İlk Derece Mahkemesi · Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi
Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi 2020/464 E. 2024/537 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2020/464
- Karar No
- 2024/537
- Karar Tarihi
T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2020/464 Esas - 2024/537 TÜRK MİLLETİ Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili T.C. ANKARA GEREKÇELİ KARAR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2020/464 KARAR NO : 2024/537
BAŞKAN ..... ÜYE : ..... ÜYE : ..... KATİP .....
DAVACI : ..... VEKİLİ : Av. ..... DAVALI : ..... VEKİLİ : Av. .....
DAVA : Alacak / Adi Ortaklık Sözleşmesine Dayalı DAVA TARİHİ : 05/10/2020 KARAR TARİHİ : .../09/2024 KARAR Y.TARİHİ : 08/10/2024 Mahkememizde görülmekte olan "Alacak" davasının yapılan açık yargılaması sonunda, aşağıdaki karar tesis edilmiştir. I-İDDİALAR 1. Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ..... Yolu'nun takriben ..... ...'nin, 2014 yılında tamamlanıp kesin kabulünün 2019 yılında yapıldığını, ancak davalının yaptığı eylemlerle davacının %15 lik kar payı hissesine düşen miktarın azaltıldığını ve belirlenen kar payının yarısının da kesintiye uğratıldığını, ... A.Ş + ... Adi Ortaklığı yükleniciliğinde yürütülen "... Yolu'nun takriben ..." ... ... A.Ş tarafından, diğer ortağın rızası olmadan, organik bağı olan ... A.Ş'ye yüksek birim fiyatıyla yaptırıp diğer ortağın hakkı olan %15 kar payına karşılık gelen meblağın düşürüldüğünü, ... A.Ş + ... Adi Ortaklığı yükleniciliğinde yürütülen ... Yolu'nun takriben ..."nin 24.12.2014 tarihinde geçici kabulünün yapılmış olduğunu, ortaklığın karının 12.631.259,23-TL olarak hesaplandığını, detaylı verilen kesintiler neticesinde davacı ortağın %15'lık kar payına düşen miktarın 1.894.688,88-TL olarak belirlendiğini, ancak davacıya 30.03.2015 yılında yalnızca 912.306,10-TL ödeme yapıldığını, iş bu haksız kesintiler ve davacıya ödenmeyen meblağın davanın ikinci uyuşmazlığı olduğunu, ... A.Ş'nin 2008 yılında ... ... A.Ş firmasını kurduğunu ve söz konusu işte alt işveren olarak o yıldan sonraki işleri yeni firmaya yaptırdığını, davalının ortaklıktaki tek imza yetkisini kötüye kullanarak, kendi kurduğu şirketi, üstlenilen işin alt taşeronu yaparak yüksek fahiş fiyatlarla işi yaptırdığını ve ortaklığı zarara uğrattığını, dolayısıyla kendi kurdukları ...- ... A.Ş.'yi yapılan alt taşeron sözleşmesi ile ihya ettiğini, ... ... A.Ş.'nin kurucularının ... İnş.İth.İhr.San. ve Tic. A.Ş, ..., ... 'un hem ... hem de ... A.Ş yetkilisi olarak hareket ettiğini, ... ... A.Ş.'nin kurucularından anlaşılacağı üzere davalılardan ... A.Ş'nin, ... ... A.Ş.'nin kurucularından olduğunu, davalılar arasında organik bağ olduğunu, davalıların faaliyet gösterdiği merkez adreslerinin de aynı olduğunu, ayrıca, 10/08/2018 tarih, 9640 sayılı Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinde davalı ... İnş.İth. İhr.San. Ve Tic. A.Ş'nin, ... ... A.Ş.'yi devralma hususunun ilan edildiğini, ortaklık ek sözleşmesinde tek imza yetkisinin o dönem ... A.Ş Yönetim Kurulu Başkanı ...'a verildiğini, işbu tek imza yetkisinin, davacı ile ... arasındaki güven ve dostluk ilişkisine dayanılarak verildiğini, ancak ...'ın vefatından sonra söz konusu tek imza yetkisinin kötü niyetli olarak kullanıldığını, ortaklık ek sözleşmesinin 4. Maddesinde düzenlenen tek imza yetkisinin, ...'