Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2017/435 E. 2022/1071 K.

T.C. ADANA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ T.C. ADANA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : ... Esas KARAR NO : 2022/1071

BAŞKAN : ... ... ÜYE : ... ... ÜYE : ... ... KATİP : ... ...

DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ... - [... DAVALILAR : 1- ... - ... ... 2-... - ... .. 3- ... - ... DAVA : Ticari Şirket (Tasfiyeye İlişkin) DAVA TARİHİ : 12/07/2016 KARAR TARİHİ : 06/12/2022 YAZIM TARİHİ :... Mahkememizde görülmekte olan Adi Şirket (Tasfiyeye İlişkin) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin davalılardan ... Adi ortaklığı ile aralarında cari hesap ilişkisi bulunduğunu, müvekkili tarafından adi ortaklığa satışı yapılan malların ortaklığın ihale aldığı Milli Savunma Bakanlığı'na bağlı Isparta Askeri Birliği ve Adana Büyükşehir Belediye Başkanlığı' na teslim edildiğini, davalı ... Ortaklığının Adana Büyükşehir Belediyesi Satın Alma Daire Başkanlığı'nın ... ihale kayıt numaralı ekmeklik buğday unu alımı konulu ihalesinin ve Milli Savunma Bakanlığı'nın ... ihale kayıt nolu hazır yemek hizmeti konulu ihalesinin tedarikçisi olduğunu, vekil eden şirketten ortaklık adına satın alınan malların adi ortaklığın ihalesini aldığı birimlere teslim edildiğini, davalılardan ... AŞ yetkilisi ve adi ortaklığın temsilcisi pozisyonunda bulunan ... tarafından, satın alınan mallar karşığında 2 adet çek teslim edildiğini ve çeklerin karşılıksız çıktığını, bu çekler hakkında icra takibi başlattıklarını ve takibin kesinleştiğini, icra takibi neticesinde ... nin kişisel mal varlığına başvurulmasına rağmen üzerine kayıtlı mal varlığı bulunmadığından adi ortaklığın Milli Savunma Bakanlığı İzmir Tedarik Bölge Başkanlığı neznindeki istihkak ve hak edişlerinin bulunduğunun tespit edilmesi üzerine icra dosyalarından ... AŞ nin adi ortaklıktaki kar payı ve tasfiye payı ile kurum nezdinde oluşan ödemeden hissesine düşen miktarına haciz konulması için müzekkere yazıldığını, ancak davalılardan ... Adi Ortaklığı'ndaki kar payı ve tasfiye payı ile ortaklara ödenecek miktar henüz belirlenmemiş olduğundan vekil eden firmanın alacağına kavuşabilmesi için bu davayı açtıklarını belirterek davanın kabulü ile davalı ... Adi Ortaklığının hükmen feshine, feshedilen ortaklığın tasfiye edilmesine, tasfiye memuru tayini ile davalı şirketlerin ortaklıktaki kar ve tasfiye paylarının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ; Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalılar .... ve ... Yem. Hayv. Gıda Tem. Teks. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin ticari faaliyette bulunan birer tacir olduğunu, aynı şekilde ortaklığında bir ticari işletme olduğunu ve vergi numarasının bulunduğunu, adi ortaklık bir ticari işletme işletiyorsa ortakları tacir olacağından görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olacağını, davanın konusunun davacı Mersin ve davalı tacirler arasındaki ticari ilişki neticesinde takibe konu çeklerden kaynaklandığından görevsizlik nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, Adi Ortaklık ile davacı arasında ticari ilişki bulunmadığını, davacının bakliyatları ... A.Ş.'ne sattığını, ... A.Ş. 'nin de malları adi ortaklığa sattığını, çeklerin ... A.Ş. tarafından düzenlendiğini, davacının bu çeklerden dolayı her iki davalı hakkında icra takibi başlattığını, davacının bu konuda iyi niyetli olmadığını, ortaklığın alacaklılarının ve borçlularının, ortakların alacak ve borçlarından ayrı olduğunu, adi ortaklığın 27/05/2016 tarihinde sona erdiğini, zaten tasfiye edildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE; Dava ilk olarak Adana Asliye Hukuk Mahkemesi'nde açılmış, Adana 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... E ... K sayılı görevsizlik kararı ile mahkememize gönderilmekle, yargılamaya mahkememizde bakılmıştır. Mersin 4. İcra Dairesi'nin ... E sayılı dosyasında, 09/01/2018 tarihinde davacıya, adi ortaklığın fesih, kar ve tasfiye payının tespiti için dava açmak, mahkememizin ... E sayılı dosyasını takip etmek üzere yetki verilmiştir. .... ve ... Yem. Hayv. Gıda Tem. Teks. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. arasında Adana 11. Noterliği'nde 14/05/2015 tarihli ... yevmiye numaralı iş ortaklığı sözleşmesi imzalanarak 1 yıl süreli bir adi ortaklık oluşturulmuştur. Sözleşmenin 3. Maddesi gereğince; ortaklığın süresi 27/06/2015 tarihinden itibaren 1yıldır. Adi ortaklık, MSB Ankara Tedarik Bölge Başkanlığı Bağlıları ve Müsteşarlığın hazır yemek hizmeti için kurulmuştur. Ortaklığın sermayesi 1.000 TL olup, %51 lik kısmı ... ltd. Şti.'nin, %49 u ... A.Ş.'nindir. Sözleşmenin 11. Maddesi gereğince, ortaklığın idare ve temsil yetkisi ... San. Tic. A.Ş.'nin yetkilisi ...'e verilmiştir. ... tarafından, davacı Mersin ...AŞ. lehine keşide edilen 600.000,00 TL tutarındaki çek, davacı tarafından 10/06/2016 tarihinde Mersin 4. İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasında, yine aynı davalı tarafından keşide edilen 700.000TL tutarındaki çek ise 14/06/2016 tarihinde Mersin 5. İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasında icra takibine konulmuştur.

