Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/1016 E. 2024/1011 K.

T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: *** Esas - *** T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : *** KARAR NO : ***

HAKİM : *** KATİP : ***

DAVACI : *** VEKİLİ : Av. DAVALI : 1- *** VEKİLİ : Av. DAVALILAR : 2- *** 3- *** VEKİLİ : Av.

DAVA : Sigorta (Trafik Kazasından Kaynaklı Araç Değer Kaybı ve İkame Araç Bedeli) DAVA TARİHİ : *** KARAR TARİHİ : *** GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH :***

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davaya konu 2016 model Volkswagen passat marka 44 ... plakalı aracın kaza tarihi olan 19.04.2023 tarihinde maliki müvekkili ... olduğunu, mezkur araç kaza günü müvekkilinin sevk ve idaresinde Kayseri İli Kocasinan ilçesi Alsancak Mah. 6204 Cad. üzerinde seyir halindeyken aynı istikamette seyir halinde olan davalının mülkiyetindeki 38 ...plakalı araç müvekkiline ait araca arkadan çarpmak suretiyle maddi hasarlı trafik kazası meydan gelmesine sebep olduğunu, söz konusu kazaya ilişkin olarak müvekkilinin sevk ve idaresindeki 44 ... plakalı araca arkadan çarpmak suretiyle maddi hasarlı trafik kazasında davalının sevk ve idaresindeki 38 ...plakalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğu kaza tespit tutanağı ile tespit edildiğini, davalı araç sürücü müvekkilinin sevk ve idaresindeki araca arkadan çarptıktan sonra herhangi bir zarar gideriminde bulunmadığını, kazanın meydana gelişinde müvekkiline ait aracın sürücüsünün ve müvekkilinin hiçbir kusuru bulunmadığını davalı araç sürücüsü tam kusurlu eylemi ile kazaya sebebiyet verdiğini, davalı kusurlu araç sürücüsü, sahibi ve sigorta şirketi müvekkilinin aracında meydana gelen zarardan sorumlu olduğunu, bunun yanında davalı araç maliki olan ... Kuruyemiş İnş. Tekstil Gıda İht.ihrc.tic.ltd.şti. karayolları trafik kanunu 85/5. maddesi uyarınca ‘'araç sahibinin, aracın sürücüsünün ve ya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur’ demek suretiyle araç sahibinin kusursuz sorumluluğu olduğunu hüküm altına aldığını, davaya konu kaza neticesinde meydana gelen hasarın onarımı için ... Servisi A.ş. tarafından aracın ağır hasarlı olduğu anlaşıldığı ve hasar gören parçalar tespit edildiğini, müvekkilinin aracında meydana gelen hasarların onarımı amacıyla volkswagen yetkili servisi olan ... Servisi A.ş. servisine girdiğini ve servis tarafından kusursuz araç maliki olan müvekkil ... adına 02.06.2023 tarihli, ... fatura numaralı 193.426,72 TL tutarlı onarım faturaları düzenlendiğini, ilgili değer kaybı miktarı ve maddi hasar onarım tutarının tazmini için, davalıya ait 38 ...plakalı aracın zmms poliçesinde görünen ... no'lu ... A.ş.'ye taraflarınca ilk olarak iade-i tahhütlü olarak 05.06.2023 tarihinde başvuru yapıldığını, ancak fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla yaptıkları başvuru neticesinde eksik ödeme yapıldığı anlaşıldığını ve kalan ödeme yönünden arabulucuya yeniden başvuru yapıldığını ayrıca sigorta şirketine eksik ödeme yönünden iade-i tahhütlü olarak 19.10.2023 tarihinde ikinci kez başvuru yapılmışsa da anlaşma sağlanamadığını, karayolları trafik kanunun 99 maddesinde; "sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar." denilmektedir, ilgili sigorta şirketi 8 iş günü içerisinde başvuru talebini karşılar bir şekilde nihai bir cevap vermediği gibi, müvekkiline ancak 21 gün sonra 26.06.2023 tarihinde dönüş yapmış ancak müvekkiline 50.000,00 TL gibi kısmi bir ödeme yaptığından ve dolayısıyla arabuluculuk dosyasında da uzlaşma sağlanamadığından işbu davayı açtıklarını, davalı sigorta şirketinin taleplerine yasal süre içinde cevap vermediğini, dava açılmasını uzatmak maksatlı birçok belge talep ettiğini, yapılan başvurunun kötü niyetli olarak uzatıldığını, dolayısıyla, sigorta şirketinin taleplerini reddetmesi üzerine ve diğer gerekçelerle tahsil edilemeyen değer kaybı alacağı için haksız fiili işleyen kusurlu araç sürücüsü ve kusurlu araç sahibi, ve sigorta şirketine başvuruda bulunulduğunu, ekspertiz raporu ile tespit edilen ve faturalandırılan hasar dosyası kapsamında değer kaybı bedelinin