İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi 2018/552 E. 2025/68 K.

T.C. İSTANBUL 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2018/552 Esas KARAR NO :2025/68

DAVA:Alacak DAVA TARİHİ:30/03/2018

BİRLEŞEN .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN ... SAYILI DOSYASI

DAVA:Alacak DAVA TARİHİ:04/06/2018 KARAR TARİHİ:06/02/2025

Taraflar arasında görülen davanın Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili Mahkememize verdiği dava dilekçesi ile; taraflar arasında ... bulunan ... Projesindeki otel ve konut katları alçıpan, duvar, alçıpan tavan, saten alçı ve boya işlerinin yapımı ile ilgili 20/06/2016 tarihli altişveren sözleşmesi imzalandığını, davalının sözleşme ve eklerindeki şartlara uygun şekilde zamanında işin teslimini yapmadığını, bu nedenle ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası üzerinden davalının ayıplı ve eksik yaptığı işlerin tespit ettirildiğini, tespit neticesine ayıplı ifa edilen imalat bedelinin 905.460 TL olduğunu, gecikme cezasının 6.255.000 TL olduğunu, sözleşmeye aykırılıklar için cezanın 392.500 TL olduğunun tespit edildiğini, sözleşme konusu işlerin sözleşme şartlarına ve iş programına uygun olarak yapılmaması, işlerin geciktirilerek işin zamanında teslim edilmemesi v.b. nedenlerden taraflar arasındaki sözleşmenin müvekkili tarafından tek taraflı olarak .... Noterliğinin 16/11/2017 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile feshedildiğini, davalının eksik imalatlarıyla işi geciktirdiği gibi SGK'ya borçlarını da ödemeyerek otelin açılmasını da geciktirdiğini, davalının idari para cezalarının müvekkili tarafından ödendiğini, SGK kapanış belgesi prim ödemeleri için 50.000 TL teminat mektubu verilerek SGK kapanış belgesi alınabildiğini, davalının bunlara rağmen sahayı terketmeyerek, müvekkili şirket çalışanlarına, sahada çalışan diğer taşeronlara hakaret tehdit ve sataşmalarda bulunarak inşaatın yapımını geciktirmeye devam ettiğini, müvekkili şirketin davalıdan sözleşmeden kaynaklanan gecikme cezası, cezai şart ve eksik, ayıplı ifa nedeniyle uğranılan zararı talep hakkı bulunduğunu belirterek, davalının sözleşme kapsamında ayıplı ve eksik yapıtığı işler nedeniyle uğranılan zararı için şimdilik 100.000 TL'nin, davalının inşaatı geciktirmesi sebebiyle sözleşmenin 48/e maddesinden kaynaklanan gecikme cezası için şimdilik 150.000 TL'nin, sözleşmenin 48. maddesinde düzenlenen cezai şart alacağından şimdilik 100.000 TL'nin 26/09/2016 tarihinde gönderilen ve ilk olarak davalının temerrüde düşürüldüğü ihtar tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili Mahkememize verdiği cevap dilekçesi ile; davacı tarafın dava dilekçesinde belirttiği tüm iddiaların ve alacak taleplerinin hukuka aykırı olduğunu, davacı şirketin müvekkilinden alacaklı olması bir yana, müvekkilinin son hakedişi ve sair alacaklarını ödemeyen davacı şirkete karşı yönelttikleri .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. sayılı dosyasında alacak iddialarının bulunduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte, bir an için davacı tarafın alacağının olduğu varsayımında, takas-mahsup taleplerinin bulunduğunu, müvekkilinin kendi kusuruna dayalı ayıplı bir imalatı bulunmadığını, müvekkilinin inşaat sahasından ayrıldığını, davacı şirketten kaynaklanan fiili imkansızlıklardan dolayı 20.06.2016 tarihinde işe başlanabildiğini, müvekkilinin inşaat sahasından ayrıldığı 06.03.2018 tarihinde inşaatın çok küçük bir bölümünün eksik kaldığını, müvekkilinin ayıplı bir imalatının bulunmadığını, müvekkili tarafından yapılması üstlenilen ve haksız olarak inşaattan çıkarılma nedeniyle 06.03.2018 tarihine kadar % 99,5’i tam ve eksiksiz olarak yerine getirildiğini, sözleşmede gecikmeye ilişkin cezai şart kararlaştırılmışsa da, söz konusu gecikmelerin bizzat