ın şahsına verildiğini, vefatından sonra tek imza yetkisinin ortadan kalktığını, davacının defaatle toplantı talep edip yetkinin tekrar düzenlenmesini istediğini ancak, ... A.Ş'nin şahsa verilen imza yetkisi ile karar almaya devam ettiğini, ortaklık adına sonradan yapılan tüm işlemlerin butlan hükmünde olduğunu, ... A.Ş'nin sahibi olduğu ... A.Ş'ne işi düşük tenzilatla verdiğini, ancak ne teklif aşamasına ne de işin yapılması aşamasında davacıyı sürece dahil etmediğini, davacının ... İnş. A.Ş. Adi Ortaklığında bulunan tek imza yetkisini kullanarak 31/05/2019 tarihinde ... A.Ş'ye ..... numaralı son hakediş ödeme cetvelini tanzim ettiğini, söz konusu son hakediş ödeme cetvelinde, geçici kabulden sonra alt taşeron ... ... A.Ş.'ye ortaklık adına 5.249.933,04 TL ödeneceği hususunun düzenlendiğini, idarenin ortaklığa yaptığı son hakedişte 2013 yılı öncesi yapılan ve hakkedişlere dahil olmayan imalatların tespit edildiğini ve düzenlendiğini, ortaklık yetkilisinin son hakkedişte çıkan alacağın tamamını ... A.Ş'ye aktardığını, ... A.Ş'nin ....07.2019 tarihli fatura ile ortaklığa bu meblağı fatura ettiğini, işin geçici kabulüne bakıldığında herhangi bir eksik imalat görünmediğini, ancak yapılan kesin hakkedişteki miktarın tamamının ... A.Ş'ye aktarıldığını, davalının ... numaralı son hak ediş ödeme cetvelinde, ... A.Ş'ye (taşerona) ödenecek miktarın düzenlendiğini ancak, ödenecek tutarın faturasının ... A.Ş. tarafından adi ortaklığa kesildiğini, ... A.Ş + ... Adi Ortaklığı yükleniciliğinde yürütülen "... Yolu'nun takriben ..."nde 24.12.2014 tarihinde geçici kabulün yapıldığını, ortaklığın karının 12.631 .259,23-TL olarak hesaplandığını, detaylı verilen kesintiler neticesinde davacı ortağın %15'lik kar payına düşen miktarın 1.894.688,88-TL olarak belirlendiğini ancak, 30.03.2015 yılında yalnızca 912.306,10-TL ödeme yapıldığını, ...'ın hissesine 1.894.688,88 TL kar payı düştüğünü, ancak ... İnşaat A.Ş. kar payı dağıtımında ise sadece davacının hissesine düşen 912.306,10 TL ödeme yapıldığını, geçici hakedişte davacının net hissesine düşen kar payından, yine davacının hissesine düşen %3 stopaj mahsup edilerek 982.382,78 TL Kar payının ... İnşaat A.Ş. tarafından kesintiye uğratıldığını, davacının söz konusu gerçek ödemelerin yapılmaması ve bu işlemler ile herhangi bir bilgilendirme yapılmamasından dolayı defaten davalı ortağa ihtarname çekmiş olmasına rağmen olumlu bir yanıt alamadığını beyanla; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100.000-TL'nin faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. II-SAVUNMALAR 2. Davalı vekili cevap dilekçesinde; adi ortaklık yönetiminin, ... A.Ş. ile diğer yol müteahhidi ... Şirketi'nden ve ... Müh. Enj. Taah. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti'nden teklif istediğini, yaptığı piyasa araştırması neticesi ile de ... A.Ş.'nin 137,68 indirimli fiyatı ile anlaşma yapmayı uygun gördüğünü, ... İnşat A.Ş.- ... Adi Ortaklığı hakkında Yeminli Mali Müşavir ... tarafından düzenlenen ve bağlı bulundukları vergi dairesine teslim edilen ve ...'a bir örneği verilen 18.06.2015 tarih ve ... sayılı Yeminli Mali Müşavirlik Ortaklık Kazancı Tasdik Raporunda da belirtildiği üzere, ortaklığın ... Yolunun Takriben ..... Km. Kesiminde Yaptırılacak Tesfiye, Sanat Yapıları Alt Temel Plent-Miks Temel, Banket, Sathi Kaplama Ve Bitümlü Sıcak Karışım İşine 1992 yılında başlandığını ve 31.10.2014 tarihinde onaylanan geçici kabul tutanağına istinaden işin 22 