İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2017/636 E. 2020/98 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2017/636
- Karar No
- 2020/98
- Karar Tarihi
T.C. ANTALYA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2017/636 Esas KARAR NO : 2020/98
DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) DAVA TARİHİ : 02/11/2017 KARAR TARİHİ : 06/02/2020
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA:Davacı vekili ... tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin babası muris ...'in ... tarihinde davalının çarpması sonucu vefat eden ...'a yardıma geldiği sırada ... istikametinden hızla gelen davalı ...'in yönetimindeki ... plakalı aracın çarpması sonucu genel beden ve kafa travmasına bağlı çoklu kod ekstremite kemik kırıklarıyla birlikte gelişen kafa içi ve göğüs bölgesinin travmatik değişimler sonucu vefat ettiğini, davalı sürücünün müvekkilinin murisine çarptıktan sonra olay mahallinden kaçtığını, yürütülen soruşturma neticesinde çarpma sonucu aracının kırılan aynası ve hasarlı parçalar ve sanğın aracında meydana gelen hasarlar karşılaştırılarak ... plakalı aracın sürücüsünün ... olduğunun tespit edildiğini, davalının ... tarihinde tutuklanmış ve hakkında Antalya ... Ağır Ceza Mahkemesinin .../... Esas, ../... Karar sayılı dosyası ile taksirli ölüme neden olma suçundan açılan kamu davasında Adli Tıp Kurumundan alınan bilirkişi raporuna göre davalının asli kusurlu olduğununun belirlendiğini ve mahkumiyetine karar verildiğini, müvekkilinin kaza sonucu babasının yokluğu nedeniyle çok sarsıldığını beyanla; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davalı sigorta şirketinin sigorta poliçesi ve maddi tazminattan sorumlu tutulması kaydı ile maktül muris ...'ın ölümü nedeni ile kızı ... için ... TL, manevi tazminat ile değeri bilirkişilerce tespit edilecek maddi tazminatın kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine, müvekkilinin babasının ölümü nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatının bilirkişi incelemesi sonucu tespit edilecek maddi tazminatın(şimdilik ... TL üzerinden harç yatırılmıştır.) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, belirlenecek maddi ve manevi tazminat taleplerinin kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, dava sonunda haklarının zayi olmaması için kazaya karışan ve karşı tarafa ait olan ... plakalı aracın trafik kaydı üzerine devrin önlenmesi için ihtiyati haciz kararı verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı tarafa usulüne uygun meşruhatlı davetiyeler tebliğ edilmiş, cevap vermeyerek davanın reddini istemişlerdir. DELİLLER : Dosyada tüm deliller toplanmış, Antalya ... Ağır Ceza Mahkemesinin .../... Esas, .../... Karar sayılı dosyası celp edilmiş, dosya tarafların kusur oranlarının tespiti için Ankara Adli Tıp Kurumuna gönderilmiş, ve Mahkememize sunulan ... tarihli adli tıp raporunda özetle; "...A-)Sürücü ...’in %60 (yüzde altmış) oranında kusurlu olduğuna, B-)Davacı yakını ... ...’in kendi ölümü olayında %40 (yüzde kırk) oranında kusurlu olduğu" 'nu bildirir rapor sunulmuştur. Dosya davacı tarafın maddi tazminat miktarının belirlenmesi için aktüerya bilirkişisi ...'a tevdii edilmiş, bilirkişi tarafından dosyaya sunulan ... tarihli raporda, "... ... tarihinde trafik kazası sonucu, hayatını kaybeden ...'in Davacı kızı ...’in destekten yoksun kalma zararı ...(TL), olarak hesaplandı. Dava dışı hak sahibi kızı ... ve anne babanın hakları saklı tutuldu. Hak sahiplerinin toplam zararının poliçe limitlerini aşmadığı tespit edildi." şeklinde tespit ve rapor edilmiştir. Dosya davalı vekilinin itirazları doğrultusunda önceki rapor hazırlayan bilirkişiye tevdii edilmiş, bilirkişi ... ... tarihli ek raporda; "... ... tarihinde trafik kazası sonucu, hayatını kaybeden ...'in Davacı kızı ...’in destekten yoksun kalma zararı, davalı sigorta ödeme tarihi verilerine göre hesaplandı, ödemenin zararı karşılanmadığı tespit edildi. Hesap tarihi (kök rapor ...) verilerine göre zarar ...(TL) olup, davalı sigorta ödemesinin güncellenmiş değeri mahsup edildikten sonra bakiye zarar ...(TL) olarak belirlendi. Dava dışı hak sahibi kızı ... ve anne babanın hakları saklı tutuldu. Hak sahiplerinin toplam zararının poliçe limitlerini aşmadığı tespit edildi."