davacı şirketten kaynaklanan ve müvekkiline atfedilemeyecek nedenlerle gerçekleştiğini, bu haliyle gecikme cezası talep edilmesinin mümkün olmadığını, müvekkilinin sözleşmeye aykırılığı bulunmadığından sözleşmeye aykırılık cezasının ödenmesinin de mümkün olmayacağını, müvekkili tarafından yapılan işlerin tespiti amacıyla ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D. İş sayılı dosyası ile tespit yaptırıldığını, davacının emir ve talimatları doğrultusunda müvekkili şirkete yaptırılan ilave işlerin işin süresini etkilediğini, davacının SGK'ya ilişkin iddialarını da kabul etmediklerini, davacının asıl yüklenici olduğu için SGK kapanışını yapmanın davacının tekelinde olduğunu, tüm gecikmelerde müvekkiline atfedilebilecek bir kusurundan kaynaklanmadığını, müvekkilinin sözleşmeye aykırı hiçbir davranışının olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekili birleşen dosyada .... Asliye Ticaret Mahkemesine verdiği dava dilekçesi ile; Davacı ile davacı şirketin arasında imzalanan 20/06/2016 tarihli eser sözleşmesi imzalanarak Bağcılar'da bulunan otel ve rezidans daire yapım işi ile ilgili alt işveren sözlemesi imzalandığını, işbu dava konusu olayda yapılması istenen, taahhüt edilen şeylerin, her türlü malzeme ile birlikte, alçıpan duvar yapılması, alçıpan tavan yapılması, saten alçı yapılması ve boya yapılmasına ilişkin olduğunu, daha sonradan ilave olarak alçı sıva işinin yapılması başta olmak üzere başkaca ilave işler istendiğini, inşaatın dış cephesinin yapılmasında davalı şirketin anlaştığı taşeron şirketin gecikmesinin müvekkilinin işe başlamasını geciktirdiğini, davalıdan kaynaklanan fiili imkansızlık nedeniyle ancak 20/06/2016 tarihinde işe başlanabildiğini, davalı tarafın başvurusu üzerine savcılık kararı ile 06/03/2018 tarihinde müvekkilinin inşaatı tahliye ettiğini, inşaatın bu aşamada %99,5'i tamamlanabildiğini, davalının emir ve talimatlarıyla müvekkiline yaptırılan ilave işlerin işin süresini uzattığını, davalı şirketten kaynaklanan gecikmeler dolayısıyla kur farkı oluştuğunu, ilave işlerin yanında kur farkının da müvekkiline ödenmesini talep ettiklerini, davalının taahhüt ettiği ödemeleri ve ilave bedelleri 2017 temmuz ayından beridir gerçekleştirmediğini, müvekkilinin ancak 2017 Temmuz ile 2018 mart ayları arasında çalıştığını, mahkemece müvekkilinin davalıdan alacaklı olduğunun tespiti ile, tespit edilen alacakların TTK'nın 1530. madde hükmü gereğince temerrüt tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faizi ve faize işletilecek %18 KDV ile birlikte davalıdan tahsiline, şimdilik 1.100.000 TL tutarındaki alacak yönünden dava konusu taşınmazda davalı şirket adına kayıtlı bağımsız bölümler üzerinden TMK.nın 893/3. maddesi gereğince müvekkili lehine olacak şekilde kanuni ipotek hakkının kesin bir şekilde tesciline, davalı adına kayıtla bağımsız bölümler üzerine yapı ipoteğine ilişkin şerh işlenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili .... Asliye Ticaret Mahkemesine verdiği cevap dilekçesi ile; öncelikle davanın ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesine, davacının 20.06.2016 tarihinde sözleşmenin imzalanmasını takiben şantiyede imalatlara başladığını ve ilk olarak alçıpan duvar işlerini yapmaya başladığını, alçıpan duvar yapılmasına engel bir durumun bulunmadığını, işbu hususun davacı işçilerine ait puantaj listeleriyle ve SGK dosya açılışı ile sabit olduğunu, çalışma alanlarının müsait olduğunu, davacı alt işveren tarafından sözleşme ve eklerindeki şartlara uygun şekilde zamanında işin tesliminin yapılmadığını, gecikmesi sebebiyle ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İŞ. sayılı dosyası üzerinden davalının ayıplı ve eksik yaptığı işlerin tespit ettirildiğini, tespit neticesinde ayıplı ifa edilen imalat bedelinin 905.460 TL, gecikme