İlk Derece Mahkemesi 2023/681 E. 2025/849 K.

T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/681 KARAR NO : 2025/849

DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) DAVA TARİHİ : 08/09/2023 KARAR TARİHİ : 04/11/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı ----- kasko sigortası teminatı altındaki, sürücü ----- idaresindeki--- plakalı otomobil ile davalı---- sigorta teminatı altındaki ----poliçesi dosyada yoktur), sürücü --- idaresindeki ----- plakalı otomobilin 19.06.2022 tarihinde kazaya karıştığı; sürücü ----- kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğu, Eksper incelemesi ile sigortalıya 313.000,00 TL ödendiği, sigortalının Sigorta Tahkim Komisyonuna (STK) başvurması ve STK kararını icraya koyması sonucu --- İcra Dairesinin ----- dosyasına 196.605,53 TL ödendiği; sigortalıya yapılan ödemelerin davalıdan talep edildiği ve davalı -----. tarafından 8.776,53 TL eksik ödendiği , eksik ödemenin davalı sigorta şirketinden talep edildiği ancak ödenmediği , eksik ödemenin tahsili için başlatılan icra takibinin davalının haksız itirazı ile durdurulduğu, arabuluculuk görüşmelerinin uyuşmazlıkla sonuçlandığı açıklanan nedenlerle ----İcra Dairesinin ----- sayılı dosyasıyla eksik ödenen 8.776,53 TL ile 16.05.2023 itibariyle 215,87 TL işlenmiş avans faizinin toplamı 8.992,40 TL tazminatın tahsili için 12.07.2023 tarihinde başlatılan icra takibine itirazın iptali ve %20’den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatı talep edilmiştir. Usulüne uygun çağrı kağıdı tebliğine rağmen davalı taraf davaya cevap vermemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: -19.06.2022 tarihli kaza tespit tutanağı, -SigortaTahkim Komisyonu 21.03.2023 ----tarih numaralı Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararında, -Davacı-----numaralı Kaskolay Hususi Genişletilmiş poliçesi ve ZMMS Poliçesi -Trafik kayıtları - 22.08.2022 tarihli Kesin Mutabakatname İbranameFeragatname Makbuz başlıklı belgeler ----. İcra Müdürlüğü'nün ----- Esas sayılı dosyası -Bilirkişi Raporları Mahkememizce alınan 10/04/2024 tarihli raporun sonuç kısmında, "1) Sürücü --- idaresindeki ----- plakalı otomobili ile seyrederken öndeki araçlarla emniyetli takip mesafesini korumadığı ve---- plakalı otomobile arkadan çarptığı için KTK 56/c - 84/d ve KTY 107 - 157/a/4 maddelerinde açıklanan kusurları işlediği; kazanın meydana gelmesinde asli ve %100 kusurlu olduğu;

2) Sürücü ---- idaresindeki ---- plakalı otomobili ile normal seyrederken ----- plakalı otomobilin arkadan çarpması sonucu kazaya karıştığı için kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığı;

3)Tazminata konu ----- model, 174.747 km kullanıldıktan sonra 19.06.2022 tarihinde kazaya karışmış ----- adına tescilli hususi otomobilin kaza öncesindeki hasarsız rayiç değerinin 1.250.000 TL, hasarlı sovtaj değerinin 737.000 TL ve pert hasar tutarının 1.250.000 – 737.000 = 513.000 TL olduğu ve dosya kapsamından davacı ---- tarafından sigortalısına ödendiğinin anlaşıldığı; 4) Davacı --- numaralı Kaskolay Hususi Genişletilmiş poliçesi ile ----- adına tescilli ----- plakalı araç 10.08.2021 – 10.08.2022 tarihleri arasında, kazanın meydana geldiği 19.06.2022 tarihini de kapsayacak şekilde, rayiç değeri ile sigorta teminatı altında olduğu; 5) Genel Şartların A.1/a maddesi gereğince ----- plakalı araçtaki hasarların kasko sigortası teminatı altında olduğu;

6) IV numaralı Eksik Belgeler bölümünde belirtilen belgelerin temininden sonra raporun tamamlanabileceği" yönünde rapor tanzim edilmiştir. MahkeMemizce alınan 30/05/2025 tarihli raporun sonuç kısmında, "DavaCı Sigorta Şirketi tarafından sigortalı işyeri hakkında ki hasar bedelini ödemek suretiyle TTK1472 maddesi gereği sigortalının haklarına halef olacağı, Halefiyet gereği zarar veren üçüncükişilerden hasar bedelini talep hakkına sahip olacağı, DAVALI TARAFINDAN BEYAN EDİEN ÖDEMELERE DAİR DEKONT İBRAZIHALİNDE BAKİYE RÜCU ALACAK BEDELİN KALMAYACAĞI, Talep gereği- 8776,53-TL bedel üzerinden takip tarihi 12/07/2023 itibarıyla ödenen tazminatınrücu edilmesine dair hukuka uygunluğu tespit edilmekle" Yönünde rapor tanzim edilmiştir. Mahkememizce alınan 17/08/2024 tarihli ek raporun sonuç kısmında, " 1) Sürücü ---- idaresindeki ---- plakalı otomobili ile seyrederken öndeki araçlarla emniyetli takip mesafesini korumadığı ve----- plakalı otomobile arkadan çarptığı için KTK 56/c - 84/d ve KTY 107 - 157/a/4 maddelerinde açıklanan kusurları işlediği; kazanın meydana gelmesinde asli ve %100 kusurlu olduğu;