yıl süren kazancının 31.12.2014 tarihi itibarıyla .....Kanununun 42-44 üncü maddeleri çerçevesinde hesaplandığını, 2014 yılı kazancı olarak ortaklarca vergi dairelerine beyan edildiğini, ortaklığın 31.12.2014 tarihinde hesaplanan gelir ve giderleri ile hesaplanan vergi öncesi karın söz konusu yeminli mali müşavirlik raporunda hesaplandığını ve elde edilen %15 oranındaki kar payının nakden banka hesabına, gelir vergisi beyannamesi üzerinde mahsup edebileceği vergi kesintine ilişkin listenin ise ...'a teslim edildiğini, davacının kendi payına düşen gelir vergisi tevkifatını ödemesi gereken vergiden mahsup ettiğini, ortaklığın inşaat maliyetleri ve hak ediş gelirlerinin 2003 ve 2004 yıllarında 5024 Sayılı Kanun uyarınca enflasyon düzeltmesine tabi tutulduğunu, Adi Ortaklığın 1993-2003 yılları arasında hakedişleri üzerinden ..... ayrıca 38.164,14 TL fon payı kesintisi yapıldığını, söz konusu fon payı tutarının ..... Mahkemesi'nin 20.03.2008 tarih ve ..... sayılı kararı ve ..... nolu ..... çerçevesinde ilgili işin kazancının beyan edildiği dönemde ortaklara iade edilmesi gerektiğini, söz konusu yeminli mali müşavir raporunda bu hususta da gerekli açıklama yapıldığını ve davacının bilgilerindirildiğini, söz konusu tutarın %15'ine isabet eden 5.724,62 TL'nin ... tarafından 2014 yılına ilişkin gelir vergisi beyannamesine istinaden kendisine iade edilmiş olması gerektiğini, davacının, davacı hissesine 1.894.688,88 TL kar payı düşmesi gerektiği halde sadece 912.306,10 TL ödeme yapıldığını, dolayısıyla kendisine 982.382,78 TL kar payının eksik ödendiğini iddia ettiğini, ...'nün ortaklığın hak ediş gelirlerinden söz konusu vergi tevkifatını kanunda yazıldığı şekilde kestiğini ve ortaklık adına vergi dairesine beyan edilip ödendiğini, ortaklık tarafından yapılan hesaplamaya göre eksik ödenen tutarın sadece (912.592,76- 912.306,10)= 286,66 TL olduğunu, bu tutarın ..... hak edişlerden kesildiği halde, aradan 22 yıl gibi uzun bir zaman geçmiş olması nedeniyle, ..... yapılan ödeme kayıtlarından tevsik edilemeyen 1.911 TL'nin %15'ine isabet ettiğini, bu konuyla ilgili olarak davalıının payına düşen noksanlığın ise 1.624,40 TL olduğunu, davacı tarafından eksik kar payı ödendiğine ilişkin iddiasının hiç bir kanuni ve hukuki tarafı olmadığını beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. III-TARAFLARIN ANLAŞTIKLARI ve ANLAŞAMADIKLARI HUSUSLAR A. Taraflar Arasında Uyuşmazlık Bulunmayan Hususlar 3. Taraflar arasında 21.02.1992 tarihli sözleşme ile adi ortaklık kurulduğu, adı geçen sözleşmede ortaklık paylarının % 15 ...; % 85 ... olarak belirlendiği, kurulan adi ortaklık ile ... olmak üzere 2 adet iş alındığı, bu iş nedeni ile adi ortaklık sözleşmesinde kararlaştırılan kar payı oranında 912.306,10.-TL ödeme yapıldığı ile yine davacı ve davalı ortaklar arasında 18.02.1997 tarihli "Ortaklık Sözleşmesi" akdedildiği hususlarında uyuşmazlık bulunmamaktadır. B. Taraflar Arasındaki Uyuşmazlık Konuları 4. Uyuşmazlık, adi ortaklıkça alınan "... Yolu'nun takriben ..." ile ilgili davacının kar payı olan % 15 pay oranına tekabül eden tutardan yapılan kesintinin haksız olup olmadığı ile adi ortaklık tarafından yüklenilen işin taşere edilmiş olan dava dışı ... ... A.Ş. (...) ile davalı ... İnş. İth. İhr. San. ve Tic. A.Ş. (...) arasında muvazaalı olarak yüksek birim fiyatlarla işin yaptırılması nedeni ile kar payının düşürülüp düşürülmediği noktalarında toplanmaktadır.