Mahkememizce görevlendirilen mali müşavir ... ile Doç. Dr. ... 15/12/2018 tarihli raporlarında; adi ortaklığa ait defterlerin ibraz edilmediğini, bu nedenle incelemenin muhasebecinin bilgisayar kayıtlarından yapıldığını, hesapların 28/06/2016 tarihi itibariyle kapatıldığını, adi ortaklığın, ... A.Ş.'nde borcu görülmediğini, ... A.Ş.'nin adi ortaklığa 1.106.223,06 TL borçlu göründüğünü, ancak adi ortaklığın 10/06/2016 tarihi itibariyle ....'ne 1.144.376,94 TL borcu olmasına rağmen 20/12/2017 vadeli 750.000,00 TL, 15/06/2018 vadeli 750.000,00 TL, 25/12/2018 vadeli 750.000,00 TL olmak üzere toplam 2.250.000,00 TL tutarında 3 adet senedin ... A.Ş.'ne verilerek adi ortaklığın alacaklı hale getirildiğini, şirketin sona ermesine az bir zaman kala yapılan bu işlemin sebebinin anlaşılamadığını, kapanış bilançosunda tasfiyenin yapılmadığını, borç ve alacağın kapatılmadığı, bilançoya göre adi şirketin öz varlığının -1.526.081,60 TL borca batık olduğunu, icra takibine konu edilen çeklerin ... A.Ş. tarafından keşide edildiğini, bu çeklerden dolayı adi ortaklığın sorumlu olmadığını, adi ortaklığın 27/06/2016 tarihi itibariyle sona erdiğini, kapanış bilançosuna göre; MSB'den 1.956.851,00 TL alacağının bulunduğunu, özvarlığın -1.526.081,60 TL olduğunu beyan etmişlerdir.

