İstanbul 21. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/698 E. 2025/251 K.

T.C. İSTANBUL 21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2023/698 Esas KARAR NO:2025/251 Karar

DAVA:İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) DAVA TARİHİ:17/11/2023 KARAR TARİHİ:21/04/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekilinin 17/11/2023 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ... ... ... Taahhüt ve Turizm Plastik Tic. Ve San. Ltd. Şti tarafından Letonya'da yerleşik bulunan ... Ltd. Firmasına 16.08.2023 tarihli, SRI ... numaralı Mal Fatura karşılığı 20.000 EURO brüt 22.000 kg taze sultaniye üzümü satıldığını, Satılan üzümlerin Mersin'den Letonya'ya teslimi noktasında ise davalı ... Nak. İnş. Oto. Turz. Kuy. İth. İhr. Ve San. Ve Tic. Ltd. 17.08.2023 tarihi, ... numaralı Navlun Faturası ile 5.700,00 EURO karşılığında taşıma hizmeti verdiğini, Taşımaya konu üzümlerin, müvekkili şirketin Mersin'deki soğuk hava deposundan ... plakalı araca yüklendiğini ve emtiaların Letonya'ya nakliyesi gerçekleştirilmek üzere yola çıktığını, Emtiaların, ahşap paletler üzerinde etrafi şeritli bantlarla ambalajlandığını, dorseye iki sıra yan yana ve arka arkaya düzgün bir şekilde istiflendiğini ve paketler üzerinde hava akışına uygun boşluklar bırakıldığını, buna karşın emtiaların Letonya'da alıcı şirkete teslim edildiği sırada, emtialar da donma şeklinde hasarın meydana geldiği ve emtiaların zıyaa uğradığının tespit edildiğini, İşbu hasara ilişkin CMR Belgesi (taşıma belgesi) üzerine alıcı firma yetkilileri tarafından hasar notu düşüldüğünü, CMR'da görüleceği üzere, taşıma ısısı derecesi 4-2 derece olarak yazılmış olup taşımanın bu koşullarda gerçekleştirilmesi gerektiğini, Buna karşın alınan Isı Kayıtları ve Survey Raporu uyarınca üzümlerin taşınması gereken optimal ısı derecesinden daha düşük derecelerde taşındığı ve buna bağlı olarak da emtialarda donma, donmaya bağlı renk değişimi ve bozulma meydana geldiğini, aynı şekilde alıcı firma tarafından hasarın tespiti bakımından görevlendirilen sörvey raporunda da meyve etinin sıcaklığının (-1,1) - (-0,7) derece olduğu beyanında bulunulduğunu, sonuç olarak, +2 derecede taşınması gereken emtiaların arzu edilen sıcaklık derecesinden uzak şekilde sıfırın altındaki sıcaklık değerinde taşındığını, Taşıma sırasında üzümlerin, fiziki yapısını bozan soğuk havaya maruz kalması ve uygun sıcaklıkta taşınmaması sebebiyle hasara uğradığını, bu durumun, davalı sigortacı Eksper Raporu ile de sabit olduğunu, buna karşın her ne kadar davalı sigortacının eksper raporunda; alıcı ile satıcı arasındaki teslim şekli CPT olduğundan bahisle navlun bedeli düşülerek tazminat miktarı hesaplanmış olsa da; mal faturasında da anlaşılacağı üzere, fatura bedeline navlunun dahil olmadığını, Sadece mal bedeli üzerinden hesaplanan bir miktarın söz konusu olduğunu, diğer yandan taraflar arasındaki teslim şeklinin mal mukabili olarak kararlaştırıldığını, dava konusu taşımada hasarlanan emtialar sebebiyle mal mukabili anlaşma gereği, müvekkiline ödeme yapılmadığından müvekkilinin emtianın alıcısından navlun bedelini tahsil etmediğini, oysa ki müvekkili taşıyıcı ...'a bu navlun bedelini ödediğini, dolayısıyla davalıdan talep edilen 16.847,32 EURO'nun; 14.360 EURO mal bedeli + 2.087,32 EURO gümrük masrafları olmak üzere hesaplandığını, dava konusu taşımaya ilişkin emtianın nakliye esnasında zayi olması sebebiyle meydana gelen zararının rücuen tahsili amacıyla .... İcra Müdürlüğü ... E. sayılı dosyası ile 12.01.2023 tarihinde icra takibi başlatıldığını, davalıların borca itiraz ettiğini, müvekkilinin davalılardan olan asıl alacak 16.847,32 EURO+178,03EURO takip öncesi faiz olmak