İstanbul Anadolu 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi 2022/205 E. 2026/21 K.

T.C. İstanbul Anadolu 2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ ESAS NO: 2022/205 Esas KARAR NO: 2026/21 DAVA: Fikir Ve Sanat Eseri (Manevi Tazminat İstemli.), Fikir Ve Sanat Sanat Eseri Sahipliğinden Kaynaklanan Haklara Tecavüzün Ref'i, Önlenmesi Ve Tazmini DAVA TARİHİ : 04/10/2022 KARAR TARİHİ: 24/02/2026

Mahkememizde görülmekte bulunan Fikir Ve Sanat Eseri (Manevi Tazminat İstemli.), Fikir Ve Sanat Sanat Eseri Sahipliğinden Kaynaklanan Haklara Tecavüzün Ref'i, Önlenmesi Ve Tazmini davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ---- şirketlerinden---- davalı arasında------ mali ve manevi haklarının devredildiğini, ------ kayyım sıfatıyla yönetimi altına girdiğini, ------- yevmiye sayılı devir sözleşmesiyle mali ve manevi hakları kullanma yetkisini ----devrettiğini, Davacı------ eserinin münhasır lisans yetkisini ---- tarihinde ve ardından --- tarihinde akdedilen ---- davacı ----- devrettiğini, Davacı-------- yapması için-------anlaştığını, filmin dağıtıcısının ----------ayında gösterime girmesinin planlandığını, Davalının -----yevmiye sayılı ihtarnamesi ile mali ve manevi hakları devredilen --- ----- hak sahibi olduğunu ileri sürdüğünü, oysa davalının ------ Maddesinde işleme, çoğaltma, yayma, umuma iletim ve temsil hakları ile sözleşmede belirtilen diğer haklarını yer, sayı dil ve muhteva itibarıyla gayrımahdut süre itibarıyla süresiz olarak ----devrettiğini, ------------- Paragrafında kararlaştırılan telif ücretinin senaryonun işleme, çoğaltma, yayma, umuma iletim ve yeniden iletim, temsil haklarını süre sınırlaması olmaksızın kapsadığını, Sözleşmenin 5.6 maddesinde ---------- ait olacağını kabul ve taahhüt eder." hükmünün, Sözleşmenin 8. 1 maddesinde " İşbu sözleşmedeki haklar işbu sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren süresiz olarak münhasıran yapımcıya devredilmiş olup, ----- tesliminden sonra----------- süre sınırlaması olmaksızın yapıma başlayıp başlamama, tek taraflı süre içerisinde başlama yahut 7.1 maddesi uyarınca istediği şekil, süre ve şartlarla devretme hak ve yetkisine sahiptir." hükmü ve Sözleşmenin 7. 1. Maddesinde;------- işbu sözleşmeden doğan hak ve yetkilerinin tamamını ya da bir kısmını dilediği şekil ve koşullarda üçüncü kişi yada kuruluşlara devir edebileceği gibi adi ve tam lisans da verebilir." hükmünün düzenlendiğini, ------- gösterilen çizgi filmin daha sonra bir sinema filmine uyarlanmasının FSEK'de düzenlenen mali haklardan "işleme hakkı kapsamında" olduğunu, davalının bu hakkını ----- açıkça devrettiğini, ---- tarihli uzman görüşünde de davalının ------ilişkin senaryoların sinema filmine dönüştürülmesine karşı çıkamayacağı görüşünün açıklandığını, Sözleşmenin 7.1 maddesinde FSEK 49. Madde de düzenlenen "devren iktisap" yetkisine açıkça yer verildiğini, davalıdan başka bir icazet ve onaya ihtiyaç duyulmaksızın mali haklar üzerinde tasarruf edilebileceğini, beyanla Davacıların hak sahipliğinin tespiti, davalının muarazasının meni ve davalı tarafça haksız rekabet yaratıldığından 100.000 TL manevi tazminata hükmedilmesini, Öncelikle ileride telafisi mümkün olmayacak zararların önlenmesi amacıyla FSEK m. 77 ve TTK'm. 61/1 çerçevesinde davalı ---- aleyhine, -------- isimli eser ile ilgili olarak ------- medya da dahil olmak üzere her türlü mecrada mali hal sahipliği ile ilgili açıklamada bulunmaması ve muaraza çıkarmaması yönünde dava sonuna kadar ihtiyati tedbir kararı verilmesini, iş bu kararın uygulanması için HMK m. 393/2 gereğince yazı işleri müdürlüğünce davalı tarafa tebliğine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Huzurdaki davanın konusu itibariyle, mahkemenin ----- esas nolu dosyası ile derdest olduğunu, mezkur davanın konusunun ----- isimli eserin hak sahipliği olup davacısı oldukları mezkur davanın bilirkişi raporu aşamasında olduğunu, İşbu davada davacı konumunda olan kayyum şirketin ----- sayılı dosyada ihbar edilen konumunda olup dosyaya müdahil olduğunu ve bu bakımdan ---- sayılı davanın neticesi kendisi açısından da bağlayıcı olacağını, huzurdaki davanın yalnızca davacı kayyum şirketlerinin ne anlama geldiği anlaşılmayan ihtiyati tedbir talebi için açılmış olduğunu, ----- yönetilen şirketlerin dava açarken harca tabi olmamasını istismar ederek adaleti oyalama amaçlı olarak bu davanın açıldığını, Müvekkil ------ isimli televizyon kanalında gösterimi devam etmekte olan ---- dizi film serisinin ---- program tasarımcıs olduğunu, ve ---karakteri ile büyük bir başarı elde ettiğini, ------- eserin yaratıcısı, isim hakkı sahibi ve kaynak eser sahibi olarak --------- karakterinin hikâye kitabı, sinema filmi yahut farklı bir işleme veya derleme eser meydana getirme ve yine bu konuda üçüncü kişilere ruhsat verme konusunda asli iktisap sahibi tek yetkili kişi olup, bu yetkiyi gösterir---- yılında müvekkili tarafından --- alındığını,------- sayılı dosyasıyla -------- hak sahibinin müvekkil olduğuna ilişkin dava devam etmekte olup dosya bilirkişi raporu aşamasında olduğunu, hal böyleyken alınan bilgiler ışığında davalıların yangından mal kaçırır gibi bir animasyon film üzerinde çalışmakta oldukları ve bunu vizyona sokmayı planladıklarından haberdar olunmuş; işbu hususa ilişkin ------------ tarihli ihtarnamesi davalılara gönderildiğini, davalıların bunu önemsemeden tüm platformlarda--------- ederek tecavüze konu animasyon filmini yayınlamaya çalıştıklarını, Müvekkilinin, kayyum şirketin iddia ettiği sözde hak devrini içerdiği iddia edilen sözleşmedeki imzanın kendisine ait olmadığını belirttiğini, ilgili sözleşmenin sahteliğinin yanında yetkisiz bir şahıs tarafından imzalandığını, sözleşmenin imzalandığı iddia edilen tarih dikkate alındığında ilgili şirketin ------- kapsamında faaliyet yürüten bir şirket olduğunun gözetilmesini, sözleşmedeki imzaya itiraz ettiklerini, imzanın bir şekilde müvekkile ait olduğu durumda dahi sözleşmeyi imzalayan kişinin ----------şahıs olduğunu ve ilgili sözleşme tarihinde davacının sözleşmeyle hakları devraldığını belirttiği --- sicilden kapanış yapan ------ şirkette herhangi bir yetkisinin olmadığı ve sözleşme imzalayamayacağını,Kabul anlamına gelmemek kaydıyla; asıl sözleşme mevcut olsaydı dahi alt sözleşmenin geçerliliği asıl sözleşmede alt lisanslamaya açıkça izin verilmesine ve her bir hakkın kök öykü, karakterler vb tek tek ve ayrı verilmesi gerektiğini, bu durumda davacı tarafın kullanımlarının izinsiz şekilde kullanma, işlenme, çoğaltma, yayma, umuma iletim ve temsil anlamına gelerek FSEK m. 67 vd. Uyarınca Müvekkilin mali ve manevi haklarını ihlal edi Davalı ancak müvekkilin yazılı muvafakatinin mevcut olması halinde hakları lisans sözleşmesi ile devralabilecekken, ortada bırakınız buna ilişkin muvafakatnameyi müvekkili tarafından imza edilen bir mali hak devir sözleşmesi / lisans sözleşmesi dahi bulunmadığını, Hak devri iddiasıyla sunulan sözleşmelerin ilgili maddelerinde açıkça ---- belirtilmiş olup devamı kısımlarda da senaryo bölüm bedeli vb ifadelerin yer aldığını, ----- isimli karakterin hak sahipliği yanında------- yayınlanan -------- kapsamda ----- elbette ki bunun karşılığında ücretini aldığını, senaryolara ilişkin sözleşmelerin belli ki davacı kayyum şirketçe kasten veya sehven yanlış yorumlanarak ----- isimli eserin tüm haklarının devredildiği şeklinde yorumlandığını, bu anlamda davacının beyanlarında çelişki olduğunu, davacı ----- karaktere ilişkin tüm hakları ----- nolu dosyaya haricen sunduğu sözleşmeyle devraldığını iddia etmekte fakat ne hikmetse daha sonra senaryoya ilişkin olduğu açıkça belli olan sonraki tarihli sözleşmelere ilişkin de hak devri içerdiğini iddia ettiklerini, ------ karaktere ilişkin tüm haklar ilk sözleşmeyle devralındıysa daha sonra senaryoya ilişkin yapılan sözleşmelerde neden hak devrine değinilmiş olduğunun manidar olduğunu, İşbu davanın davalılara gönderilen ihtarnameden hemen sonra açıldığını, ----- tarihli ihtarnameye cevaben davalı ------Yevmiye nolu cevabi ihtarnamesinin bunu ispatladığını, bu nedenle ivedilikle ihtiyati tedbir kararı talep etme gereği hasıl olduğunu, Davalılardan----tecavüze konu filmin yapımcısı diğer davalı ------- ise filmin dağıtımcısı sıfatıyla tecavüzden müşterek sorumlu olduğunu, Davalıların bir animasyon film üzerinde çalışmakta oldukları ve bunu vizyona sokmayı planladıklarından haberdar olunmuş; işbu hususa ilişkin ------ sayılı dosyanın davalılarına yapıldıysa da davalılar bunu önemsemeden tüm platformlarda vizyon tarihi ilan ederek tecavüze konu animasyon filmini yayınladıklarını, ayrıca---- sayılı dosyanın davalılarından ------- ihtarnamesiyle belirttiği üzere; animasyon filmin yapılmasına dayanak olarak------münhasır hakları sözleşmeyle devralmalarına binaen filmin yapıldığını iddia etmelerinin abes olduğunu,------------- dosyası ile bu husus halihazırda dava konusu olup dosya bilirkişi raporu aşamasında olduğunu, iddia edilen sözleşmeyle devralma hususu mümkün olmayıp müvekkilinin yalnızca bölüm senaryosuna ilişkin olarak sözleşme imzaladığını, eserin hak devrinin sözkonusu olmadığını, Davacının -------- yayınlanmasının engellendiği takdirde zarar ortaya çıkacağı iddiası afaki olup bilakis film yayınlandığında geri dönülemez maddi ve manevi zararlar ortaya çıktığını, Mahkemenizce verilen ---- tarihinde ihtiyati tedbir kararınıda “Dosya içinde mevcut ------ ilim ve edebiyat eserlerine ilişkin kayıt tescil belgesi, İddia ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde---- dizi çizgi film senaryosunun davacı ---- adına tescil edildiği, davalıların ---- eserini, ----- satılan kitaplarda kullanarak satışa sundukları ekran görüntülerinden anlaşılmakla, HMK 389. Maddesi gereğince yaklaşık ispat gerçekleştiği anlaşıldığından ...” dikkate alındığında talebimizin -------yazılı kesin deliller ile yaklaşık haklılığın ortaya konulduğunu, bu kapsamda davacının tedbir talebi bu bakımdan da yerinde olmayıp Mahkeme tarafından da halihazırda reddedilmiş olduğunu, Davacı kayyum şirketinden gerek huzurdaki dava dosyasına gerekse Mahkemenin ----- Esas sayılı dosyasına sunulan ---- uzman görüşü değerlendirildiğinde; “Davacı kayyum şirket tarafından uzman görüşü alınan--- isimli şüpheli hak sahipliğinin görüldüğü ------- sayılı dosyada Mahkeme tarafından re'sen bilirkişi olarak seçilmiş olup ---tarihinde dosyayı teslim almış, bilirkişi olarak atanan --------tarihinde dosyadaki bilirkişilik görevinden "daha önce davacı ve ihbar olunan şirket ile davaya konu çizgi film ile ilgili olarak görüşmüş olduğumdan bu dosyada bilirkişi olarak rapor sunmamın uygun olmayacağı kanaatindeyim" şeklinde bir nedenle çekilmiş olup, daha sonra ise ---- tarihli bir talep evrakıyla davacı kayyum şirket tarafından ---- imzalı bir uzman görüşünü sunduğunu, içeriğinden bağımsız olarak bu uzman görüşünün hukuki olarak hiçbir değer taşımadığını, haksız ve hukuka aykırı davanın reddine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.

D E L İ L L E R V E G E R E K Ç E : Dava----- isimli eser üzerindeki hak sahipliğinin tespiti ile davalı tarafından dava dışı---- gönderdiği ihtarnameler sebebiyle haksız rekabette bulunup bulunulmadığı, manevi tazminat koşullarının oluşup oluşmadığı taleplidir. Mahkememizde aldırılan --- tarihli bilirkişi raporunda; -Davaya konu --- dizisinin ilgili bölümlerine ilişkin senaryosunun FSEK kapsamında ----olduğu, davalının ---- eserin hak sahibi olduğu, Davalının sadece ---- olduğu ve yazmış olduğu senaryoda yer alan------ annesi,---------- karakterlerini oluşturduğu, ancak söz konusu karakterlerin grafik görünümlerinin -----tarafından oluşturulduğu, davalının --- görüntüleri üzerinde bir hakkının bulunmadığı, ---- programı, ana karakterleri ve karakterlere ait tasarımlar ile markanın yaratıcısı ve hak sahibinin yapımcı ------ olduğu; davalının eser adı ve karakterler üzerinde hak sahipliği bulunmadığı Davalı tarafından ---- keşide edilerek gönderilmiş olan------- yevmiye sayılı ihtarname (içeriği itibariyle) ve sosyal medya hesaplarındaki kullanımlarının 5846 Sayılı FSEK nun 83 vvd maddeleri uyarınca haksız rekabet teşkil ettiğine dair raporunu sunmuşlardır. ----- tarihli raporda: nceleme konusu belgelerde ----------- atfen atılı imzalar ile------ mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından uygunluk ve benzerlikler saptandığından söz konusu imzaların ----- eli ürünü olduğu hususlarını bildirir KANAAT RAPORUDUR. Tarafların gösterdikleri deliller toplanmış, tüm usuli eksiklikler giderilmiştir. İncelenen dosya kapsamı, mevcut deliller, bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; davacılar tarafından ------ isimli eserin senaryosu üzerindeki mali hak sahibi ve işleme hakkı sahibinin davacılar olduğunun tespiti ile haksız rekabet nedeniyle manevi tazminat talebinde bulunulduğu, davalı tarafından davanın reddinin talep edildiği, davacılarca davaya konu---- eserle ilgili olarak taraflar arasında düzenlenen---- tarihli sözleşme ile----- eserin mali ve manevi haklarının kullanma hakkının ------ devredildiğinin ileri sürüldüğü, davalı ------ imza itirazında bulunulduğu, daha sonra mahkememizce imzaya ilişkin itiraz değerlendirildiği ve adli tıp kurumundan aldırılan ---tarihli rapor sonucunda devir sözleşmeleri altındaki imzanın ---olduğunun tespit edildiği, aldırılan ---- bilirkişi raporuna göre taraflar arasındaki devir sözleşme kapsamında ---- isimli eser hakkının yapımcı ---- ait olduğu, davalı tarafından dava dışı ---- gönderilen ihtarnamenin haksız rekabet teşkil ettiğinin belirtildiği, buna göre dosya kapsamı değerlendirildiğinde davaya konu ---- senaryo ve metin yazarının davalı olduğu, yine ---- gibi karakterlerin davacının oluşturduğu, --- ve görsellerinin ise dava dışı --- tarafından oluşturulduğu, dava dışı ------- tarihli sözleşme ile davacı tarafından senaryoya ilişkin işleme, çoğaltma, yayma, temsil ve tüm diğer hakların yer, sayı ve muhtevel itibariyle gayri mahdut süre itibariyle sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren süresiz olarak yapımcı ---- devredildiği, yine davalı ile dava dışı ------- senaryosunun işleme, çoğaltma yayma temsil ve umuma iletim haklarının süresiz olarak dava dışı ------- devredildiğinin görüldüğü, taraflar arasındaki sözleşmenin 5.6. Maddesi incelendiğinde Senarist yapımcının senaryodan hareket ederek işleme suretiyle ortaya çıkarttığı her türlü yapım üzerindeki------- dönüştürme tasarruf hakkının yapımcıya ait olduğunu kabul ve taahhüt eder yine sözleşmenin 7. Maddesine göre yapımcının bu sözleşmeden doğan hak ve yetkinin dilediği ve şekillerde ve koşullarda 3. Kişi veya kuruluşlara devir edilebileceği gibi lisansta verilebileceği, sözleşmenin süresiz olarak düzenlendiği, daha sonra ----yevmiye numaralı devir sözleşmesi ile --------- isimli esere ilişkin tüm mali hakların kaynak holding aş ye devredildiği, -------- düzenlenen ------------ tarihli lisans sözleşmesi ile ---- ilişkin mali haklar ile mali hakların kullanımına ilişkin manevi hakları kullanma yetkisinin ---devredildiği bu şekilde davacılar -------- isimli eserlerin temsil, yayma umuma iletim hakkı gibi mali haklar ile bu haklara bağlı olarak kullanacağı manevi hakların hak sahibi olduğunun anlaşıldığı, bu şekilde muarazanın giderilmesine karar vermek gerektiği, davalı tarafından dava dışı ---- sinema filmi ile ilgili eserin yayınlanmasının durdurulması yönünde ihtarname gönderildiği ve ayrıca mahkememizin mahkememizin ------------ sokulmasının engellenmesi yönünde dava açıldığı, davalı tarafından ------ isimli eserlere ilişkin tüm mali hakların ve buna bağlı kullanılacak manevi hakların sınırsız ve süresi olarak davacılara devrettiği, buna ilişkin sözleşme ile ücret aldığı, sözleşme altındaki imzanın davalıya ait olduğunun resmi olarak tespit edildiği, buna rağmen dava dışı ----- gönderilen ihtarname sebebiyle sinema eserinin gösterime sokulmamasının istenmesi ve dava açılması karşısında davaya konu ---- isimli eserin kullanım hakkına sahip olan davacıların itibarına zarar verdiği, bu şekilde eserle ilgili hak sahipliği konusunda 3. Kişiler nezdinde tereddütler oluşturduğu, güvensizlik duyulması sağlandığı, bu nedenle de davacıların tüzel kişiliklerinin manevi olarak zarara uğradığı kanaatine ulaşıldığı, davacı tarafından 100.000 TL manevi tazminat talep edilmiş ise de dosya kapsamı SED tutanakları ve tüm dosya kapsamına göre takdiren 50.000,00 TL manevi tazminata hükmedilerek neticeten davanın kısmen kabul kısmen reddi ile aşağıdaki şekilde hüküm kuruldu.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: HÜKÜM:Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile, ---- üzerinde mali hak sahibi ve işleme hakkı sahibinin davacı ------- münhasır lisans kullanım hakkı sahibinin ve temsilcisinin davacı ----- Olduğunun tespiti ile bu şekilde muarazanın men'ine davalı tarafından davacılara yönelik haksız rekabet eyleminde bulunduğunun tespitine, bu nedenle de 50.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Manevi tazminat talebi yönünden fazlaya ilişkin istemin reddine, 1-Alınması gereken 3.415,50 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, 2-Davacı tarafından yapılan toplam 19.069,25 TL yargılama gideri ve Adli Tıp ücreti 6.500,00 TL olmak üzere 25.569,25 TL yargılama giderinden davanın ret ve kabul oranına göre 19.176,93 TL' nin davalıdan tahsiline davacılara ödenmesine bakiye kısman davacılar üzerinde bırakılmasına, 3-Tecavüzün tespiti yönünden: Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, takdir olunan 55.000,00 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacılara ödenmesine, 4-Manevi tazminat yönünden: Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, takdir olunan 50.000,00 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacılara ödenmesine, 5-Manevi tazminat yönünden: Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, takdir olunan 50.000,00 TL ücreti vekaletin davacılardan alınarak davalıya ödenmesine, 6-Kullanılmayan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine, Dair davacı vekili ile davalı vekilinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/02/2026