cezasının 6.255.000 TL, sözleşmeye aykırılıklar için cezanın ise 392.500 TL olduğunun tespit edildiğini, sözleşme konusu işlerin sözleşme şartlarına ve iş programına uygun olarak yapılmaması, işlerin geciktirilerek işin zamanında teslim edilmemesi, gönderilen ihtarnamelere rağmen sonuç alınamaması v.b. nedenlerden taraflar arasındaki sözleşmenin müvekkili tarafından tek taraflı olarak ... Noterliğinin 16.11.2017 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile feshedildiğini, davacının işi % 99.5 ini tamamladıkları beyanlarının abesle iştigal olduğunu, davacının iddia ettiği gibi işe başlanmasının gecikmesinin cephe işleri veya duvarla ilgisinin olmadığını, alçı işleri ek protokol ile sonradan anlaşılmış bir iş olduğunu, ana sözleşmeden ayrı bir iş kalemi olduğunu, 05.08.2016 tarihli Ek Protokol imzalandıktan sonra alçı sıva işleri de davacı tarafından yapılmaya başlandığını, alçı sıva yapılacak yerlerin çok büyük bir kısmının betonarme üzerine olduğunu, bu işlerin yapılmasına engel bir durum olmadığını, duvarı yapması gereken bizzat davacı taraf olduğundan duvar olmadığından fiili imkansızlık olduğu iddiasının gerçek dışı olduğunu, davacının tamamladığını iddia ettiği birçok işin 3. şahıs firmasına tamamlattırıldığını, davacı ile imzalanan ek protokolün kendisine zorla imzalatılmış gibi ek protokole konu işleri de işin gecikmesine sebep olarak göstermesinin kabul edilebilir bir gerekçe olmadığını, davacının dış cepheyi bahane ederek işlerin geciktiğini öne sürmesinin de aynı şekilde kabul edilebilir olmadığını, Kur farkı iddiasının da işlerin gecikmesiyle ilgisinin bulanmadığını, sözleşmenin Türk Lirası ile sabit birim fiyatları ile yapıldığını, davacının sözleşmede yer almayan maddeleri varmış gibi yazarak mahkemeyi yanıltmaya çalıştığını belirterek, davacının şartları oluşmayan Kanuni İpotek Hakkı Tescili ve Kanuni İpotek Hakkının Tescili Şerhi taleplerinin ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen davada davacı vekili Mahkememize sunduğu 17/10/2024 tarihli talep arttırım dilekçesi ile taleplerini 23.000.000 TL'ye çıkarttıklarını belirtmiş ve tamamlama harcını yatırmıştır. Asıl ve Birleşen davalar Eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak davasıdır. Mahkememizde yapılan yargılamada taraf delilleri toplanmış, savcılık dosyaları, tespit dosyaları, tapu kayıtları celp edilmiş, taraf tanıkları dinlenmiş, mahallinde keşif yapılarak bilirkişi raporları alınmıştır. Bilirkişiler İnşaat Mühendisi Prof. Dr. ..., Mali Müşavir ... ve hukukçu Prof. Dr. ...'ın hazırladıkları 04/12/2020 tarihli raporda; Taraflar arasında ... Projesi kapsamında 6.- 13. Katlar arasındaki otel kısmı ve 16.-32. Katlar arasındaki konut kısımlarının alçıpan duvar, alçıpan tavan, saten ve boya işlerinin yapımı ile ilgili olarak 20.06.2016 tarihli Alt işveren sözleşmesi imzalandığını, Sözleşme süresinin 31.12.2016 tarihinde dolmasına rağmen işin bu tarihte bitirilemediğini, İşverenin bazı projeleri geç teslim ettiğini, bazı projelerde revizyona gittiğini, malzeme seçimin de değişiklikler yaptığını, Alt işverene sözleşme dışı bir kısım imalat yaptırdığını, Eylül 2017 ayına kadar bu durumun devam ettiğini, bu nedenle gecikmeden tek başına Altişverenin sorumlu olamayacağını, Altişverenin sözleşme kapsamında bazı imalatları eksik bıraktığını, bazı imalatlarda da ayıplar olduğunu, İşverenin bu imalatı 3. Şahıs firmalarına tamamlattığını, bu imalatın bedelinin de 423.000 TL+KDV = 499.140 TL olduğunu, Asıl dosya kapsamında, eksik ve ayıplı imalat nedeni ile davalı ... hakedişinden ayrıca 392.500 TL kesinti yapılması gerektiği, Davacı İşverenin, davalı ... İnşaat firması (Altişverene) 4.074.590,47 TL ödeme yaptığını, İşverenin, Altişveren'in eksik bıraktığı ve ayıplı yaptığı imalatı 3. Kişilere tamamlatması nedeni ile