Bilirkişiler 27/05/2019 tarihli ek raporlarında; iş ortaklığının defterlerinde, davacı ile ticari ilişkisinin tespit edilemediğini, ortaklığın şirketine 2.250.000,00 TL tutarında bir senet vermediği kabul edilir ise özvarlığının -1.526.081,60 TL olarak hesaplandığını, senet verilmiş olsa dahi özvarlığın değişmeyeceğini, keza bir taraftan senetlerden olayı borç, diğer taraftan sipariş avanslarından dolayı alacak yazılacağı için öz varlığı etkilemeyeceğini, çünkü adi ortaklığın 2016 yılında 1.523.034,76 TL zarar ettiğini, bu zararın 1.261.787,71 TL sinin kanunen kabul edilmeyen giderlerden oluştuğunu, defter kayıtlarında bunun hak ediş olarak belirtildiğini, iş ortaklığının şirketine verdiği ve vadesi geçtiği halde ödenmeyen 2.250.000,00 TL tutarındaki senetlerin ve 600,00 TL ödemenin düşülmesinden sonra ... şirketinin adi ortaklıktan 1.144.376,94 TL alacaklı olduğu belirtilmiş, ek raporda bu hususlar dışında asıl rapordaki görüşlere yer verilmiştir. Mahkememizce görevlendirilen tasfiye memuru mali müşavir bilirkişi ... 05/10/2020 tarihli raporunda; 01/09/2020 tarihli çağrı yazısına cevaben, ... yetkilisi ...'in 01/10/2020 tarihli cevap dilekçesi ile mali verilerini ibraz ettiğini, 28/06/2016 tarihli bilançoda görünen, ortaklığın varlık ve borçları hakkında ortaklık hissedarlarının yetkili temsilcisinin beyanları sonrasında kayden mevcut olup, fiilen olmayan hesap kalemlerinin çıkartılması sonrasında oluşan aktiflerin pasiflerden düşülmesi sonucunda, özvarlığın borca batık olduğunu ve borçlarını ödemeye yetmeyeceği , ortaklığın mizanında MSB'de görünen 1.956.851,00 TL alacağın icra dosyasına kamu borçları için gönderildiğinin sözlü olarak beyan edildiğini, mevcut istihkak tutarından yapıldığı söylenen söz konusu ödemelerin doğruluğunun teyidi için İzmir Tedarik Bölge Başkanlığı'na yazılan yazının cevabının beklendiğini beyan etmiştir. 30/10/2020 tarihli raporunda ise; İzmir Tedarik Bölge Başkanlığı'ndan genel yazı cevabında; adi ortaklığın saymanlık emanetindeki 733.668,83 TL alacağının Adana 13. İcra Dairesinin ... E sayılı dosyasına gönderildiğinin bildirildiğini, mizanda görünen 1.956.851,00 TL den bu miktar düşüldükten sonra bakiyenin akibetinin ...'e sorulduğunu ve kendisine kamu borçlarının ödendiğinin ifade edildiğini, belgelerinin ibraz edilmediğini, netice itibariyle 28/06/2016 tarihli bilançoda görünen varlık ve borçlar hakkında ortaklık hissedarlarının yetkili temsilcisinin beyanları ile borçlu firmalardan yapılan mutabakat sonrasında rayiç bilanço oluşturulması için kayden mevcut olup, fiilen olmayan hesap kalemleri çıkartılarak ortaklığın aktifinde 206.028,65 TL , pasifinde 4.218.107,35 TL hesaplandığını, öz varlığının -4.012.078,70 TL olduğunu beyan etmiştir.

Tasfiye memurunun raporunun yeterli olmadığı, gerekli detayı içermediği, fiilen tasfiye işleminin yapılmadığı , adi ortaklığın aktifindeki alacakların ne olduğu, neden tasfiye edilmediği ve Milli Savunma Bakanlığı'nda alacağının kalıp kalmadığı, ... A.Ş.'nin iş ortaklığındaki alacağı hususları yeterince açıklanmadığından dosya yeniden tasfiye memuruna verilmiştir. Tasfiye memuru 17/03/2021 tarihli raporunda; kapanış bilançosuna göre iş ortaklığının MSB'den 1.956.851,00 Tl alacağı görülmekle beraber bu alacağın 733.668,83 TL sinin Adana 13. İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasına gönderildiği, kalan tutarın kamu borçlarına ödendiğinin ... tarafından beyan edildiğini, ortaklığın MSB'den bir alacağının kalmadığını, kayıtlarda ....'nin, iş ortaklığına 1.106.223,06 TL borcu görünse de şirketin hissedarlarından olan borç ve alacakların öz varlık hesaplamasında dikkate alınmadığını, şirket yetkilisi ...'in 01/01/2016-28/06/2016 dönemi için düzenlenen mizanda görünen alacakların kapatıldığını beyan ederek belgelendirildiğinden tasfiye sonrasında ortaklığın bir alacağı ve varlığı olmadığının belirlendiğini, mizanda görünen ... A.Ş.'nin 1.896.263,07 TL alacağı dışında tüm borçların kapatıldığı beyan edilerek belgelendirildiği için adi ortaklığın 1.896.263,07 TL borcunun bulunduğunu, ortaklığın ... A.Ş. İle arasındaki cari hesapta yer alan 1.106.223,06 TL alacak ile 2.250.000,00 TL tutarındaki senetler değerlendirmeye alınmadığından şirketin öz varlığının -1.896.263,07 TL olduğunu, ... A.Ş. 1.144.094,00 TL alacağının olmadığını, dolayısıyla pasifte bulunan tutarın içinde yer almadığını, tasfiye işlemlerinin tamamlandığını beyan etmiştir.