IV-ÇEKİŞMELİ VAKILAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER 5. Taraflar arasında imzalanan 18.02.1997 tarihli sözleşmenin incelenmesinde; sözleşmenin 1-c bendinde; daha önce ortaklık ile ..... arasında sözleşmesi akdedilmiş olan ve yapımı halen devam eden ..... dolayı ...'ın, hak kar payı, ya da hisse bedeli v.s. adı altında hiçbir talebinin olmadığını kabul edeceği; ..... bendinde ... işinden kaynaklanan tüm kar, zarar ve tasfiyenin ...'a ait olacağı gibi, bu işle ilgili olan tüm vergi resim, harç v.s., idare nezdindeki giderler ile üçüncü şahıslara karşı olan tüm ödeme ve diğer vebibelerin de ... tarafından karşılanacak ve yerine getirileceği; .....bendinde, bu ortaklık sözleşmesinin, imza tarihinden itibaren, iki yıl geçerli olacağı ancak, bu süre içinde ortak girişim olarak bir iş alınıp sözleşmesi yapılınca bu ortaklık sözleşmesinin ihbara, ihtar ve mahkeme ilamına gerek kalmaksızın kendiliğinden sona ereceği; ..... nolu bendinde, kurulacak yeni ortaklıkta, pilot firmanın “...” olacağı, ...'ın hissesinin %90, ...'ın hissesinin ise %10 olacağı hususlarında düzenleme yapılmıştır. 6. Taraflar arasında imzalanan 21.02.1992 tarihli sözleşmenin "Kar ve Zarar Paylaşması" başlıklı 6. Maddesinde; tarafların, ortaklığın amaçlarını gerçekleştirmek için harcamaların tamamını kendi hisseleri oranında paylaşacağı, işin sonunda karın, taraflar arasında kendi hisseleri oranında paylaşılacağı, daha önceden kar paylaşımını ancak, ortaklık yönetiminin çoğunlukla karar vermesi ile yapılacağı, tarafların, ortaklığın işlerinden doğan her türlü zararı ve tazminatı ortaklaşa paylaşacağı hususlarında düzenleme yapılmıştır. 7. ...... Sayılı kararının incelenmesinde; davacının ..., davalının ... A.Ş olduğu, davacı tarafından, ortak girişim faaliyetleri sonucu gerçekleşen kardan, davacının hissesine isabet eden kısmın tahsilinin talep edildiği, yapılan yargılamada, taraflar arasında imzalanan 21.02.1992 tarihli sözleşme ile kurulan adi ortaklığın; ... olmak üzere iki adet iş aldığı, taraflar arasında her ne kadar ... 'nin tamamlanıp kesin kabulünün yapılması veya iki yıllık süre içinde yeni bir iş alınması şartına bağlı olarak 21.02.1992 tarihli sözleşmenin yürürlükten kalkmasına ilişkin 18.02.1997 tarihli sözleşme imzalanmış ise de öngörülen bu iki şarttan ikisinin de gerçekleşmemesi nedeniyle 21.02.1992 tarihli sözleşmenin halen yürürlükte olduğu, adi ortaklığın aldığı iki işten .....'nin geçici kabulünün 30.11.1993 tarihinde ve kesin kabulünün de 30.01.1995 tarihinde yapıldığı ve kar/zarar hesabının kapatılmış ve dağıtılmış olduğu, bu bakımdan davacının bu iş dolayısıyla herhangi bir kar payı talebi hakkının bulunmadığı, adi ortaklığın diğer işi olan ... 'nin ise henüz devam ettiği, senelere sari olan bu işin kar/zarar hesabının bu aşamada belli olmadığı, bu itibarla davacının bu işten dolayı dava tarihi itibariyle herhangi bir kar talebinde bulunamayacağı gerekçeleri ile davacının davasının reddine dair karar verildiği görülmüştür. 8. Dosyada mevcut 07/10/2009 tarihli "... A.Ş + ... Adi Ortaklığı" başlıklı teklif mektubunun incelenmesinde; " ..... ili dahilindeki, ... Yolunun Takriben Km: 425+100-498+592 kesiminde yaptırılacak, keşif özeti ve miktar cetvelinde nev'i ve miktarı belirtilen " ..... vs" işlerinin yapımı işi ile ilgili olarak; işin taraflar arasında yapılacak sözleşme tarihi itibari ile başlamak kaydı ile, tamamını, tarafları ile ... arasında yapılmış sözleşme ve ekleri şartları ile müteselsilen sorumlu olarak, taraflarının idareye vermiş oldukları teklifin eki olan teklif cetvelinde yazılı birim fiyatların her biri için ayrı ayrı ve işin tümü için geçerli olmak üzere %37,68 indirim ile yapmayı kabul edeceklerinin bildirildiği, mektubun ... ... Anonim Şirketi tarafından imzalandığı görülmüştür. 9. ...'nın cevabi yazısının incelenmesinde; ... İnş. İth. İhr. San Ve Tic. A.