Altişveren'in sözleşme konusu işleri tamamladığı sonucuna varıldığını, Altişverenin sözleşme ve protokol dışı bir takım imalat yaptığını, bunlara ilave olarak onarım ve tadilat işleri yaptığını, bu imalatların İşveren yetkilisi tarafından da kabul edildiğini, bu iki tür imalat toplamının 445.117,08 TL+KDV = 525.238,15 TL olduğunu, sonuçta Altişveren’in 90.419,27 TL alacağnın olduğu belirtmişlerdir. Bilirkişiler sunmuş oldukları 15/06/2021 tarihli ek raporlarında; Altişverenin alacaklı olduğu miktarın 93.919,21 TL olduğunu belirtmişlerdir. Rapora karşı itiraz edilmesi üzerine başka heyetten rapor alınmasına karar verilmiş bilirkişiler İnşaat Mühendisi Prof.Dr..., ..., Hukukçu Dr.Öğr. Üyesi ...ve Mali müşavir ... sunmuş oldukları 25/05/2022 tarihli raporlarında; asıl davada davalının sözleşme kapsamında yaptığı işlerin elektrik ve mekanik tesisatla ilgili işlerin birlikte yürütülmemesi gerektiği ve bu imalatların tamamlanmadığı belirlendiğinden 16.11.2017 fesih tarihi itibariyle işin gecikmesinde asıl dava davalısının sorumlu olmadığını, 01.03.2018 sözleşme tarihli ...Kardeşler şirketine ait KDV dahil 234.235,54 TL’nin eksik iş ve ayıp giderme maliyeti olarak değerlendirilebileceğini, Sözleşmeye aykırılıklar nedeni ile Mahkemenin ceza koşulu alacağına hükmetmesi halinde tutarın sözleşme bedeli ve ilave işler tutarı üzerinden %10’una tekabül eden 392.500 TL olarak hesaplandığını, davacının alacaklı olduğuna kanaat getirilmesi halinde temerrüt ihtarı olarak 16.11.2017 tarihli ihtarnamenin dikkate alınması gerektiğini, Birleşen davada davacı ... şirketinin yaptığı iş tutarının 4.631.500 TL–234.235,54 TL- 538.164,63 TL = 3.859.099,83 TL olduğunu, 3.518.149,07 TL mali inceleme ile tespit edilen ödemelerin mahsubu ile 340.950,76 TL. alacağı olduğunu, Sözleşmede birim fiyatların TL olarak düzenlendiğini, döviz cinsinden bir birim fiyat hesap edilmediğini, sözleşmede fiyat farkı ödeneceğine dair de bir düzenleme yapılmadığını, bu nedenle bu husustaki taleplerin değerlendirmesinin Mahkemeye ait olduğunu, Mahkemece bu taleple ilgili fiyat farkı ödenmesine hükmedilmesi halinde 663.986,93 TL kadar fiyat farkı oluşacağını belirtmişlerdir. Rapora itiraz üzerine bilirkişilerden ek rapor alınmış, hazırlanan 26/12/2022 tarihli ek raporda; kök rapordan farklı olarak asıl davada davacı/karşı davalının eksik ve ayıplara ilişkin sadece 127.563,56TL talep edebileceğini, bu nedenle birleşen davada davalı /karşı davacının yaptığı iş tutarının 4.631.500 TL–127.563,56 TL-538.164,63 TL= 3.965.771,81 TL olduğunu, 3.518.149,07 TL mali inceleme ile tespit edilen ödemelerin mahsubu ile davalı/karşı davacının 447.622,74TL alacaklı olduğu" belirtmişlerdir. İki farklı heyetten alınan kök ve ek raporlardan sonra tarafların rapora itirazları üzerine bu kez yeni bir heyetten rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişiler İnşaat Mühendisi Prof. Dr. ..., Hukukçu Prof. Dr. ... ve Mali müşavir... sundukları 10/01/2024 tarihli raporda; tarafların 20/06/2016 tarihinde eser sözleşmesi imzaladıklarını, sözleşmenin 6. maddesine göre sözleşme konusu işin 31/12/2016 tarihinde tamamlanarak teslim edileceği, davacının davalıya gönderdiği 06/11/2017 tarihli ihtarname ile sözleşmesi feshettiğini, sözleşmenin feshedilmesinden sonra davalının inşaat alanını terk etmediğini, inşaat sahasında kalmaya devam ettiğini ve kolluk vasıtasıyla 06/03/2018 tarihinde uzaklaştırıldığını, sözleşme konusu işlerin yapımındaki gecikmelerin nedeninin davalı/alt yükleniciden kaynaklanmadığını, davacı/işverenden ve onun inşaatın yapımında görevlendirdiği diğer alt yüklenicilerden kaynaklandığını, bu durumda davacı/işveren tarafından sözleşmenin haksız olarak feshedildiğini, Davalının davacıya Gecikme Cezası ödeme yükümlülüğü altına girmesi için, gecikmenin davalıdan kaynaklanması (davalının kusurundan kaynaklanması) gerektiğini, ancak yukarıda belirttiğimiz Teknik Tespitlere göre, gecikmenin davalıdan kaynaklandığını, bu sebeple, davalının davacıya, yukarıda belirtilen sözleşme hükmüne istinaden Gecikme Cezası ödeme yükümlülüğü altına girmediğini, dolayısıyla da davacının davalıdan, Gecikme Cezası Alacağına hak kazanamadığı, (davacının davalıdan Gecikme Cezası Alacağının bulunmadığı) kanaatine varıldığını, Teknik Değerlendirmeler birlikte göz önünde bulundurulduğunda; davacı/işveren tarafından sözleşmenin haksız olarak feshedilmesinden sonra da davalı/alt yüklenicinin sözleşme konusu işleri yapmaya devam ettiğini ve davacı tarafından Kolluk vasıtasıyla inşaat alanından çıkartıldığını, 06.03.2018 tarihi itibariyle, giderilmeleri için 127.563,56 TL giderim bedeli harcanmasını gerektiren eksik ve ayıplı iş bırakmış olduğunu, yani çok az miktarda ayıplı ve eksik iş bırakmış olduğunu, davacı tarafından inşaat alanından Kolluk vasıtasıyla çıkartılmamış olsaydı bu az miktardaki ayıplı ve eksik işi giderilmesinin mümkün olabileceğinin değerlendirildiğini, bu degerlendirmeler sonucunda da; davalının sözleşmeyle üstlenmiş olduğu işleri tamamlamasını beklemeden sözleşmeyi “haksız olarak feshetmiş” ve davalı/alt yükleniciyi Kolluk vasıtasıyla inşaat alanından çıkartmış olan davacı/işverenin, az miktardaki ayıplı ve eksik işin giderilmesi için yapması gereken masraf harcaması tutarının tazminini davalı/alt yükleniciden talebe hak kazanamayacağını kanaatine varıldığını, davalının sözleşmeyle üstlenmiş olduğu işleri tamamlamasını beklemeden sözleşmeyi “haksız olarak feshetmiş” ve davalı/alt yükleniciyi Kolluk vasıtasıyla inşaat alanından çıkartmış olan davacı/işverenin, ayıplı ve eksik işin giderilmesi için yapması gereken masraf harcaması tutarının tazminini davalı/alt yükleniciden talebe hak kazanamayacağı kanaatine varıldığını, aynı gerekçelerle; davacı/işverenin davalı/alt yükleniciden söz konusu Cezai Şartı (Sözleşmeye Aykırılık Cezasını) da talebe hak kazanamayacağı kanaatine varıldığını, birleşen dava yönünden Mahkemece görevlendirilecek bir Mimar Bilirkişi tarafından, birleşen davanın davacısı/alt yüklenicinin sözleşme kapsamı dışında işler (ilave işler, Ek İşler) yapmış olup olmadığı ve eğer yapmış ise bunların yapıldıkları tarihteki (kanaatimce sözleşmenin feshedildiği 16.11.2017 tarihindeki) “piyasa fiyatlarının” bedellerinin tespit edilmesi uygun olacağını belirtmişlerdir. Bilirkişi heyetine Mimar bilirkişinin eklenmesi suretiyle bilirkişi heyetinden ek rapor alınmıştır. Bilirkişiler düzenlemiş oldukları 16/08/2024 tarihli raporlarında; 16.11.2017 Fesih tarihi itibariyle; Birleşen Dava Davacısı Yüklenici ... firması yönünden; sözleşme kapsamında artan miktarlar ve tutanaklı işler yönünden iş bedelleri (işverene maliyet) 1.630.312,91 TL + KDV olarak hesaplandığını, Sözleşme süresinin uzamasından dolayı, 5 No.lu hakedişten itibaren 15.06.2021 tarihli Bilirkişi ek Raporunda KDV hariç hak ediş tutarları üzerinden enflasyon katsayısı üzerinden maliyet artışlarına ulaşılması teknik olarak da benimsendiğini ve 374.217,08 TL +KDV tutar olabileceği kanaatine varıldığını, İş bitim tarihi itibari ile gerçekleşen iş bedeli hesabının; Sözleşme keşif listesi, gerçekleşen işler 3.442.127,24 TL + KDV artan miktarlar ve tutanaklı işler yönünden iş bedelleri 1.630.312,91 TL + KDV Fiyat farkı 374.217,08 TL + KDV Toplam 5.446.657,23 TL + KDV olacağını belirtilmişlerdir. Bilirkişiler hazırladıkları 20/12/2024 tarihli ek raporlarında; Gerçekleşen ve Fatura edilmeyen Hakediş KDV Dahil Tevkifat Mahsup Edilmiş Halinin: 556.693,89 TL %3 STOPAJI -16.947,59 TL, Davacının Defterlerde Kalan Alacağının: -21.358,14 TL olduğundan kalan alacağın 518.388,16 TL olduğunu, Artan miktarlar ve tutanaklı işler yönünden iş bedellerinin KDV Dahil Tevkifat Mahsup Edilmiş Halinin: 1.865.077,97 TL %3 STOPAJI -48.909,39 TL kalan alacağın 1.816.168,58 TL, fiyat farkının 441.576,15 TL olduğunu, buna göre davacının alacağının 2.776.132,89 TL olduğu belirtilmişlerdir. Mahkememizce toplanan tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında 20/06/2016 tarihli altişveren sözleşmesi imzalandığı, bu sözleşmenin davacı/işveren ... San. ve Tic. A.