İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2023/247 E. 2025/347 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2023/247
Karar No
2025/347
Karar Tarihi

T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/247 ESAS KARAR NO : 2025/347 GEREKÇELİ KARA DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 31/03/2023 KARAR TARİHİ : 22/04/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ----------- Kulesinin davalı ------------ Şirketi'nin mülkiyetinde olduğunu ve Davalı --------- Şirketi tarafından inşa edildiğini, olaya konu vincin de ---------- tarafından ----------- ile bir bütün olarak inşa edildiğini, 06.11.2022 tarihinde ----------- temizlik vincinin düşmesi sonucunda vinçten kopan parçaların kulenin bazı katlarına maddi hasar vermesi nedeni ile ---------- bir süre ziyarete kapandığını, bu sebeple müvekkili Şirket tarafından ----------- işletilen cafe ve restoran'ın 06.11.2022-19.01.2023 tarihleri arasında kapalı kaldığını, bu süreçte müvekkili şirketin kafe ve restoranını açamaması neticesinde kar/ciro kaybı nedeniyle maddi zarara uğradığından HMK m. 107 uyarınca alacağımız belirli hale geldiğinde artırılmak üzere şimdilik 400.000,00TL tutarındaki maddi tazminatın ticari faiziyle kaza tarihinden itibaren davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ettiklerini, kulenin kapalı kalması nedeniyle tüm rezervasyonların tek taraflı olarak iptal etmek zorunda kalan müvekkili şirketin ticari itibarı zedelenmiş olduğundan manevi tazminata hükmedilmesi gerektiğini, müvekkili şirketi zarara uğratan bu vinç kazası hakkında hazırlanan ----------- Üniversitesi Rektörlüğü Makina fakültesi tarafından hazırlanan bilirkişi raporunda hasara konu olan temizlik vincinin detaylı teknik incelemesi yapıldığını ve raporda vinçte birçok kusur saptanarak davalıların kusurlu olduğunun açık şekilde belirlendiğini, davalıların müvekkili şirketin uğradığı tüm zararlar ile ciro ve kar kaybından müteselsilen sorumlu olduğunu beyan ederek alacağın teminat altına alınması amacıyla toplam 500.000 TL'yi karşılar şekilde davalıların menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü kişilerdeki tüm hak ve alacaklarının i.i.k 257 maddesi uyarınca ihtiyaten haczine, HMK m.107 uyarınca, alacak belirli hale geldiğinde artırılmak üzere, şimdilik 400.000,00 TL tutarındaki maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren uygulanacak ticari faiziyle davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, 100.000,00 TL tutarındaki manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren uygulanacak ticari faiziyle davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini taleple dava etmiştir. Davalı ----------- Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının bu davadaki taleplerinin zamanaşımına uğramış olduğunu, davalı ---------- Şirketi (Yüklenici) ile davadışı İdare (İş Sahibi) arasında, 26.03.2015 tarihinde akdedilen Sözleşmeye (Eser Sözleşmesine) istinaden davalı ------------ Şirketi’nin “-----------” inşa ettiğini, işin Geçici Kabulü 04.09.2020 tarihi itibar edilmek üzere 24.09.2020 tarihinde gerçekleştirilmek suretiyle --------- dava dışı İdareye teslim edildiğini, Geçici Kabulü yapılan “-----------”, 14.10.2020 tarihli İdare Yazısı ekindeki “12.10.2020 tarihli Devir Teslim Tutanağı” ile, işletilmek üzere davalı --------- Şirketine sorunsuz olarak teslim edildiğini ve 12.10.2020 yürürlük tarihinden itibaren ---------- davalı ----------- Şirketi tarafından işletilmekte olduğunu, Davalı----------Şirketi (işletmeci) ile davacı ---------- Şirketi arasında, “------------ sosyal alanlar içerisinde, ------------- katlarda