M... Tedarik Bölge Başkanlığı'nın 10/03/2021 tarihli yazı cevabında, adi ortaklığın saymanlık emanetine alınan bakiye 731.469,45 TL nin Adana 13. İcra Dairesi'nin ... e sayılı dosyasına , kalan 2.199,38 TL nin tasfiye memuruna gönderildiği, bakiye alacak olmadığı bildirilmiştir. Mersin 4. İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasında, ortaklığın MSB İzmir Tedarik Bölge Başkanlığı'ndaki hakedişine haciz konulmuş, Mersin 2. İcra Hukuk mahkemesi'nin ... E ... K sayılı kararı ile; Mersin 4. İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasındaki İzmir Tedarik Daire Başkanlığında bulunan 600.000,00 TL hak edişin RM-... Adi Ortaklığı'na ait olduğunun tespitine, icra müdürlüğünün 26/08/2016 tarihli kararının iptaline karar vermiştir. Adana 13. İcra Dairesi'nin ... E sayılı dosyasında; alacaklı ..., borçlular ... San. AŞ ile ... Ltd. Şti hakkında 440.000,00 TL tutarındaki çekten dolayı 27/07/2016 tarihinde kambiyo takibi başlatmıştır. Davacı .... vekili Adana C.Başsavcılığı'na verdiği 05/11/2019 tarihli dilekçesi ile; ... ve ... Ltd. Şti. hakkında, dolandırıcılık evrakta sahtecilik suçlarından şikayetçi olmuştur. Adana C.Başsavcılığı'nın ... soruşturma sayılı dosyasında, 03/03/2020 tarihli 2020/11865 karar sayılı karar ile, kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiş, davacının takipsizlik kararına yapmış olduğu itiraz, Adana 2. Sulh Ceza Mahkemesi'nin ... D. İş sayılı 02/06/2020 tarihli kararı ile reddedilmiştir.

6098 sayılı TBK'nın 638. maddesi (818 sayılı mülga BK.'nun 534. maddesi) hükmüne göre; adi ortaklığın iktisap ettiği veya şirkete devredilen şeyler, alacaklar, mallar, haklar, ayni haklar şirket sözleşmesinde kabul edilen kurallara uygun olarak şirketin müşterek malı olur. Ortaklık sözleşmesinde aksine bir hüküm bulunmadıkça, bir ortağın alacaklıları, haklarını ancak o ortağın tasfiyedeki payı üzerinde kullanabilirler. Şerikler bu mallar üzerinde M.K.'nun 629. maddesi gereğince iştirak halinde mülkiyet hükümlerine göre malik olurlar. Yine TBK'nın 622 ve 623. maddesinde (818 sayılı mülga BK.'un 522. ve 523. maddesinde) ortakların ortaklığa ait bütün kazançları aralarında taksim etmekle yükümlü oldukları, aksine bir anlaşma olmadıkça her ortağın, kâr ve zarardan hissesinin eşit olacağı belirtilmiştir. Buna göre, adi ortaklıkta, ortağın kişisel alacaklıları borçlu ortağın şirketteki kâr payını veya adi ortaklığın tasfiye edilmesi halinde borçluya isabet edecek tasfiye payını haczettirebilir. Ayrıca adi ortaklığın tasfiye edilmesi halinde borçluya isabet edecek tasfiye payının da haczi mümkün bulunmaktadır. Bir diğer anlatımla, bir ortağın alacaklıları haklarını ancak o şerikin tasfiyedeki payı üzerinde kullanabilirler. Ne var ki, henüz adi ortaklığa ait kazancın ortaklar arasında taksim edilmediği veya ortaklığın tasfiyesi halinde borçlu ortağa isabet edecek tasfiye payının belirlenmediği bir aşamada, adi ortaklığın yaptığı işin karşılığında üçüncü kişiden alacağının haczi mümkün değildir. (Hukuk Genel Kurulu’nun 03.04.2013 gün ve E: 2012/12-863, K: 2013/432 ,10.04.1991 gün, E:1991/13-76, K:1991/199 sayılı ve 10.12.2014 tarih, 2013/12-1233 esas, 2014/1014 karar , 2013/12-1233 E. 2014/1014 K. 12. HD 2015/30904 E. 2016/6408 K. , 2018/5318 E. 2019/294 K., 2016/23461 E. 2017/14891 K., 3. HD. 2017/1085 E. 2018/11995 K., 2015/3214 E. 2016/1984 K.) Kendi adına ve ortaklık hesabına bir üçüncü kişi ile işlemde bulunan ortak, bu kişiye karşı bizzat kendisi alacaklı ve borçlu olur.(TBK md 637/1) TBK'nın 639/5 gereğince, ortaklık için belirlenen sürenin dolmasıyla ortaklık sona erer.