tazmini için davalılar ile yapılan tüm şifahi ve arabuluculuk görüşmelerden herhangi bir sonuç elde edilemediğini, bu kapsamda 19.04.2023 tarihinde meydana gelen kaza da davalıya ait 38 ...plakalı aracın %100 kusurlu olduğu kazada, müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybı değerinin sayın mahkemece belirlenecek bilirkişiler tarafından tespit ettirilmek suretiyle davalılardan müteselsilen ve müştereken tahsiline karar verilmesi gerektiğini, müvekkili ile aralarında trafik kazasından kaynaklı araç değer kaybı talepli dava derdest ettiğimiz dilekçenin ilk kısmında belirttikleri davalının malik olduğu aracına ve menkullere, gayrimenkullere ilişkin olarak tasarruflarının sınırlandırılması ve menkuller ve gayrimenkuller yönünden teminatsız olarak satış ve devir men şerhli tedbir konulmasına; mahkeme bu talebi uygun görmezse, dava süresince dava dışı firma/şahıslara satış/evir işlemi halinde iyi niyet iddiasını önlemek amacıyla, mekullerin (araç, banka hesapları) ilgili birimlerine ve gayrimenkullerin tapu kayıtlarına davalıdır şerhi işlenmesine, fazlaya ilişkin talep ve ek dava açma hakkı saklı kalmak kaydı ile, davaya konu trafik kazası sonucu aracında meydana gelen değer kaybı ve ikame araç bedeli zararı sebebiyle maddi zararın tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda (bilirkişi incelemesi sonucunda ortaya çıkacak değer) arttırılmak üzere şimdilik 1.000,00 TL Araç değer kaybı bedelinin ve 500,00 TL ikame araç bedelinin, diğer kusurlu kişilerin kusurlarına düşen sorumluluk dahil olmak üzere limit sınırları içerisinde 6098 sayılı türk borçlar kanununun 61, 2918 sayılı KTK'nın 88/1. ve türk borçlar kanununun 163. maddeleri gereği teselsül hükümleri uyarınca kaza tarihinden tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt (avans) faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline,(ikame araç bedeli talebinin yalnızca araç sahibi ve araç sürücüsünden tahsiline) yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle;araç başına 120.000,00-TL. poliçe limitinin dolması nedeniyle davacı yanın davasının, davalı müvekkili sigorta şirketi yönünden reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkili şirkete zmss poliçesi ile sigortalı 38 ... plakalı araç ; 29.07.2022-29.07.2023 tarihleri arasında .../0 poliçe numarası ile sigortalı olup ; araç başına poliçe limiti 120.000,00-TL. ile sınırlı sorumluluğu bulunduğunu, dava konusu olayda meydana gelen 19.04.2023 tarihli kaza nedeniyle , davacı vekilinin , müvekkili şirkete 08.06.2023 tebliğ tarihli başvurusu üzerine 50.000,00-TL. değer kaybı tazminatı ödemesi davacı vekiline 26.06.2023 tarihinde yapıldığını , davacı yana ait 44 ... plakalı aracın kasko poliçesini yapan Hdi Sigorta A.ş.'ye 28.07.2023 tarihinde de kalan bakiye poliçe teminatı olan 70.000,00-TL ödenerek zmss sigortacısı olan davalı müvekkili sigorta şirketi poliçeden kaynaklı tüm yükümlülüklerini yerine getirmesi nedeniyle ve kalan bakiye poliçe limitinin olmaması nedeniyle , davacı yanın davasının , zmss sigortacısı olan davalı müvekkili sigorta şirketi yönünden reddine karar verilmesi gerektiğini, tahkikat aşamasında , 44 ... plakalı aracın kasko poliçesini yapan Hdi Sigorta A.ş. 'ye müzekkkere yazılarak, 19.04.2023 tarihli kaza nedeniyle açılan hasar dosyasının ve bu hasar nedeniyle, ... A.ş. tarafından 28.07.2023 tarihinde 70.000,00-TL. rucuen tazminat ödemesinin yapılıp yapılmadığının sorulmasına karar verilmesi gerektiğini, yapılan bu ödeme ile araç başına 120.000,00-TL. poliçe limitinin dolması nedeniyle , davacı yanın davasının esasa dahi girilmeden reddine karar verilmesi gerektiğini, davacı yanın dava konusu olayda meydana gelen trafik kazası nedeniyle değer kaybı yönünden açtığı işbu dava işbu dava belirsiz alacak davası olarak kabul edilemeyeceğini, davacı yanın, aracınıda oluşan değer kaybı , müvekkili şirkete zms poliçesi ile sigortalı 38 ... plakalı aracın poliçesinin 29.07.2022 tarihinde yapılmış olması nedeni ile 04.12.2021 tarihinde yürürlüğe giren poliçe şartnamesine tabi olduğundan karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartnamesi ekinde bulunan formüle