bulunan Restoranlar, giriş katta bulunan 2 adet Kafe ve bir adet Hediyelik Eşya Bölümlerinin 10 yıl süre ile işletilmesine ilişkin süreçlerin yürütülmesi işinin gelir paylaşımı yoluyla yaptırılması” amacıyla, 15.03.2021 tarihli ----------- Sosyal, Ticari Alanlarının İşletilmesini konu edinen Sözleşmenin akdedildiğini, Kulenin cephe temizliği için tasarlanan ve betonarme çekirdeğin en üst döşemesinde imal edilen 2 adet Vinçten birine ait Vinç Kolunun, 06.11.2022 tarihinde kendiliğinden bağlantı yerinden koparak aşağıya düştüğünü ve ----------- dış cephesinin bazı kısımları ile taban sahanlığına zarar verdiğini, her ne kadar bu olayın meydana gelmesinde kusurları olmasa da, davadışı İdarenin talimatı üzerine, davalı yüklenici (yapım yüklenicisi) tarafından gerekli onarımların yapıldığını ve tesisin hasar gören sosyal alanlarının 19.01.2023 tarihinde yeniden işletilmeye hazır hale getirildiğini, Cephe Temizlik Vinç Kolunun bağlantı yerinden koparak aşağıya düşmesi ve ----------- dış cephesi ile ----------- taban sahanlığının bazı kısımlarına zarar vermesi şeklinde meydana gelen olayda davalı/yüklenici (yapım yüklenicisi) ------------ Şirketinin herhangi bir kusur ve sorumluluğu bulunmadığı sabit olup, husumetin yanlış yöneltildiğini, Davalı ----------- Şirketi (yüklenici) ile dava dışı ------------ Şirketi (taşeron) arasında akdedilen 20.07.2017 tarihli Taşeron Sözleşmesi ile, dava dışı --------- Şirketinin (taşeronun), ---------- temizlik işlerinde kullanılacak olan Temizlik İşleri Vincinin yapımını üstlenmiş olduğunu; Geçici Kabul Tutanağı 26.11.2020 tarihinde onaylanan --------- Yapımı İşi ile birlikte Temizlik Vinçlerinin de, eksiksiz, ayıpsız ve sorunsuz şekilde dava dışı/İdareye teslim edildiğini, Cephe Temizlik Vinç Kollarından birinin 06.11.2022 tarihinde bağlantı yerinde koparak aşağıya düşmesinin akabinde, 09.11.2022 tarihinde Mahkemeye başvurularak Delil Tespiti Talebinde bulunulduğunu; talep üzerine ---------- D.İş. sayılı dosyasında verilen karar ile seçilen Bilirkişiler tarafından 17.11.2022 tarihinde Keşif yapıldığını ve hazırlanan Delil Tespiti Raporunun mahkemeye sunulduğunu, bu Raporda, Vinç Kolunun bağlantı yerlerinden koparak düşmesinde davalı ----------- Şirketinin kusurunun bulunmadığının ve dolayısıyla bu olaydan (Vinç Kolunun kopması ve düşmesi olayından) dolayı teknik ve hukuki sorumluğunun bulunmadığının ortaya konulmuş olduğunu, aynı şekilde ------------ Öğretim Üyelerinden oluşan Heyet tarafından hazırlanan 07.12. 2022 tarihli Uzman Raporunda da, vinç kolunun bağlantı yerlerinden koparak düşmesinde davalı---------- Şirketinin kusurunun bulunmadığının ve dolayısıyla bu olaydan (Vinç Kolunun kopması ve düşmesi olayından) dolayı teknik ve hukuki sorumluğunun bulunmadığının ortaya konulmuş olduğunu, kaldı ki davacının iddia ettiği gibi zararlara uğradığını da ispat edemediğini beyan ederek davanın reddini talep etmiştir. Davalı ------------- Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı ile İmzalanan İşletme Sözleşmesi gereği müvekkili Şirketin Davacının Maddi Ve Manevi tazminat taleplerinden sorumlu olmadığını, davalı şirket ile müvekkili şirket arasında 15/03/2021 tarihinde ----------- Sosyal/ Ticari Alanların İşletilmesi Sözleşmesi imzalandığını, imzalanan sözleşmenin 3. Maddesinde işletme hakkı süresinin işin başladığı tarihten itibaren 10 yıl olduğunu, sözleşmenin 5. maddesinde ise davacının sözleşme gereği elde ettiği cironun %12 oranında müvekkiline ödeme yapacağını, sözleşmenin 6. Maddesinde ise cironun nasıl hesaplanacağı ve ödemenin nasıl yapılacağının düzenlendiğini, sözleşmenin eki olan Teknik