Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2016/354 E. 2020/531 K.

T.C. ANTALYA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2016/354 Esas KARAR NO : 2020/531 DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 06/05/2016 KARAR TARİHİ : 21/10/2020

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkili ile davalı arasında ... tarihinde taşeronluk sözleşmesi imzalandığını , bu sözleşmeye göre karşı yanca ... ... 'in genel mekanına ilişkin birim fiyatı ... TL den 400 mt bantlama işi, birim fiyatı ... TL den 1500 mt 45 kesim işi, birim fiyatı ... TL den 3000 mt ders açma işi, birim fiyatı ... TL den 200 tabaka soğuk pres işi, birim fiyatı ... TL den 2350 metrekare icro marka ile yapılacak (malzeme dahil) boya işi, birim fiyatı ... TL den ... plaka kesim işi işlerinin yapımının üstlenildiğini, davalı tarafça üstlenilmiş olan iş bu işin teslim tarihi yine aynı sözleşmenin işin süresi başlıklı 4. Maddesinde kesim işleri için ... cila işleri için ... olarak belirlenmiş olmasına rağmen karşı yanca işin, ... tarihine kadar tamamlanmamış olduğunu, o tarihe kadar davacıya teslim edilmiş olan ürünlerin birçoğunun da telafi edilemeyecek şekilde telef olmuş tarzda ayıplı mallardan ibaret olduğunu, karşı tarafça sözleşmede belirtilen teslim tarihinde işin tamamlanmadığını, işin o tarihten sonra tamamlanmasının da imkansız hale gelmesinden dolayı davacı şirket tarafından karşı yanla akdedilmiş olan sözleşmenin ... tarihinde fesih edildiğini ve karşı yana bu fesih bildiriminin iletildiğini, işbu fesih bildiriminde karşı yana davacı şirkete ödenmesi lazım gelen kalemlerin teker teker açıklamalı olarak iletildiğini ve bu bedellerin üç gün içerisinde davacı şirkete ödenmesinin ihtar edilmiş olmasına rağmen karşı yanca davacı şirkete hiçbir ödeme yapılmadığını beyan etmekle; karşı yanca yapılmamış olan eksik işlere ilişkin ... TL eksik imalat bedelinin henüz ödeme zamanı gelmemiş olan ... çek no ve ... vade tarihli ... TL tutarlı çekten mahsubu ile bakiye kısmının karşı yandan alınarak müvekkiline ödenmesini, karşı yanca ayıplı yapılmış olan işler bedeli olan ... TL'nin karış yandan alınarak müvekkili yana ödenmesini, karşı yanca teslim edilmemiş olan işlere ilişkin olarak; sözleşmenin teslim tarihi olan ... tarihinden fesih tarihi olan ... tarihine kadar gecikilmiş olan 44 gün için toplamda ... TL gecikme tazminatının karşı yandan alınarak müvekkili yana ödenmesini, karış yanın yükümlendiği işi gereği gibi yerine getirmemesinden ötürü müvekkili yanın 3. Kişiler ile yapmış olduğu sözleşme bedelleri toplamı olan ... TL+KDV bedelin karşı yandan alınarak müvekkili yana ödenmesini , yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin ayıplı üretim yapmadığını, müvekkilinin kendisine davacı tarafından teslim edilen kaplama sıkılmış plakaları, yine davacı tarafından verilen kasım planları doğrultusunda işlediğini ve cilaladığını, davacı tarafından işin zamanında yapılmadığı iddiasının müvekkilinden kaynaklanan bir gecikmenin etkisi ile olmadığını, tamamen davacının kusurundan kaynaklandığını, müvekkilinin kendisine teslim edilen tüm hammaddeleri işlediğini ve uygulamasını yaptığını, bunların dışında kolon kaplamaların açılı cnc kesim iş, toplantı odası dolapları toplama işleri yapıldığını, bu imalatlar göz önünde bulundurulduğunda davacının mevcut sözleşme bedelinden daha fazla borcunun olduğunun ortaya çıkacağını, müvekkilinin işini süresinde yaptığını beyan etmekle; davanın reddini talep etmiştir. Dava: Taraflar arsında yapılan eser sözleşmesinden kaynaklanan eksik, ayıplı ve gecikmekeden kaynaklı iş bedellerine ilişkin tazminat davasıdır. Dosya içerisine; mahallinde keşif yapılarak mobilya ve dekorasyon uzmanı bir bilirkişiden rapor aldırılmış, keşifte davacı tanıkları dinlenmiş, tarafların itirazları üzerine aynı bilirkişiden ek rapor aldırılmış, dava dosyanın yen bir mobilya ve dekorasyon uzmanı bilirkişiden yeniden inceleme yaptırılarak tarafların itirazları doğrultusunda yeniden rapor aldırılmış, rapora itiraz üzerine yine aynı bilirkişiden ek rapor aldırılmış, mimar bir bilirkişiden yapılan işlerin ayıplı olup olmadığı, ayıbın açık ayıp mı gizli ayıp mı olduğu konusunda rapor aldırılmıştır. ... tarihli keşifte davacı tanığı ... 'ın" Ben davacı şirket çalışanıyım. Bu şirkette mobilya ve proje sorumlusu olarak görev yapıyorum. Mahkemenizce keşfi yapılan otelin ahşap işlerini biz yaptık. Davalı şirketle yapmış olduğumuz sözleşme gereğince keşif yapılan otelin ahşap malzemelerinin hammadde olarak davalı şirkete biz veriyorduk. Onlar ebatlama boyama işlerini yapıp biz e teslim ediyorlardı. Bizde bu şekilde bize teslimedilecek olan ürünlerini montaını yapıyorduk. Fakat davalı şirket sözleşmede öngörülen ölçülerde ve uyumsuz renklerde üretim yaptıkları ve süresinde ürünleri teslim etmedikleri için gecikmeler yaşandı. Örneğin bir hafta içerisinde toplam işin yüzde onu teslim edilmesi gerekirken yüzde ikilik gibi bir kısım teslim edildiğinden dolayı 20-25 gün kadar bir gecikme oldu. Hatta bu gecikme nedeniyle montaj işçileri iş yapmadan beklemek zorunda kaldılar. Bu nedenle ... olarak hatırladığım bir firmanın montaj elemanlarına kendimiz yeniden hammed vererek ebat desenlerini uydurmaya çalıştık. Renk için de ayrıca ... isimli ayrı bir boya firmasıyla anlaştık. kaplama malzemelerinin siparişi çalışmış olduğum firma tarafından verilmiştir. Sözleşme tarihi sona erdikten sonra davalı şirketten herhangi bir sipariş vermedik. Ancak davalı şirketten sözleşme süresince sipariş verirken üretim hatası olabilme ihtimaline karşı %10 fazlasıyla hammaddeyi hazırlayarak davalı şirkete teslim etmek istedik ancak davalı şirketin fabrikasında yer olmadığı için ürünleri başka bir depoda bekletmek zorunda kaldık. Davalı taraf bizden talep ettikçe peyderpey hammaddeleri davalı tarafa gönderdik, şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır. " ... tarihli keşifte davacı tanığı ...'ın" ben kendim ... olarak şahıs firması sahibiyim. Mobilya montajı ve imalat işiyle uğraşıyorum keşif yapmış olduğunuz otelin ahşap işlerini, montaj işlemlerinin tamamın ayrıca davalı ... tarafından gönderilen ahşap malzemelerin de bir kısmını yeniden imalatını yaptım. Tam olarak tarihini hatırlamıyorum ama geçen yıl otel henüz açılmadan önce yapmıştım. Bu yapmış olduğumu işlerle ilgili olarak davacı şirketle aramızda yazılı olarak bir sözleşme yapılmıştır. Ayrıca yapmış olduğum işlerin karşılığı davacı tarafa fatura düzenledim ve kendileri de bana makbuzla ödeme yaptılar. Davalı şirket tarafından gönderilen malzemelerin yaklaşık 10-15 gün kadar bekledik. Gelen malzemelerin tamatı kusurlu olduğundan dolayı bunların tamanmı kendi fabrikamıza götürdük. Yeniden imalat yaptık. Davalı tarafından gönderilen malzemelerin derzi tutmuyordu. Gönyelemesi yapılmamıştı. Pireste problemler vardı. Renk ve desenlerde problem vardı. Bu nedenle biz bu desenleri söküp tekrardan piresleme yaptık. Ayrıca davalı şirketin teslim edilmeyen diğer ürünleri gecikecek olduğundan dolayı davacı şirket tarafından tutulan kamyon vasıtasıyla davalı şirketteki ürünler davacmın fabrikasına getirilerek gelen bu yeni malzemelerin de üretimini yaptık. Ayrıca eksik olan malzemeler vardı. Bunları da sıfırdan tekrar üretimi yaptık. Tahminimce hemen lhemen %25 *30 civarında malzeme zayi olmuştur. Yapmış olduğumuz yeninde imalatlar yüzünden montajda toplam 30-35gün kadar gecikme yaşanmıştır. Aynca davalı şirketin müdürü olarak bildiğim ... isimli bir şahıs otele geldiğinde kendisine yaşadığımız sorunları belirterek montaj yapamadığınızı iletmiştik. Kendisi de bu sorunlarla hiç ilgilenmedi, " şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır . ... tarihli keşifte davacı tanığı ... in": Ben ... isimli şirkete ağabeymle birlikte boya işi yapıyoruz. Şuan keşi fyapılan otelin toplantı salonlarının ahşap boyama işlerini biz yaptık. Davacı şirketle bu işin yapılması konusunda aramızda yazılı sözleşme vardır. Sözleşme gereğince yapmış olduğmuz işler nedeniyle fatura düzenedik. Ve makbuz karşılığında da ödemelerimizi aldık. Geçen yıl nisan -mayıs aylarında boya işini yapmıştık. Tahminimse sözleşme gereğince yapmamız gereken bu iş montaj işinde gecikme yaşadığından dolayı 20-25 gün kadar bizde gecikmeli olarak işi tamamladıkr. îşe başladığımızda ahşap malzemeler üzerined renk farklılıkları bazı malzemeler ise boyasız olarak ham takılmışlardı. Otelde yapılan ahşap işlerinin tamamını bu nedenle boyadık." şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır. Mobilya ve dekorasyon teknik bilirkişisi ... ... tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; işin teslimat tarihleri olan kesim, bantlama 45 derece açlı kesimler için ... cila işleri için ise ... tarihlerine sadık kalınmadığı yaklaşık olarak işin toplamda 40 gün geciktiği, bunun için sözleşmede bulunan madde 7. İşi yapan sözleşmede belirtilen işin tamamını belirlenen sürede bitirip teslim etmek zorunda olduğu , aksi durumda işi yapan geciken gün başına ... TL gecikme tazminatını işverene ödeyecektir. Dediğini, ... mobilyanın diğer taşeronlar ile yapmış olduğu sözleşmede ise ... madde 4 te işin teslim tarihi en geç ... olduğu, bu durumda ... mobilyanın bu firmalar ile sözleşmelerini ... ile ... tarihinde ve ... ile ... tarihinde imza altına aldığını, bu durumda iş 50 gün civarında geciktiği, ... arasında imzalanan sözleşme gereği ... TLx50 gün=... TL ... tarafından ... mobilyaya ödenmesi gerektiği, yapılmayan veya eksik ve ayıplı işler için ... ... ... ... ile ... tarihinde ve ... ile ... tarihinde imza altına alındığı, bu işleri ... TL +KDV ve ... TL+KDV toplamda ... TL+KDV ödediği ve Trendy otel işini ... ile fesih ederek 3. Firmalara verdiği, bu durumda ... TL+KDV miktarının ... ve dekorasyon firmasına ödenmesi gerektiği, 3. Maddede belirtilen eksik metraj ve kusurlu işlerin diğer taşeronlara verilerek tamamlandığı zaten toplamda ... +KDV miktarı davalı ... ya dönediğinde bu anlaşmazlığında ortadan kalkacağı, toplamda ... TL gecikme bedeli ve işin bir kısmını yapan taşeronlara ödenen KDV dahil (... ) ... +... TL= ... TL ve toplamda ... TL +... TL=... TL ödenmesi gerektiği görüş ve kanaatine varıldığının bildirildiği anlaşılmıştır. Mobilya ve dekorasyon teknik bilirkişisi ... ... ' nun ... tarihli bilirkişi ek raporunda sonuç olarak; Tüm dosya kapsamından ... tarihli bilirkişi raporumu aynen tekrar ettiğini, davacı ve davlı vekillerinin bilirkişi raporuna karşı yapmış olduğu itiraz dilekçeleri tarafınca detaylı olarak incelendiği, davacının bilirkişi raporuna karşı itirazlarının bilim, sanat , fen kuralları gereği yerinde olmadığı, davalının bilirkişi raporuna karşı itirazlarının bilim, sanat, fen kuralları gereği yerinde olmadığı görüş ve kanaatinin bildirildiği anlaşılmıştır. Mobilya ve dekorasyon teknik bilirkişisi ... ... ' nun ... tarihli bilirkişi ... .. . ek raporunda sonuç olarak; davalı ve davacı vekilinin kök rapor, 1. Ek rapora karşı tüm itirazlarının tarafından detaylı olarak incelendiği, davacı ve davalı vekillerinin hukuki değerlendirmeleri tarafının teknik uzmanlığa sahip olması sebebiyle 6754 sayılı bilirkişi kanunu çerçevesinde hukuki değerlendirme yapmamın mümkün olmadığı yine bilirkişi kanunu ile hukukçu bilirkişilerin bilirkişi heyetlerinde olamayacağının belirtildiği, kanuna bağlı olarak hukuki değerlendirmenin hakimin bizzat kendisi tarafından yapılacağının belirtildiğinin bildirildiği anlaşılmıştır. Bilirkişi Yard. Doç. Dr. ... ... 'in ... tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; davacı tarafın karşı yanca sözleşmede belirlenen adet ve metrajların çok altında üretim yapıldığı iddialarına karşılık, davalı tarafın kendisine teslim edilen tüm maddeleri işlediğini, uygulamasını yaptığını, bunların dışında kolon kaplamaların açılı cnc kesim işi, toplantı odası dolapları toplama işleri yapıldığı, bu imalatlar göz önüne alındığında davacının mevcut sözleşme bedelinden daha fazla borcu olduğunu iddia ettiğini, davacı tarafın davalının belirttiği fazladan imalatların davalı ile arasında akdedilen başka sözleşmelere ait imalatlar olduğunu iddia ettiğini, dava dosyasında davacı ile davalı arasında ... tarihinde akdedilen sözleşmenin haricinde bir sözleşmeye rastlanmadığından bu iddiasının dayandığı herhangi bir belge bulunamadığından iddiasının yersiz olduğu, davacı tarafın karşı yanca ayıplı üretim yapıldığı iddialarına karşılık davalı tarafın kendisine davacı tarafından teslim edilmiş kaplama sıkılmış plakaları, yine davacı tarafından verilen kasım planları doğrultusunda işleyip ve cilaladığını belirttiğini, davcı tarafın ayıplı üretim yapıldığına dair noter müessesi gibi bir kurumdan tespit edilmiş bir resmi belgenin dava dosyasında bulunmadığı, davacının iddialarının içeren ürünler dava dosyasından anlaşıldığı kadarı ile olması gereken yerde bulunmadığından otelde mevcut ürünlerinde başka firmalar tarafından yapıldığının hem davacı hem de davacının göstermiş olduğu tanıkların ifadelerinden anlaşıldığından ayıplı olan ürünlerin miktarları ile ayıp oran ve dereceleri tespit edilemediğinden davacının iddialarının yersiz olduğu, davacı tarafın karşı yandan işin gecikmiş olması sebebi ile gecikme tazminatı talep ediyoruz iddialarına karşılık bilirkişi olarak tarafının böyle bir yeterliliği ve uzmanlığı bulunmadığı, takdirin mahkemeye ait olduğu, davacı tarafın karşı yan yükümlendiği işi gereği gibi yerine getirmemesi dolayısı ile müvekkili şirketin 3. Kişilere yaptırmış olduğu işin bedelini müvekkile ödemekle yükümlüdür iddiasına karşılık davalı tarafın işlenecek olan malzemeleri davacının temin etmekle yükümlü olduğu, davacı tarafın ... tarihinde dahi malzeme sevk ettiği beyanları davacının da kabulünde olduğundan ve dosyadaki sevk irsaliyelerinin incelenmesinde anlaşıldığından takdirin mahkemeye ait olmak üzere iddianın yersiz olduğu, davacı tarafın ihtiyati tedbir talebi iddialı yetkili mahkemelerce karara bağlandığından görüş belirtmenin yersiz olduğu görüş ve kanaatine varıldığının bildirildiği anlaşılmıştır. Görsel sanatlar danışmanı ...'nun ... tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; toplam söz konusu iş günün 83 gün olduğu ancak 83-5 78 günden gecikme tazminatı; 78 gün x1000=... TL olduğu, ... tarihli ... ... ... mobilya montajları için ... +KDV bedelli sözleşme yapıldığı, ... İle yapılan sözleşmede 7. Madde gereği eksik ve ayıplı işlerin metrajla birlikte bedelinin tespit edilerek verildiği, ... +KDV ... ile yapılmış ... TL kapı zımparalama, cilalama için bedelli sözleşme, ... la yapılan sözleşmede toplamda ... TL bedelle anlaşılmış son ... TL lik miktarı iş yapımı bitmeden alındığı bozdurulduğu şeklinde. Toplamda ödenmesi gerekin miktarın gecikme tazminatı ... +2 ... TL + (KDV Ek1.+3)... +KDV +4)... TL iş yapılmadan yapılan bedel +... TL KDV=... TL olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır. Görsel sanatlar danışmanı ... ... ... tarihli bilirkişi ek raporunda sonuç olarak; kök raporunda olduğu gibi toplam söz konusu iş günün 83 gün olduğu ancak 83-5 78 günden gecikme tazminatı; 78 gün x1000= ... olduğu, ... tarihli ... ... ... TL+KDV bedelli sözleşme yapıldığı, ... İle yapılan sözleşmede 7. Madde gereği eksik ve ayıplı işlerin metrajla birlikte bedelinin tespit edilerek verildiği, ... +KDV ... ile yapılmış ... TL kapı zımparalama, cilalama için bedelli sözleşme, ... la yapılan sözleşmede toplamda ... TL bedelle anlaşılmış son ... TL lik miktarı iş yapımı bitmeden alındığı bozdurulduğu şeklinde. Toplamda ödenmesi gerekin miktarın gecikme tazminatı ... +... TL + (KDV Ek1.+3)... TL+KDV +4)... TL iş yapılmadan yapılan bedel +... KDV=... TL olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır. İç Mimar bilirkişi ... ... 'ın ... tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; davacı-davalı arasında imzalanan sözleşme içeriği, ana sözleşme iptali sonrasında yeni firmalar ile yapılan sözleşme içerikleri, zaman çizelgesi, bilirkişi raporları ve tanık ifadeleri de değerlendirildiğinde; Yeni firmalar ile yapılan sözleşmelerdeki işlerin davacı-davalı arasında imzalanan sözleşme kapsamındaki işler olduğu, sözleşme iptal ve yeni sözleşme tarihlerinin tutarlı olduğu, tanık ifadeleri de değerlendirmeye alınarak değerlendirildiğinde, YAPILAN BİR EKSİK İŞ OLDUĞU; Keşif raporları ve tanık ifadeleri değerlendirildiğinde, kaplama doku ve renklerinin uyumsuzluğundan kaynaklanan, ayrıca kesim işçiliğinden kaynaklanan kusurlar değerlendirildiğinde, YAPILAN İŞDE -tamamı olmamakla beraber - AYIPLAR OLDUĞU; Ayıpların mahiyetleri değerlendirildiğinde, ayıpların davacı teknik elemanları tarafından bir kısmının imalat aşamasında, bir kısmının da montaj aşamasında rahatlıkla fark edilebilecek türde ayıplar olmasından dolayı AYIPLARIN AÇIK AYIP OLDUĞU; Dava dosyasındaki keşif ve bu rapor tarihi itibari ile işlerin tamamlanmış olmasından dolayı ayıplı ve eksik imalatların oransal olarak birbirinden ayrımının yapılamadığı; Ancak, Davacı ve yeni firmalar ile yapılan sözleşme kalemleri, ayrıca tanık ifadeleri değerlendirilerek elde edilen veriler ile yapılan değerlendirme ve hesaplamalara göre, EKSİK İŞLERİN TAMAMLANMASI ve HATALI İMALATLARIN DÜZELTİLMESİ bedelinin (işin tamamlanmış olmasından dolayı nefaset kesintisi olarak değerlendirilmiştir) olduğu; Hesaplamalarda, davacı-davalı arasında düzenlenen sözleşme fiyatları ve şartlarına göre hesaplama yapıldığı; eksik imalatlarda davacıya ait malzeme fiyatı değerlendirilmediği, hatalı imalatlarda davacıya ait malzeme fiyatlarının değerlendirildiği; Davacı-davalı arasındaki sözleşmeye göre belirlenen teslim tarihleri ile davacı ile yeni firmalar arasında düzenlenen sözleşmelerdeki teslim tarihleri ve dava konusu işlerin yapıldığı otelin açılış tarihi değerlendirildiğinde davalının gecikmesinden dolayı bir nefaset kesintisi hesaplanmadığı; Ancak, tanık ifadeleri de değerlendirildiğinde, davacının ürünleri geç tesliminden dolayı montaj ekibinin boşta kalması vb. gibi durumlardan dolayı, davacının dolaylı olarak zarar görmüş olabileceği; bu durumun maddi bedelinin hesaplanabilmesi için yeterli veri olmasa da benzer işler değerlendirildiğinde iş süresince toplamda 30 günlük bir gecikmeden dolayı davacının zararının ... TL olabileceği sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir. Eser sözleşmesi, taraflarına haklar sağlayan ve borçlar yükleyen, tam iki taraflı bir iş görme akdidir. Yüklenici yapımını üstlendiği eseri sözleşmeye, teknik ve sanatsal ilkelere ve amaca uygun olarak imal edip iş sahibine teslim etmekle, iş sahibi de kararlaştırılan bedeli ödemekle yükümlüdür ( 6098 sayılı TBK. m.470). Ayıp halinde iş sahibinin hakları TBK'nın 475. maddesinde düzenlenmiştir. Bu maddeye göre iş sahibinin seçimlik hakları sözleşmeden dönme, bedelden indirim yapılmasını veya ayıbın giderilmesini talep etme haklarıdır. Eserin iş sahibinin kullanamayacağı derecede ayıplı olması veya hakkaniyet kaideleri gereği eseri kabul etmesinin iş sahibinden beklenememesi veya eserin sözleşmede açıkça kararlaştırılan nitelikleri taşımaması halinde iş sahibi eseri kabulden kaçınarak sözleşmeden dönebilir. Eserdeki ayıpların eserin reddini gerektirecek nitelikte önemli olmaması halinde ise diğer seçimlik hakların kullanılması gerekir.(15.H.D.2019/2359E2019/3731K) Eser meydana getirilirken, işsahibinin sağladığı malzemenin ayıplı olduğu anlaşılır veya eserin gereği gibi ya da zamanında meydana getirilmesini tehlikeye düşürecek başka bir durum ortaya çıkarsa, yüklenici bu durumu hemen işsahibine bildirmek zorunda olur, aksi taktirde bundan doğacak sonuçlardan sorumlu olur.(TBK 472/3). Eser sözleşmesinde yüklenicinin temerrüdü halinde iş sahibinin sahip olduğu seçimlik haklar yönünden TBK 125. madde hükümleri uygulanmalıdır. Bu maddeye göre; temerrüde düşen borçlu, verilen süre içinde, borcunu ifa etmemişse veya süre verilmesini gerektirmeyen bir durum söz konusu ise alacaklı, her zaman borcun ifasını ve gecikme sebebiyle tazminat isteme hakkına sahip ise de (TBK 125/1) alacaklı, ayrıca borcun ifasından ve gecikme tazminatı isteme hakkından vazgeçtiğini hemen bildirerek, borcun ifa edilmemesinden doğan zararın giderilmesini isteyebilir veya sözleşmeden dönebilir (TBK 125/2). Sözleşmeden dönme hâlinde taraflar, karşılıklı olarak ifa yükümlülüğünden kurtulurlar ve daha önce ifa ettikleri edimleri geri isteyebilirler (TBK 125/3). Yukarıda da açıklandığı üzere sözleşmeden dönme hâlinde taraflar, karşılıklı olarak ifa yükümlülüğünden kurtulurlar ve daha önce ifa ettikleri edimleri geri isteyebilirler. sözleşmeden haklı olarak dönen (davacı) taraf ise, direnime düşmekte tamamen kusurlu olan (davalı) taraftan ancak olumsuz zararını isteyebilir. (Y. ... HD. ... T. .../... E. Ve .../... K. Sayılı ilamı) Sözleşme feshedilerek hükümsüz olduktan sonra tekrar sözleşmeye dayanarak borcun ifa edilmemesinden doğan zararın ve gecikme tazminatının istenmesi mümkün değildir. Dolayısıyla da ayıplı ve eksik bırakılan işler bedelinin -müspet zarar kapsamında olduğundan- tazmini talep edilemez. Keza ... . Hukuk Dairesi ... T. .../... E. .../... K. Sayılı ilamında da "dava dilekçesinde davacılar tarafından ... tarihli ihtarname ile sözleşmenin tek taraflı feshedildiği açıklanmasına rağmen, fesih istemiyle bağdaşmayacak şekilde gecikme tazminatı ile eksik ve ayıplı işler bedeli istenilmiş ise de, sözleşmede feshe rağmen bu taleplerde bulunulabileceği yönünde bir hüküm bulunmadığı ve tarafların fesih hususunda iradelerinin birleşmemiş olduğu gözetildiğinde..." denilerek fesih halinde gecikme tazminatı ile eksik ve ayıplı işler bedeli istenilmeyeceği belirtilmiştir. Taraflarca sunulan sözleşmenin 3. Maddesinde tüm işler karşılığında ... TL + KDV ücret ödeneceği; 4. Maddesinde işin teslim süresi, kesimler için ... , cila işleri için ... tarihleri olduğu; 7. Maddesinde gecikilen gün başına ... TL geçikme tazminatı kararlaştırıldığı ve 8. Maddesinde ise işin 3 günden fazla gecikecek olması durumunda işveren sözleşmeyi derhal feshedip, bir başka taşerona verebileceği, iş bu durumda işveren gecikmeden kaynaklı zarar ve tazminat isteme hakları saklı tutulduğu kararlaştırılmıştır. Somut olayda davacı vekili, ... tarihli taşeronluk sözleşmesi gereği kesim işleri için ... cila işleri için ... tarihinde işlerin teslimi gerektiğini, teslim tarihinde işin teslim edilmediğini ve işin teslimi de imkansız hale geldiğinden ötürü ... tarihinde davacı müvekkili tarafından sözleşmenin feshedildiğini; fesih nedeni ile de imal edilmeyen işlerin bedeli, ayıplı yapılmış olan işlerin bedeli, gecikme tazminatı ve 3. Kişilere yaptırmış olduğu işin bedelini talep ettiği anlaşılmaktadır. Davalı taraf ise, ayıplı üretimin yapılmadığını, işin süresinde yapılmamasının sebebinin davacının davalıya tedarik etmesi gerektiği malı zamanında tedarik etmediğinden gecikme yaşandığını ve bunun müsebbibi de davacının kendisi olduğunu, davalının tüm işleri yaptığını ve bu yapılan imalatlar nedeni ile davacının mevcut sözleşme bedelinden daha fazla borcu olduğunu ileri sürmüştür. Sözleşmenin 4. ve 8. maddelerine göre teslim süresi kesimler için ... , cila işleri için ... tarihleri olduğu ve dosyadaki belgelere göre 45 günden fazla süre geçmesine rağmen iş tamamlanıp teslim edilmediğinden davalı yüklenicinin temerrüdü gerçekleştiği ve temerrüt nedeniyle davacı iş sahibi sözleşmeyi feshettiği anlaşılmaktadır. Davacı tarafça 3.kişiye tamamlatmadan önce yüklenicinin temerrüdü nedeniyle davacı iş sahibi sözleşmeyi feshettiğine ve ödediği iş bedelini geri istediğine dair yazılı ihtarda bulunulduğu dosya kapsamı ile anlaşıldığı ve ayrıca bu husus davalı tarafın da kabulündedir. Her ne kadar malzemeyi davacının sağlayacağı verilen cevaba cevap dilekçesinde davacı tarafça da kabul ediliyor ise de, davalı tarafça malzemenin geç teslim edildiği ve geç teslim nedeni ile de işin geciktiğine ilişkin bir ihtarı söz konusu olmadığı ve başka delillerle de malzemenin geç verildiği davalı tarafça ispat edilemediği dosya kapsamı ile anlaşılmıştır. Ayrıca davalı, TBK 125/3 gereği temerrüde düşmediği husususu ispat etmek zorunda olduğu halde bu hususu ispat edememiştir. Bu nedenle de davacı taraf, davalı yüklenicinin temerrüdü nedeniyle TBK'nın 125/3.maddesi kapsamında sözleşmenin 4. Ve 8. Maddeleri gereği sözleşmeden dönme hakkını kullandığı ve iş bedelinin fazladan ödenen kısmının istirdadını istediğinden davacı iş sahibi sözleşmeden dönmüş olduğunu ve bu nedenle de imal edilmeyen işlerin bedelini (sözleşme ile kararlaştırılan tüm iş bedelinin çekler ile ödendiğinden) isteyebilecektir. Davacı olumsuz zararını ve fazladan verdiği iş bedelini ispat etme zorunluluğu altındadır. Dosyaya sunulan sözleşmede ve tarafların beyanlarında iş bedelinin ... .-TL olarak belirlendiği, bu bedelin de çekler ile davalıya ödendiği, davalı tarafça da davacıya herhangi bir geri ödemenin yapılmadığı ve davacının olumsuz zarara ilişkin sadece imal edilmeyen işlerin bedeli için talepte bulunduğu açıktır. Ancak davacının sözleşmeden dönme nedeniyle olumlu zarar kapsamında kalan 3. Kişilere yaptırmış olduğu işlerin bedeli ile ayıplı yapılmış olan işlerin bedelini isteyemeyecektir. Zira yukarıda detaylıca açıklandığı üzere olumlu zararların istenebilmesi için sözleşmeden dönülmemiş olması gerekmektedir. Kural olarak gecikme sebebiyle tazminat istenilebilmesi için sözleşmeden dönülmemesi gerekir. Ancak taraflar arasında akdedilen ... tarihli sözleşmenin 8. Maddesinde davacı işveren haklı nedenle sözleşmeyi fesih durumunda gecikmeden kaynaklı zarar ve tazminat isteme hakkını saklı tutulduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda davacı davalının temerrüde düştüğü ... tarihi ile ... fesih tarihi arasındaki 45 günlük gecikme için gecikme tazminatı talebinde bulunabileceği kanaatine varılmıştır. sözleşmede kullanılan zarar kavramı, genel manada kullanıldığı ve bu nedenle de mahkememizce menfi zarar olarak değerlendirilmiştir. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında otel genel mekanına ilişkin bantlama, kesim, derz açma , soğuk press ve plaka kesim işlerine ilişkin ... tarihli taşeronluk sözleşmesi düzenlendiği, sözleşme gereği kesim işleri için ... cila işleri için ... tarihinde işlerin teslimi gerektiği, aldırılan ... tarihli bilirkişi raporunda işin süresinde teslim edilemediği ve bir eksik iş olduğu, eksik kalan iş tutarının ... .-TL olduğu, davalıdan kaynaklı gecikme sonucunda direk bir zararın oluşmadığının tespit edildiği anlaşıldığından davacının imal edilmeyen işlerin bedeli ve gecikme tazminatı talepleri yönündeki -taleple bağlı kalınarak- taleplerin kabulüne, 3. Kişilere yaptırmış olduğu işin bedel ile ayıplı yapılmış olan işlerin bedeli yönündeki talebin reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE, ... TL imal edilmeyen işlerin bedeli ve ... TL gecikme tazminatı olmak üzere toplam ... TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, Fazlaya ilişkin saklı tutulmasına, 3. Kişilere yaptırılmış olduğu iş bedeli ile ayıplı iş bedeli yönündeki taleplerin ayrı ayrı reddine, 2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması lazım gelen ... TL harçtan davacı tarafından peşin yatırılan ... TL harcın mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 3-Davacı tarafından yatırılan ... TL başvuru harcı, ... TL peşin harç olmak üzere toplam ... TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacının bu dava nedeni ile yapmış olduğu posta, tebligat, bilirkişi ücreti ve keşif harcı toplamından ibaret toplam ....-TL yargılama giderinden davanın kabul ve red oranına gözetilerek hesaplanan ... TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacı kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ... .-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6-Davalı kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davanın reddolunan kısmı üzerinden hesaplanan ... .-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 7-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 21/10/2020

Katip ... E-imzalıdır

Hakim ... E-imzalıdır