şeklinde tespit ve rapor edilmiştir. Davacının davasını ıslah ederek maddi tazminat değerini ... TL olarak arttırdığı görüldü. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE: Dava, TBK 49 vd. Maddelerine dayalı haksız fiil niteliğindeki ölümlü trafik kazası nedeniyle kusurlu olduğu belirtilen işleten-sürücü ve ZMMS aleyhine açılan destekten yoksun kalma tazminatı ile sigorta şirketi dışındaki işleten-sürücü aleyhine açılan manevi tazminat istemine ilişkindir. 2918 Sayılı Kanunun 90. maddesinde "zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır." düzenlemesi mevcuttur. Destekten yoksun kalma tazminatı 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 53. Maddesinde düzenlenmiş olup, aynı maddede ölüm halinde ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları zararların tazmin edilmesi gerektiği hüküm altına alınmıştır. Görülmektedir ki, destekten yoksun kalma tazminatının konusu, desteğin yitirilmesi nedeniyle yoksun kalınan zarardır. Buradaki amaç, destekten yoksun kalanların desteğin ölümünden önceki yaşamlarındaki sosyal ve ekonomik durumlarının korunmasıdır. Olaydan sonraki dönemde de, destek olmasa bile, onun zamanındaki gibi aynı şekilde yaşayabilmesi için muhtaç olduğu paranın ödettirilmesidir. Haksız bir eylem sonucu desteğini yitiren kimse uğradığı zararın ödetilmesini isteyebilir. Ancak, destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilmesi için öncelikle, ölen ile destekten yoksun kalan arasında maddi yönden düzenli ve eylemli bir yardımın varlığı gerekir. Türk Borçlar Kanunu’nun 53.maddesinde sözü geçen destek kavramı hukuksal bir ilişkiyi değil, eylemli bir durumu hedef tutar ve ne hısımlığa ne de yasanın nafaka hakkındaki hükümlerine dayanır; sadece eylemli ve düzenli olarak geçimini kısmen veya tamamen sağlayacak şekilde yardım eden ve olayların olağan akışına göre eğer ölüm vuku bulmasaydı, az çok yakın bir gelecekte de bu yardımı sağlayacak olan kimse destek sayılır. O halde destek sayılabilmek için yardımın eylemli olması ve ölümden sonra da düzenli bir biçimde devam edeceğinin anlaşılması yeterli görülür. Bununla birlikte destekten yoksun kalan kimse devamlı ve gerçek bir ihtiyaç içerisinde bulunmalıdır. Genel olarak bakım ihtiyacı, sosyal düzeye uygun olan yaşamın devamını sağlamak için gerekli olanaklardan yoksun kalmayı anlatır. Eğer ölenin eylemli olarak baktığı davacı, ölüm yüzünden bu bakımın sağladığı yaşama düzeyinin altına düşmüş olursa, ihtiyaç bulunma koşulu gerçekleşmiş sayılır. Burada önemli olan, destekten yoksun kalan kimsenin ve ailesinin temsil ettiği sosyal ve ekonomik düzeye göre normal karşılanan giderlerdir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 21.04.1982 gün, 979/4-1528 E., 1982/412 K. sayılı kararı). Diğer taraftan, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun 06.03.1978 tarih ve 1/3 sayılı kararının gerekçesinde de: "Destekten Yoksun Kalma Tazminatının eylemin karşılığı olan bir ceza olmayıp, ölüm sonucu ölenin yardımından yoksun kalan kimsenin muhtaç duruma düşmesini önlemek ve yaşamının desteğin ölümünden önceki düzeyde tutulması amacına yönelik sosyal karakterde kendine özgü bir tazminat olduğu” hususu vurgulanmış; Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 30.11.2005 gün ve 2005/4-648 E.-2005/691 K. sayılı ilamında da aynı esaslar benimsenmiştir. Aynı kanunun 55.maddesinde de, "Destekten yoksun kalma zararları ile bedensel zararlar, bu Kanun hükümlerine ve sorumluluk hukuku ilkelerine göre hesaplanır. Kısmen veya tamamen rücu edilemeyen sosyal güvenlik ödemeleri ile ifa amacını taşımayan ödemeler, bu tür zararların belirlenmesinde gözetilemez; zarar veya tazminattan indirilemez. Hesaplanan tazminat, miktar esas alınarak hakkaniyet düşüncesi ile artırılamaz veya azaltılamaz..." şeklinde tazminatın belirlenmesine ilişkin esaslar belirtilmiştir. Somut olay yukarıdaki açıklamalar ışığında değerlendirildiğinde; davalı/sürücü ...'in yönetimindeki aracın kusuruyla davacının babasının kullandığı araca çarpması sonucu kazanın meydana geldiği anlaşılmış olup, meydana gelen kaza nedeniyle davalı sürücünün ve sigorta şirketinin davacıya karşı sorumlu olduğu kanaatine mahkememizce varılmıştır. Mahkememizin bu kabulü doğrultusunda; hüküm kurmaya ve denetime elverişli oluşa ve yasaya uygun, kusur ve aktüerya bilirkişi raporları sonucu davacının kaza nedeniyle maddi zararının ... TL olduğunun kabulüne karar vermek gerekmiştir. Manevi tazminat davası yönünden değerlendirme: 6098 sayılı TBK'nun 49. maddesinde ''Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.'' Aynı yasanın 56/2 maddesine göre ''...