2) Sürücü ---- idaresindeki ----- plakalı otomobili ile normal seyrederken --- plakalı otomobilin arkadan çarpması sonucu kazaya karıştığı için kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığı;

3) Tazminata konu----- model, 174.747 km kullanıldıktan sonra 19.06.2022 tarihinde kazaya karışmış ----- adına tescilli hususi otomobilin kaza öncesindeki hasarsız rayiç değerinin 1.250.000 TL, hasarlı sovtaj değerinin 737.000 TL ve pert hasar tutarının 1.250.000 – 737.000 = 513.000 TL olduğu ve dosya kapsamından davacı -----. tarafından sigortalısına ödendiğinin anlaşıldığı;

4) Davacı -----numaralı Kaskolay Hususi Genişletilmiş poliçesi ile ----- adına tescilli ----- plakalı otomobilin 10.08.2021 – 10.08.2022 tarihleri arasında, kazanın meydana geldiği 19.06.2022 tarihini de kapsayacak şekilde, rayiç değeri ile sigorta teminatı altında olduğu; Genel Şartların A.1/a maddesi gereğince -----plakalı otomobildeki hasarların kasko sigortası teminatı altında olduğu;

5) Kaza tarihi 19.06.2022 itibariyle KZMSS teminat limitinin 50.000 TL olduğu; mahkeme tarafından ---- plakalı otomobilin KZMS Sigortacısı belirlendikten sonra ---- tarafından ----- plakalı otomobilin 513.000 TL hasar tutarının 50.000 TL kısmının KZMSS Genel Şartlarının A.3 maddesi gereğince ilgili sigorta şirketine rücu edilebileceği;

6) Davalı----- / Kasko poliçesi ile------ plakalı otomobilin 02.12.2021 – 02.12.2022 tarihleri arasında, kazanın meydana geldiği 19.06.2022 tarihini de kapsayacak şekilde Kasko / İMSS teminatı teminatı altında ve İMSS teminat limitinin maddi / bedeni kaza başına 2.000.000 TL olduğu; İMSS Genel Şartlarının 1. maddesi gereğince, mağdur tarafların hakkettikleri tazminatların sigortalı sürücünün kusur oranına denk tutarının KZMSS teminat limitini aşan kısmının İMSS teminat limitine kadar sigorta teminatı altında olduğu;

7) ------ plakalı otomobilin 513.000 TL pert hasar tutarının KZMSS teminat limiti 50.000 TL’yi aşan kısmı 513.000 – 50.000 = 463.000 TL tutarın ----- İMSS teminatından talep edilebileceği; 8) Davalı ------ TTK 1427 gereğince ve -----plakalı otomobilin bilinmeyen KZMS Sigortacısının KTK 99 ve KZMSS Genel Şartlarının B.2.1 maddeleri gereğince icra takibi öncesinde temerrüde düşürüldüğünü ispatlayan dosyada belge olmadığı için icra takibi öncesine ait işlenmiş faiz talep edilemeyeceği;

9) Kazaya karışan ----plakalı otomobilin sahibi ------ tacir olduğu için avans faizi talep edilebileceği;

10) ----- plakalı otomobilin 513.000 TL pert hasar tutarının,

a) ----- plakalı otomobilin bilinmeyen KZMS Sigortacısından yapılan tahsilatlar varsa mahsup edilmesi kaydıyla toplam 50.000 TL kısmının,

b) -----plakalı otomobilin kasko / İMS Sigortacısından yapılan tahsilatlar varsa mahsup edilmesi kaydıyla toplam 463.000 TL kısmının,

takip tarihi 12.0.2023 itibariyle avans faizi ile talep edilebileceği.

Yönünde rapor tanzim edilmiştir.