Ş. ve ... Adi Ortaklığının kayıtlarının incelenmesi neticesinde, vadesi geçmiş borcuna rastlanmadığı bildirilmiştir. 10. Mahkememizce Mali Müşavir bilirkişiden alınan bilirkişi raporunun sonuç kısmında özetle; davaya konu adi ortaklığın incelenen 2013-2014-2015 yıllarına ait ticari defterlerinin usulüne uygun tasdik ettirilip, işlendiği HMK ve TTK ya uygun olduğu, dava konusu adi ortaklığın 2014 yılı karının 12.631.259,23 TL, davacı ...'a ait kar payının ise 1.894.688,88 TL olduğu, bu tutardan 982.382,79 TL vergi kesintisinin mahsubundan sonra kalan 912.306,10 TL nin ödendiği, 982.382,79 TL tutarındaki vergi kesintisinin ise davacı tarafından şahsına ait gelir vergisi beyannamesinde indirim konusu yapıldığı ve dolayısıyla davacının 2014 yılı karının %15'i olan 1.894.688,88 TL tutarındaki kar payının tamamını adi ortaklıktan almış olduğu, eksik ödeme yapılmadığı bildirilmiştir. 11. Mahkememizce Mali Müşavir ve İnşaat Mühendisi bilirkişiden oluşan heyetten alınan raporların sonuç kısmında özetle; dava konusu adi ortaklığın 2014 yılı karının 12.631.259,23 TL, davacı ...'a ait kar payının ise 1.894.688,88 TL olduğu, bu tutardan 982.382,79 TL vergi kesintisinin mahsubundan sonra kalan 912.306,10 TL nin ödendiği, 982.382,79 TL tutarındaki vergi kesintisinin ise davacı tarafından şahsına ait gelir vergisi beyannamesinde indirim konusu yapıldığı ve dolayısıyla davacının 2014 yılı karının %15'i olan 1.894.688,88 TL tutarındaki kar payının tamamını adi ortaklıktan almış olduğu, eksik ödeme yapılmadığı; dosya teknik açıdan incelendiğinde, adi ortaklığın tarafı olan davalı ... inşaatın, firması ile bağı bulunan ve sonrasından firmasına devredilen ... ...'a dava konu işi, adi ortaklığın zararına, taşere ettiği kanaatine varıldığı, davaya konu yapım işinin, dava dışı ... ...'a taşere edildiği dönem için, sektörel karlılık oranları kullanılarak, adi ortaklık tarafından edilmesi hesaplanan yaklaşık karın 17.871.098,43 TL olduğu, adi ortaklığın ise fiilen davaya konu inşaat işinin yapımından kaynaklı olarak 19.966.974,72 TL kar etmiş olduğu bu nedenle davacının konu ile ilgili alacağının olmadığı bildirilmiştir. V- DELİLLERİN TARTIŞILMASI, YARGILAMA ve GEREKÇE 12. Dava, taraflar arasında oluşturulan adi ortaklığa dayalı tasfiye kar payının muvazaalı olarak azaltıldığı iddiasına dayalı alacağın tahsili istemine ilişkindir. 13. Taraflar arasında, önce 28.01.1991 tarihinde "Ortak Girişim Beyannamesi" başlıklı bir sözleşme akdedildiği, sözleşme içeriğinden esasen ortak girişimi oluşturan taraflarca ... tarafından çıkılacak ihalelere teklif vermek ve ihalenin alınması halinde ortak girişim tarafından işin ifasına yönelik olduğu, bu beyannamede ile bir adi ortaklık oluşturulduğu anlaşılmaktadır. 14. Yine taraflar arasında 21.02.1992 tarihli sözleşme ile daha önce taraflarca imzalanmış olan ortak girişim beyannamesi doğrultusunda adi ortaklık kurulduğu, adi ortaklık sözleşmesi hükümlerinde ortaklığın sermayesi, her ortağın koymuş olduğu sermaye payı, her ortağın kar payı oranı, pilot ortağın hangi ortak olduğu hususları kararlaştırılmıştır. 15. Davacı ve davalının oluşturduğu adi ortaklıkça ..... açılmış olan " ..... Yolu'nun takriben ..... ..." alınmış ve yine işin kabulü yapılarak sonuçlanmış olduğu konularında her hangi bir ihtilaf bulunmamaktadır. 16. Davacı ortağın ileri sürdüğü vakıaların, kendi kar payı olan % 15 pay oranına tekabül eden tutardan yapılan kesintinin haksız olduğu ve eksik ödendiği ile adi ortaklık tarafından yüklenilen işin taşere edilmiş olan dava dışı ... ... A.Ş. (...) ile davalı ... İnş. İth. İhr. San. ve Tic. A.Ş. (...) arasında organik bağ bulunduğu, davacının rızası olmaksızın ve muvazaalı olarak yüksek birim fiyatlarla işin yaptırılması nedeni ile kar payının düşürüldüğüne yöneliktir. 17. ... + ... Adi Ortaklığı yükleniciliğinde yürütülen "... Yolu'nun takriben ..... ..." ... ... A.Ş tarafından, davacıya 30.03.2015 yılında 912.306,10.