göre hesaplanabilir bir miktar olduğundan ve davacı yanın haricen bir sigorta ekspertizine yaptırdığı bilirkişi raporu ile de bu rakamı belirleyebiliyor olması göz önüne alınınca , davacı yan işbu davayı belirsiz alacak davası olarak açamayacağından işbu davanın kısmi eda davası hükümlerine göre sonuçlandırılması gerektiğini, davacı yanın, dava açmadan önce müvvekkil şirkete, 08.06.2023 tebliğ tarihli başvurusu üzerine müvekkil şirket nezdinde açılan , 43/4651244 nolu hasar dosyasında mevcut olan poliçe şartnamesi gereği sigorta ekspertizi bilir bilirkiye yaptırılan değer kaybı bilirkişi raporu, müvekkil şirkete zms poliçesi ile sigortalı 38 ... plakalı aracın poliçesinin 29.07.2022 tarihinde yapılmış olması nedeni ile 20.03.2020 tarih ve 31074 sayılı resmi gazetede yayınlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartnamesi ekinde bulunan formüle göre yapılmış ve bu formül aracın kazadan önceki piyasa rayiç değerine göre göre oluşturulan naz rayiç değerinin ,aracın kilometresi ve aracın kaportasında meydana gelen hasar boyutu katsayısının kullanılmışlık düzeyi ile çarpımıyla araçtaki değer kaybı miktarı bulunduğunu, davacı vekiline 26.06.2023 tarihinde 50.000,00-TL. değer kaybı ödemesi yapıldığını, tahkikat aşamasında dosyamıza alınacak bilirkişi raporunun da , poliçe şartnamesi gereği sigorta ekspertizi bir bilirkişiden alınarak hasar dosya içersinde bulunan ekspertiz raporu ile bilirkişinin hazırladığı rapor arasında bir fark varsa bu farkın neyden kaynaklandığını çelişkiye meydan vermeden düzenlemesi gerektiğini, poliçe limitine ilişkin tüm itirazları saklı kalmak kaydıyla ;davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte kusur oranı ile ilgili iddia asılsız olduğunu, bu yöne ilişkin tüm itirazlarının saklı olduğunu, yargılama esnasında yapılacak bilirkişi incelemesi neticesinde kusur oranının belirlenmesini talep ettiklerini, davalı müvekkili sigorta şirketinin dava konusu olyda temerrüdü bulunmaması nedeniyle davacı yanın iddia ettiği alacağı için temerrüt tarihinden itibaren faiz talep etmesi yasaya aykırı olduğunu müvekkili şirkete zmss poliçesi ile sigortalı araç ticari bir araç olmadığı tiçin ticari faiz isteminni de reddine karar verilmesi gerektiğini, davanın reddini, yargılama giderleri ile karşı vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP: Davalılar ... ve ... Kuruyemiş İnş. Tekstil Gıda ithalat İhracat Ve Ticaret Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalı tarafça aracında meydana gelen değer kaybı ve ikame araç bedeline ilişkin belirsiz alacak davası olarak açılmış bulunan mevzubahis davanın belirsiz alacak davası olarak kabulünün mümkün olmadığını, zira davacı taraf haricen bir sigorta ekspertizinden alacağı bir bilirkişi raporu dava konusu rakam tespit edilebileceği gibi Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartnamesi ekinde bulunan formüle göre hesaplanabilir bir miktar söz konusu olduğunu, davacı taraf dava açmadan önce 13.10.2023 tarihli bilirkişi raporuyla dava konusu değer kaybı ve ikame araç bedelini tespit ettirdiğini, adli trafik bilirkişisi Harun Karakaya tarafından tanzim edilen bilirkişi raporunu dilekçelerine eklediklerini, iş bu sebeple sebeple açılmış bulunan işbu davanın belirsiz alacak hükümlerine göre görülmesi mümkün olmayıp, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun kabulüne göre açılmış olan dava, doğrudan bir ara kararıyla bir kısmi dava olarak nitelendirilmek suretiyle görülüp karara bağlanmalıdır. müvekkili şirket ait olan 38*** plakalı araç, diğer müvekkil ... sevk ve idaresinde 44*** plakalı araç ile maddi hasarlı bir trafik kazasına karıştığını, müvekkilinin aracı ... Anonim Şirketi kapsamında .../0 poliçe numarası ZMM kapsamında sigortalandığını, ilgili trafik kazası sebebiyle tespit edilen kusur oranını kabul manasına gelmemekle birlikte tespit edilen kusur oranına göre belirlenen hasar tazminatı ve değer kaybı tazminatı müvekkillerce ödendiğini, davacı taraf ilgili trafik kazası sebebiyle müvekkilin sigorta şirketi olan ... Anonim şirketine değer kaybı tazminatı kapsamında yaptığı başvuru neticesinde sigorta şirketi