Dava; hukuki niteliği itibariyle davacı tarafça kasko sigorta poliçesi kapsamında sigortalanan ----- plakalı aracın 19/06/2022 tarihinde karıştığı trafik kazası nedeniyle sigortalısına ödediği bedelin tazmini amacıyla başlatılan----. İcra Daire-sinin ----- sayılı dosyasının davalı tarafça yapılan itirazın ile takibin durduğu, davanın itirazın iptali ve takibin devamı istemi ile açıldığı görülmüştür. 19.06.2022 tarihinde, saat 10 sıralarında, -----, Yerleşim yeri içinde, gündüz, açık havada, kuru, asfalt, eğimli, virajlı, bölünmüş karayolunda, ----idaresindeki ----plakalı otomobili ile sürücü ---- idaresindeki --- plakalı otomobile arkadan çarptığı, ----- plakalı otomobil yolcusu ----- yaralandığı trafik kazası meydan geldiği, Meydana gelen kazada; Sürücü ----- idaresindeki ---- plakalı otomobili ile seyrederken öndeki araçlarla emniyetli takip mesafesini korumadığı ve ----- plakalı otomobile arkadan çarptığı için KTK 56/c - 84/d ve KTY 107 - 157/a/â maddelerinde açıklanan kusurları işlediği, kazanın meydana gelmesinde asli ve %100 kusurlu olduğu, Sürücü ---- idaresindeki ----plakalı otomobili ile normal seyrederken ----- plakalı otomobilin arkadan çarpması sonucu kazaya karıştığı için kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığı anlaşılmıştır. Tazminata konu ---- model, 174.747 km kullanıldıktan sonra 19.06.2022 tarihinde kazaya karışmış ----- adına tescilli hususi otomobil olduğu, kaza öncesindeki hasarsız rayiç değerinin 1.250.000 TL, hasarlı sovtaj değerinin 737.000 TL ve pert hasar tutarının 1.250.000 - 737.000 = 513.000 TL olarak hesaplandığı, Davacı ------ sayılı Kasko Sigorta Poliçesi tanzim ettiği,Kasko poliçesinde aracın kasko değeri Rayiç Bedel olarak belirlendiği, poliçede belirtilen özel şartlar ve kara araçları Kasko Sigortası Genel Şartları ile birlikte sigortalandığı, Karşı araç ---- plakalı otomobili, Davalı ---- Şirketi nezdinde ------ sayılı Kasko Poliçesi İle teminat altına alındığı, Kasko teminat bedelinin 2.000.000-TL olduğu, dava konusu 19.06.2022 tarihli kazaya dair ---- Ekiplerince tutulan kaza tespit tutanağından --- plakalı otomobilin aynı zamanda ---- Şirketi nezdinden-----sayılı Trafik Sigorta Poliçesi mevcut olduğuna dair tespitler yer aldığı ,Kazanın 19.06.2022 tarihinde meydana geldiği, hasar bedeli kaza tarihi itibariyle poliçe vadesi içerisinde olduğu, Kasko Genel şartları A.1.b maddesine göre meydana gelen kazanını kasko poliçesi teminatı içeresinde olduğu, anlaşılmıştır. Hasar tazminatını ödeyen sigortacının halefiyeti Kasko Genel Şartları ve TTK 1472 maddede belirtilmiştir. Kasko genel şartları B4.3 maddesinde sigorta şirketi ödediği tazminat tutarınca sigortalıya halef olacağının açıkça belirtilmiştir. Halefiyetin TBK. m. 127 ile genel olarak düzenlenmiştir. Halefiyet daima üçlü hukuki ilişkilerin var olduğu durumlar da gündeme gelir. Zira halefiyetin özünde, üçüncü kişinin asıl borçlu yerine borcu ifa etmesi veya etmek mecburiyetinde kalması olgusu söz konusudur. Halefiyet kurumunu genel olarak düzenleyen TBK. m. 127 hükmü halefiyeti iki bent olarak düzenlemiş ve bu ihtimallerde, alacaklıya ifada bulunan üçüncü kişinin, hemen takip eden durumlarda ifası oranında alacaklının haklarına halef olacağını öngörmüştür. Turk Ticaret Kanunu Halefiyet Madde 1472- (1) Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir.” Hükmü amirdir. Sigortacının kanuni halefiyetini düzenleyen söz konusu hüküm, TTK. M. 1486/luyarınca emredici niteliktedir. Bu nedenle taraflar, sigorta sözleşmesine konacak bir kayıtla sigorta ettirenin hasar karşılığını hem sigortacıdan hem de zarar verenden almasını kararlaştıramazlar. Davacı ----. Tarafından yapılan ödemlere ait dekontlar, 22/08/2022 tarihli 363.000-TL bedelli ibraname, ----İcra Dairesinin -----dosyasına yapılan 196.605,53-TL ödeme bulunduğu , Dava konusu talep edilen tazminatlar sigorta şirketi tarafından düzenlenen Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi genel şartları nedeniyle talep edildiği, Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi Poliçe genel şartları 1. “ Sigorta Teminatının Kapsamı Madde 1-Sigortacı, işbu poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafık Kanununa ve Umumi Hükümlere göre aracın işletenine terettüp eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin eder. İşbu sigorta, sigorta ettirenin haksız taleplere karşı müdafaasını da temin eder. Madde 2-Sigorta Türkiye sınırları içinde geçerlidir.” Olarak belirlenmektedir. İhtiyari Mali Mesuliyet Sigorta poliçesi araç işletenini üçüncü şahıslara karşı hukuki sorumluluğunun karşılanmasında zorunlu mali mesuliyet sigorta teminatı (trafik sigortası) üzerinde kalan zararın karşılanmasına yönelik olarak düzenlenmektedir. Karayolu Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (trafik) ile İhtiyari Mali Mesuliyet Sigorta poliçesi arasındaki sıralı sorumluluk ilişkisi mevcuttur. Trafik Sigortası teminatını aşan kısımlar için ihtiyari mali mesuliyet sigorta teminatından zarar talep edilebilmektedir. Trafik poliçesi teminat limitini aşan kısım için Kasko İMM poliçesine gidilebileceği sabit olmakla, trafik poliçesi kapsamında hasar onarım bedeline dair 513.000-TL hasar onarım bedeli tespit edildiği, ve mevcut durum itibariyle 50.000-TL dava dışı sigorta şirketi ------ tahsil edildiğine dair tespit yer almasa da hasar bedeli kapsamında 50.000-TL limit aşacağının anlaşıldığı, (513.000-50.000) 463.000-TL bedel bakiye Kasko İMM Teminat bedeli 2.000.0000-TL teminat bedeli kapsamında kalacağı, fazlaya dair 454.223,47-TL bedel ödendiğine dair bedelin ödendiğini davalı tarafından belgelenmediği, Aksi halde ödenmediği kabul edilmesi halinde 463.0000-TL Teminat altında olacağından talep uyarınca 8.776,53-TL bedel ise teminat kapsamında sayılacağı ve rücu edileceği, Ödenmeyen feriler hakkında ---. İcra Dairesi ----- sayılı dosyasına, 215.87-TL işlemiş avans faizi ve asıl alacak 8.776,53-TL bedel toplamından oluşan toplam takip tutarı 8.992,40-TL takibe konu alacak bedelini talep hakkına sahip olduğu, Davacı Sigorta Şirketi tarafından sigortalı işyeri hakkında ki hasar bedelini ödemek suretiyle TTK 1472 maddesi gereği sigortalının haklarına halef olacağı, Halefiyet gereği zarar veren üçüncü kişilerden hasar bedelini talep hakkına sahip olacağı, Rücu alacaklısı davacının, dava açmadan önce ZMSS'nı yapan sigorta şirketine başvurmuş bulunmasına göre, başvuru tarihi belirlenerek faize hükmedilmesi gerekeceği, Ancak başvuru tespit edilmediğinden icra takip tarihi faiz başlangıç tarihi olacağı, Davalının beyan ödemelere dair dekont sunmadığı, anlaşılmakla, Davacının davasının Kısmen Kabulüne, -----. İcra Müdürlüğü'nün ----- Esas sayılı dosyasındaki 8.776,53- TL asıl alacaktan oluşan borca ilişkin itirazın iptali ile, Takibin devamın, karar verilmiş, Haksız fiilden kaynaklanan alacak likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiş aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Yukarıda açıklandığı üzere; Davacının davasının KISMEN KABULÜNE, 1----İcra Müdürlüğü'nün ------ Esas sayılı dosyasındaki 8.776,53- TL asıl alacaktan oluşan borca ilişkin İTİRAZIN İPTALİ ile, TAKİBİN DEVAMINA, Fazlaya ilişkin talebin reddine, 2-Alacak likit olmadığından icra inkar tazminatının reddine 3-Alınması gereken 615,40-TL harcın davacı tarafından yatırılan 269,85-TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 345,55-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, 4-Davacı tarafından harcanan 269,85-TL peşin harç, 269,85-TL başvuru harcı olmak üzere toplam 539,70-TL harç giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5-Davacı tarafından harç dışında harcanan 6.614,00-TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan (%97,60 Kabul, %02,40 Ret) 6.455,26-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 6-Davalı tarafından masraf yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 7-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesaplanan 8.776,53-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 8-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesaplanan 215,87-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 9-6325 Sayılı Kanun'un 18-A/13. bendi uyarınca Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan 3.120,00-TL zorunlu arabuluculuk ücretinin kabul ret oranına göre hesaplanan 3.045,12-TL'sinin davalıdan 74,88-TL'sinin davacıdan alınarak Hazineye gelir olarak kaydedilmesine, 10-Tarafların artan gider avansı bulunması halinde karar kesinleştiğinde kendilerine iadesine,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda verilen karar KESİN olmak üzere açıkça okundu, usulen anlatıldı.