Ş. tarafından gönderilen 16/11/2017 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarname ile feshedildiği, asıl davada davacı ... San. ve Tic. A.Ş.nin; sözleşme konusu işin yapımında gecikme olması nedeniyle cezai şart alacağı, sözleşme konusu işlerin ayıplı ve eksik yapılması nedeniyle uğranılan zararın tazmini ve sözleşmeden kaynaklanan borçlara aykırı davranılması sebebiyle cezai şart alacağı talep ettiği, birleşen davada ise; alt yüklenici şirket ... Turizm İnşaat Otomotiv Nakliye San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından açılan davada sözleşmeden kaynaklanan bakiye iş bedeli alacağının, sözleşme dışı ilave yapılan işlerden kaynaklanan alacağının, işin yapım süresinin uzamasından kaynaklanan maliyet artışı alacağının tahsilini ayrıca kanuni ipotek tesis edilmesini talep ettiği anlaşılmıştır. Taraflar arasındaki 20/06/2016 tarihli altişveren sözleşmesinin incelenmesinde; sözleşmenin 4. maddesinde; altişveren ... Turizm İnşaat Otomotiv Nakliye San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin ... ... mevkiinde bulunan ... projesinin inşaat işleri kapsamında bulunan alçıpan duvar, alçıpan tavan, saten alçı ve boya işlerini üstlendiği, sözleşmenin 5. maddesinde sözleşme bedelinin 3.750.000 TL olduğu, metrajların değişmesine paralel olarak sözleşme bedelinin değişebileceğinin düzenlendiği, sözleşmenin 6. maddesinde işe 20/06/2016 tarihinde başlanacağı ve 31/12/2016 tarihinde tamamlanıp teslim edileceğinin düzenlendiği, sözleşmenin 20. maddesinde iş miktarının artması ya da eksilmesinin, 21. maddesinde sözleşmede meydana gelebilecek değişikliklerin, 22. maddesinde sözleşme bedelinde meydana gelebilecek değişikliklerin, 35. maddesinde hakediş ödemelerinin, 48. maddesinde cezai şartlarının düzenlendiği görülmüştür. Davacı işveren ... San. ve Tic. A.Ş. tarafından yüklenici şirkete gönderilen 16/11/2017 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarname ile üstlenilen yükümlülüklerin yerine getirilmemesi sebebiyle sözleşmenin feshedildiğinin bildirildiği, sözleşmenin feshedilmesinden sonra davalı yüklenici şirketin inşaat alanını terk etmemesi üzerine 06/03/2018 tarihinde kolluk güçleri vasıtasıyla davalı şirket çalışanlarının inşaat alanından uzaklaştırıldıkları anlaşılmıştır. Mahkememizce toplanan deliller, dinlenen tanık beyanları ve bilirkişi raporlarına göre; sözleşme konusu işlerin yapımındaki gecikmenin davalı/alt yükleniciden kaynaklanmadığı, davacı/işverenden ve işverenin inşaatın yapımında görevlendirdiği diğer taşeronlardan kaynaklandığı ve davalı/alt yüklenicinin işin büyük bir kısmını tamamlamış olduğu anlaşıldığından sözleşmenin davacı/işveren tarafından haksız olarak feshedildiği sonuç ve kanaatine varılmıştır. Davacı/işveren, davalı/alt yükleniciden işin yapımında gecikme nedeniyle cezai şart alacağı ve sözleşmeden kaynaklanan borca aykırılık nedeniyle cezai şart alacağı ve işlerin ayıplı ve eksik yapılmasından kaynaklanan zararın tazmini talebinde bulunmuştur. Taraflar arasındaki sözleşmenin 6. maddesinde sözleşme konusu işin 31/12/2016 tarihinde tamamlanarak teslim edileceği, 48/e maddesinde tamamlama tarihinde işlerin bitirilmemesi halinde geçirilen her gün için 22.500 TL gecikme cezası ödeneceği, ayrıca 48 nolu maddenin sözleşmeye aykırılık için cezai şart bölümünde sözleşmeye aykırılık olması halinde keşif bedelinin %10'una kadar cezai şart