tarafından kendisine 50.000,00 TL değer kaybı tazminatı ödendiğini, ancak davacı taraf aracını kendi kasko şirketi olan HDI sigorta tarafından yaptırdığı için ilgili sigorta şirketi müvekkilin sigorta şirketi olan ... Anonim şirketine rücu hakkı kapsamında teminat limitiyle sınırlı yaptığı başvuru neticesinde kendisine 70.000,00 TL ödeme yapıldığını, kasko şirketi teminat limitinin tamamını sigorta şirketinden alamadığından bahisle bakiye kalan kısım sebebiyle müvekkillerden 50.000,00 TL talepte bulunduğunu, müvekkillerince ilgili ödeme HDI sigortaya yapıldığını, sonuç olarak müvekkilleri tarafından HDI sigorta şirketine toplamda 112.095,00 TL ödeme gerçekleştirildiğini, ödemelere ilişkin HDI sigortaya ait talep formu ve dekontları dilekçeye eklediklerini, müvekkilleri gerek poliçe limiti haricinde kalan 62.095,00 TL'yi ve gerekse de talep edilen 50.000,00 TL'lik değer kaybı tazminatı olmak üzere toplamda 112.095 Türk Lirasını ödediklerini, araç deger kaybı genel olarak aracın kazadan önceki hasarsız piyasa degeri ile kazadan sonraki hasarlı piyasa degeri arasındaki fark olarak ifade edildiğini, değer kaybı hesaplamasında araç üzerindeki ana sasiler, ön ve arka direkler, tavan ve taban sacları birinci derecede esaslı parçalardır. Arka çamurluklar, arka panel, ön panel, ön podya ikinci derece esaslı parçalardır. Bu parçalar ve bu parçalar dısında kalan diger kaporta aksamlarındaki hasarın hafif orta ve agır olusuna göre araçlarda deger kaybı meydana gelir. Kompozit (metal olmayan) parçalar ile torsiyon, radyatör, tekerlek salıncakları gibi mekanik aksamlarda yapılan islemler ve degisimler deger kaybına sebebiyet vermeyeceğini, davacı tarafa ait 2016 model volkswagen-passat 1.6 tdı bmt 120 comfortlıne marka 44 ... plakalı aracın, eksper raporuna göre ;havuzsacı,arka panel,bagaj kapağı,sağ arka çamurluk kısımlarının hasar gördüğü belirtildiğini, ancak aracın ilgili kazada hasar gören kısımlarının daha önceden hasarlı olup olmadığı bilinmemekte olup, ayrıca bu konuda bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini, bu sebeple 44 ... plakalı aracın öncelikle sigorta bilgi ve gözetim merkezinden geçmiş hasar sorgusunun bilirkişi marifetiyle yapılması ve aracın sigorta ve kasko dışında yapılmış olması ihtimaline binaen volkswagen Türkiye Distribütörü Olan Doğuş Otomotiv Ve Volkswagen Kayseri ... İle Volkswagen Malatya Miram Otomotive müzekkere yazılarak aracın geçmiş yıllara ilişkin servis kayıtlarının dosyaya celbini talep ettiklerini, ancak eksper raporu, aracın hasar gören kısımları ve piyasa koşulları nazara alındığında tarafımızca ödenen değer kaybı tazminatının davacı tarafın zararını karşıladığı kanaatinde olduklarını, eksper raporu ve kurumlar arası mutabakatlar neticesinde müvekkil ...'ın meydana gelen trafik kazasında yüzde yüz kusurlu olduğu görüş ve kanaatine varılmış olup, ilgili tespiti kabul etmediklerini zira Türkçe konuşmakta dahi zorlanan müvekkilinin Türkçe yazılan hususları anlamadığını ve kazanın oluş şekline ilişkin tutanaklar tek taraflı olarak hazırlandığını, işbu sebeple ilgili trafik kazasında davacı yanının da kazada kusurunun olduğu ve kusurun durumunun kusur bilirkişisi nezdinde değerlendirilmesi gerektiğini, müvekkillerinin trafik kazsı dolayısıyla üzerlerine düşen bütün sorumlulukları yerine getirdiğini, HDI sigorta tarafından talep edilen gerek poliçe limitini aşan onarım bedeli ve gerekse de değer kaybı müvekkillerince ödendiğini, dolayısıyla herhangi bir temerrüt durumu söz konusu olmadığını, ayrıca müvekkilinin talep edilen tüm ödemeleri yapmış bulunduğundan olay tarihinden itibaren faiz istemi yerinde olmadığını, öte yandan olayda ticari bir araç olmadığından ticari faiz istemi de yerinde olmadığını, davanın reddini, yargılama giderleri ile karşı vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER: Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır. Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;19/04/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle davalının malik olduğu aracına ve menkullere, gayrimenkullere ilişkin olarak tasarruflarının sınırlandırılması ve menkuller ve gayrimenkuller yönünden teminatsız olarak satış ve devir men şerhli tedbir konulmasına, sayın mahkemenin bu talebinin uygun görmezse dava süresince dava dışı firma/şahıslara satış/devir işlemi halinde iyi niyet iddiasını önlemek amacıyla menkullerin (araç banka hesapları)ilgili birimlerine ve gayrimenkullerin tapu kayıtlarına davalıdır şerhi konulmasına karar verilmesini arz ve talep ettiğini, mahkememizce ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilerek , karardan bir suretin taraflara usulüne uygun tebliğ edildiği görülmüştür. Bu kararın davacı vekili tarafından istinaf edildiği, Kayseri BAM 3. H.D'nin 16/04/2024 tarih *** K sayılı karar ilamı ile davacının istinaf başvurusunun 6100 sayılı hmk'nın 353/1-b/1 maddesi gereğince esastan reddine, karar verildiği görülmüştür. Bilirkişi ...'den alınan 22/08/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; *** Esas dosyası ile tarafıma tevdi edilen görevin “Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)” durumun tespitine yönelik gerekli incelemeler tamamlanmıştır. Yapılan inceleme ve değerlendirmelerde; - Dosyada bulunan 19.04.2023 tarihinde meydana gelen kaza ile ilgili Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı incelemesinde: 19.04.2023 (15.00) tarihinde 44 ... plakalı sayılı arac sürücüsü ... aracı ile Kayseri ili Kocasinan ilçesi Alsancak mahallesi 6204 cadde üzerinde aracıyla seyir halindeyken trafiğin yoğunluğundan dolayı yavaşladığı anda, hemen arkasında aynı istikametten aynı istikamete seyir halinde olan sürücü ... sevk ve idaresinde olan 38 ...plaka sayılı aracının ön kısımları ile 44 ... plakalı sayılı aracın arka kısımlarına çarpması ile meydana gelen olayda; 38 ...plaka sayılı araç sürücüsü ... sevk ve idaresindeki araç ile günün gündüz vakti, görüşün açık olduğu yol üzerinde seyri anında hızını kullanmış olduğu aracın teknik özelliklerine göre ayarlaması gerekirken ayarlamadığı ve aynı istikamette önünde seyir halinde bulunan araçları yeterli araç takip mesafesi gözeterek gereken dikkat ve özenle müteyakkız bir şekilde yola ve önünde seyir halinde olan araçlara vermesi gerekirken vermediği ve dava konusu kazanın meydana gelmesine sebebiyet verdiği olayda: KTK 52/b-c "Hızın gerekli şartlara uygunluğunu sağlamak: Madde 52 – Sürücüler: .... b) Hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak, c) Diğer bir aracı izlerken yukarıdaki fıkrada belirlenen durumları göz önünde tutarak güvenli bir mesafe bırakmak, Zorundadırlar" KTK.56/c ve Yön:107 "Şerit izleme, gelen trafikle karşılaşma, araçlar arasındaki mesafe, yavaş sürme ve geçiş kolaylığı sağlama: Madde 56 – Sürücüler aşağıdaki kurallara ve yasaklara uymak zorundadırlar. Araçlar arasındaki mesafe: Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar.)" KTK 84/j "Trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller: Madde 84 – Araç sürücüleri trafik kazalarında, ......d) Arkadan çarpma, hallerinde asli kusurlu sayılırlar." kurallarını ihlal ettiği asli ve tam kusurlu olduğu; 44 ... plakalı sayılı araç sürücüsü ...'in ise gerçekleşen kazanın oluşu üzerinde bir etkenliği olmadığından kusurunun olmadığı, - Davaya konu 2016 model VOLKWAGEN marka PASSAT 1.6 TDI COMF. 120 tip aracın hasar onarım bedelinin araç fiyatı ile değerlendirmesi yapıldığında tamirinin ekonomik olduğu ve toplam 182.094,82 TL (KDV Dahil) hasar onarım bedeli bulunduğu, -Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi sistemi kayıtlarına göre 44 ... plakalı sayılı aracın geçmiş hasar kaydın da trafikte ön cama taş sıçraması dolayısıyla hasar kaydı açıldığı, bunun haricinde hasar kaydı olmadığı aracın tüm kısımlarının orijinallığını koruduğu, - Davalı sigorta firması tarafından Değer Kaybı Bedeli olarak 50.000 TL ödeme yapıldığı, - Dosya da mevcut bulunan ve yukarıda izah olunan internet ve piyasa araştırmaları sonucunda dava konusu araçta Ağustos 2023 tarihli kaza sonrası oluşan "Değer Kaybı"; Kaza Öncesi Piyasa Rayiç Değeri = 1.075.000 TL Kaza Sonrası Piyasa Rayiç Değeri = 950.000 TL Değer Kaybı= Kaza Öncesi Piyasa Rayiç Değeri - Kaza Sonrası Piyasa Rayiç Değeri Değer Kaybı=1.075.000 -950.000 Değer Kaybı = 125.000 TL olduğu, Kusur oranı açısından Toplam Değer Kaybı = Karşı Tarafın Kusur Oranı x Değer Kaybı Toplam Değer Kaybı = 1 x 125.000 Toplam Değer Kaybı = 125.000 TL olduğu,

