İlk Derece Mahkemesi 2021/293 E. 2023/1184 K.

T.C. İZMİR 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/57 Esas KARAR NO : 2024/868 DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 20/01/2023 KARAR TARİHİ : 03/10/2024 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 20.10.2022 tarihinde müvekkiline ait... plakalı araç ile ... plakalı araç arasında maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kusurlu aracın ZMMS (trafik) poliçesi tanzim eden davalı... SİGORTA A.Ş.’ne ihbarda bulunulduğunu sigorta tarafından... numaralı hasar dosyası açıldığını, sigorta şirketi müvekkilin aracında meydana gelen hasara ilişkin 08.11.2022 tarihinde 21.404,53-TL'nin hasar ödemesi yapıldığını, ancak işbu ödeme müvekkilinin gerçek hasar bedelini karşılamadığını, değer kaybı için de ödeme yapılmadığını, Şirket ve müvekkilinin uzlaşamadığını, davalı ile aracın onarım bedeli konusunda anlaşmayan müvekkili tarafından sigorta eksperi atandığını ve raporun oluşturulduğunu, işbu rapora göre KDV dahil 64.347,76-TL hasar onarım bedelinin olabileceğinin tespit edildiğini, kaza tespit tutanağı ve kazanın oluş şekli, olay yeri resimleriyle beraber değerlendirildiğinde görüleceği üzere...plakalı araç %100 (tam ve asli) kusurlu olduğunu, bu nedenle trafik sigortacısı olan davalının, limiti dahilinde tam olarak zarardan sorumlu olduğunu, belirterek fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere, HMK 107. Madde uyarınca belirsiz alacak davası olarak açılan işbu davada Mahkemenizce toplanacak deliller ışığında dava değerinde artırım yapılacak olup, trafik kazasında davacının aracında oluşan (şimdilik HARCA ESAS DEĞER OLARAK 500,00.-TL-KDV Dahil) hasar bedelinin; (şimdilik HARCA ESAS DEĞER OLARAK 50,00.-TL-KDV Dahil) değer kaybı bedelinin yargılama giderleri (997,10-TL hasar eksper raporu ücretinin yargılama giderlerinden sayılmasına) ve karşı yan vekalet ücretinin temerrüt tarihinden (hasarı ret tarihi) itibaren işletilecek avans faizi ile karşı yandan tahsiline kara verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; fazlaya ilişkin dava, itiraz ve beyan hakları saklı kalmak kaydıyla başvuranın öncelikle dava şartı eksikliğininden reddine, esasa girilmesi halinde esas yönünden savunmaları kapsamında dosyanın esastan reddine, aksi yönde kanaat halinde yine savunmaları kapsamında kusur ve müterafik kusur indirimleri de uygulanarak karar verilmesine yargılama giderler ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Dava, haksız fiil sonucu davacının maliki bulunduğu araçtaki bakiye hasar bedeli ile değer kaybının istemine ilişkindir. Davacı 20/10/2022 tarihli trafik kazasında... plakalı aracın işleteni olup, davalı... plakalı aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyendir. KTK' nın 97. Maddesi gereği başvuru şartı incelendiğinde davalıya yazılan müzekkereye verilen cevabi yazıda uyuşmazlığa konu trafik kazası nedeniyle hasar dosyasının açılmış olması ve davacıya dava tarihinden önce 08/11/2022 tarihinde 21.404,53 TL hasar ödemesinin yapılmış olması nedeniyle davacı tarafından davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulduğu görülmüştür. Zamanaşımı defi değerlendirildiğinde; 2918 sayılı KTK.nun 109/1. maddesinde "Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve her halde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar" hükmü, yine aynı kanunun 109/2. maddesinde ise "dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve Ceza Kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş ise bu süre maddi tazminat talepleri için de geçerlidir" hükmüne yer verilmiştir. Davaya konu trafik kazası 20/10/2022 tarihinde meydana gelmiş, olayın, maddi hasarlı trafik kazası olması nedeniyle, uzamış ceza zamanaşımı süresinin uygulanmasını gerektirir bir durum bulunmamaktadır. Bu itibarla, davaya konu talepler yönünden 2 yıllık zamanaşımı süresi geçerli olup, dava dilekçesine konu edilen maddi tazminat taleplerinin, 2 yıllık zamanaşımı süresi içinde ileri sürülmesi gerekmektedir. Kaza tarihinin 20/10/2022, kısmi ödemenin yapıldığı tarihin 08/11/2022, dava tarihinin 20/01/2023 olduğu görüldüğünden davaya konu tazminatın 2 yıllık süre içerisinde talep edildiği görülmüştür. Davalı vekili bedel arttırım dilekçesi istenilen maddi tazminat kalemi yönünden de zamanaşımı defini ileri sürmüş ise de, dava