üzere toplam 17.025,35 EUR alacağına ilişkin .... İcra Müdürlüğü ... E. sayılı dosyasına vaki itirazın iptali ile takibin takip talebinde belirtilen koşullarla devamına, takip tarihinden itibaren işleyecek en yüksek kamu banka EURO faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilerek, alacaklarının likit ve belirlenebilir olduğundan %20 den az olmayan oranda icra inkar tazminatı, yargılama giderlerinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalılar vekilinin 01/12/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Taze üzüm gibi hassas bir yük için öncelikle emtianın yükleme yapılmadan önce ön soğutmasının yapılmış olması gerektiğini, Davacı tarafın, ön soğutma yapıldığını belgeleri ile ispatlaması gerektiğini, Eğer ön soğutma yapılmadı ise frigo aracın düzenli çalışmasına rağmen hasar meydana gelebileceğini, Taze üzüm gibi meyvelerin ısıya ve çözülmeye karşı çok hassas ve nakliye açısından riskli meyveler olduğunu, Bu nedenle bu tür meyvelerin ön soğutma yapılmadan yüklenmesi, istiflenmesi, ambalajın hatalı ya da eksik olması, yüklemenin gereğinden uzun olması meyve ve sebzede bozulma riskini arttırdığını, CMR Konvansiyonu'nun ilgili hükmüne göre, emtianın ambalajının kötü olduğu, emtianın cinsine ve taşımaya uygun bir şekilde ambalajlanmadığı durumlarda taşıyıcının bir sorumluluğu olmadığını, Dava konusu emtia gönderici/ satıcı şirket tarafından ön soğutma yapılmadan ambalajlanarak hatalı bir şekilde istiflendiğini ve yüklendiğini, müvekkili şirketin sadece taşıyıcı olduğunu, ambalaj ve istife herhangi bir müdahalesi olmadığını, Bu nedenle ambalaj ve istif hatası nedeniyle oluşan hasardan dolayı müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, aracın alıcıya vardığı zaman çekilen resimlerden görüleceği üzere araç içine yüklemenin hiçbir aralık bırakmadan, hava akışını engelleyen bir biçimde, araç duvarından duvarına bir istifleme yapıldığını, Her ne kadar ekspertiz raporunda ve davacının beyanlarında, emtianın arka arkaya düzgün ve hava akışını sağlayacak bir şekilde istiflendiğinden bahsedilmişse de resimlerde görüleceği üzere hiç bir boşluk bırakmadan adeta bir set gibi yükleme yapıldığını, Bu nedenle soğutma sisteminin yeterli çalışmadığını ve hasar meydana geldiğini Hasarın asıl nedeninin istif hatası olduğunu, Ambalaj ve istifin gönderici tarafından yapıldığını, müvekkili şirket CMR 17/4-c md si gereğince sorumluluktan kurtulduğunu, kaldı ki alınan servis raporlarında aracın bir arızasının bulunmadığının tespit edildiğini, Uluslararası taşımalardan kaynaklanan uyuşmazlıklarda CMR Konvansiyon hükümlerinin uygulanmasının gerekeceğini, Taşıyıcının azami sorumluluğunun CMR Konvansiyonu'nun 23. Maddesinde düzenlendiğini, Bu sorumluluğun CMR Konvansiyonu Fasıl IV (Taşıyıcının mesuliyeti) md. 23/3 de belirlendiğini, Buna göre “ İş bu anlaşmanın hükümleri gereğince bir taşıyıcı, malların kısmen veya tamamen kaybından dolayı tazminat ödemekle mükellef tutulduğunda, bu tazminat, eksik brüt ağırlığın kilogramı başına hesabın 8,33 SDR birimini aşmayacaktır.” Şeklinde olduğunu, bu sözleşmede belirtilen hesap biriminin SDR olduğunu, Buna göre tazminatın, eksik brüt ağırlığın kilogramı başına 8,33 hesap birimini aşmayacağını, Hasarı ve kusuru kabul anlamına gelmemekle birlikte davacı tarafın fazlaya dair taleplerinin reddini talep ettiklerini, davacının taşınan malın ne kadarının hasarlı olduğunu ispat etmesi gerektiğini, Öncelikle sovtaj bedelinin hasar bedelinden düşülmesi, bundan sonra kalan değer talep edilebileceğini, Hasarı, kusuru kabul etmemekle birlikte davacının hasar talebinin fahiş olduğunu, Müvekkili şirketin ekspertiz raporundan görüleceği üzere hasarlanan emtianın bedelinin 14.360.