Bakiye Araç Değer Kaybı = Toplam Değer Kaybı - Ödemesi Gerçekleştirilen Değer Kaybı Bakiye Araç Değer Kaybı = 125.000 - 50.000 Bakiye Araç Değer Kaybı = 75.000 TL olduğu değerlendirilmiştir. - 44 ... plaka sayılı araçta oluşan hasar ve zararın niteliğine göre kaza olmasaydı dahi davacı tarafından yapılması gereken yakıt vb. zorunlu gider kalemlerinin haricinde İkame Araç Bedelinin bakım onarımda geçen gün süresince araç mahrumiyet bedelini karşılayacağı, 20 günlük makul tamir süresine ilişkin aracı kullanamamaktan doğan mahrumiyet bedelinin emsal araç açısından günlük 1.250 TL (görseldeki araç model yılı ve hasar tarihine göre indirgenmiş kiralama bedeli) olacağı, bu süreçte; Araç Mahrumiyet Zararı (İkame Araç Bedeli) = Araç Tamir Süresi x Günlük Kira Ücreti Araç Mahrumiyet Zararı (İkame Araç Bedeli) = 20 x1.250 Araç Mahrumiyet Zararı (İkame Araç Bedeli) = 25.000 TL olduğunun tespit edildiği sonuç ve kanaatine varıldığının bildirilmiş olduğu görülmüştür. Rapordan birer suret taraflara tebliğ edilmiştir. Davalılar vekillerinin ayrı ayrı bilirkişi raporuna karşı beyanlarını ve itirazlarını sundukları görülmüştür. Davacı vekilinin 26/09/2024 tarihinde ıslah dilekçesi sunduğu, ıslah dilekçesinden birer suret davalı taraflara usulüne uygun tebliğ edildiği görülmüştür. Davalılar Davalılar ... ve ... Kuruyemiş İnş. Tekstil Gıda ithalat İhracat Ve Ticaret Limited Şirket vekilinin ıslah dilekçesine karşı itirazlarını sunduğu görülmüştür. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 19/04/2023 günü davalı ... sevk ve idaresindeki, .......Ltd. Şti'ne ait davalı sigorta şirketi nezdinde ZMSS poliçesi bulunan 38 ...plakalı aracın kendisine ait 44 ... plakalı araca arkadan çarptığını belirterek değer kaybı ve ikame araç bedeli talep etmiştir. Sigorta poliçesi incelenmesinde, 38 ...plakalı aracın ZMSS'in davalı sigorta şirketi bünyesinde sigortalandığı, trafik kayıtlarına göre ise malikin ise davalı .......Ltd. Şti olduğu, kaza tespit tutanağı uyarınca sürücüsünün ise davalı ... ve 44 ... plakalı aracın davacıya ait olduğu olduğu anlaşılmıştır. -Kusur ön soruna ilişkin değerlendirmede, Mahkememiz olayla ilgili kural ihlallerinin tespiti noktasında, değer kaybı ve ikame araç konusunda rapor almıştır. Kaza tespit tutanağı, kural ihlalleri tespiti uyarınca 19.04.2023 (15.00) tarihinde 44 ... plakalı sayılı arac sürücüsü ... aracı ile Kayseri ili Kocasinan ilçesi Alsancak mahallesi 6204 cadde üzerinde aracıyla seyir halindeyken trafiğin yoğunluğundan dolayı yavaşladığı anda, hemen arkasında aynı istikametten aynı istikamete seyir halinde olan sürücü ... sevk ve idaresinde olan 38 ...plaka sayılı aracının ön kısımları ile 44 ... plakalı sayılı aracın arka kısımlarına çarpması ile meydana gelmiştir. 38 ...plaka sayılı araç sürücüsü ... sevk ve idaresindeki araç ile günün gündüz vakti, görüşün açık olduğu yol üzerinde seyri anında hızını kullanmış olduğu aracın teknik özelliklerine göre ayarlaması gerekirken ayarlamadığı ve aynı istikamette önünde seyir halinde bulunan araçları yeterli araç takip mesafesi gözeterek gereken dikkat ve özenle müteyakkız bir şekilde yola ve önünde seyir halinde olan araçlara vermesi gerekirken vermediği ve dava konusu kazanın meydana gelmesine sebebiyet verdiği olayda: KTK 52/b-c "Hızın gerekli şartlara uygunluğunu sağlamak: Madde 52 – Sürücüler: .... b) Hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak, c) Diğer bir aracı izlerken yukarıdaki fıkrada belirlenen durumları göz önünde tutarak güvenli bir mesafe bırakmak, Zorundadırlar KTK.56/c ve Yön:107 "Şerit izleme, gelen trafikle karşılaşma, araçlar arasındaki mesafe, yavaş sürme ve geçiş kolaylığı sağlama: Madde 56 – Sürücüler aşağıdaki kurallara ve yasaklara uymak zorundadırlar. Araçlar arasındaki mesafe: Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar. KTK 84/j "Trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller: Madde 84 – Araç sürücüleri trafik kazalarında, ......d) Arkadan çarpma, hallerinde asli kusurlu sayılırlar." kurallarını ihlal ettiği asli ve tam kusurlu olduğu anlaşılmıştır. -İkame araç bedeline ait değerlendirmede; Davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında oluşan hasarın onarımı için gerekli makul sürede, davacının ikame araç temin etmek ve suretle masraf yapmak zorunda kalacağı, bu zararının da tazmininin gerektiği, davalılardan istenen araç mahrumiyet zararını yönünden talep edilen araç mahrumiyetine ilişkin zararın belirlenmesinde hasara uğrayan aracın markası, özellikleri ve model yılı ile aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği dikkate alınarak objektif olarak hasara uğrayan aracın onarımı için gerekli süre ve emsal aracın ikamesinin kullanımı için ödenecek ücret ile bu aracın kullanılamadığı süre içerisinde elde edilen yararlar dikkate alınarak sözkonusu zararın kapsamı belirlenmesi gerekmektedir. Davacının aracının 20 günde tamir edilebileceğinden günlük araç kira bedeli 1250,00 TL kabul edilerek 25.000 TL bedel olduğu bilirkişi raporunun uygun olduğu görülmüştür. -Değer kaybına dair değerlendirmede; Yargıtay Yerleşik uygulamalarına uygun olarak, değer kaybının kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı (aracın km'si, metal komponentlerin yoğunluğu, korozyon dozajı ve önceye ait hasarlar nedeni ile orjinalliğin yitirilip yitirilmediği), aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı), tramer kayıtlarına göre araçta meydana gelen hasarlar irdelenerek, emsal satışlar da araştırılmak suretiyle, aracın olay tarihindeki 2. el rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2. el rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının bilirkişiler tarafından hesaplanması gerekir. Dosya kapsamında alınan rapor Yargıtay uygulamalarına uygun olduğundan davacının aracının 125.000,00 TL değer kaybı zararı bulunduğu, sigorta şirketi tarafından ödenen bedel düşüldükten sonra bakiye 75.000,00 TL zarar bulunduğu anlaşılmıştır. -Sigorta şirketinin sorumluluğuna dair değerlendirmede; Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumlluluk Sigortası Genel Şartlarının, "Sigortanın Kapsamı" başlıklı A.1 maddesinde "sigortacının poliçede tamınlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı KTK ya göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği... " öngörülmüştür. Zorunlu Mali Sorumluluk sigortacısı, karşı araçta meydana gelen gerçek zararı limit dahilinde teminat altına almıştır. Dava konusu trafik kazası sonrasında davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı da gerçek zarar kalemleri arasında bulunmaktadır. (Yargıtay 17. HD'nin 28/10/2013 tarih ve 2013/9624 Esas, 2013/14505 Karar). Kaldı ki 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren yeni Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın A.5/a maddesine göre değer kaybı maddi zararlar teminatı içerisinde yer almaktadır. Somut olayda davalı sigorta şirketi değer kaybından sorumludur. Ancak somut olayda sigorta şirketinin yapılan ödeme dekontlarına göre poliçe limiti kalmadığından ilgili yönünden dava reddedilmiştir. -Davalı .......Ltd. Şti'ın ve ... sorumluluğuna dair değerlendirmede; İşleten tanımı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesinde “Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır” şeklinde yapılmıştır. 2918 sayılı KTK'nın 3. maddesinde işleten sıfatının belirlenmesinde şekli ve maddi ölçüt olmak üzere iki ayrı ölçüden yararlanılmıştır.Şekli ölçüye göre trafik sicilinde malik görülen kişi işletendir. Maddi ölçüye göre ise, trafik sicilinde adı geçen kişinin önemi bulunmamakta olup önemli olan araç üzerindeki fiili hakimiyet, araçtan ekonomik yarar sağlama, masraf ve rizikolara katlanma gibi ölçütlerdir. İşletenin belirlenmesinde doktrin ve Yargıtay'ın kabul ettiği görüş maddi ölçüdür. 