TBK'nın 644. Maddesinde tasfiye usulü gösterilmiştir. Kazanç ve zararın paylaşımı ydukları katılım paylarının geri verilmesine yetmezse, zarar ortaklar arasında paylaşılır." hükmü yer almaktadır. Katılım payı olarak bir şeyin mülkiyetini koyan ortak, ortaklığın sona ermesi üzerine yapılacak tasfiye sonucunda, o şeyi olduğu gibi geri alamaz; ancak koyduğu katılım payına ne değer biçilmişse, o değeri isteyebilir. Bu değer belirlenmemişse, geri alma, o şeyin katılım payı olarak konduğu zamandaki değeri üzerinden yapılır.( TBK' nun 642. md.) Yukarıda açıklanan tüm bu nedenlerle; davacının davalılardan ....'ne sattığı mallar karşılığında bu davalı tarafından keşide edilen 2 adet çekten dolayı toplam 1.300.000,00 TL tutarında alacaklı olduğu, lehine keşide edilen bu çeklerden dolayı keşideci hakkında 2 ayrı icra takibi başlattığı, icra takiplerinin kesinleştiği, davacı tarafından, bu malların gerçekte adi ortaklığa satıldığı beyan edilmiş ise de, satılan mallara ait faturaların ....'ne düzenlendiği, çeklerinden bu şirketten alındığı, adi ortaklığın kayıtlarında davacı ile ticari ilişkiye rastlanmadığı, iş ortaklığının ihale konusu bakliyatları ... A.Ş.'den aldığı, davalı şirketler arasında bir yıl süre ile kurulan adi ortaklığın, sürenin dolmasıyla 27/06/2016 tarihinde sona erdiği, adi ortaklardan ... A.Ş.'nin şahsi alacaklısı olan davacının, ortaklığın tasfiyesini ve tasfiye payının belirlenmesini talep ettiği, keza bir ortağın alacaklıları haklarını ancak o şerikin tasfiyedeki payı üzerinde kullanabilecekleri, mahkememizce atanan bilirkişiler ve tasfiye memuru raporuna göre; ortaklığın borca batık olduğu, tasfiye sonucunda davacının borçlusu ... A.Ş.'ne ödenmesi gereken bir tasfiye payının bulunmadığı anlaşılmıştır. Sonuç itibariyle tüzel kişiliği bulunmayan adi ortaklık hakkındaki davanın reddine, ... Temz. Teks. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti ile ... San. ve Tic. A.Ş hakkındaki dava yönünden ise talebin kabulüne, ortaklığın 27/06/2016 tarihinde sona erdiğinin tespitine, ortaklığın tasfiyesine, tasfiye sonuç raporuna göre, ... San. Tic. A.Ş.'ne ödenecek bir tasfiye payının bulunmadığının tespitine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-... Adi Ortaklığı hakkındaki davanın, ortaklığın tüzel kişiliği bulunmadığından reddine, 2-Diğer davalılar ... Temz. Teks. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti ile ... San. ve Tic. A.Ş hakkındaki dava yönünden; A-) Adana 11. Noterliği'nde düzenlenen 14/05/2015 tarihli ... yevmiye numaralı adi ortaklık sözleşmesi ile bu davalılar arasında kurulan adi ortaklığın 27/06/2016 tarihi itibariyle sona erdiğinin tespitine, B-) Adi ortaklığın tasfiyesine, mahkememizce atanan tasfiye memurunun sonuç raporuna göre; adi ortaklığın tasfiyesi nedeniyle, davacının alacaklı olduğu ... San. Ve Tic. A.Ş. 'ne kalacak bir tasfiye payı bulunmadığının tespitine, 3-Alınması gereken 80,70 -TL karar harcından, peşin alınan 35,90 -TL harcın mahsubu ile bakiye 44,80-TL harcın davalılardan tahsili ile Hazineye irad kaydına, 4-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden, kararın verildiği tarihte yürürlükte olan AAÜT'ne göre hesaplanan 9.200,00-TL vekalet ücretinin davalılar ... Temz. Teks. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti ile ... San. ve Tic. A.Ş'nden alınarak davacıya ödenmesine, 5-Davacı tarafından yapılan 9.244,47-TL yargılama giderinin davalılar ... Temz. Teks. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti ile ... San. ve Tic. A.Ş'den alınarak davacıya ödenmesine, Dair, HMK.'nun 341/1 ve 345.maddesi gereğince; kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde, aynı yasanın 343.maddesi gereğince mahkememize yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile İSTİNAF YOLUNA başvurulabileceği belirtilerek davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 06/12/2022

Başkan ... E-imza Üye ... E-imza Üye ... E-imza Katip ... E-imza