Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/265 E. 2025/275 K.

T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/265 Esas - 2025/275 T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2023/265 Esas KARAR NO : 2025/275

HAKİM : ... KATİP : ...

DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : ...

DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 06/05/2023 KARAR TARİHİ : 02/05/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 09/05/2025

Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali Davasının yapılan açık yargılamasının sonunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu md. 297/1(c)'ye uygun şekilde, tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, konuyla ilgili mevzuat hükümleri ve yargısal içtihatlar, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri içerir şekilde hüküm verilerek, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: I-) Tarafların İddia ve Savunmalarının Özeti Davacılar vekili dava dilekçesi ile özetle; Davacı tarafın davalıya ait ... plakalı araçla 05/01/2021 - 04/02/2021 tarihleri arasında davacının işlettiği otoyollardan ücret ödemeksizin geçiş yaptıkları, davalının yasal süre içerisinde hesabına geçiş bedellerini yatırmadığı, hakkında başlatılan takibe haksız olarak itiraz ettiğinden bahisle Akyazı icra dairesinin 2021/985 esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptalini talep ve dava ettiği, Davalı şirketin usulüne uygun tebligata rağmen cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır. Davalı vekili Av. ... tarafından UYAP üzerinden Akyazı İcra Müdürlüğü'ne ibraz edilen 26/01/2022 tarihli itiraz dilekçesi ile özetle; borca itiraz ettiklerini, alacaklı görünen tarafa müvekkilinin bir borcunun bulunmadığını, faize, icra takibindeki işlemiş faize ve faiz oranına itiraz ettiklerini belirtmiştir.

II-) Dava Türü ve Tarafların Anlaştıkları - Anlaşamadıkları Hususlar Dava; ihlalli geçiş nedeni ile tahakkuk eden alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır. Uyuşmazlık; ihlal yaptığı iddia olunan araçların davalıya ait olup olmadığı, davaya konu araçla ihlalli geçişin yapılıp yapılmadığı, ihlalli geçiş nedeni ile tahakkuk eden borcun davalı tarafından ödenip ödenmediği ve takip tarihi itibariyle davacının davalıdan bakiye alacağı olup olmadığına ilişkindir. III-) Çekişmeli Vakıalar Hakkında Toplanan Deliller: Akyazı İcra Müdürlüğünün 2021/985 Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı davacı tarafından borçlu davalı aleyhinde, borçluya ait araç/ların ihlalli geçiş/leri sebebiyle tahakkuk eden geçiş ücreti ve cezası ile takip öncesi işlemiş faizden dolayı ilamsız icra takibine girişildiği, ödeme emrinin borçluya tebliğ edilmesi üzerine süresinde borçlu vekili tarafından icra dairesine sunulan itiraz dilekçesiyle borcun tamamına itiraz edildiği, itiraz üzerine takibin durdurulduğu ve yasal 1 yıllık süre içerisinde eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır. PTT ve Karayolları 1. Ve 4. Bölge Müdürlükleri kayıtları ile ödemeye ilişkin banka kayıtları ve Araç mülkiyet bilgileri ile davalının tacir olup olmadığına ilişkin Ticaret Sicil kaayıtları, Vergi Dairesi kayıtları celp edilerek incelenmiştir. IV-) Konuyla İlgili Mevzuat Hükümleri Ve Yargısal İçtihatlar: Takip konusu alacağın yasal dayanağı olan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü'nün Hizmetleri Hakkında Kanun'un 30/5 maddesi uyarınca, geçiş ücreti ve ihlalli geçiş halinde uygulanacak cezanın genel hükümlere göre tahsil edileceği düzenlenmiştir. 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun'un 30. maddesinde geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlali hali düzenmiş, 1. fıkrasında "(1) Genel Müdürlük işletimindeki otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine Genel Müdürlük tarafından, geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücretinin dört katı tutarında idarî para cezası verilir. (Ek cümleler: 1/7/2022-7417/53 md.) Bu maddenin yedinci fıkrasına tabi olmak üzere, ödemesiz geçiş tarihini izleyen kırk beş gün içinde, idari para cezasının tebliğ edilip edilmediğine bakılmaksızın, geçiş ücreti ile birlikte geçiş ücretinin bir katının idari para cezası olarak ödenmesi halinde idari para cezası bir kat verilmiş sayılır ve bu ceza için ayrıca tebligat yapılmaz. Bu takdirde idari para cezasından 30/3/2005 tarihli ve 5326 sayılı Kabahatler Kanununun 17 nci maddesinin altıncı fıkrasında yer alan indirim hükmü uygulanmaz." (25/05/2018 tarihli 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile "on" ibaresi "dört" şeklinde değiştirilmiş, yine 05/07/2022 tarihli 31887 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7417 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 53. maddesi ile yukarıdaki cümle eklenmiştir) 3. fıkrasında "Bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile geçiş ücretleri ve ikinci fıkrasında yer alan idari para cezaları tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ödenir. Bu sürede ödenmeyen geçiş ücretleri ve idarî para cezaları 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre ilgili vergi dairesi tarafından takip ve tahsil edilir. Vergi daireleri tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri, tahsilatın yapıldığı ayı takip eden ayın sonuna kadar Genel Müdürlük hesaplarına aktarılır.", 5. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. (Mülga ikinci ve üçüncü cümle: 16/5/2018-7144/18 md.) (…) (Ek cümleler: 1/7/2022-7417/53 md.) Bununla birlikte, bu maddenin yedinci fıkrasına tabi olmak üzere ödemesiz geçiş tarihini izleyen kırk beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlerden, ödemekle yükümlü oldukları geçiş ücreti ile birlikte bu ücretin bir katı ceza tahsil edilir. Ödemesiz geçiş tarihini izleyen kırk beşinci günden sonra ise geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte dört katı tutarında ceza, araç sahibine ücret toplama sistemlerinde tanımlı olan bilgiler doğrultusunda, en az on beş gün önceden kısa mesaj, e-posta, ihbarname, e-devlet bildirimi vb. yöntemlerinden en az biriyle bilgi verilir. Bu tutar genel hükümlere göre tahsil edilir." (25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile "on" ibaresi "dört" şeklinde değiştirilmiş, "Ücretin on katı fazlası olarak tahsil edilen ceza tutarının yüzde altmışı, tahsilini izleyen ayın yedinci günü mesai bitimine kadar, işletici şirket tarafından Hazine payı olarak, yıllık kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine şekli ve içeriği Maliye Bakanlığınca belirlenen bir bildirimle ödenir. İşletici şirket tarafından Hazine payının eksik bildirilmesi veya hiç bildirilmemesi ya da bildirildiği halde süresinde ödenmemesi halinde, Hazine payının ödenmesi gerektiği tarih ile tahsil edildiği tarih arasında geçen süreye 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre uygulanacak gecikme zammı ile birlikte ilgili vergi dairesince 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilir." şeklindeki ikinci ve üçüncü cümleler yürürlükten kaldırılmıştır. Yine 05/07/2022 tarihli 31887 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7417 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 53. maddesi ile yukarıdaki cümle eklenmiştir) 6. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından ücretsiz geçiş yapan araçlar, işletici şirket tarafından bu maddenin yedinci fıkrasında öngörülen sürenin bitimini takip eden ilk iş gününde en yakın trafik kuruluşuna bildirilir." 7. fıkrasında "Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz. (Ek cümle: 16/5/2018-7144/18 md.) Otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen yabancı plakalı araçlara uygulanan idari para cezaları için bu fıkrada belirlenen on beş günlük süre beklenmez. (Ek cümle:23/7/2020-7252/9 md.) Ancak, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretinin ödenmesi halinde idari para cezası tahsil edilmez." 25/05/2018 tarihli 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile 25/06/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen 9. fıkrada "Bu maddenin birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü, yedinci ve sekizinci fıkraları Bakanlık tarafından işletilen otoyolları ve erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için; beşinci, altıncı ve yedinci fıkraları ise Bakanlık tarafından 3996 sayılı Kanun ve diğer ilgili kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için de uygulanır. ", 25/05/2018 tarihli 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen Geçici 3. maddesinde "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30 uncu maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30 uncu maddesinde yer alan oranlar uygulanır." 05/07/2022 tarihli 31887 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7417 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 54. maddesi ile 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen Geçici 6. maddesinde; "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce Kanunun geçiş ücretlerini ödemeden yapılan geçişlere ilişkin olarak verilen veya verilmesi gereken veya bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla ödenmemiş olan para cezaları ve idari para cezaları hakkında Kanunun 30 uncu maddesinin birinci ve beşinci fıkralarının bu maddeyi ihdas eden Kanunla değişik hükümleri uygulanır. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce tahsil edilmiş olan tutarlar red ve iade edilmez." düzenlemesi yer almaktadır. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi'nin 11/12/2024 Tarih, 2021/1428 Esas, 2024/1624 Karar Sayılı ilamında, "...davacı şirket tarafından geçiş ücretlerinin ve ceza bedellerinin tahsili noktasında uygulanması gereken yasal düzenleme, yasanın 30. maddesinin 5, 6 ve 7. fıkralarıdır. Zira 3. fıkrada düzenlenen tebliğ hükmünün, maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile geçiş ücretleri ve ikinci fıkrasında yer alan idari para cezaları yönünden geçerli olduğu açıkça düzenlenmiş olup, idari para cezalarının ise Genel Müdürlükçe yetkilendirilen personel veya trafik polisi, trafik polisinin görev alanı dışında kalan yerlerde jandarma personeli tarafından verileceği belirtilmiştir. Davacı şirket tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri ve cezalar ise idari para cezası niteliğinde olmadığından bu kapsamda tebliğ zorunluluğu bulunmamaktadır. Bu nedenle davalı vekilinin geçişten itibaren 15 gün içerisinde bildirim yapılması gerektiği yönündeki itirazları yerinde görülmemiştir..." belirtmiştir. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 25. Hukuk Dairesi'nin 11/12/2024 tarih, 2023/1769 Esas, 2024/2645 Karar Sayılı ilamında, "...davalıya ait araçların davacı şirket tarafından işletilen otoyol ve köprülerden ihlalli geçişler yaptığı, geçiş ücretleri ve ihlali halinde uygulanacak ceza miktarı belli olduğundan icra takibine konu alacağın likit olduğunun kabulü asıl alacak miktarı üzerinden %20 oranında icra inkar tazminatının hüküm altına alınması da yerindedir.." belirtmiştir. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi'nin 29/01/2025 tarih, 2021/1467 Esas, 2025/89 Karar Sayılı ilamında, "...davacı şirketin araç sahibi/sürücüsüne bildirim yapma yükümlülüğü bulunmadığı belirtildiğinden uyuşmazlığa konu dosyada bildirim yapma yükümlülüğünün yerine getirilmediği nazara alınarak inceleme yapıldığında, mahkemece takip öncesi işlemiş faiz talebi ve KDV'nin yerinde olmadığı yönündeki tespitin isabetli olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf sebebi yerinde görülmemiştir..." belirtmiştir. V-) Sabit Görülen Vakıalar, Bunlardan Çıkarılan Sonuç ve Hukuki Sebepler: Davacının, özel kanun niteliğindeki 3996 sayılı Kanun kapsamında kurulan otoyol ve köprü işletmecisi olduğu, ücreti karşılığında daha hızlı ve güvenli otoyol-köprü geçiş hizmeti sunduğu, anılan hattın ücretli geçişe tabi olduğu, hizmetten faydalanacak kişilerin iradesine bağlı olarak ücretini ödemek suretiyle otoyol ve köprüden faydalanabileceği, ihlalli geçiş yapanlara da ödeme yapma imkanı verildiği, ihlalli geçiş yaptığı ileri sürülen aracın davalıya ait olduğu hususları dosya kapsamı ile sabittir. Davalıya ait araçların davacının işlettiği otoyoldan ücretsiz ihlalli geçişler yaptığı, ihlalli geçiş yapan araçların