2918 sayılı KTK'nın 85. maddesi “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar” hükmünü içermektedir. Bu yasal düzenleme karşısında, kazaya karışan araçların meydana getirdikleri zararlardan araç sahiplerinin hukuken sorumlu olacağı ilkesi benimsenmiş ise de, bu araçların sahipleri tarafından herhangi bir sebeple yararlanılmasının bir başka kimseye devir edilmesi halinde (çok kısa bir süre olmaması kaydıyla), artık üzerindeki fiili hakimiyetin kalmaması ve bu sebeple ekonomik yönden de bir yararlanma olanağının kalktığı durumlarda, o aracı kaza sırasında fiili hakimiyeti altında bulunduran ve ondan iktisaden yararlanan kimsenin işleten sıfatıyla meydana gelen zarardan sorumlu tutulması gerekip, bunun sonucu olarak da araç malikinin sorumlu tutulmaması gerekecektir. Gerek doktrinde, gerekse Yargıtay'ın uygulamalarında, işleten sıfatının belirlenmesinde araç üzerinde fiili hakimiyet ve ekonomik yararlanma unsurlarının birlikte bulunması ve fiili hakimiyetin uzun süreli olması gerekmektedir. Ancak bu konuda getirilecek delillerin üçüncü kişileri bağlayabilecek nitelikte ve güçte olması, özellikle zarara uğrayanların haklarını halele uğratacak bir sonuç yaratmaması şarttır. (Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin E. 2015/6031, K. 2015/13494) Somut olayda, davalı .......Ltd. Şti işleten olması nedeni ile kusursuz sorumluluk ilkesi çerçevesinde ve davalı ... haksız fiil hükümleri (TBK'nun 49 ve devamı) uyarınca zarardan sorumludurlar. - Faize ait değerlendirmede; Davalı .......Ltd. Şti ve ... yönünden ise 6098 sayılı TBKnun 117/2 maddesinde göre haksız fiilin işlendiği tarihte temerrüde düşeceğinden olay tarihi itibariyle faize hükmedilmesi gerekir. Temerrüt tarihi olay tarihi kabul edilmiştir. Kazaya karışan araç ticari olduğundan ticari avans faizi uygulanmıştır. HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle: 1-Davacının davalı sigorta şirketine karşı ikame etmiş olduğu davasının reddine, 2-Davacının davalı ... ..... Ltd. Şti. Ve ...'a karşı ikame etmiş olduğu ikame araç bedeli ve değer kaybı davasının kabulü ile, 100.000,00 TL'nin davalı ... ..... Ltd. Şti. Ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, alacağa kaza tarihi olan 19/04/2023 tarihinden itibaren ticari avans faizi uygulanmasına, 2-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince; alınması gereken 6.831,00-TL harçtan davacı tarafından peşin yatırılan 269,85-TL peşin harç ve 1.683,00-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.952,85-TL harcın mahsubu ile bakiye 4.878,15-TL harcın davalı ... ..... Ltd. Şti. Ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA, 3-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.200,00 TL arabuluculuk ücretinin davalı ... ..... Ltd. Şti. Ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA, 4-Davacı tarafça yapılan başvurma harcı 269,85-TL, peşin harç 269,85-TL, ıslah harcı 1.683,00-TL, istinaf kanun yoluna başvurma harcı 738,00-TL, tebligat, müzekkere, bilirkişi ve posta gideri 2.748,00-TL olmak üzere toplam 5.708,70-TL yargılama harç ve giderinin davalı ... ..... Ltd. Şti. Ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, 5-Davalılar tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda mahkememizce herhangi bir karar verilmesine yer olmadığına, 6-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen kısım üzerinden 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalı ... ..... Ltd. Şti. Ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, 7-Davalı ... A.Ş. kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca red edilen kısım üzerinden 1.500,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya ödenmesine, 8-6100 sayılı HMK'nun 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde yatıran ilgili tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine, 9-Kararın mahiyeti gereği davalı ... ..... Ltd. Şti. Ve ... lehine vekalet ücreti taktirine yer olmadığına, 10-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dava dosyasının tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra istinaf incelemesine gönderilmesine veya mahkememiz arşivine kaldırılmasına, Dair, davacı vekili ve davalılar ... ile ...... Tic. Ltd. Şti. vekilinin yüzüne karşı, davalı sigorta şirketinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nın 341/1. maddesi uyarınca 2 haftalık yasal süre içinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 07/11/2024

Katip *** e-imzalıdır

Hakim *** e-imzalıdır