Şartname'nin 4.36 maddesinde "----------- mücbir sebeplerle (doğal afet, salgın hastalık vs) kapalı kalacağı gün ve saatler için Yüklenici İdare'den ve İdare'de Yüklenici'den maddi bir talepte bulunmayacaktır." yer aldığını, Tarafların işbu maddede karşılıklı olarak mutabakat sağladıklarını, müvekkili şirketin dava konusu kaza nedeniyle ----------- kapalı olduğu süre boyunca davacıdan herhangi bir ücret talebinde bulunmadığını, davacı şirketin kapalı kaldığı süre boyunca elektrik su doğal gaz dahil hiçbir fatura ödemediğini, hal böyle iken davacının sözleşmedeki yükümlülüklerine ve ahde vefa ilkesine aykırı olarak huzurdaki davada müvekkiline husumet yöneltmesinin haksız ve kötü niyetli olduğunu, müvekkili şirketin meydana gelen kazada kusur ve sorumluluğunun bulunmadığını, müvekkilinin imzalanan sözleşme gereği herhangi bir tazminat sorumluluğu ve kazanın meydana gelmesinde kusur ve ihmali olmadığından müvekkili şirket açısından davanın reddine ve yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. İhbar olunan ---------- vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili firmaya dava ihbarının zamanında yapılmadığını, dava açıldıktan yaklaşık 14 ay sonra kendisine dava ve cevap dilekçesi tebliğ edildiğini, yargılamanın hangi aşamada olduğunun belirtilmediğini bu nedenlerle müvekkilinin savunma hakkının kısıtlandığını, davacının talep etmiş olduğu kar mahrumiyetini hesaplayabilecek donanımda olduğunu, bu sebeple davacı tarafından HMK 107. madde kapsamında belirsiz alacak davası olarak ikame edilmiş olarak açılan davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini, dosyadaki bilirkişi raporlarında da belirtildiği üzere davaya konu kazanın sebebinin vinç ünitesinin tasarımından gelen hata ve eksiklikler olduğunu, mevcut ünitenin tasarım ve montajını dava dışı ------- Asılı /rişim Donanımları ---------Şti. firması tarafından gerçekleştirildiğini, kazaya sebebiyet veren hatalı tasarım ve yanlış ürün kullanımının sorumlusunun müvekkili değil, montaj firması olduğunu, taraf sıfatı haiz olmaması nedeniyle müvekkili şirket yönünden davanın usulden reddi gerektiğini, müvekkilinin mevcut vinç sisteminin montajını gerçekleştiren firma değil, taraflar arasında akdedilen bakım sözleşmesi ile teknik şartname kapsamında ünitelerin bakımlarını gerçekleştiren bakım firması olduğunu, müvekkilinin firma şartname ile de sabit olduğu üzere, vinç sisteminin gözle görülür ve muayene edilebilir alanların bakımından sorumlu olduğunu, dosya içerisindeki mevcut bilirkişi raporlarında da belirtildiği üzere davaya konu kazanın sebebinin vinç ünitesinin tasarımından gelen hata ve eksiklikler olduğunu, bakımcı firma olan müvekkilinin kazaya konu ünitenin montajını gerçekleştiren firma olmaması sebebiyle ihtiyari yada talep olmaksızın parça değişimi yapması söz konusu olamayacağından bu yönüyle herhangi bir sorumluluğunun da bulunmadığını, bakımcı firmanın mevzuattaki yükümlülüğü --------- kapsamında sistemin periyodik bakımını yapmaktan ibaret ve müvekkilinin yasa ile üzerine yüklenmiş olan sorumlulukları eksiksiz olarak yerine getirerek bu hususu belgelediğini, somut olayda müvekkili firmaya kusur atfedilmesinin mümkün olmadığını beyan ederek davaya ihbar olunan olarak dahil edilmemesine, müvekkili yönünden davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. İhbar Olunan -----------Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirkete ihbar olunan davada davacı tarafından ---------- ---------- katında park halinde bulunan ve cephe temizliği ile bakım-onarım için kullanılan 2 adet vinçten birinin düşmesi sonucunda ---------- bir süre