belirsiz alacak davası olarak ikame edildiğinden bu itiraza da mahkememizce itibar edilmemiştir. Davalının sorumluluğu değerlendirildiğinde; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1.maddesine göre “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”. Kaza tarihi itibari ile yürürlükte olan Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A.3 maddesinde de “sigortacı poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde genel şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta teminat limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür." şeklinde sigorta şirketin sorumluluğunun kapsamı ifade edilmiştir. Bu düzenlemelerden anlaşılacağı üzere Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası motorlu bir aracın kara yolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır. Kazaya karışan... plakalı araç 26.09.2022-2023 tarihleri arasında zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası ile davalıya sigortalıdır. Kaza 20/10/2022 tarihinde meydana gelmiş olup, risk periyodu içerisinde olduğundan davacının talep ettiği bakiye hasar bedeli ve değer kaybı bedelinden dava dışı araç sürücüsünün kusuru oranında sigorta şirketi sorumlu olacaktır. TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Bu sebeple davacı bilirkişi deliline dayanmış olup mahkememizce bilirkişiden davacının maliki olduğu aracın tramer kaydı da celp edilerek kusur, değer kaybı ve hasar bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır. Bilirkişiden alınan 12/08/2024 tarihli raporun sonuç kısmına göre; "22.10.2022 tarihinde sürücü... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç, sürücü ... idaresindeki ...plakalı araç ve Davacıya ait olup sürücü... idaresindeki...plakalı araçlar arasında meydana gelmiş olan zincirleme maddi hasarlı trafik kazası sebebiyle; 1)Davalı... Sigorta A.Ş. nezdinde 26.09.2022 / 2023 tarihleri arasında ... ZMS (trafik) poliçesiyle sigortalı ... plakalı, 2016 model ... partner marka B üsü ..."ın üç araçlı tek aşamalı zincirleme maddi hasarlı kazanın oluşumunda,2918 sayılı KTK nın diğer sürücü kusurlarından 52/B ve 52/C ile sürücü asli kusurlarından 84/D maddelerini ihlal ettiği 2)Davacı ... adına kayıtlı ... plakalı 2017 mode... a marka otomobil sürücüsü ...” ın üç araçlı tek aşamalı zincirleme ve maddi hasarlı trafik kazasının oluşumuna katkı sağlayacak Trafik Kurallarına Aykırı Etken Davranış Faktörü Görülmediği 3) Dava dışı ... plaın üç araçlı tek aşamalı zinTrafik Kurallarına Ayalı 2015 model ... marka otomobil sürücüsü ...” üçlü araçlı tek zincirleme maddi hasarlı Trafik Kazasının Oluşumuna Katkı Sağlayacak Etken Davranış Faktörü Görülmediği 4) Kazanın oluşumuna katkı sağlayacak başkaca etken kişi, kurum, kuruluş ve dış etmenler olmadığı, 5)Davacıya ait ... plakalı ... marka 2017 model yılı aracın ön bölüm kaporta, mekanik ve elektrik aksamlarında meydana gelen hasarların Bahse Konu Trafik Kazası İle Uyumlu & İlinti Olduğu, 6)Davacıya ait...plakalı araçta meydana gelen Gerçek Hasar miktarının Iskontosuz Yedek parça bedeli + İşçilik + KDV dahil 64.348,35 TL olduğu, 7)Davalı sigorta şirketi tarafından, davacıya 08/11/2022 tarihinde 21.404,53 TL Hasar Ödemesi yapılmış olduğundan, Davacının Bakiye Hasar Alacağının; 42.943,82 TL olarak hesaplanmış olduğu, 8)... plakalı davacı aracının işbu trafik kazası sonrasında yapılan onarım sonrası yukarıda C)bölümünde detaylı açıklandığı üzere, HERHANGİ BİR DEĞER KAYBI MEYDANA GELMEYECEĞİ 9)Dosyada mevcut KDV Dahil 997,10 TL Ekspertiz faturasının ekspertiz tarihi itibariyle kadri maruf bulunduğu ve ödenip, ödenmemesi hususunun Sayın Mahkemenin takdirine bırakılmış olduğu," şeklinde rapor sundukları görülmüştür. Mahkememize sunulan bilirkişi raporu, açıkça itiraza uğramayan ve sürücülerin imzalarını taşıyan kaza tespit tutanağı ile uyumlu olduğundan kusura ilişkin değerlendirme, hasar bedeli ise kalem kalem gösterildiğinden ve bulunan bedellere iskonto uygulanmadan KDV' de eklenmek suretiyle sonuca ulaşıldığından hükme esas alınmıştır (İzmir BAM. 20. HD. 2021/293 E. , 2023/1184 K. , Yargıtay 17 HDB'nın 15.12.2011 tarih 2011/4075 E. 2011/12321 K., 28.03.2016 tarih 2015/17481 E. 2016/3833 K., 04.04.2016 tarih 2015/14700 E. 2016/4229 K., 17.03.2014 tarih 2014/4531 E. 2014/3704 K. Sayılı ilamları) Davacı vekili bedel artırım dilekçe ile hasar bedeli için talep ettiği 500-TL tazminat alacağını 42.443,82 artırarak 42.943,82-TL araç hasar bedeli ile değer kaybı bedeli bakımından talep edilen 50-TL değer kaybı bedelinden davalı sigorta hasarı red tarihinde itibaren işleyecek faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir. Tüm bu nedenler ile; 20/10/2022 tarihli çift taraflı trafik kazasında ... plakalı aracın sigorta şirketi dava dışı sürücünün kusuru oranında sorumlu olacağından, dava dışı sürücünün tam kusurlu olduğu, davacının maliki olduğu aracın mahkememizce aldırılan bilirkişi raporuna göre kaza tarihinden önce dört adet kazaya daha karıştığı ve bu kazalardan birinde zarar gören araç için pert-total işleminin uygulandığı görüldüğünden değer kaybının oluşmayacağı kanaatine varılmakla değer kaybı talebinin reddine, aynı kaza sonucu hasar bedelinin ise 64.348,35 TL olarak tespit edildiği, dava tarihinden önce davalı sigorta şirketi tarafından 21.404,53 TL ödemenin yapıldığı mahsup işlemi sonucu bakiye bedel yönünden bedel arttırım dilekçesi de nazara alınarak hasar tazminatı yönünden davanın kabulüne, kabul edilen maddi tazminat kalemine davalı sigorta şirketi başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonunda temerrüte düşecek ise de kısmi ödeme bulunduğundan bu tarihten itibaren, zarar veren aracın kamyonet olması gözetilerek avans faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiştir. Arabuluculuk ücreti yönünden; 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin birinci fıkrasında; "İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine ilişkin aşağıdaki hükümler uygulanır." hükmü yer almaktadır. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 18. fıkrasında ise özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmayacağı düzenlemesi yer almaktadır. Kanunun bu özel düzenlemesi karşısında dava şartı olarak zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanma yeri bulamaz. (Yargıtay... Hukuk Dairesinin... Karar sayılı ilamı aynı doğrultudadır.) Eldeki davada, dava öncesi davalı sigorta şirketine başvuru şartının yerine getirilmiş olması karşısında ayrıca zorunlu arabuluculuğa başvurulması gerekmediği halde davacı yanca arabuluculuğa başvurulmuş olmasından dolayı ortaya çıkan ücretin davacı tarafça karşılanması gerekmektir (İzmir BAM 20. H.D. 2024/762 Esas, 2024/687 Karar ). Davacı tarafça arabuluculuk görüşmelerinde vekil olarak yer alınmasından dolayı A.A.Ü.T. 16/2. Maddesi uyarınca arabuluculuk vekalet ücretine hükmolunması talep edilmiş ise de bahsi geçen düzenlemede açık bir şekilde "akdi avukatlık ücretinin" düzenlendiği, akdi avukatlık ücreti ile tarafın kendisi ile vekili arasındaki ücrete ilişkin asgari ücretin belirlenmiş olduğu, bu ücretin karşı tarafa yükletileceğine dair bir değerlendirme yapılamayacağı gözetilerek arabuluculuk vekalet ücreti takdir edilmemiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; -42.943,82 TL bakiye hasar bedeli tazminatının davalı sigorta şirketinden (bakiye kalan 78.595,47 TL poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) kısmi ödemenin yapıldığı 08/11/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte alınarak davacıya verilmesine, -Değer kaybı tazminata ilişkin davanın REDDİNE, 2-Alınması gereken 2.933,49 TL karar ve ilam harcının yatan 929,90 TL peşin harç ve tamamlama harcından mahsubu ile eksik kalan 2.003,59 TL' nin davalıdan alınarak Hazine' ye irat kaydına, 3-Davacı tarafından yatırılan ve mahsup edilen 929,9 TL ve 179,90 TL başvurma harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan ve harcanan 111,75 TL posta ve diğer giderler ile 4.000,00 TL bilirkişi masrafı olmak üzere toplam 1.402,85 TL yargılama giderinin kabul red oranı nazara alınarak 4.106,96 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına, 5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 30.000,00 TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. Uyarınca reddedilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 50,00 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine, 7-6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk giderinin davacıdan alınarak Hazine' ye irat kaydına, 8-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesine hitaben mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.03/10/2024 Katip... E-imzalıdır. Hakim... E-imzalıdır.