ödeneceği düzenlenmiştir. TBK.nın 179/1. maddesinde Cezai Şart düzenlenmiştir. Davalının, sözleşmenin 48. maddesi uyarınca davacıya gecikme cezası ödeme yükümlülüğü altına girmesi için, gecikmenin davalıdan kaynaklanması gerekmektedir. Ancak gecikmenin davalı/yüklenici firmadan kaynaklanmadığı, davacı/işverenden ve işverenin inşaatın yapımında görevlendirdiği diğer taşeronlardan kaynaklandığı, bu nedenle davalının davacıya, sözleşme hükmüne istinaden gecikme cezası ödeme yükümlülüğü altına girmediği anlaşıldığından, gecikmeden dolayı cezai şart alacağı ve sözleşmeden kaynaklanan borçlara aykırı davranılması sebebiyle cezai şart alacağı taleplerinin reddine karar verilmiştir. Teknik Değerlendirmeler birlikte göz önünde bulundurulduğunda; davacı/işveren tarafından sözleşmenin haksız olarak feshedilmesinden sonra da davalı/alt yüklenicinin sözleşme konusu işleri yapmaya devam ettiği ve davacı tarafından Kolluk vasıtasıyla inşaat alanından çıkartıldığı 06.03.2018 tarihi itibariyle, 127.563,56 TL giderim bedeli harcanmasını gerektiren eksik ve ayıplı iş bırakmış olduğu, yani çok az miktarda ayıplı ve eksik iş bırakmış olduğu, davacı tarafından inşaat alanından Kolluk vasıtasıyla çıkartılmamış olsaydı bu az miktardaki ayıplı ve eksik işi giderilmesinin mümkün olabileceği anlaşıldığından, davacı/işverenin, az miktardaki ayıplı ve eksik işin giderilmesi için yapması gereken masraf harcamasını davalı/alt yükleniciden talebe hak kazanamayacağı sonuç ve kanaatine varımıştır. Açıklanan nedenlerle davacı/işveren ... San. ve Tic. A.Ş.'nin sözleşmeyi haksız olarak feshettiği, sözleşmeden kaynaklanan cezai şart alacağı, ayıplı ve eksik iş nedeniyle alacak talebinin yerinde olmadığı anlaşıldığından asıl davanın reddine karar verilmiştir. Birleşen davada yüklenici ... Turizm İnşaat Otomotiv Nakliye San. ve Tic. Ltd. Şti..'nin sözleşmeden kaynaklanan iş bedeli alacağı, ilave işlerden kaynaklanan alacak, işin yapım süresinin uzamasından kaynaklanan maliyet artışı alacağının tahsiline ve işveren adına kayıtlı bağımsız bölümler üzerine kanuni ipotek tesis edilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Mimar bilirkişinin eklenmesi suretiyle alınan bilirkişi ek raporlarında da belirtildiği üzere; yüklenici şirket ... Turizm İnşaat Otomotiv Nakliye San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin sözleşme kapsamında gerçekleştirdiği işler nedeniyle KDV'li alacağının 3.937.793,56 TL olduğu bu alacaktan ödenen hakediş tutarı 3.381.099,67 TL'nin mahsubundan sonra kalan miktarın 556.693,89 TL olduğu bu miktarın %3 stopajı olan 16.947,59 TL ile davacının defterlerinde kalan alacağı 21.358,14 TL'nin mahsubundan sonra sözleşme kapsamında yapılan işlerden kaynaklanan alacağın 518.388,16 TL olduğu, ilave işler için talep edilebilecek miktarın 1.865,077,97 TL - 48.909,39 TL (%3 stopaj) = 1.816.168,58 TL olduğu işin yapım süresinin uzamasından kaynaklanan maliyet artışı alacağının 441.576,15 TL olduğu, buna göre yüklenici ... Turizm İnşaat Otomotiv Nakliye San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin toplam alacağının 2.776.132,89 TL olduğu anlaşıldığından birleşen davanın kısmen kabulüne, bu miktar alacağın temerrüt tarihi olan 30/12/2017 tarihinden itibaren hesaplanacak ticari temerrüt faizi ve faizin KDV'si ile birlikte tahsiline fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmiştir. TMK'nın 893/3. maddesinde; tescile tabi kanuni ipotekler arasında bir taşınmaz üzerinde yapılan yapı veya diğer işlerde malzeme vererek veya vermeden emek sarf ettikleri için malzeme ve emek karşılığı olarak malik ve yükleniciden alacaklı olan alt yüklenici veya zanaatkarların kanuni ipotek hakkının tescilini isteyebileceği düzenlenmiştir. Birleşen davada davacı yüklenici şirketin alacağı taşınmaz üzerinde yapılan eser sözleşmesinden