kapalı kaldığını, bu esnada davacının aynı yerde bulunan ve işletmekte olduğu cafe ve restoranın da kapalı kaldığını iddia edilerek kar/ciro kaybı ile manevi tazminatın davalılardan tahsili talep ettiğini, Poliçenin 11. sayfasında "Üçüncü Şahıs Mali Sorumluluk Sigortasına Bağlı İstisnalar"a yer verilmiş olup ilgili bölümde sigortalının ürettiği, inşa ettiği, monte ettiği, değiştirdiği veya işlemden geçirdiği ve poliçede kayıtlı ürünlerin kusurlu ve ayıplı imal edilmesi nedeniyle veya sigortalıya ait mülkler nedeniyle kar kaybı, kullanım kaybı veya üretim kaybı da dahil olmak üzere, oluşacak her türlü netice zararları ve iş durması zararlarının poliçe teminatı dışında bırakıldığını, Somut olayda poliçe özel şartları ile kar kaybı hasarları, poliçe teminatlarına eklenmemiş aksine teminat dışı bırakıldığını, poliçe özel şartları uyarınca poliçe teminatı kapsamı dışında bırakıldığından müvekkili şirketin huzurdaki taleplerle ilgili herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, kar kaybı zararına bağlı rizikonun da poliçe teminatı kapsamı dışında olduğunu, bilirkişi raporu ile değerlendirildiği üzere vincin çok uzun süre periyodik bakımının yapılmamış olması, hasarın meydana gelmesine sebebiyet vermiş olup gerekli periyodik bakımların yapılmamasından doğan hasarlar, poliçe özel şartları uyarınca teminat dışı olduğunu, dolayısıyla bu hasara bağlı olarak talep edilen kar/ciro kaybı hasarının da teminat dışı olduğunu, sigortalı tarafından usulüne uygun hasar ihbarı yapılmadığını, müvekkili şirketin iddia olunan hasarla ilgili olarak herhangi bir sorumluluğu bulunmadığından davacının manevi tazminat talebi bakımından da müvekkilinin bir sorumluluğu bulunmadığını bu nedenlerle davaya konu talebin, poliçe genel ve özel şartları uyarınca teminat dışı olması ve davacının manevi tazminat talebinin hukuki mesnetten yoksun olması nedeniyle müvekkilinin somut olayda herhangi bir sorumluluğu veya yükümlülüğünun bulunmadığını bildirmiştir.

DELİLLER ve GEREKÇE: Dava; temizlik vincinin düşmesi sonucu vinçten kopan parçaların katlara zarar vermesi sebebiyle, ----------- bir süre kapalı kalması ve davacının işlettiği restaurant ve cafenin bu sebeple kapalı kalmasında kaynaklı maddi tazminat, ciro kaybı ve manevi tazminat istemine ilişkindir.------------ esas nolu dosyasının, --------- değişik iş dosyasının Uyap sureti dosyamız arasına alınmıştır.------------ sayılı ilamında: ...vinç kolunun ve gövdesinin bir kısmının düşmesindeki ana sebebin, vincin dişli bölgesindeki bağlantı cıvatalardaki paslanma ve korozyonun periyodik bakımlarda tespit edilememiş olmasından, bu tespit edilememe nedeniyle korozyon etkisine bağlı dayanım kaybına uğrayan tüm bağlantı cıvatalarının zamanında değiştirilmemesinden kaynaklandığı, tespit edildiğinden dolayı cephe bakım ve temizlik vinçlerinden birine ait kolun ve gövdesinin bir kısmının 06.11.2022 tarihinde kopması ve düşmesi sorumluluğunun ve oluşan hasarları giderme yükümlülüğünün davacı yükleniciye ait olmadığı kabul edilmiş... davacı yüklenici tarafından yapılmış ve ödemesi gerçekleştirilmiş olan harcamaların % 18 KDV dahil toplam tutarının 35.432.627,66 TL olduğu kabul edilmiş ve davacı yüklenicinin 17.10.2024 tarihli ıslah dilekçesi de nazara alındığında davanın kabulüne, davalı idareden tahsiline karar verilmiştir. ----------- D.