-TL ödeme yapıldığı hususunda da taraflar arasında ihtilaf bulunmamaktadır. 18. Öncelikle taraflar arasında 18.02.1997 tarihli "Ortaklık Sözleşmesi" başlıklı bir sözleşme akdedilmiş olduğu, bu sözleşmenin içeriğinin taraflar arasındaki adi ortaklık ilişkisini düzenlediği, adi ortaklığın almış olduğu işlerin ve bu işlerin tasfiyesinin nasıl yapıldığı ile yine sözleşme tarihinden sonra alınacak işlerde adi ortaklık ilişkisinin nasıl olacağı düzenlenmiş olduğu anlaşılmaktadır. 19. 18.02.1997 tarihli sözleşme içeriğinde dava konusu olan taraflar arasındaki adi ortaklık işi olan " ..... Yolu'nun takriben ..... ..." ile ilgili olarak 1-c, d ve e bentlerinde düzenleme yapıldığı, kar payı alacağına ilişkin olarak sözleşmede esasen her hangi bir koşula bağlanmamış olduğu, bu sözleşme hükümlerinden 1-c, d ve e bentlerinin taraflarca adi ortaklık olarak almış oldukları "... Yolu'nun takriben ..." ile ilgili olduğu, sözkonusu hükümlerin yürürlük kazanması için sözleşmenin 3. ve 4. Maddelerinde her hangi bir koşul öngörülmediği, yani 1-c, d ve e bentlerindeki hükümlerin uygulanmasının sözleşmede açık bir biçimde ... tarafından 18.02.1997 tarihli sözleşmenin akdinden sonra bir iş alınması gibi her hangi bir hükümde koşula bağlanmamış olduğu, 1-c, d ve e bentlerinde ise davacı ortağın davanın konusunu da teşkil eden " ..... Yolu'nun takriben ..."ne ilişkin kar payı talebinin bulunmadığının kararlaştırıldığı anlaşılması karşısında öncelikle bu nedenle davanın reddi gerekmektedir. 20. Diğer yandan davacının ileri sürdüğü hususların incelenmesi de mahkememizce yapılmış olup öncelikle belirlenen kar payına göre davacıya yapılan kar payı ödemesinden yapılan kesintilerin haksız olup olmadığının değerlendirilmesi için bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. 21. Mahkememizce yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde düzenlenen 02.08.2021 tarihli bilirkişi raporunda 2014 yılında elde edilen 12.631.259,23 TL tutarındaki karın bürüt kar olduğu ve hakedişlerden yapılan vergi kesintisini de içerdiği, ticari defter kayıtlarına göre (6.511.054,39 TL * 38.164,15=) 6.549.218,54.-TL peşin ödenen vergi ve fon olduğu, bunun % 15 oranına denk düşen (978.658,16.-TL + 5.724,63.-TL=) 982.382,79.-TL'sinin davacı ... hesabına aktarıldığı, aktarılan bu tutarın davacı tarafından gelir vergisi beyannamesinde tahakkuk eden vergiden mahsup edildiği, davacı hesabına aktarılan % 15 gelir vergisi kesintisi ile nakden ödenen kar payı toplamının (982.382,79.-TL + 912.306,10=) 1.894.688,89.-TL olduğu ve bu tutarın 2014 yılı karının % 15'ine eşit olduğu, adi ortaklık kayıtlarında da davacıya ödenen kar payının 1.894.688,89.-TL olarak kayıt edildiği belirlenmiştir. 22. Yine bilirkişi raporunda da değerlendirildiği üzere hakedişlerden yapılan stopaj kesintileri, mevzuat gereği, müteahhidin beyan edeceği vergiden mahsup edilmek üzere ilgili kamu kurumu tarafından yapılmaktadır. Tabi olduğu kurallar gereği adi ortaklıkların gelir/kurumlar vergisi beyanları ise, ortaklık tarafından değil ortaklar tarafından kendi vergi dairelerine beyan edilmektedir. Dolayısıyla ilgili kurumlar tarafından yapılan hakediş stopaj kesintileri ortakların vergi dairelerinden olan alacaklarıdır. 23. Buna göre dava konusu somut olayda adi ortaklık 12.631.259,23.-TL bürüt kar elde etmiştir. Bu kar içerisinde 6.549.218,54.-TL hakediş vergi kesintisi içermektedir. Bu vergi kesintisi, adi ortaklığın iradesi dışında ileride doğacak olan vergilere mahsuben yapılmış olup, adi ortaklığın tasarrufunda değildir. ... nezdinde geçici hesapta tutulmaktadır. Vergi tahakkuk etmesi halinde mahsup edilmekte değilse ilgililerine iade edilmektedir. Sonuç olarak ticari defter kayıtlarına göre davacının 2014 yılında adi ortalıktan alacağı % 15 kar payı tutarı 1.894.688,88.-TL olup, bunun 912.306,10.-TL'si nakit olarak ödenmiş olup kalan 982.382,79.