kaynaklandığından kanuni ipotek talebinin yerinde olduğu anlaşılmış ve celp edilen tapu kayıtlarına göre davalı şirket adına kayıtlı bağımsız bölümler üzerine birleşen davanın davacısı şirket alacağı miktarı oranında kanuni ipotek tesisine karar verilmiştir. H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Asıl davanın reddine, 2-Birleşen davanın kısmen kabulü ile; a) 2.776.132,89 TL alacağın temerrüt tarihi olan 30.12.2017 tarihinden itibaren hesaplanacak ticari temerrüt faizi ve faizin KDV’si ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin alacak talebinin reddine, b) Davacının kanuni ipotek talebinin kabulü ile; ... ili, ... ilçesi, ... mahallesi, 2303 ada, 20 parsel sayılı taşınmazın davalı adına kayıtlı; 14. Kat 5 nolu bağımsız bölüme, 14. Kat 6 nolu bağımsız bölüme, 15. Kat 11 nolu bağımsız bölüme, 15. Kat 15 nolu bağımsız bölüme, 16. Kat 21 nolu bağımsız bölüme, 16. Kat 23 nolu bağımsız bölüme, 16. Kat 25 nolu bağımsız bölüme, 17. Kat 29 nolu bağımsız bölüme, 17. Kat 31 nolu bağımsız bölüme, 17. Kat 33 nolu bağımsız bölüme, 18. Kat 38 nolu bağımsız bölüme, 18. Kat 39 nolu bağımsız bölüme, 18. Kat 42 nolu bağımsız bölüme, 20. Kat 58 nolu bağımsız bölüme, 20. Kat 59 nolu bağımsız bölüme, 21. Kat 65 nolu bağımsız bölüme, 23. Kat 89 nolu bağımsız bölüme, 24. Kat 95 nolu bağımsız bölüme, 25. Kat 104 nolu bağımsız bölüme, 27. Kat 121 nolu bağımsız bölüme, 27. Kat 122 nolu bağımsız bölüme, 20. Kat 60 nolu bağımsız bölüme, Zemin. Kat 168 nolu bağımsız bölüme, 2. Kat 201 nolu bağımsız bölüme, Davacının 2.776.132,89 TL alacağı için kanuni ipotek hakkının tesciline, c)Kısa kararın bir örneğinin İİK.nın 28. maddesi gereğince Bağcılar Tapu Müdürlüğüne gönderilmesine, 3-ASIL DAVA YÖNÜNDEN; a)Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre alınması gereken 615,40 TL harcın peşin alınan 5.997,13 TL harçtan mahsubu ile geriye kalan 5.381,73 TL.nin karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine, b)Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 56.000 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine, c)Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde barıkalmasına, d)Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine, 4-BİRLEŞEN DAVA YÖNÜNDEN; a)Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre alınması gereken 189.637,64 TL harcın, peşin alınan 18.785,25 TL harç ile 374.000 TL ıslah harcı toplamı olan 392.785,25 TL'den mahsubu ile artan 203.147,61 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine, b)Davacı tarafından yatırılan 35,90 TL başvurma harcı ve karar ve ilam harcından mahsup edilen 189.637,64 TL harç olmak üzere toplam 189.673,54 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, c)Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 365.374,62 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, d)Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince davanın ret edilen kısmına göre hesaplanan 810.238,67 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, e)Davacı tarafından yapılan; 56.000 TL bilirkişi ücreti, 384,90 TL Keşif Harcı, 2.700 TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar olmak üzere toplam 59.084,90 TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranı dikkate alınarak 7.131,63 TL sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacı üzerinde bırakılmasına, f)Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine, Taraf vekillerinin ve asıl davada davalı-birleşen dava davacı şirket yetkilisinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Mahkememize sunulacak veya gönderilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere oybirliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 06/02/2025

Başkan ... e-imzalıdır Üye ... e-imzalıdır Üye ... e-imzalıdır Katip ... e-imzalıdır