-Euro olduğu, Navlun bedelinin 4.092,60.-Euro düşüldükten sonra 10.267,40.-Euro hasar bedelinin tespit edildiğini, bu rakama gümrük masrafları olan 1.967,32.-Euro eklendiğinde ise 12.234,72.-Euro hasar bedeli bulunduğunu, bu bedelin davacının talebinden çok daha düşük olup davacının fahiş tazminat talebinin reddini talep ettiklerini, kaldı ki hasarın istif hatası ve ön soğutma yapılmaması nedeniyle oluştuğunu, Müvekkili şirketin CMR 17/4-c md si gereğince hasardan sorumlu olmadığını, İşbu taşımanın CMR Konvansiyonuna tabi olarak gerçekleştiğini, faiz tutarının konvansiyonda belirtilen oranın üzerinde olamayacağını, Bu oranın CMR Konvansiyonunda Ye5 olarak sınırlandırıldığını, bu nedenle davacı yanın fahiş faiz talebinin reddinin gerekeceğini, ayrıca dava açılmadan önce müvekkil şirkete hasar miktarına ve talebine ilişkin bir ihtarname gönderilmediğini, müvekkilinin temerrüde düşürülmediğini bu nedenlerle; davanın reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER: -.... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası Uyap kayıtları, -Mali müşavir ..., Gıda Mühendisi ... ve Taşıma Uzmanı ... tarafından hazırlanan 06/05/2024 tarihli bilirkişi kök raporu, -Mali müşavir ..., Gıda Mühendisi ..., Sigortacı... ve Taşıma Uzmanı ... tarafından hazırlanan 30/09/2024 tarihli bilirkişi ek raporu ve 06/01/2025 tarihli bilirkişi 2. Ek raporu,

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Yapılan yargılama, toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava, takip talebine itirazın iptaline ilişkindir. İİK m.67’de "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir" hükmüne yer verilmiştir. Davaya konu .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası celp edilmiş, incelenmesinde; Alacaklısının ... ... Paketleme Tarım Ürünleri İnşaat Taahhüt Turizm Nakliye Plastik Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti. olduğu, borçlusunun ... Nakliyat İnşaat Otomotiv Turizm Kuyumculuk İthalat İhracat ve Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. Ve ... Sigorta A.Ş. olduğu, takip konusu alacak miktarının 17.025,35EURO, takibin ilamsız icra yoluyla takip olduğu, ödeme emrinin borçlulara 24/01/2023 tarihinde tebliğ edilmiş olduğu, borçluların İcra Müdürlüğü'ne 30/01/2023 tarihinde ve süresinde itiraz dilekçesini sunmuş olduğu ve takibin İİK m.66 gereğince durdurulduğu anlaşılmıştır. Her ne kadar Mahkememizce Mali müşavir ..., Gıda Mühendisi ... ve Taşıma Uzmanı ... tarafından 06/05/2024 tarihinde bir rapor hazırlanmış ise de; işbu raporda sigorta yönünden eksiklikler olduğu ve inceleme yapılmadığı anlaşıldığından heyete bir Sigorta Uzmanı eklenmesine karar verilerek yeni heyetten yeni bir rapor hazırlaması talep edilmiştir. Böylece Mali müşavir ..., Gıda Mühendisi ..., Sigortacı... ve Taşıma Uzmanı ... tarafından hazırlanan 30/09/2024 tarihli bilirkişi ek raporu ve 06/01/2025 tarihli bilirkişi 2. Ek raporunda özetle: "... li bilirkişi kök raporunda özetle;"...Emtiaların hasarlanmasında taşıyıcı davalı ... Nak. İnş. Oto. Turz. Kuy. İth. İhr. Ve San. Ve Tic. Ltd nin kusurunun olduğu; Tazminat tutarının, hasarlanan ürün miktarından navlun ücreti düşüldükten sonra 10.267,40EURO HASARLI ÜRÜN BEDELİ 4 2.087,32 EUR Gümrük Masrafları olmak üzere TOPLAM 12.354.72 EURO olması gerektiği,..." yönünde yönünde kanaat bildirilmiştir. Mahkememizce verilen 10/06/2024 tarihli celse ara kararı gereğince, tarafların itirazları doğrultusunda önceki bilirkişi heyetine 1 Sigortacı bilirkişi eklenerek ek rapor alınmasına karar verilmiştir. Mahkememizce re'sen seçilen Mali müşavir ..., Gıda Mühendisi ..., Taşıma Uzmanı ... ve Sigorta uzmanı... tarafından hazırlanan 30/09/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;"...Taşımaya konu üzümler, davacının Manisa'daki soğuk hava deposundan davalıya ait ... plakalı araca yüklenmiş ve emtialar Letonya'ya nakliyesi gerçekleştirilmek üzere gönderilmiştir. Emtialar, 29.08.2022 tarihinde Letonya'da alıcı şirkete teslim edildiği sırada, emtialar da donma şeklinde hasarın meydana geldiği ve emtiaların kısmi zıyaa uğradığı, Taşımaya ilişkin emtiaların araca tam ve sağlam yüklendiği, istiflemenin düzgün olduğu, Isı kayıtlarına ürünler için ön soğutmanın yapılmış olduğu, davalı taşıyıcıya ait aracın soğutma sisteminde meydana gelen arıza nedeniyle emtianın uygun ısı derecesinde taşınmaması neticesinde meyvelerde donma şeklinde hasarın meydana geldiği, dava konusu — 29.08.2022 tarihinde meydana gelen sevkiyata konu Emtiaların hasarlanmasında taşıyıcı davalı ... Nak. İnş. Oto. Turz. Kuy. İth. İhr. Ve San. Ve Tic. Ltd nin kusurunun olduğu, oluşan zarar ziyandan sorumluluk sigortacısı diğer davalı ... Sigorta ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları, davacı tarafından yapılan taşımanın CPT şeklinde taşıma olduğu,14.360 EURO hasarlı mal bedeli + 2.087,32 EUR gümrük masrafları olmak üzere toplam 16.847,32 EUR hasar bedelinin davalılar taşıyıcı ... Nak. İnş. Oto. Turz. Kuym. İth. İhr. Ve San. Ve Tic. Ltd. Şti. ve CMR Sorumluluk Sigortacısı ... Sigorta sorumlu olacağı, davacı tarafından .... İcra Müdürlüğü ... E. sayılı dosyası ile başlatılan takibi devam ettirip ettiremeyeceği hususu sayın mahkemenin takdirinde olacağı,.." yönünde kanaat bildirilmiş, işbu bilirkişi raporları dosya içeriğine toplanan delillere uygun ve karar vermeye elverişli bulunduğundan, mahkememizce verilen kararda dikkate alınmış, her ne kadar CMR belgesinde teslim şekli CPT (belirtilen varış yerine kadar navlunu ödenmiş olarak teslim,) Davalının alıcıya düzenlediği mal faturasında ödeme şekli ise MAL MUKABILI olarak belirtilmiş ve fatura bedeline emtianın satış tutarı yazılarak navlun bedeli yazılmamış ise de; CMR M.23/4 gereği ve navlun bedelinin mal faturası haricinde ayrıca alıcıya fatura edilmesi dikkate alındığında davalıların navlun ücretini de ödemesi gerektiği kanaatine varılarak tarafların müteselsilen sorumluluğu kapsamında takibin devamı yönünde karar verilmiş, ayrıca davacı tarafça, takibin devamı yanı sıra davalıların haksız ve kötü niyetli olarak icra takibine itiraz ettiğinden bahisle takip konusu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep edildiğinden aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-)Davanın KABULÜ ile; Davalıların ....İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına, 2-)Asıl alacağın %20 si olan 106.067,93TL icra inkar tazminatının davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 3-)Alınması gereken 36.227,50TL harçtan, peşin alınan 7.335,67TL harcın mahsubu ile bakiye 28.891,83TL harcın davalılardan müteselsilen tahsili ile Hazineye irat kaydına, 4-)Davacı tarafça yapılan 269,85TL başvurma harcı, 7.335,67TL peşin harç, 16.000,00TL bilirkişi ücreti, 125,25TL tebligat ve posta masrafından oluşan toplam 23.730,77TL yargılama giderinin davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 5-)Yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'ne göre 83.550,95TL vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 6-)Arabuluculuk ücreti olan 3.200,00TL nin davalılardan müteselsilen tahsili ile Hazineye irat kaydına, 7-)Kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesi halinde ödeyen tarafa iadesine, Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize sunulacak yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 21/04/2025

Katip... e-imzalıdır

Hakim ... e-imzalıdır