-TL vergi kesintisidir ve davacının kendi iradesiyle vermiş olduğu gelir vergisi beyannamesin de tahakkuk eden ... mahsup edilmiştir. Dolayısıyla davacı, dava konusu 2014 yılına ait kar payının % 15'lik kısmı olan 1.894.688,88.-TL nin tamamını tahsil ettiği değerlendirilmiştir. 24. Bu anlamda davacı yanın adi ortaklık sözleşmesine göre kendi pay oranı olan % 15 payına tekabül eden kar payından yapılan kesintinin haksız olduğu yönündeki vakıayı ispat edemediği anlaşılmaktadır. 25. Davacının bir diğer iddiası adi ortaklık tarafından yüklenilen işin taşere edildiği dava dışı ... ... A.Ş. (...) ile davalı ... İnş. İth. İhr. San. ve Tic. A.Ş. (...) arasında organik bağ bulunduğu, davacının rızası olmaksızın ve muvazaalı olarak yüksek birim fiyatlarla işin yaptırılması nedeni ile kar payının düşürüldüğüne, bir diğer anlatımla adi ortaklıkça yüklenilen işin rayiç fiyatlarda taşere edilip edilmediğine yönelik olarak taraflarca sunulmuş olan deliller kapsamında yine bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. .... Dosya kapsamında davalı yanca sunulan deliller arasında adi ortaklık tarafından yüklenilen işin taşere edilmesine yönelik olarak 3 şirketten teklif alındığı görülmektedir. Bunlardan ... % 37,68; ... Müh. Enj. Taah. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. % 35, ... İnş. Tur. Tic. ve San. A.Ş. % 33,50 oranında indirim ile işin yapılmasının teklif edildiği, işin ...'a verildiği anlaşılmaktadır. 27. Yine dosyaya sunulan ticaret sicil kayıtlarından ortaklık yapısı bakımından davalı ... ile ... arasında organik bağın bulunduğu söylenebilir. 28. Bununla birlikte işin rayiç değerlerinde taşere edilip edilmediği, yine rayiç karlılık oranına uygun olup olmadığının da değerlendirilmesi gerekmektedir. 29. Az yukarıda da değinildiği üzere adi ortaklık tarafından yüklenilen işin taşere edilmesi ile ilgili olarak birden fazla şirketten teklif alındığı sunulan belgelerle ortayla konulmuş ve alınan tekliflerin birbirine çok yaklaşık olduğu değerlendirilmiştir. 30. Diğer yandan mahkememizce yaptırılan bilirkişi incelemesinde işin rayicine uygun olarak taşere edilip edilmediği değerlendirilmiş olup ...'ın, işin tümü için geçerli olmak üzere %37,68 indirim ile yapmayı kabul ettiği, adi ortaklığın davaya konu işi idaresine %34,68 indirim oranı ile yapıyor olduğu, idarenin adi ortaklık hakkedişlerinden %3 oranında stopaj kesintisi yapıyor olduğu dikkate alındığında, ... tarafından verilen indirim oranının, adi ortaklığın idare nezdindeki indirim oranı ile stopaj kesintisi toplam oranına eşit olduğu (% 34,68 + % 3 = % 37,68) tespit edilmiştir. 31. Davaya konu iş ile ilgili net maliyet hesabının dosyaya sunulan deliller ile tespit edilmesi imkanı bulunmamaktadır. Bu bakımdan karlılık oranı ancak sektörel bazda ortalama karlılık oranlarınına göre hesaplanabilmesi mümkün olduğu kabul edilmiştir. Davaya konu iş için adi ortaklık tüm işi taşere etmiş olup, bu durumda iş ile ilgili tüm harcamalar taşere edilen firma tarafından yapılmaktadır. Davaya konu iş için, işin tamami ile taşere edilmiş olduğu göz önüne alındığında, sektörel bazda ortalama karlılık oranının %10 olarak değerlendirilmesinin uygun olacağı bilirkişi heyetince değerlendirilmiştir. 32. Ayrıca diğer bir husus olarak, dava dışı ...'a taşeronluk verildiği tarihlerde dava dışı... ile adi ortaklık arasında düzenlenmiş olan ilk hakediş ... nolu hakkediş olup, bu hakkedişte adi ortaklığın Karayollarına yapmış olduğu tenzilat oranının % ...,68 olduğu görülmektedir. 92 nolu hakkedişte de aynı tenzilat yapılmış, sonrasında 22.12.2009 tarihinde düzenlenmiş olan 93 nolu hakkedişte ise bu tenzilat oranı % 8 artırılmak suretiyle adi ortaklık tarafından % 34,68 oranına çıkarılmıştır. Tenzilat, artırıldığı 93 nolu hakediş dahil olmak üzere 116 nolu hakedişe kadar % 34,68 olarak uygulanmış olup, kar edilmeyen bir işte tenzilat oranının artırılması olağan yaşam koşullarına aykırı olacağı ve işin artırılmış olan tenzilat oranı ile de tamamlandığı göz önüne alındığında, davaya konu iş için karlılık oranının tenzilatın artırılmamış olduğu ... ve 92 nolu hakkedişler de %18 (%10+%8), diğer hakkedişlerde ise %10 olarak alınmasının uygun olacağı söylenebilir. 