet verdiği ve KTK'nun 60/g, 67/a ve 84/j maddeleri uyarınca %100 kusurlu olduğu anlaşılmıştır. -Değer kaybına dair değerlendirmede; Yargıtay Yerleşik uygulamalarına uygun olarak, değer kaybının kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı (aracın km'si, metal komponentlerin yoğunluğu, korozyon dozajı ve önceye ait hasarlar nedeni ile orjinalliğin yitirilip yitirilmediği), aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı), tramer kayıtlarına göre araçta meydana gelen hasarlar irdelenerek, emsal satışlar da araştırılmak suretiyle, aracın olay tarihindeki 2. el rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2. el rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının bilirkişiler tarafından hesaplanması gerekir. Dosya kapsamında alınan rapor Yargıtay uygulamalarına uygun olduğundan davacının aracında 140.000,00 TL değer kaybı zararı oluştuğu ancak dava dışı ... AŞ tarafından yapılan 38.739,39 TL ödeme düşüldükten sonra davacının zararının 101.260,61 TL anlaşılmıştır. -Faize ait değerlendirmede; 2918 Sayılı Kanun'un 99. maddesinde, sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel sartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluslarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar. 2918 Sayılı Kanun'un ''İhtiyari mali sorumluluk sigortasına uygulanacak hükümler'' başlıklı 100 maddesinde, bu Kanunun sorumluluğun kaldırılması veya tazminatın azaltılmasına ilişkin 95 inci maddesi, doğrudan doğruya talep ve dava hakkına ilişkin 97 nci maddesi ve zamanaşımına ilişkin 109 uncu maddesi ihtiyari mali sorumluluk sigortasında da uygulanır. Anılan açıklamalar uyarınca davacı tarafın 29/05/2023 tarihli başvurusu dikkate alınarak 09/06/2023 tarihinde davalının temerrüte düştüğü kabul edilmiştir. Kazaya karışana araç ticari nitelikte olmadığından avans faiz işletilmesi talebi uygun görülmemiştir. HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle: 1-Davacının davalı aleyhindeki davasının kabulü ile, 101.260,61 TL değer kaybı tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davalı sigorta şirketinin poliçe limiti ile sınırlı tutulmasına, alacağı başvuru tarihi dikkate alınarak belirlenen 09/06/2023 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, 2-Davacının alacağı 20/03/2023 tarihinde faiz işletilmesi ve avans faiz uygulanması taleplerinin reddine, 3- 492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gerekli 6.917,11-TL karar ve ilam harcından davacı tarafça peşin yatırılan 269,85-TL ve tamamlama harcı 1.727,58-TL'nin mahsubu ile eksik 4.919,68-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA, 4-Davacı tarafından peşin yatırılan 269,85-TL başvurma harcı, 269,85-TL peşin harç ve 1.727,58-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 2.267,28-TL harcın davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, 5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama giderinin) davalıdan alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA, 6-Davacı tarafından yapılan; bilirkişi, posta, müzekkere, tebligat, elektronik tebligat ve kep reddiyat gideri olmak üzere toplam 2.732,50-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, 7-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda mahkememizce herhangi bir karar verilmesine yer olmadığına, 8-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen kısım üzerinden 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 9-6100 sayılı HMK'nun 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde yatıran ilgili tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine, 10-Kararın mahiyeti gereği davalı lehine vekalet ücreti taktirine yer olmadığına, 11-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dava dosyasının tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra istinaf incelemesine gönderilmesine veya mahkememiz arşivine kaldırılmasına, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nın 341/1. maddesi uyarınca 2 haftalık yasal süre içinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.09/01/2025
Katip *** e-imzalıdır
Hakim *** e-imzalıdır