davalı adına tescilli olduğu, davalının yasal 15 günlük süresi içinde geçiş ücretini ödemediği, mevzuat uyarınca 4 kat ceza tutarından da sorumlu olduğu, davalı taraf, takip dosyasına yaptığı itiraz dilekçesinde, borca, faize, icra takibindeki işlemiş faize ve faiz oranına itiraz ettiği, ancak ihlalli geçiş yapıldığını açıkça inkar etmediği; ihlalli geçiş görüntüleri ile provizyon kayıtları incelenmek suretiyle hazırlanan, ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişli 18/02/2025 tarihli bilirkişi raporu ile tespit edildiği üzere, dosyaya sunulan davalı tarafça 34 LU 8843 nolu plakalı aracın HGS hareketlerine göre ; 09.02.2021 tarihinde 700,00 TL, 15.02.2021 tarihinde 200,00 TL olmak üzere toplam 900,00 TL bakiye yüklemesi yapıldığı, 30.12.2020 tarihi itibariyle 2,35 TL bakiyesinin olduğu, 05.01.2021 tarihi itibariyle -10,15 TL bakiyesinin bulunduğu tespit edildiği; PTT tarafından sunulan HGS hesap hareketlerine göre 09.02.2021 tarihli ve 15.02.2021 tarihli bakiye yüklemelerinin geçiş ücretleri ile ödemesinin farklı geçişlere mahsup edildiği anlaşılmış olup, dava konusu edilen dönem ve geçişlere yönelik herhangi bir mahsup ve ödeme işleminin gerçekleşmediğinin görüldüğü, provizyon ve geçiş görüntü kayıtları ile uyumlu olan kayıtlara göre davacının hak kazanması halinde ödenmeyen geçiş ücreti ve gecikme cezası toplam tutarı (05/01/ 2021 - 04/02/2021 tarihleri arasında Geçiş Ücreti Toplamının 2.427,30.-TL Gecikme Cezasının 9.709,20.-TL,) 12.136,50.-TL geçiş yaptığının belirlendiği; geçiş ücretlerini 15 günlük süre içinde ödemediği, yasa gereğince geçiş bedelinin 4 katı tutarında ceza bedelini de ödemekle mükellef olduğu, ihlalli geçiş yapan araçların davalı şirkete ait olduğu hususu tescil kayıtları ile sabit olmakla davalı yanca geçiş yapıldığı hususunun da inkar edilmediği, hükme esas alınan bilirkişi raporunda tespit edilen 2.427,30.-TL geçiş bedeli ve bunun 4 katı olan 9.709,20.-TL ceza bedeli toplamı kadar davacı yanın davalı yandan alacaklı olduğu, takip dosyası ve dava kapsamında davacı yanın işlemiş faiz ve faizin KDV'si talepleri de bulunmakla, ihlalli geçişte bulunana bildirim yapma zorunluluğunun olmayışının geçiş ücreti ve ceza bedelinin talep edilebilmesine ilişkin olduğu, TBK'nun 117. maddesi uyarınca temerrüt faizi talep edilebilmesi için alacaklının ihtarı ile borçlunun temerrüde düşürülmesinin gerektiği, anılı hüküm uyarınca davalı yanın takip tarihinden önce temerrüde düşürüldüğü ispatlanamadığından davacı yanın alacağa işlemiş faiz ve faizin KDV'si taleplerinin yerinde olmadığı anlaşılmakla, davanın kısmen kabulüne, geçiş ücreti ve ceza bedelinden ibaret 12.136,50.-TL yönünden itirazın iptaline, alacak likit olmakla davalı yanca da belirlenebilir olduğundan takibe haksız itiraz nedeniyle alacağına geç kavuşan davacı lehine %20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine dair açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM (Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere): 1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE, Akyazı İcra Müdürlüğünün 2021/985 Esas sayılı takip dosyasında, takip tarihi itibari ile davacının davalıdan 12.136,50.-TL alacaklı olduğunun tespiti ile bu miktara vaki itirazın iptali ile asıl alacak 12.136,50.-TL'ye takip tarihinden itibaren yıllık % 16,75 oranını geçmemek üzere değişen oranlarda avans faizi uygulanmak sureti ile takibin diğer kayıt ve şartlarla aynen devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, 12.136,50.-TL asıl alacağın %20'sine tekabül eden icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2-Yürürlükte Bulunan Yargı Harçları Tarifesi gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 829,04-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 238,34-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 590,70-TL harcın davalıdan alınarak Hazineye İrad Kaydına, 3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T'e göre hesaplanan 12.136,50-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan; 179,90-TL Başvuru Harcı, 238,34-TL Peşin/nisbi Harcı, olmak üzere toplam 418,24TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan; 2.500,00-TL Bilirkişi ücreti, 1.068,25-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 3.568,25-TL yargılama giderinin kabul red oranı (%86,96 Kabul, %13,04 Red) dikkate alınarak 3.103,07-TL lik kısmanın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise Davacı üzerinde bırakılmasına, 6-Artan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafa iadesine, 7-Arabuluculuk nedeniyle hazine tarafından karşılanan ve 2023 yılı tarifesine göre (ticari uyuşmazlıklarda belirlenen) 2.000,00-TL ücretin kabul red oranına (%86,96 Kabul; %13,04 Red) dikkate alınarak 1.739,20-TL'sinin davalılardan müştereken müteselsilen, 260,80-TL'sinin davacıdan alınarak Hazineye İrat Kaydına, Dair, davacı vekilinin ve davalının yüzünde miktar itibari ile KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 02/05/2025

Katip ... e-imzalı

Hakim ... e-imzalı

(Hakim bey, 7 nolu ara kararı kontrol edebilir misiniz?) Arabuluculuk dosyasını ekledim ama sarf kararı yok dosyada.) internetten baktım. 2023 yılı ticari uyuşmazlıklar 2000-TL yazıyordu.)