İlk Derece Mahkemesi · İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi
İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/251 E. 2025/6 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2023/251
- Karar No
- 2025/6
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/251 Esas KARAR NO : 2025/6 DAVA : İstirdat (Kambiyo Senedinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 19/04/2023 KARAR TARİHİ : 09/01/2025
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Kambiyo Senedinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan 19/04/2023 tarihli dava dilekçesinde özetle; Keşidecisi ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi, lehtarı vekil eden davacı ... Tic. Ltd. Şti. olan, ... ... Şube Müdürlüğü’nün ... IBAN nolu numaralı hesabına ait; ... numaralı, 15.01.2023 tarihli ve 250.000 TL bedelli , ... numaralı, 22.01.2023 tarihli ve 250.000 TL bedelli, ... numaralı, 12.02.2023 tarihli ve 500.000 TL bedelli ve ... numaralı, 19.02.2023 tarihli ve 500.000 TL bedelli çekler aralarındaki ticari ilişkiye istinaden vekil eden şirkete teslim edilmek üzere keşideci tarafından vekil eden şirket çalışanı ... ...'a teslim edildiğini ve bu çeklerin ... ... tarafından 29.11.2022 tarihinde ... şubesinden vekil eden şirketin ... 'deki adresine gönderildiğini, kargonun vekil eden şirkete teslim edilmesinden sonra şirket çalışanlarından ... ...'in kargo paketinin hasar görmüş olduğunu fark ederek kargoyu açmış ancak kargo gönderisin içerisinden bilgileri verilen çeklere ilişkin tahsilat fişleri çıkmasına rağmen çek asıllarının çıkmadığını, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/ ... Esas Sayılı dosyasından çek iptal davası açıldığını ve ödeme yasağı kararı alındığını, çeklerin davalı tarafından icraya konulduğunu, çalınan çeklerden ... ve ... numaralı çeklere ilişkin .... İcra Müdürlüğünün 2023/ ... Esas sayılı dosyasından, ... numaralı ve ... numaralı çeklere ilişkin de .... İcra Müdürlüğünün 2023/ ... Esas sayılı dosyasından takip başlatıldığını, çek iptaline ilişkin ... Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde açılan 2022/ ... E. Sayılı davada 29.03.2023 tarihli duruşmasında verilen 2 nolu karar ile; "Davaya konu çeklerin banka yolu ile tahsil edilememesi nedeniyle çek hamili 3. kişi ...Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından ....İcra Müdürlüğünün 2023/... sayılı ve ....İcra Müdürlüğünün 2023/... esas sayılı takip dosyalarına konu edilerek çeklerin takip dosyalarına ibraz olunduğunun beyan edildiği anlaşılmakla, TTK. 763. madde gereğince davacı yana dava konusu çekler yönünden iade davası açmak ve mahkeme dosyasının esas numarasını veya açıldığına dair tevzi formunu dosyamıza sunmak üzere 2 haftalık kesin süre verilmesine karar verildiği, bu nedenlerden dolayı; dava konusu ... ... Şube Müdürlüğü’nün ... IBAN nolu numaralı hesabına ait çeklerin davalı ...San. ve Tic. A.Ş.'den istirdadına ve müvekkiline iadesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir. CEVAP: Davalı vekili tarafından sunulan 08/05/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Dava dilekçesinde dava konusu çeklerin davacı şirket çalışanı tarafından teslim alındıktan sonra şirkete gönderilmek üzere kargoya verildiği iddia edildiğini, ancak davacı şirket çalışanının, çeki davacı şirkete bizzat götürmek yerine kargoya vermesi inandırıcılıktan oldukça uzak olduğunu, davacı şirket çalışanı olduğu iddia edilen ... ... isimli şahısın bu çekleri hiç kargoya vermemiş olabileceğini, davacının müvekkilinin kötüniyetli olduğuna dair somut hiçbir delil sunmadığını, Bu nedenle TTK 792 şartları olayda oluşmadığını, davacının çeklerdeki imzanın kendisine ait olmadığını iddia etmiş ise de; çeklerdeki imzanın davacıya ait olmaması menfi tespit davası açısından önemli ise de çek istirdat davaları açısından önemli olmadığını, davacının tacir olduğunu, basiretli hareket etme yükümlülüğü bulunduğunu, çek ve benzeri kıymetli evrakların kargo yoluyla taşınmasının mevzuat gereği yasak olduğunu, bu nedenlerden dolayı; davanın reddine, davacının %20'den az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmişlerdir. DELİLLER: ... İcra Müdürlüğünün 2023/ ... Esas sayılı takip dosyası, .... İcra Müdürlüğünün 2023/ ... E. sayılı takip dosyası, ... İcra Hukuk Mahkemesinin 2023/ ... Esas sayılı dosyası, ... İcra Hukuk Mahkemesinin 2023/... Esas sayılı dosyası, ... Cumhuriyet Başsavcılığının 2023/... soruşturma sayılı dosyası, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/... Esas Sayılı dosyası, ... ve ... kayıtları, Davacı ve Davalı şirketin vergi kayıtları, Adli Tıp Kurumu ... İhtisas Dairesi'nin 24/01/2024 tarihli ve 11/06/2024 tarihli raporu, Grafolog bilirkişi heyetinin 23/10/2024 tarihli raporu ve tüm dosya kapsamı. .... İcra Dairesinin 2023/... Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde; alacaklı ...San. Ve Tic. A.Ş. tarafından borçlular ... Ltd. Şti., ... San. Ve Tic. Ltd. Şti., ... San. ve Tic. Ltd. Şti., ... San. ve Tic. Ltd. Şti., ... A.Ş., aleyhine 12/02/2023 tarihli ... seri numaralı 500.000,00-TL bedelli çek ve 19/02/2023 tarihli ... seri numaralı 500.000,00-TL bedelli çeke ilişkin toplam 1.110.510,28-TL alacağa ilişkin kambiyo senedine mahsus haciz yoluyla icra takibi başlatıldığı anlaşılmıştır. .... İcra Dairesinin 2023/... Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde; alacaklı ...San. Ve Tic. A.Ş. tarafından borçlular ... Ltd. Şti., ... San. Ve Tic. Ltd. Şti., ... San. ve Tic. Ltd. Şti., ... San. ve Tic. Ltd. Şti., ... A.Ş., aleyhine 22/01/2023 tarihli ... seri numaralı 250.000,00-TL bedelli çek ve 15/01/2023 tarihli ... seri numaralı 250.000,00-TL bedelli çeke ilişkin toplam 554.518,83-TL alacağa ilişkin kambiyo senedine mahsus haciz yoluyla icra takibi başlatıldığı anlaşılmıştır. ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/... Esas, 2023/323 Karar sayılı gerekçeli kararının incelenmesinde; davacı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. Tarafından davamız konusu olan ... numaralı, 15.01.2023 tarihli ve 250.000 TL bedelli, ... numaralı, 22.01.2023 tarihli ve 250.000 TL bedelli, ... numaralı, 12.02.2023 tarihli ve 500.000 TL bedelli, ... numaralı, 19.02.2023 tarihli ve 500.000 TL bedelli çeklere ilişkin zayi nedeniyle iptal talebi hakkında istirdat davası açıldığından konusuz kalan talep hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği anlaşılmıştır. ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2023/ ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından davalı ... San. ve Tic. A.Ş. aleyhine açılan ... İcra Müdürlüğü'nün 2023/... E. sayılı icra takibine dayanak çeklerdeki imzaya itiraza yönelik davada davacı tarafın imzaya itirazının kabulü ile; .... İcra Dairesi'nin 2023/... Esas sayılı dosyasında yapılan icra takibinin İİK'nun 170. maddesi gereğince davacı yönünden durdurulmasına, karar verildiği anlaşılmıştır. ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2023/... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından davalı ... San. ve Tic. A.Ş. aleyhine açılan ... İcra Müdürlüğü'nün 2023/... E. sayılı icra takibine dayanak çeklerdeki imzaya itiraza yönelik davada Davacı tarafın İmzaya itirazın kabulüne, .... İcra Müdürlüğü’nün 2023/... esas sayılı takip dosyasında sahtecilik iddiası haklı bulunduğundan, İİY’nin 170/3. maddesi gereğince itiraz eden borçlu yönünden takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2023/... soruşturma sayılı dosyasının incelenmesinde; müşteki ... San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından şüpheliler ... Ltd. Şti. Yetkilileri, ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. Yetkilileri, ... A.Ş. Yetkilileri, ...San. Ve Tic. A.Ş. Yetkilileri hakkında hakkında resmi belgede sahtecilik ve dolandırıcılık suçundan yapılan şikayete ilişkin soruşturmanın devam ettiği anlaşılmıştır. Adli Tıp Kurumu ... İhtisas Kurulu tarafından düzenlenen 24/01/2024 tarihli Adli Tıp Raporunda özetle; İnceleme konusu çeklerin arka yüzünde "... Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi" kaşe izi üzerinde atılı basit tersimli 1. ciro imzaları ile ... ...'nun mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından, söz konusu imzaların mevcut mukayese imzalarına kıyasla kuvvetle muhtemel ... ...'nun eli ürünü olmadığının, söz konusu imzalar atan şahsın tanı unsurlarını ... ... ve ... ... açısından teşhise yeter oranda yansıtmadığından ... ... ve ... ...'nun eli ürünü olup olmadığının tespit edilememiştir. Adli Tıp Kurumu ... İhtisas Kurulu tarafından düzenlenen 11/06/2024 tarihli Adli Tıp Raporunda özetle; İnceleme konusu ... seri nolu 250.000 TL bedelli ve ... seri nolu 250.000 TL bedelli çeklerde arka yüzde yer alan "... Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi" kaşe izi üzerinde atılı basit tersimli 1. ciro imzaları ile ... ...'nun mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından, söz konusu imzaların mevcut mukayese imzalarına kıyasla kuvvetle muhtemel ... ...'nun eli ürünü olmadığının, söz konusu imzalar atan şahsın tanı unsurlarını ... ... ve ... ... açısından teşhise yeter oranda yansıtmadığından ... ... ve ... ...'nun eli ürünü olup olmadığının tespit edilemediğinin, evvelce verilmiş 24/01/2024 tarihli, 2023/ ... / ... /... nolu raporumuzda ... ... ve ... ... açısından eklenecek husus bulunmadığı bildirilmiştir. Mali Müşavir Bilirkişi ... tarafından hazırlanan 12/06/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davalı ...San. Tic. A.Ş. tarafından .... İcra Müdürlüğü’nün 2023/... esas sayılı dosyasının incelenmesinden, davalının davacı aleyhine 16.03.2023 tarihinde aşağıda detayları verilen çeklerden kaynaklı toplamda 1.110.510,28 TL tutarında ilamsız takipte ödeme emri başlattığı, .... İcra Müdürlüğü’nün 2023/... esas sayılı dosyasının incelenmesinden, davalının davacı aleyhine 08.02.2023 tarihinde aşağıda detayları verilen çeklerden kaynaklı toplamda 554.518,83 TL tutarında ilamsız takipte ödeme emri başlattığı görüldüğünü, Davacı ... Ltd. Şti. ’nin 2022-2023 yıllarına ait ibraz ettiği ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin zamanında ve usulüne uygun olarak yaptırılmış olduğu, defterlerin birbirini teyit eder şekilde tutulduğu, kayıtların düzenli ve yasalara uygun tutulduğu, ticari defterlerin HMK 222 maddesi uyarınca sahibi lehine delil vasfına haiz olduğunu, Dava Dışı şirketler ticari defterleri üzerinde inceleme yapmak için şirketlerle bağlantıya geçilmeye çalışıldığını iletişim numaralarından bağlantı sağlanamadığını, şirket adreslerinde yapılan incelemelerde ise şirketler de yukarıda usul incelemesi başlığı altında detaylandırılan nedenlerle adreslerde şirketlere ulaşılamadığını, Davacı ... Ltd. Şti. ’nin ticari defterleri üzerinde yapılan incelemelerde Keşideci şirket ... Gıda İnş.ve İht. Ltd. Şti. arasında yoğun karşılıklı ticari ilişki olduğunu, çek arka suretinde yer alan Davalı cirantalarla lehtar olan Davacı ... Ltd Şti’nin ticari ilişkisinin olmadığının tespit edildiğini, davalı şirket adreslerine ticari defterleri yerinde inceleme için bilirkişi görevlendirmesi kapsamında gidilmiş ancak... kayıtlarında yer alan adreslerde şirketlere ulaşılamadığını ve Davalı şirketler ticari defterleri üzerinde inceleme yapılamadığını, "HMK.nun 220/3.maddesinde "Belgeyi ibraz etmesine karar verilen taraf, kendisine verilen sürede belgeyi ibraz etmez ve aynı sürede, delilleriyle birlikte ibraz etmemesi hakkında kabul edilebilir bir mazeret göstermez ya da belgenin elinde bulunduğunu inkâr eder ve teklif edilen yemini kabul veya icra etmezse, mahkeme, duruma göre belgenin içeriği konusunda diğer tarafın beyanını kabul edebilir. "HMK.nun 222/5. Maddesinde "Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır" Hukuksal düzenlemesi karşısında davalı yan resmi defter ve belgelerini ibraz etmediğinden, resmi defter ve belgelerinde faturaların kayıtlı olup olmadığı anlaşılamamaktadır. Eğer davalı taraf defterlerini ibraz etse idi, dava konusu, teslime konu faturaların davalı yan kayıtlarında olup/olmadığı tespit edilebilirdi. Davacı yanın incelenen defterlerinde kayıtlı faturalar, fatura münderacaatı emitia/hizmetin davalı yana teslim edildiğinin karinesi olarak benimsenebilir. (Yargıtay 19.HD. 2009/3810 Es. Ve 2010/1944 K. Sayılı Kararı)" Yapılan tespit ve değerlendirmeler neticesinde Davacı şirket aleyhinde .... İcra Müdürlüğü’nün 2023/... E sayılı dosya ve .... İcra Müdürlüğü’nün 2023/... esas sayılı dosyalar kapsamında 4 adet çekten kaynaklı takip başlattığı, Davalı şirketin Çekin keşidecisi ile ticari ilişkisi olduğu ancak cirantalar ve Davalı Ciranta ... şirketi ile ticari ilişkide bulunmadığı ve Davalı şirkete istirdat davasına konu çeklerden dolayı borcunun bulunmadığı sonuç ve kanaatine varmıştır. Bilirkişiler ... tarafından sunulan 23/10/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; İnceleme konusu a) ... b) ... c) ... d) ... nolu çeklerin arka yüzünde yer alan “... San. ve Tic. Ltd. Şti.” kaşesi üzerindeki 1.ciro imzaları ile Samet ... ve ... ...’nun dava dosyasında mevcut imza örnekleri arasında imzanın başlangıç ve sonlandırma çizgi hareketleri, işleklik derecesi, alışkanlıkları, tersim biçimi, ebat, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi gibi kaligrafik ve grafolojik özellikler bakımından yapılan karşılaştırmada; inceleme konusu imzaların kanaat oluşturmaya yetecek düzeyde karakteristik kaligrafik ve grafolojik özellik ihtiva etmeyen, taklidi kolay, basit tersimli imzalar olması nedeniyle, inceleme konusu 4 adet çekin 1. Ciro imzalarının Samet ...’ın veya ... ...’nun eli ürünü olup olmadığı hususunda ileri bir tespite gidilemeyeceği kanaatine varmışlardır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; dava, davacı tarafça davalı aleyhine açılan dava konusu çeklerin haksız iktisap nedeniyle davalıdan istirdadı istemine ilişkindir. Davacı taraf dava ve icra takibine konu çeklerin aralarında yapmış olduğu ticaret kapsamında keşideci tarafından kargo ile gönderilmesi sırasında çalındığını ve davalının çekleri kötü niyetli iktisap ettiğini, çeklerdeki davacı şirket adına yapılan cironun taklit kaşe üzerinde sahte imza atılarak ciro edilmek suretiyle son davalı şirketin eline geçtiğini davalı tarafça icra takibine konu edildiğini bu nedenle davalı tarafça haksız iktisap edilen çeklerin davalıdan istirdadı ile iadesi talep edilmiştir. Davalı taraf çeklerin kargo ile taşınmasının yasak olduğunu, davacının basiretli tacir gibi davranması gerektiğini, davacının müvekkili şirketin kötü niyetli olduğuna dair hiç bir delil sunamadığını, bu nedenle haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava konusu ihtilaf dava konusu çeklerden dolayı davacının davalıya borçlu olup olmadığı, dava konusu çeklerin davalı tarafından haksız iktisap edilip edilmediği ve dava konusu çeklerin davalıdan istirdadı gerekip gerekmediği hususundan kaynaklıdır. .... İcra Dairesinin 2023/... Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde; alacaklı ...San. Ve Tic. A.Ş. tarafından borçlular ... Ltd. Şti., ... San. Ve Tic. Ltd. Şti., ... Ltd. Şti., ... San. ve Tic. Ltd. Şti., ... A.Ş., aleyhine 12/02/2023 tarihli ... seri numaralı 500.000,00-TL bedelli çek ve 19/02/2023 tarihli ... seri numaralı 500.000,00-TL bedelli çeke ilişkin toplam 1.110.510,28-TL alacağa ilişkin kambiyo senedine mahsus haciz yoluyla icra takibi başlatıldığı anlaşılmıştır. .... İcra Dairesinin 2023/... Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde; alacaklı ... San. Ve Tic. A.Ş. tarafından borçlular ... Ltd. Şti., ... San. Ve Tic. Ltd. Şti., ... San. ve Tic. Ltd. Şti., ... San. ve Tic. Ltd. Şti., ... A.Ş., aleyhine 22/01/2023 tarihli ... seri numaralı 250.000,00-TL bedelli çek ve 15/01/2023 tarihli ... seri numaralı 250.000,00-TL bedelli çeke ilişkin toplam 554.518,83-TL alacağa ilişkin kambiyo senedine mahsus haciz yoluyla icra takibi başlatıldığı anlaşılmıştır. ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/... Esas, 2023/... Karar sayılı gerekçeli kararının incelenmesinde; davacı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. Tarafından davamız konusu olan ... numaralı, 15.01.2023 tarihli ve 250.000 TL bedelli, ... numaralı, 22.01.2023 tarihli ve 250.000 TL bedelli, ... numaralı, 12.02.2023 tarihli ve 500.000 TL bedelli, ... numaralı, 19.02.2023 tarihli ve 500.000 TL bedelli çeklere ilişkin zayi nedeniyle iptal talebi hakkında istirdat davası açıldığından konusuz kalan talep hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği anlaşılmıştır. ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2023/... soruşturma sayılı dosyasının incelenmesinde; müşteki ... San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından şüpheliler ... Ltd. Şti. Yetkilileri, ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. Yetkilileri, ... A.Ş. Yetkilileri, ...San. Ve Tic. A.Ş. Yetkilileri hakkında hakkında resmi belgede sahtecilik ve dolandırıcılık suçundan yapılan şikayete ilişkin soruşturmanın devam ettiği anlaşılmıştır. Mali Müşavir Bilirkişi ... tarafından hazırlanan 12/06/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davalı ...San. Tic. A.Ş. tarafından .... İcra Müdürlüğü’nün 2023/... esas sayılı dosyasının incelenmesinden, davalının davacı aleyhine 16.03.2023 tarihinde aşağıda detayları verilen çeklerden kaynaklı toplamda 1.110.510,28 TL tutarında ilamsız takipte ödeme emri başlattığı, .... İcra Müdürlüğü’nün 2023/... esas sayılı dosyasının incelenmesinden, davalının davacı aleyhine 08.02.2023 tarihinde aşağıda detayları verilen çeklerden kaynaklı toplamda 554.518,83 TL tutarında ilamsız takipte ödeme emri başlattığı görüldüğünü, Davacı ... Sanayi Ve Ticaret Ltd. Şti. ’nin 2022-2023 yıllarına ait ibraz ettiği ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin zamanında ve usulüne uygun olarak yaptırılmış olduğu, defterlerin birbirini teyit eder şekilde tutulduğu, kayıtların düzenli ve yasalara uygun tutulduğu, ticari defterlerin HMK 222 maddesi uyarınca sahibi lehine delil vasfına haiz olduğunu, Dava Dışı şirketler ticari defterleri üzerinde inceleme yapmak için şirketlerle bağlantıya geçilmeye çalışıldığını iletişim numaralarından bağlantı sağlanamadığını, şirket adreslerinde yapılan incelemelerde ise şirketler de yukarıda usul incelemesi başlığı altında detaylandırılan nedenlerle adreslerde şirketlere ulaşılamadığını, Davacı ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. ’nin ticari defterleri üzerinde yapılan incelemelerde Keşideci şirket ... Ltd. Şti. arasında yoğun karşılıklı ticari ilişki olduğunu, çek arka suretinde yer alan Davalı cirantalarla lehtar olan Davacı ... Ltd Şti’nin ticari ilişkisinin olmadığının tespit edildiğini, davalı şirket adreslerine ticari defterleri yerinde inceleme için bilirkişi görevlendirmesi kapsamında gidilmiş ancak İstanbul Ticaret Odası kayıtlarında yer alan adreslerde şirketlere ulaşılamadığını ve Davalı şirketler ticari defterleri üzerinde inceleme yapılamadığını, "HMK.nun 220/3.maddesinde "Belgeyi ibraz etmesine karar verilen taraf, kendisine verilen sürede belgeyi ibraz etmez ve aynı sürede, delilleriyle birlikte ibraz etmemesi hakkında kabul edilebilir bir mazeret göstermez ya da belgenin elinde bulunduğunu inkâr eder ve teklif edilen yemini kabul veya icra etmezse, mahkeme, duruma göre belgenin içeriği konusunda diğer tarafın beyanını kabul edebilir. "HMK.nun 222/5. Maddesinde "Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır" Hukuksal düzenlemesi karşısında davalı yan resmi defter ve belgelerini ibraz etmediğinden, resmi defter ve belgelerinde faturaların kayıtlı olup olmadığı anlaşılamamaktadır. Eğer davalı taraf defterlerini ibraz etse idi, dava konusu, teslime konu faturaların davalı yan kayıtlarında olup/olmadığı tespit edilebilirdi. Davacı yanın incelenen defterlerinde kayıtlı faturalar, fatura münderacaatı emitia/hizmetin davalı yana teslim edildiğinin karinesi olarak benimsenebilir. (Yargıtay 19.HD. 2009/3810 Es. Ve 2010/1944 K. Sayılı Kararı)" Yapılan tespit ve değerlendirmeler neticesinde Davacı şirket aleyhinde .... İcra Müdürlüğü’nün 2023/... E sayılı dosya ve .... İcra Müdürlüğü’nün 2023/... esas sayılı dosyalar kapsamında 4 adet çekten kaynaklı takip başlattığı, Davalı şirketin Çekin keşidecisi ile ticari ilişkisi olduğu ancak cirantalar ve Davalı Ciranta ... şirketi ile ticari ilişkide bulunmadığı ve Davalı şirkete istirdat davasına konu çeklerden dolayı borcunun bulunmadığı tespit edilmiştir. Adli Tıp Kurumu ... İhtisas Kurulu tarafından düzenlenen 24/01/2024 tarihli Adli Tıp Raporunda özetle; İnceleme konusu çeklerin arka yüzünde "... Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi" kaşe izi üzerinde atılı basit tersimli 1. ciro imzaları ile ... ...'nun mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından, söz konusu imzaların mevcut mukayese imzalarına kıyasla kuvvetle muhtemel ... ...'nun eli ürünü olmadığının, söz konusu imzalar atan şahsın tanı unsurlarını ... ... ve ... ... açısından teşhise yeter oranda yansıtmadığından ... ... ve ... ...'nun eli ürünü olup olmadığının tespit edilememiştir. Adli Tıp Kurumu ... İhtisas Kurulu tarafından düzenlenen 11/06/2024 tarihli Adli Tıp Raporunda özetle; İnceleme konusu ... seri nolu 250.000 TL bedelli ve ... seri nolu 250.000 TL bedelli çeklerde arka yüzde yer alan "... Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi" kaşe izi üzerinde atılı basit tersimli 1. ciro imzaları ile ... ...'nun mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından, söz konusu imzaların mevcut mukayese imzalarına kıyasla kuvvetle muhtemel ... ...'nun eli ürünü olmadığının, söz konusu imzalar atan şahsın tanı unsurlarını ... ... ve ... ... açısından teşhise yeter oranda yansıtmadığından ... ... ve ... ...'nun eli ürünü olup olmadığının tespit edilemediğinin, evvelce verilmiş 24/01/2024 tarihli, ... nolu raporumuzda ... ... ve ... ... açısından eklenecek husus bulunmadığı bildirilmiştir. Grafolog Bilirkişi Heyeti tarafından sunulan 23/10/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; İnceleme konusu a) ... b) ... c) ... d) ... nolu çeklerin arka yüzünde yer alan “... San. ve Tic. Ltd. Şti.” kaşesi üzerindeki 1.ciro imzaları ile Samet ... ve ... ...’nun dava dosyasında mevcut imza örnekleri arasında imzanın başlangıç ve sonlandırma çizgi hareketleri, işleklik derecesi, alışkanlıkları, tersim biçimi, ebat, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi gibi kaligrafik ve grafolojik özellikler bakımından yapılan karşılaştırmada; inceleme konusu imzaların kanaat oluşturmaya yetecek düzeyde karakteristik kaligrafik ve grafolojik özellik ihtiva etmeyen, taklidi kolay, basit tersimli imzalar olması nedeniyle, inceleme konusu 4 adet çekin 1. Ciro imzalarının Samet ...’ın veya ... ...’nun eli ürünü olup olmadığı hususunda ileri bir tespite gidilemeyeceği bildirilmiştir. Mahkememizce yapılan yargılama sırasında toplanan deliller itibariyle dosyanın tekamül etmiş olması, ceza soruşturma dosyasının beklenilmesinin yargılamanın uzamasına sebebiyet vereceği ayrıca soruşturma sonucunda verilecek kararların esasa bir etkisi olmayacağından soruşturma dosyasının beklenilmesine yer olmadığına karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur. Dava konusu çeklerin keşideci şirket tarafından aralarındaki ticari ilişki kapsamında davacı lehtar şirket lehine keşide edildiği, çeklerin kargo yoluyla lehtar davacı şirkete gönderildiği sırada çalındığı ve sahte ciro yoluyla davalı şirkete geçtiği davalı şirket tarafından icra takibine konu edilmesi üzerine davacı tarafça haksız iktisap iddiasıyla eldeki istirdat davasının açıldığı, davacı şirket ile davalı şirketin ve çekte cirosu bulunan ilgili şirketlerin ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonrası düzenlenen dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli bulunan Mali Müşavir bilirkişi raporu ile davacı şirket ile davalı ve diğer ciranta şirketler arasında dava konusu çeklere dayalı mevcut bir ticari ilişkinin bulunmadığının tespit edildiği, davacı tarafça dava konusu çeklerdeki lehtar imzalarına itiraz edilmesi nedeniyle davacı şirketi temsile yetkili kişilerin alınan ıslak imza örnekleri ile dava konusu çeklerdeki imzanın karşılaştırılması suretiyle davacı şirket yetkililerinin eli ürünü olup olmadığı hususunda yapılan imza incelemesi sonucunda düzenlenen adli tıp raporu ve grafolog bilirkişi raporu ile çeklerdeki borçlu imzalarının davacı şirket yetkilisi ... ...'nun eli ürünü olmadığı, söz konusu imzaları atan şahsın tanı unsurlarını ... ... ve ... ... açısından teşhise yeter oranda yansıtmadığından diğer davacı şirket yetkilileri ... ... ve ... ...'nun eli ürünü olup olmadığının tespit edilemediği, bu yönüyle adli tıp raporu ve grafolog bilirkişi heyet raporunun birbiriyle uyumlu olduğu ve birbirini teyit ettiği anlaşılmakla, dava konusu olan takibe dayanak çeklerdeki borçlu davacı şirkete atfen atılan imzanın davacı şirket yetkilisi ... ...'nun eli ürünü olmadığı ve diğer şirket yetkililerinin eli ürünü olup olmadığı hususunda bir tespite gidilemediği, bu durumda sözkonusu imzanın davacının eli ürünü olduğu hususunda ispat yükünün davalıya ait olduğu, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 21/09/2023 tarih 2022/2804 E.-2023/5202 K. sayılı içtihadında da bu durumun açıkça belirtildiği, davalı tarafın bu hususta herhangi bir delil bildirmediği, bu nedenle dava konusu çeklerdeki imzanın davacıya ait olduğu hususu davalı tarafça ispat edilemediğinden davacı tarafın borçlu imzası kendisine ait olduğu sabit olmayan dava konusu çeklerin düzenlenen dosya kapsamına ve denetime elverişli olan bilirkişi raporlarında da tespit edildiği üzere ticari ilişki kapsamında davalının eline geçmediği, haksız iktisap suretiyle ele geçirilen çeklerin davalı tarafından haksız şekilde davacı lehtardan tahsil edilmeye çalışıldığı, davalının dava konusu çekleri ticari ilişki kapsamında haklı nedenle elde ettiğini ortaya koyamadığı ve dava konusu çeklerin haksız şekilde iktisap edilmesinden dolayı istirdat koşulları oluştuğundan davacı tarafça açılan davanın kabulü ile; dava konusu olan Keşidecisi ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi (... Vergi Dairesi, ... ), lehtarı davacı ... Ltd. Şti. olan, ... ... Şube Müdürlüğü’nün ... IBAN nolu numaralı hesabına ait; ... numaralı, 15.01.2023 tarihli ve 250.000 TL bedelli, ... numaralı, 22.01.2023 tarihli ve 250.000 TL bedelli, ... numaralı, 12.02.2023 tarihli ve 500.000 TL bedelli, ... numaralı, 19.02.2023 tarihli ve 500.000 TL bedelli çeklerin davalıdan istirdadı ile davacı lehtara iadesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-. Davacı tarafça açılan DAVANIN KABULÜ ile; dava konusu olan Keşidecisi ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi (... Vergi Dairesi, ... ), lehtarı davacı ... Ltd. Şti. olan, ... ... Şube Müdürlüğü’nün ... IBAN nolu numaralı hesabına ait; ... numaralı, 15.01.2023 tarihli ve 250.000 TL bedelli, ... numaralı, 22.01.2023 tarihli ve 250.000 TL bedelli, ... numaralı, 12.02.2023 tarihli ve 500.000 TL bedelli, ... numaralı, 19.02.2023 tarihli ve 500.000 TL bedelli çeklerin davalıdan İSTİRDADI ile davacı lehtara iadesine, 2- Davacı tarafça dava açılırken yatırılan peşin harcın alınması gereken 102.465,00-TL harçtan mahsubu ile bakiye 76.848,75-TL karar harcının davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine, 3- Davacı tarafça dava açarken yatırılan 179,90-TL başvuru harcı ve 25.616,25-TL peşin harç olmak üzere toplam 25.796,15-TL harç giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4- Davacı tarafça yargılamanın yürütülmesi nedeniyle yapılan 37 adet tebligat-posta gideri 862,25-TL, adli tıp fatura bedeli 8.650,00-TL, bilirkişi ücreti 18.000,00-TL olmak üzere toplam 27.512,25-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, 5- Davacı taraf yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen nisbi 222.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, 6- Davacı tarafça yatırılan gider avansının karar tebliğ işlemleri tamamlandıktan ve karar kesinleştikten sonra kullanılmayan kısmının davacı tarafa resen iadesine, Dair; tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize verilecek bir dilekçe ile İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere oybirliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
09/01/2025
Başkan ... e-imza* Üye ... e-imza* Üye ... e-imza* Katip ... e-imza*
*Bu evrak 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.