ölüm hâlinde...ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir.'' Hakimin manevi zarar adı ile zarar görene verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin Duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 26.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Manevi tazminatın tutarını belirleme görevi hakimin takdirine bırakılmış ise de hükmedilen tutarın uğranılan manevi zararla orantılı, duyulan üzüntüyü hafifletici olması gerekir. Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları tarafların sosyal ve ekonomik durumları paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu olayın ağırlığı olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması, gelişen hukuktaki yaklaşıma da uygun olarak tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranda manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. ( HGK 23.6.2004, 13/291-370) Yukarıdaki kanun maddesi, emsal içtihat ve açıklamalarda belirtilen ilkeler çerçevesinde davalının kazadaki ağır kusuru, davacının kaza sonucu babasını kaybetmesi nedeniyle uğradığı acı birlikte değerlendirilerek davacı lehine takdiren ... TL manevi tazminata karar vermek gerekmiştir. Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde maddi tazminat davası ile manevi tazminat davasının kısmen kabulüne kısmen reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Ayrıntısı gerekçeli kararda açıklanacağı üzere; 1-Davacının davasının KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE, Maddi tazminat davasının kısmen kabulü, kısmen reddi ile, ... TL maddi tazminatın davalı sigorta şirketi açısından dava tarihi, diğer davalı ... açısından kaza tarihinden (...) itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, 2-Manevi tazminat davasının kısmen kabulü, kısmen reddi ile, ... TL manevi tazminatın davalı ...'dan kaza tarihinden (...) itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile, davacıya verilmesine, fazlaya ilişin istemin reddine, 3-Harçlar Yasası uyarınca maddi tazminat davası yönünden alınması gereken ... TL karar ve ilam harcından peşin alınan ... TL. Harç ile tamamlanarak alınan ... TL harçtan düşüldükten sonra bakiye ... TL harcın davalılardan tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA, 4-Harçlar Yasası uyarınca manevi tazminat davası yönünden alınması gereken ... TL.karar ve ilam harcından peşin alınan ... TL harç düşüldükten sonra bakiye ... TL harcın davalı ...'den tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA, 5-Davacı maddi tazminat davasında kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince maddi tazminat davası yönünden hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE, 6-Davacı manevi tazminat davasında kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince manevi tazminat davası yönünden hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalı ...'den alınarak davacıya VERİLMESİNE, 7-Davalı sigorta şirketi kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Gereğince hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı sigorta şirketine VERİLMESİNE, 8-Davacı tarafından maddi tazminat davası için yapılan ... TL davetiye, ... TL müzekkere, ... TL bilirkişi, adli tıp gideri toplamı olan ... TL yargılama giderinden harcın tamamından davalılar sorumlu olmak kaydıyla davanın kabul oranı gözetilerek ... TL gider ile ... TL ilk dava masrafı ve ... TL tamamlanarak harç toplamı olan ... TL giderin davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE, 9-Davacı tarafından manevi tazminat davası için yapılan ... TL davetiye giderinden harcın tamamından davalı ... sorumlu olmak kaydıyla davanın kabul oranınca hesaplanan ... TL ile ... TL ilk dava masraf toplamı ... TL 'nin davalı ...'den alınarak davacıya VERİLMESİNE, 10- Artan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE, Dair, davacı vekilinin yüzüne diğer davalıların yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.06/02/2020
Katip ... ¸E- İmzalı
Hakim ... ¸E- İmzalı