İş sayılı Delil Tespiti Dosyasına sunulmuş olan Delil Tespiti Bilirkişi Raporunda; dava konusu Temizlik Vincinin bağlantı Yerinde koparak düşmesi, davalı/Kule Vinç Şirketinin sözleşme (hasılat kirası sözleşmesi) süresince Temizlik Vinçlerinin bakımını yaptırma yükümlülüğünü (TBK.md.360) ihlal etmesinden, yani bu yükümlülüğünü gereği gibi yerine getirmemesinden kaynaklandığı, tespit edilmiştir. Dosya kapsamındaki ---------- Mühendislik Fakültesi İnşaat, Makina ve Metalürji-Malzeme Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyelerinin, aynı mahkeme dokümanları doğrultusunda kaza sonrasında yerinde yaptığı tespitlere ve tutanakla teslim edilen cıvata numuneleri üzerindeki laboratuvar deneylerine dayalı olarak hazırlandığı belirtilen 07.12.2022 tarihli Uzman Bilirkişi Raporunda da; vinç dişli bölgesi bağlantı cıvatalarının hesap ve içyapı kalitesinde teknik açıdan hata bulunmadığı, vinç kolunun düşmesindeki ana sebebin dişli bölgesi bağlantı cıvatalarındaki korozyon kaynaklı zayıflama ve gevrekleşme olduğu, vincin işletmeci sorumluluğundaki periyodik bakım ve kontrollerinin olması gereken sıklık ve düzeyde yaptırılmamış ve cıvatalardaki paslanma kaynaklı zayıflamanın periyodik bakımlarda tespit edilememiş olduğu belgeleriyle ortaya konulmuştur. 26.12.2022 tarihli------------ Raporu’nda da bakım ve muayene açısından kaza nedeni olarak, cıvata şaft yüzeylerinde korozyon oluşması sonucunda mevcut cıvatalardan bir kısmının yük taşıma kabiliyetini kaybetmeye başladığı ve diğer cıvataların aşkın yüke maruz kalması gösterilmiştir. Dosya konusunda uzman bilirkişi heyetine tevdii edilerek, rapor alınmıştır. 15/02/2024 tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle:" Davacı şirketin 2021 ve 2022 yıllarına ilişkin ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin zamanında yapıldığı, 2023 yılına ilişkin açılış tasdiklerinin zamanında yapıldığı, kapanış tasdik süresinin henüz gelmediği, davacı şirketin defterlerinin TTK ve VUK hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu, davalılardan -----------şirketine ait defterler üzerinde usul ve hesap incelemesi yapılamadığı, davalılardan ---------- şirketine ait defterler üzerinde usul ve hesap incelemesi yapılamadığı, davacı/----------- Şirketinin, hasılat kirası sözleşmesi ile kiralamış olduğu Sosyal/Ticari alanların 06.11.2022 – 19.01.2023 tarihleri arasında kapalı kalması ve işletilememesi sebebiyle mahrum kaldığı, davalılardan -----------Ş.’den talep edebileceği 74 günlük kâr kaybı 1.277.927,38 TL şeklinde hesaplandığı, davalı/----------- Şirketinin söz konusu Vinci ayıplı imal etmediği, vincin düşmesinin davalı/---------- Şirketinin ayıplı imalatından (Vinci ayıplı imal etmesinden) kaynaklanmadığı, vincin imalatında herhangi bir “kusuru” bulunmadığından davalılardan/------------ Şirketinin davacının uğramış olduğu Kar Mahrumiyeti Zararını ve Manevi Zararını tazminin etmekle yükümlü olmayacağı; dolayısıyla davacının da Kar Mahrumiyeti Zararının ve Manevi Zararının tazminini davalılardan--------- Şirketinden talep etme hakkına sahip olmayacağı sonucuna varıldığı," tespitinde bulunulmuştur.Bilirkişi raporunun taraflara tebliği edildiği, taraf vekillerinin ayrı ayrı beyan ve itiraz dilekçesi sunduğu görülmüş, Mahallinde 07/06/2024 tarihinde keşif icrasına karar verilmiş, alınan 09/09/2024 tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle;" 24.09.2020 tarihli geçici kabul tutanağı ile kusursuz ve eksiksiz olarak idareye teslim edilen ----------- temizlik ve bakım – onarım işlerinde kullanılacak iki adet vinçten birinin bağlı bulunduğu ----------Kattaki göbekteki cıvataların kırılması ve sıyrılması sonucunda 06.11.2022 günü saat 01.48 sularında düşmesi ile kulede ve vinçte hasar meydana geldiği, dava konusu düşen vinçte kullanılan 8.8 kalite, -------- tipi cıvataların vinç için uygun ve mekanik özelliklerinin yeterli olduğu ve vincin düşmesinin cıvata seçiminden kaynaklanmadığı, dava konusu vincin, 1 yıl süreyle periyodik kontrol ve bakımının yapılmaması ve bu süre sonunda periyodik bakım sözleşmesi yapılmasına rağmen 4,5 ay süre ile tekniğine uygun ve tam olarak periyodik bakım yapılmaması sonucu cıvataların aşırı derecede oluşan korozyona bağlı gevrekleşme ve dayanım düşüşüne neden olduğu ve gevrekleşen ve dayanımı üretim değerlerinin altına düşen bazı cıvataların bir kısmının yük altında kırılması ve bir kısmının sıyrılması sonucu vincin devrilerek düştüğü, sonuç olarak, vincin düşmesinin kök nedeninin vincin çok uzun süre periyodik bakımının yapılmamasından kaynaklandığı..." tespitinde bulunulmuştur.Bilirkişi raporunun taraflara tebliğ edildiği, davacı vekilinin ıslah dilekçesi sunduğu taraflara tebliğ edildiği, taraf vekillerinin beyan ve itiraz dilekçesi sunduğu görüldü.Bilirkişi raporu denetime açık, karar vermeye yeterli ve elverişli mahiyettedir.Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamından: Taraflar arasındaki uyuşmazlık, eser sözleşmesi kapsamında davalı ----------Şirketi tarafından imal edilen 2 adet vinçten birine ait vinç kolunun kendiliğinden bağlantı yerinden kopması sonucu düşerek bina dış cephesine verdiği zarar sonucu davacının Sosyal/Ticari alanların 06.11.2022 – 19.01.2023 tarihleri arasında kapalı kalması ve işletilememesi sebebiyle mahrum kaldığı kar yüzünden uğramış olduğu maddi ve söz konusu Sosyal/Ticari Alanlar arasında bulunan restoran ve kafeler için önceden ayarlanan rezervasyonları iptal etmek zorunda kalması yüzünden meydana gelen ticari itibar kaybı sebebiyle uğramış olduğu manevi zararın tazminini isteminden kaynaklanmaktadır. Eser Sözleşmesinin konusu oluşturan --------- işi davalı --------- Şirketi yüklenici) tarafından 04.09.2020 tarihinde tamamlanmış, 24.09.2020 tarihinde Geçici Kabul Tutanağı düzenlenmiş ve 14.10.2020 tarihinde düzenlenen Devir Teslim Tutanağı ile, davadışı İdare tarafından işletme hakkının verilmiş olduğu davalı ----------- Şirketine, işletilmek üzere teslim edilmiştir. 26.11.2020 tarihinde Geçici Kabul Tutanağı onaylanmıştır.Davalı -------Ş. ile davadışı ---------- Şti. arasında, 20.07.2017 tarihli “Taşeron Sözleşmesi” akdedilmiştir. Bu sözleşmeyle ---------- cephe temizliğinde kullanılacak olan Cephe Bakım ve Temizlik Vinçlerini yapma hususunda anlaşılmış, 15/07/2021 tarihli periyodik kontrol raporunda makinenin kullanılmasının uygun olduğu belirtilmiştir. Davacı tarafından dosyaya sunulan 12.10.2020 tarihli “Devir ve Teslim Tutanağı” başlıklı belgeden; dava dışı İdarenin, davalı ----------- Şirketi’ne inşa ettirilmiş olan ----------- “genel olarak işletilmesi” hakkını, davalı --------- Şirketine, 05.05.2017 tarihli Protokol ile vermiş olduğu anlaşılmaktadır. Davalı ile davacı (alt işletici) arasında, 15.03.2021 tarihli “----------- Sosyal/Ticari Alanlarının İşletilmesi Sözleşmesi” akdedildiği, sözleşmeyle, davalı/---------- Şirketi (Ana İşletici), --------- sosyal alanlar içerisinde yer alan, ----------- katlarında bulunan Restoranların, giriş katta bulunan 2 adet kafenin ve 1 adet hediyelik eşya bölümlerinin 10 yıl süre ile, gelir paylaşımı esasına göre işletme hakkını davacı şirkete verildiği, sözleşmenin, kazanca katılmalı “Hasılat Kirası Sözleşmesi” (TBK.md.357) niteliğinde olduğu anlaşılmıştır.Hasılat Kirası Sözleşmesine ilişkin hükümler arasında yer alan TBK.md.360 hükmüne göre; Kiraya veren, kiralananı, sözleşmenin amacına uygun biçimde kullanılmaya ve işletilmeye elverişli bir durumda kiracıya teslim etmekle ve sözleşme süresince de bu durumda bulundurmakla yükümlüdür. Bu hüküm uyarınca, davalı---------- Şirketi (kiraya veren), ------------ ve Ticari/Sosyal Alanlarını sözleşmenin amacına uygun biçimde kullanılmaya ve işletilmeye elverişli bir durumda davacı --------- Şirketine (kiracıya) teslim etmekle ve sözleşme süresince de ayıpsız ve eksiksiz bir durumda bulundurmakla yükümlüdür. Dolayısıyla davalı ---------- Şirketi, kira sözleşmesi süresi boyunca, ----------- tepesinde bulunan temizlik vinçlerinin bakımlarını da yaptırmakla yükümlüdür. Bu yükümlülüğünü hiç ya da gereği gibi yerine getirmediği takdirde, davacı -------- Şirketinin bu yüzden uğradığı zararı tazmin etmekle yükümlü olur (TBK.md.308, md.112). ---------- cephe temizliği için tasarlanan ve betonarme çekirdeğin en üst döşemesinde imal edilen 2 adet vinçten birine ait vinç kolunun, 06.11.2022 tarihinde kendiliğinden bağlantı yerinden koparak aşağıya düştüğü ve---------dış cephesinin bazı kısımları ile taban sahanlığına zarar verdiği anlaşılmaktadır. Benimsenen bilirkişi raporu doğrultusunda, söz konusu cıvataların seçimleri ile alakalı hesaplamalarda ve mevcut cıvataların iç yapı kalitesinde teknik açıdan hatalı bir hususun bulunmadığı, 15.09.2022 tarihinde yapılan sözleşme konusu periyodik bakım hizmetlerinin olması gerektiği titizlikte ve teknik düzeyde gerçekleştirilmediği, vincin düşmesinin kök nedeninin vincin çok uzun süre periyodik bakımının yapılmamasından kaynaklandığı, davacının, hasılat kirası sözleşmesi ile kiralamış olduğu Sosyal/Ticari alanların 06.11.2022 – 19.01.2023 tarihleri arasında kapalı kalması ve işletilememesi sebebiyle mahrum kaldığı kar yüzünden uğramış olduğu maddi zararın tazminini davalı --------- Şirketi’nden talebe hak kazandığı (TBK.md.308, md.112), yapılan incelemede, davacının Kasım 2022 ayının 6. gününden başlayan hesaplamada 31.12.2022 tarihine kadar çalışılmayan gün sayısı 55 gün, yıllık çalışma günü 365 günden tenzili ile 2022 yılının toplam faaliyet kârı olan 7.202.863,40 TL’nin 310 toplam 2022 yılı çalışma gününe bölünmesi ile günlük faaliyet kârı 23.235,04 TL çalışma günü 310 ile çarpıldığında hesaplanan 74 günlük 1.277.927,38 TL kâr kaybı olduğuna ve kar kaybından davalı -----------Ş.nin sorumlu olduğuna kanaat edilmiştir. Davalı ---------- Şirketinin, dava dışı Bakanlık ile akdettiği Eser Sözleşmesine istinaden ---------- ve bunun tepesinde bulunan dava konusu vinci inşa etmiş olan yüklenici durumunda olduğu anlaşılmaktadır. Yani dava dışı Bakanlık ile davalı ---------- Şirketi arasında, Kamu İhale Kanunu vb. hükümlerine istinaden “Eser Sözleşmesi” akdedilmiş olduğu ve bu sözleşme ile davalı ---------- Şirketinin, dava konusu --------- inşa etmeyi davadışı İdareye karşı borçlanmış olduğu anlaşılmaktadır. TBK.md.474 ve devamı hükümlerinde, Yüklenicinin ayıplı ifadan dolayı sorumluluğu düzenlenmiştir. Bu hükümlere göre; yüklenici eser sözleşmesi ile yapımını üstlendiği şeyi ayıplı şekilde imal ettiği takdirde, İş sahibine karşı, Eser Sözleşmesinden kaynaklanan Akdi Sorumluluk altına girer ve İş Sahibinin ayıplı ifa sebebiyle uğradığı zararı tazmin etme yükümlülüğü altına girer (TBK.md.475/f.2). Dolayısıyla da İş Sahibi, ayıplı ifa sebebiyle uğradığı zararı yükleniciden talep etme hakkına sahip olur. Bu hükümlerde, İş sahibinin yükleniciyi ayıplı ifadan dolayı sorumlu tutabilmesi imkanı düzenlenmiştir. Davalı ---------- Şirketi ile davacı şirket arasında herhangi Eser Sözleşmesi ilişkisi bulunmadığından, davacının bu davadaki talebi bakımından davalı ---------- Şirketi’nin bu davada taraf sıfatının bulunmadığı kanaatine varılmaktadır. Bir diğer taraftan, davalı ---------- Şirketi söz konusu vinci ayıplı imal etmemiş ve vincin düşmesi davalı ------------ Şirketinin vinci ayıplı imal etmesinden kaynaklanmamış olduğu, vincin imalatında herhangi bir “kusuru” bulunmadığı için, davalı --------şirketinin husumeti bulunmadığına kanaat getirilmiş, davanın davalı -----------Ş. yönünden reddine karar verilmiştir. Manevi tazminat davasının ise kulenin kapalı kalması nedeniyle tüm rezervasyonların tek taraflı olarak iptal etmek zorunda kalan davacı şirketin ticari itibarı zedelenmiş olduğundan dolayı manevi bir elem duyduğu gerekçeleri ile manevi tazminat istemiş ise de haksız fiilerde beden bütünlüğüne ve kişilik haklarına saldırı hallerinde manevi tazminat istenebileceği, maddi kayıplar nedeniyle yaşanılan üzüntülerin manevi zarar adı altında istenmesinin yasal dayanağının bulunmadığı, karşı tarafın doğrudan davacıya yönelik herhangi bir eyleminin olmadığı anlaşıldığından manevi tazminat isteminin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; Davanın KISMEN KABULÜ İLE; 1-)1.277.927,38-TL tutarındaki maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren uygulanacak avans faiziyle davalı -----------Ş.den tahsili ile davacıya verilmesine, 2-) Manevi tazminat talebinin REDDİNE, 3-)Davalı -----------Ş. yönünden davanın REDDİNE 4-)Alınması gerekli 87.295,22-TL harçtan davacı tarafından peşin olarak yatırılan 8.538,75-TL peşin harç, 14.993,00-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 63.763,47-TL'nin davalı ----------Ş.den tahsili ile hazineye irad kaydına, 5-a) Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 179,90-TL başvurma harcı, 8.538,75-TL peşin harcı, 14.993,00-TL ıslah harcının toplamı olan 23.711,65-TL'nin davalı --------Ş.den alınarak davacıya verilmesine, b)Davacı tarafından sarfedilen toplam 15.845,00-TL yargılama giderleri ve 3.030,30 TL keşif harcının toplamı 18.875,30 TL'nin kabul ve red oranına (%92,74-7,26) göre hesaplanan 17.505,47-TL'nin davalı -----------Ş.den alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 6-)Davalı tarafından yapılan yargılama giderleri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 7-) Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştikten sonra talep halinde yatırana iadesine, 8-) Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul olunan dava değeri üzerinden hesaplanan 190.909,83-TL vekalet ücretinin davalı -----------Ş.den alınarak davacıya verilmesine, 9-) Maddi tazminat talebi yönünden: Davalı -----------Ş. kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/4 uyarınca (maktu vekalet ücreti tutarı) 30.000,00 -TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili bu davalıya verilmesine, 10-) Manevi tazminat talebi yönünden: Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 3/2 uyarınca (red olunan dava değeri 100.000,00 TL üzerinden hesaplanan vekalet ücreti tutarı) 30.000,00 -TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili davalılara eşit oranda verilmesine, 11-) 6325 sayılı Kanun'un 18-A/13. bendi uyarınca ----------- tarafından karşılanan 3.200,00-TL zorunlu arabuluculuk ücretinin kabul ret oranına (%92,74-7,26) göre hesaplanan 2.967,68-TL'sinin davalı ------------Ş.den, bakiye 232,32-TL'sinin davacıdan alınarak hazineye gelir olarak kaydedilmesine, Dair, davacı vekilinin, davalı ---------- ve ---------- vekilinin ile ihbar olunan ------------ vekilinin yüzüne karşı, diğer ihbar olunan tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta süre içinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 22/04/2025

Atıf: İlk Derece Mahkemesi undefined, E. 2023/247, K. 2025/347, T. 22.04.2025, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2023-247-e-2025-347-k-c173e53e35ab