33. Bu açıklamalar çerçevesinde yapılan hesaplamalarda adi ortaklığın ... Devlet yolu işi için, yaklaşık olarak 17.871.098,43.-TL kar etmesi gerektiği, defter incelenmesi sonucu, adi ortaklığın davaya konu inşaat işi için brüt karının 19.966.974,72.-TL olduğu nazara alındığında işin rayiç değerlerinin 17.871.098,43.-TL olarak hesaplanmasına karşın adi ortaklığın karının daha yüksek olması göz önüne alındığında, davacının bu yönden de davasını ispat edemediği değerlendirilmiştir. 34. Yukarıda yapılan açıklamalar ve yargılama neticesinde, taraflar arasında imzalanan 21.02.1992 tarihli sözleşme ile kurulan adi ortaklık sözleşmesinde her ortağın koymuş oldukları sermaye ve tasfiyeye ilişkin olarak kar payı oranlarının belirlenmiş olduğu, tarafların oluşturduğu adi ortaklık tarafından alınan "... Yolu'nun takriben ..... ..." ile ilgili olarak işin tamamlanmış olduğu, sözkonusu iş nedeni ile adi ortaklığın elde etmiş olan kar yönünden 18.02.1997 tarihli sözleşmede her hangi bir alacak talebinde bulunulmayacağının kararlaştırılmış olduğu, sözkonusu sözleşmede her hangi bir koşul öngörülmediği, bu anlamda eldeki davada davacının adi ortaklığın yüklenmiş olduğu işle ilgili olarak herhangi bir kar payı ve tasfiye payı talep edemeyeceği, öte yandan kendisine ödenmiş olan kar/tasfiye payından yapılan kesintinin haksız olduğu iddiasının ve işin taşere edilmesinde muzaalı olarak yüksek oranda indirim uygulandığı iddiası bakımından alınan bilirkişi raporunda yapılan değerlendirmelerden de anlaşılacağı üzere kar/tasfiye payından yapılan kesintide her hangi bir usulsüzlük bulunmadığı, yine davaya konu yapım işinin, dava dışı ...'a taşere edildiği dönem için adi ortaklık tarafından edilmesi hesaplanan yaklaşık karın 17.871.098,43.-TL olduğu, adi ortaklığın ise fiilen davaya konu inşaat işinin yapımından kaynaklı olarak 19.966.974,72.-TL kar etmiş olduğu, bu anlamda işin rayiç değerlere uygun olarak taşere edilmiş olduğu hesaplanmış olup; davacının konu ile ilgili alacağının olmadığı kanaatine varılmakla, davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
VI-HÜKÜM 1-Davanın REDDİNE, Karar ve İlam Harcı 2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60.-TL harçtan peşin alınan 1.707,75.-TL harcın düşümü ile bakiye 1.280,15.-TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde yatırana İADESİNE, Yargılama Giderleri ve Gider Avansı 3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, 4-HMK'nun 333. maddesi gereğince varsa artan gider avansından kalanının karar kesinleştiğinde yatırana İADESİNE, 5-Arabuluculuk Kanunu 18A/13 maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Asagari Ücret Tarifesi uyarınca 1.320,00.-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, Vekalet Ücreti 6-Reddedilen kısım üzerinden hesaplanan 17.900,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendini vekille temsil ettiren davalılara ödenmesine, Dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı yapılan inceleme sonucunda HMK 345. maddesi gereğince kararın tebliği tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde kararı veren ..... Mahkemesine ya da buraya gönderilmek üzere istinaf edenin bulunduğu yer İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile .....Bölge Adliye Mahkemesi istinaf yasa yolu açık olmak üzere .../09/2024 tarihinde oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı..../09/2024
Başkan ..... E-İmza Üye ..... E-İmza Üye ..... E-İmza Katip ..... E-İmza
NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15 uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur"