Bölge Adliye Mahkemesi ·

Bölge Adliye Mahkemesi 2025/757 E. 2025/2610 K.

Mahkeme
Bölge Adliye Mahkemesi
Esas No
2025/757
Karar No
2025/2610
Karar Tarihi

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

3. HUKUK DAİRESİ

ESAS NO: 2025/757

KARAR NO : 2025/2610

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

K A R A R

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: İSTANBUL 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: 03/12/2024

NUMARASI : 2023/503 E - 2024/733 K

DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali

KARAR TARİHİ: 21/10/2025

Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak,ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle,dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil ...Enerji Toptan Satış ve İth. İhr. A.Ş.'nin 6446 sayılı kanuna göre kurulmuş bir tedarik şirketi olduğunu, davacı ile davalı arasında 31.12.2020 sözleşme tarihli, 01.02.2021 tedarik başlangıç tarihli 24 aylık Elektrik Tedarik Sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşmeye göre davacının davalıya elektrik satışı yapacağı, davalının da sözleş- meden doğan yükümlülüklerini yerine getirip kullanım miktarına göre davacı şirket tarafından keşide edilecek faturaları ödeyeceğini, Sözleşmenin 4.6 maddesinde aynen "(...)son on iki ay içerisinde yapmış olduğu tüm sayaç- ların en yüksek toplam tüketim miktarının iki katı üzerinden hesaplanacak olan ödeme teminatı aboneden sözleşme madde 6.3 çerçevesinde talep edebilir." şeklinde hüküm getirildiğini, buna göre davalı abonenin sözleşme kapsamında belirlenen teminatı yatırma borcunun bulunduğunu,Davalının sözleşme kapsamında asli yükümlülük olarak belirlenmiş olan teminat yatır- ma borcunu gereği gibi eksiksiz bir şekilde ifa etmediğini, bu durumun açık bir sözleşme ihlali oldu- ğunu, davalı tarafa eksik teminat bedelini tamamlaması için Beyoğlu 34. Noterliği'nin 27.01.2021 tarihli,... yevmiye numaralı ihtarnamesinin gönderildiğini, buna rağmen teminat bedelinin tamam- lanmadığını, bu durumun sözleşmenin ihlali mahiyetinde olduğunuSözleşmenin 7.2' de aynen;"Abonenin, sözleşmenin herhangi bir hükmünü ihlal etmesi veya mevzuat hükümlerine uymaması, sözleşme boyunca herhangi bir faturasını son ödeme tarihinden önce kısmen veya tamamen ödememiş olması veya Madde 4.3, 4.5, 4.6, veya madde 6.3, 6.7, ve 6.8'de belirtilen koşulların sağlanmamış olması halinde, tedarikçinin aboneyi portföyden çıkarma hakkı vardır. Tedarikçinin aboneyi portföyden çıkarması, (...) halinde sözleşmeyi sözleşmeden doğan her türlü sair hakkı saklı kalmak üzere, fatura alacakları ile birlikte sözleşme madde 7.1 de anılan cezai şartı ve madde 6.7 de anılan tüm indirimlerin iade edilmesini, abone tüketiminden kaynaklı olarak ödenen piyasa maliyeti bedellerinin ödenmesini talep etme ve bütün bu borçlara ait gecikme zammını madde 4.2 deki belirtilen oranda uygulama hakkı vardır. Tedarikçi, böyle bir durumda her türlü maliyet, zarar, kar kaybı ve cezai şartı karşılamak için teminatı irat kaydetme hakkına sahiptir." denilerek açıkça sözleşme şartlarına uygun hareket edilmemesinin sonuçlarının açıklandığını,Belli bir kWh'ın altında tüketimler için düzenlenen Elektrik Piyasası Tüketici Hiz- metleri Yönetmeliği'nin 3. Bölümünde dahi teminat eksikliğinin fesih için haklı neden sayıldığını ve ceza koşulu ödemesini mümkün kıldığını, anılan yönetmeliğin 16/2-a maddesinde aynen "Tüketimi düşük serbest tüketici ikili anlaşmada belirlenen güvence bedelini süresi içerisinde ödemediğinde" feshi haklı sebep saydığını,Ayrıca yine sözleşmenin 4.5. maddesinde "Abonenin sözleşmenin herhangi bir maddesin- den doğan yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde, Tedarikçinin feshe ve yazılı bildirime gerek olmaksızın madde 7.1.'deki ceza bedellerini ve madde 7.3'deki kar kaybını talep etme hakkı vardır." ile,Sözleşme madde 6.3 maddesinde " (...) abonenin teminat eksiği bulunduğu sürece, tedarikçi fiyatının yüzde beş daha üzerinden satışa devam etme veya geçersiz fesih olarak işleme alma ve madde 7'deki ceza ve ilave kar kaybını uygulama hakkına sahiptir" şeklinde hükümler getirildiğini,Bu doğrultuda davalı aboneye sözleşmenin 7.3 maddesine uygun olarak kar kaybı fatu- rası keşide edilerek gönderildiğini, anılan maddede aynen "Madde 7.1 veya 7.2 deki nedenlerle Abone’nin Tedarikçi’den taahhüt veya sözleşme süresi sonuna kadar elektrik alımı yapmaması halinde, Tedarikçi’nin fesih işlemine gerek olmaksızın taahhüdün veya sözleşmenin kalan süresi için, Abone’nin son faturalarındaki aktif enerji birim fiyatı ile son 12 aydaki ... Piyasa Takas Fiyatlarının (PTF) ortalaması arasındaki kWh başına birim fiyat farkı bulunacaktır. Bu fiyat farkı ile Abone’nin taahhüt süresine uymadığı ay sayısı ile Tedarikçi’de var olan en yüksek ayın tüketimi baz alınarak hesaplanan kalan toplam tahmini tüketimi çarpılarak kar kaybı (mahrumiyeti) Abone’den talep edilecektir. Tedarikçi’nin bu kâr kaybını Madde 7.1’deki cezadan bağımsız ve ona ilave olarak Madde 4.2’deki gecikme faizi ile birlikte talep etme hakkı vardır." şeklinde hüküm düzen- lendiğini, Bu çerçevede müvekkili şirket tarafından haklı ve hukuka uygun olarak sözleşmenin 7.3. Maddesinde belirlenmiş olan miktarda 03.02.2023 tarihli, ... sıra numaralı 70.877,46 TL bedelli faturanın keşide edildiğini ve davalı aboneye gönderildiğini, davalı abonenin anılan faturayı ödemediğini,Bu nedenle Merkezi Takip Sistemi(İstanbul) 2023/118118 E. Sayılı dosyasından icra takibine geçildiğini, belirtilen takibe yukarıdaki faturayla birlikte sözleşmenin 4.2. maddesine göre icra cezai şartı da uygulandığını, ödeme yükümlülüğü bulunan davalının, söz konusu icra takibine haksız ve hukuka aykırı olarak itiraz ettiğini, Davalı tarafla 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu gereğince ticari satım ilişkisinden kaynaklanan uyuşmazlığın arabuluculuk yoluyla çözümlenmesi amacıyla İstanbul Arabuluculuk Bürosu'nun 2023/5025 İstanbul Arabuluculuk Bürosu numaralı dosyasında 07.04.2023 tarihinde son toplantı yapıldığını, fakat uzlaşma sağlanamayarak süreç anlaşamama hali ile sonuçlandığını beyanla; Davalının Merkezi Takip Sistemi(İstanbul) 2023/118118 E. Sayılı icra dosyasına vaki itirazın iptali ile takibin devamına, davalının % 40'ından az olmamak üzere icra inkar tazminatı ile mahkumiyetine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar veril- mesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasında akdedilen sözleşmenin ...Enerji Toptan Satış ve İthalat İhracat Anonim Şirketi tarafından tek taraflı ve hukuka aykırı şekilde fesih edildiğini, yapılan bu haksız fesih sonunda MTS (İstanbul) (2021/45427 ) esas sayılı icra takibi başlatıldığını, süresi içinde takibe itiraz ettiklerini ve itirazın kabul edildiğini, akabinde ise İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/452 Esas numaralı dosyası ile davacı kurum tarafından itirazın iptali davası açıldığını, fakat mahkemece 07.12.2022 tarihli 2022/94 K. sayılı kararı ile "DAVANIN REDDİNE" karar verildiğini, kararın kesinleştiğini, bu karara rağmen yine davacı tarafından müvekkil kuruma karşı (Merkezi Takip Sistemi) İstanbul 2023/11811 esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi takibi başlatıldığını, yine süresi içinde takibe itiraz ettiklerini ve itiraz sonucunda takibin durduğunu, durdurulan takip yönünden davacı şirket vekili tarafından İstanbul 7. Asliye Ticaret Mah- kemesi'nde 2023/57 E sayılı dosya ile itirazın iptali davası açıldığını, davacı tarafın öne sürdüğü konusu sözleşmeden kaynaklanan 03.02.2023 tarihli ... sıra numaralı 70.877,46 TL bedelli faturanın tarihinde ödendiğini, faturanın ödendiğine dair dekontun 2021/452E. 2022/94 K. sayılı dosyasında mevcut olduğunu, müvekkili ... ... Sağlık Hizmetleri Sanayi ve Ticaret AŞ.' nin davacıya her hangi bir borcunun olmadığını, müvekkilinin sağlık alanında faaliyet gösterdiğini ve davacının sözleşmeyi kötü niyetli olarak feshi nedeniyle hizmet sunulamadığını beyanla; davanın reddini, davalının % 40 oranından az olmamak üzere kötüniyet tazminatı ile mahkumiyetine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.İlk Derece Mahkemesi'nce: 1-Davanın REDDİNE,2- Yasal şartları oluşmayan kötüniyet tazminatı talebinin REDDİNE karar verilmiştir.İstinaf Başvurusu: Hüküm davacı tarafından istinaf edilmiştir.Davacı vekili istinaf dilekçesinde: Bilirkişi raporunun "Sonuç ve Kanaat" kısmında " Davacı tarafından ilk aylık tüketim için bir fatura düzenlenmiş ve davalı tarafından ödenmemiş ise; bu durumda davacı, faturanın ödenmemiş olması nedeniyle ödeme riski görme konusunda haklı bir argümana sahip olacak ve kendisi tarafından hazırlanmış ilk ay faturası esas alınarak hazırlamış olduğu kar kaybı faturasının ödenmesini de talep edebilecektir. " şeklinde tespitte bulunulduğunu, bilirkişi tarafından sözleşmenin 7.3. Maddesine göre yapılan hesaplama sonu- cunda dava konusu fatura bedeline ulaşıldığını,Her ne kadar gerekçeli kararda davalıya, müvekkili şirket tarafından hizmet verilmemiş olduğu, henüz elektrik satışının başlamadığı tespit edilerek hüküm verilmiş olsa da ,müvekkili şirket tarafından hizmet verilmeye başlandığını, sözleşmenin ...'a kaydedildiğini ve ilk ay için davalıya ... sıra numaralı 57.585,94TL bedelli tüketim faturasının keşide edildiğini, bu durumda müvekkili açısından müşterinin ödeme riski başladığından, artık sözleşme gereği müşterinin teminatı ödemekle yükümlü olduğunu, teminatın ödenmemesi halinde sözleşmeden kaynaklı yüküm- lülüklerin doğacağını,Dosyaya sundukları İstanbul BAM 3. HD. 2024/1593 E. 2024/3040 K. Sayılı ilamında da " sözleşmenin 7.3. Maddesinin hukuka uygun olduğu ve bu doğrultuda belirlenmiş olan miktarda ceza fatu- rası düzenlendiği"nin tespit edildiğini, anılan maddeye göre bilirkişi tarafından yapılan hesaplama doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmesinin gerektiğini,Yine gerekçeli karara esas alınan bilirkişi raporunda " Davalı tarafın aleyhine piyasa mali- yetlerinde ticari ve finansal risk görülmesi veya abonede ödeme riski görülmesinin mümkün olmadığını " tespit ettiğini, sözleşmenin 4.6 maddesinde bahsi geçen "ticari ve finansal risk"in tamamen tedarik şirketinin tek taraflı tasarrufu olduğunu, nitekim ... fiyatlarına bakıldığında abone ile sözleşme yapılan dönemde MWH başına 250,00 TL-300,00 TL arasında olan maliyet fiyatının sözleşme süresi içindeki dönemde 3.700,00 TL ye kadar çıktığını, fiyatta 10 katından fazla artış olduğunu, burada tedarik fir- ması için ticari ve finansal riskin olduğunu, abonenin ödeme sorunu yaşaması durumunda müvekkili abonenin tükettiği elektrik için ...'a ödeyeceği tutarın da 10 kat artmış olacağını, zaten anılan yüksek artış olmasa bile teminatın amacı ileriye dönük olup risk gerçekleşmeden alınacağını, ayrıca sözleşmede, sadece ödeme sorunu olan aboneden teminat talep edilebileceğinden bahsedilmediğini, piyasa maliyetlerindeki ticari ve finansal risklere de bağlandığını, bu durumda şirketin tek taraflı talebinin teminat borcu için yeterli olduğunu,Diğer yandan davalı abonenin sözleşme imzalandığı sırada konkordato başvurusu yap- tığını, bu durumda ortada abone bazlı olarak da riskin mevcut olduğunu beyanla kararın kaldırılmasını istemiştir. İstinaf sebepleri ve 6100 sayılı HMK'nun 355 md. ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre; Dava, elektrik tedarik sözleşmesi kapsamında abonelik nedeniyle düzenlenen cezai şart faturasından kaynaklı icra takibine yönelik itirazın iptali talebine ilişkindir.Davanın dayanağı olan Merkezi Takip Sistemi'nin 2023/118118 E sayılı takip dosya- sının tetkikinde; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu hakkında fatura alacağına ilişkin 77.877,46 TL 10.02.2023 vade tarihli ... nolu 03.02.2023 Tarihli Fatura Alacağı + 8.505,29 TL icra cezai şartı+ 708,77 TL sözleşme md. 4.2 gereği işlemiş faiz olmak üzere toplam 80.091,52 TL bedelin tahsili amacıyla ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalının borca ve takibe itiraz etmesi üzerine takibin durdurulduğu görülmüştür. Dosyadaki bilgi ve belgelere göre; davacı tedarikçi şirket ile davalı şirket arasında 31.12.2020 tarihinde imzalanmış 11 maddeden oluşan Enerji Satış Sözleşmesi ile sözleşme eki Söz- leşme Ek Protokolü bulunmakta olup, sözleşmeye göre abonenin ... no’lu tesisatına sözleşmede belirlenen şartlarla elektrik enerjisi sağlanacağı, sözleşme süresinin 01.02.2021 tarihinde başlayıp 24 ay sonra, 01.02.2023 tarihinde biteceği kararlaştırılmıştır.Davacı tarafından Beyoğlu 34. Noterliği'nden keşide olunan 27.01.2021 tarih ... yevmiye nolu ihtarname ile, sözleşmenin 4.6 ve 6.3 maddeleri gereği 189.218,20 TL teminatın davalı tarafça yatırılması, aksi halde sözleşmenin 7.2 maddesine göre feshedilebileceği ve 7.1 maddesinde belirtilen cezai şartın sözleşmenin 4.5, 6.3 ve 7.2 maddesine göre talep edebileceği bildirilmiştir.Davacı şirketçe , "sözleşmenin 4.6 maddesinde belirtilen teminat şartı tamamlanmadığı ve davalının sözleşmeyi ihlal ettiği gerekçesiyle dava ve takip konusu 77.877,46 TL bedelli 10.02.2023 vade tarihli ... nolu 03.02.2023 Tarihli fatura düzenlenmiş,bilahare bu faturanın ödenmemesi üzerine davalı aleyhine takibe girişilmiştir.Somut olayda, davacı şirketçe eksik olduğu belirtilerek tamamlanması istenen temi- natın davalı tarafça tamamlanmadığı tartışmasızdır.Taraflar arasında elektrik tedarikine ilişkin olarak yapılan 01.02.2021- 01.02.2023 tarihli sözleşmeler mevcut olup,sözleşmenin 4.maddesinde;"4.1. Faturalar, Tedarikçi hesabına Fatura'nın düzenlenme tarihinden itibaren 7 ( yedi) gün içerisinde ödenecektir.4.2. Tedarikçi, vadesinde ödenmeyen fatura tutarına, aylık yüzde beş( %5) gecikme faizi uygulayacaktır. Tedarikçi, gecikme faizini her yıl veya sözleşme tarihinden itibaren geçmiş tüm yılların toplamı için TÜFE değişimi oranında artırma hakkına sahiptir. Abone'nin sözleşme hükümleri veya borçtan dolayı icra takibine sebebiyet vermesi halinde, icralık her faturanın yüzde onikisi kadar icra ceza bedeli ve işbu maddede belirlenmiş olan gecikme zammı oranında sözleşmesel faiz talep edilecektir.4.3. Herhangi bir faturanın belirtilen vadesinde ödenmemiş olması halinde, herhangi bir ihbar ve ihtara gerek olmaksızın Tedarikçi sözleşme hakları baki kalmak koşulu ile sözleşmeyi tek taraflı fesih ede- bilir veya Madde 7'deki cezai şart ve cezai şarttan bağımsız olarak kâr kaybını da talep etme hakkını kulla- nabilir. Bu durumda fesih hakkının kullanılmaması, bu hakkı kullanılmasından feragat edildiği anlamına gelmeyeceği gibi, bu hakkın herhangi bir zamanda kullanılmasına engel teşkil etmeyecektir. Abone'nin sözleş- menin bazı hükümlerini yerine getirmemesi veya eksik getirmesinden dolayı Tedarikçi tarafından portföyden çıkarılması Tedarikçi'nin sözleşmeyi feshi anlamına da gelecektir. Tedarikçi, Abone'nin portföyden çıkarılması halinde ilave bildirime gerek olmaksızın sözleşmenin fesih olacağını Abone'ye bu madde kapsamında bildirim kabul edilecektir. Ayrıca bu durumda Tedarikçi, önceden hiçbir ihbara gerek duymaksızın Abone'nin teminatını irat kaydetme hakkına sahiptir. Herhangi bir faturaya ait alacağın tahsili, önceki fatura dönemlerine ait sözleşmeden doğan diğer borçların İfa ve ibra edildiği anlamına gelmeyecektir. Abone faturalandırılmamış borçların sonraki dönemlerde yansıtılacağını kabul eder.Tedarikçi, Abone'nin ödemelerini ve teminatını, iste- diği yöntem ve sıralama ile ödenmemiş faturalara, ceza faturasına, zarar ziyana veya varsa icradaki dosyalara tahsil etme hakkına sahiptir.4.4. Tedarikçi, Abone'nin onayı gerekmeksizin sözleşmeden doğmuş ve doğacak alacaklarını devir/temlik etme hakkına sahiptir. Abone, temlik sözleşmesine teyit yazısını 7 gün içerisinde vereceğini kabul eder.4.5. Abone'nin sözleşmenin herhangi bir maddesinden doğan yükümlülüklerini yerine getir- memesi halinde, Tedarikçi'nin fesih ve yazılı bildirime gerek olmaksızın Madde 7.1'deki ceza bedellerini ve 7.3'deki kâr kaybını talep etme hakkı vardır.4.6. Tedarikçi, piyasa maliyetlerinde ticari ve finansal risk görmesi veya Abone'de ödeme riski gördüğü zaman ve durumlarda son on iki ay içerisinde yapmış olduğu tüm sayaçlarının en yüksek toplam tüke- tim miktarının iki katı üzerinden hesaplanacak olan ödeme teminatını Abone'den sözleşme Madde 6.3 çerçe- vesinde talep edebilir. Tedarikçi, Abone'nin ödeme gecikmelerini veya sözleşme bitişindeki son aktif fatura- larını, piyasa maliyetlerini,kâr kaybı ve cezai şart risklerini, önceki Tedarikçisi'ndeki fatura tutarlarının sevi- yesini de göz önünde tutarak, Abone tüketimlerinden kaynaklı ticari risklerine, menfi veya müspet zararlarına karşılık, sözleşme süresince her daim yukarıdaki şekilde hesaplanan ödeme teminat tutarının iki katı kadar yeni veya ilave teminat isteme hakkına sahiptir. Abone, ödemelerine ve ticari risklerine karşılık olan bu teminatı vermeyi kabul eder. Teminatlar, Abone'nin her türlü doğmuş ve doğacak borçlarının teminatını teşkil eder. Teminatı aktif tüketim faturasından mahsup edip etmeme hakkı ve insiyatifi Tedarikçi'ye aittir. Abone'nin temi- nat eksiği olması durumu Tedarikçi'nin Madde 4.5 ve 6.3'deki hakları ile birlikte sözleşme ihlali olarak değerlendirilecektir. Tedarikçi Abone'nin tüm borçlarının kapanmasının ardından kalan teminatını, mevzuat gereği ek tüketim riskleri barındırdığından dolayı, Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliğin- deki geçmişe dönük düzeltme süresinden kısa olmamak üzere abone imza yetkilisinin yazılı talep tarihinden itibaren 2 ay içerisinde teminata faiz işletmeksizin ya da değerleme yapmaksızın alındığı günün tutarına eşit iade edecektir. Yönetmelikteki ek tüketim giriş süresinin, hesaplanan bu iade tarihinden sonra da risk oluştur- ması durumunda yönetmelikteki süre sonunda kalan teminat iadesi yapılacaktır." 6.3 maddesinde " Teminat, Kesin Teminat Mektubu şeklinde veya Nakit olarak Abone tara- fından Tedarikçi'ye sağlanacaktır. Bu teminatın en az %50 si Nakit olmak zorundadır. Tedarikçi'nin talep ettiği teminatı, sözleşme başlangıcında almaması, anlaşma süresince herhangi bir dönemde teminat talep etmesine veya taksitli olarak faturaya yansıtmasına engel değildir. Abone'nin sözleşmeyi tek taraflı feshi, ödeme garan- tisi ve sözleşme asli unsuru olan teminat şartının yerine getirimesi durumunda geçerli olacaktır. Abone'nin teminat eksiği bulunduğu sürece, Tedarikçi anlaşma fiyatının yüzde beş daha üzerinde satışa devam etme veya geçersiz fesih olarak İşleme alma ve Madde 7'deki ceza ve ilave olarak kâr kaybını uygulama hakkına sahiptir." Yine Sözleşmenin 7.1 maddesinde " İşbu sözleşme, sözleşmede anılan hallerin dışında ve sözleşme süresi içerisinde Abone tarafından feshedilemez. Sözleşme imzalanmasının ardından Tedarikçi tara- fından herhangi bir dönem faturası çıkıp çıkmadığına bakılmaksızın, Abone tarafından sözleşme süresi içeri- sindeki sözleşmedeki fesih koşulları dikkate alınmadan herhangi bir tarihte fesih edilmesi, yazılı bildirim olmaksızın tahlye edilmesi veya başka bir Tedarikçi tarafından talep edilmesi halinde ( bu talep bu sözleşme kapsamında süresinden önce haksız fesih anlamı taşıyacaktır), Abone her bir sayaç ayrı ayrı hesaplanmak üzere son 12 (on iki) dönem faturalarının en yüksek faturasının 2 (iki) kalı kadar cezai şartı Tedarikçiye öde- meyi kabul eder. Cezayı oluşturan son 12 (on iki) dönem faturaları baz alınırken, Tedarikçi tarafından temin edilebilmesi durumunda son 12 (on iki) dönem içerisinde Tedarikçi'den önce Aboneye elektrik satışı yapan önceki Tedarik veya Perakende Şirketinin faturaları da hesaplamada dikkate alınacaktır. Eğer Abone'nin, mevcut ya da önceki Tedarikçilerde geçmişe dönük 12 (on iki) fatura dönemi yoksa faturası olan tek dönem veya faturası olan dönemler bu hesaplamada dikkate alınır. Tedarikçi'den henüz faturası çıkmadan sözleşme ihlali söz konusuysa, Tedarikçi Abone'nin önceki Tedarikçisinden kayıt esnasında temin edebildiği faturanın 2 (iki) katı üzerinden cezai hesaplamayı gerçekleştirir. Abone'nin işbu sözleşme ile birden fazla aboneliğine elektrik tedarik edilmesi halinde, ceza koşulu her Abonelik için ayrı ayrı yukarıdaki şartlarda uygulanır ve toplu veya sayaç bazlı olarak faturalanır." Sözleşmenin 7.2 maddesinde ise "Abone'nin, sözleşmenin herhangi bir hükmünü ihlal etmesi veya mevzuat hükümlerine uymaması, sözleşme boyunca herhangi bir faturasını son ödeme tarihinden önce kısmen veya tamamen ödememiş olması veya Madde 4.3 4.5 4.6 veya Madde 6.3, 6.7 ve 6.8'de belirtilen koşuların sağlanmamış olması halinde, Tedarikçi'nin Abone'yi portföyden çıkarma hakkı vardır. Tedarikçi'nin Abone'yi portföyünden çıkarması, Abone'nin aynı abonelik için başka bir şirket ile sözleşme imzalaması, Madde 6.6'ya uygun şekilde tahiye bildiriminde bulunmaması veya taahhüt süresinden önce Abone için ... üzerinden Tedarikçi değişiklik talebinde bulunulması halinde, sözleşmeden doğan her türlü sair hakları saklı olmak üzere, fatura alacakları ile birikte sözleşme madde 7.1 de anılan cezai şartı ve abone tüketiminden kay- naklı olarakı ödenen piyasa maliyeti bedellerinin ödenmesini talep etme ve bütün bu borçlara ait gecikme zam- mını Madde 4.2'deki belirtilen oranda uygulama hakkı vardır. Tedarikçi, böyle bir durumda her türlü maliyet, zarar, kâr kaybı ve cezai şartı karşılamak için teminatı irat kaydetme hakkına sahiptir." düzenlemesi bulun- maktadır.7.3. Madde 7.1 veya Madde 7.2'de nedenlerle Abone'nin Tedarikçi'den taahhüt veya sözleşme süresi sonuna kadar elektrik alımı yapmaması halinde, Tedarikçi'nin fesih işlemine gerek olmaksızın taahhülün veya sözleşmenin kalan süresi için, Abone'nin son faturasındaki aktif enerji birim fiyatı ile son on iki aydaki ... Piyasa Takas Fiyatlarının (PTF) ortalaması arasındaki kWh başına birim fiyat farkı bulunacaktır. Bu fiyat farkı ile Abone'nin taahhüt süresine uymadığı ay sayısı ile Tedarikçi'de var olan en yüksek ayın tüketimi baz alınarak hesaplanan kalan toplam tahmini tüketimi çarpılarak kâr kaybı (mahrumiyeti) Abone'den talep edilecektir. Tedarikçi'nin bu kâr kaybını Madde 7.1'deki cezadan bağımsız ve ona İlave olarak Madde 4.2'deki gecikme zammı ile birlikte talep etme hakkı vardır. hükmünü içermektedir.Mahkemece Elektrik Mühendisi Mehmet Zerman'den alınan 03.06.2024 tarihli raporda;2. Değerlendirme:Davalı tarafın sözleşmenin 7.3 Madde'sine göre kar kaybı faturasını ödeme yükümlüğü vardır. Buna rağmen esas olarak sözleşmenin hangi nedenle feshedildiğinin incelenmesi gerekir. 2021/452 Esas ve 2022/794 Karar sayılı dosyadaki bilirkişilerin sözleşmenin 7.1 Madde'sine dayanarak sözleşmeyi davacı tarafın fesih ettiğini dolayısıyla davalı tarafın her hangi bir yükümlülüğünün olmayacağını beyan etmiş olmaları da dikkate alınmıştır. Burada dikkat edilmesi gereken nokta; sözleşmenin 4.5 Madde'sinin, abonenin sözleşmedeki her hangi bir yükümlülüğü yerine getirmemesinin tedarikçiye 7.1 ve 7.3 Maddelerini uygulama imkânı vermesidir.Sözleşme uyarınca davalı tarafından sözleşmenin feshedilmesi zaten çok sınırlı durumlarda söz konusudur.Bu ilişkili davada (2021/452 Esas) Mahkemeniz, bilirkişi raporundaki görüşe uymayarak, söz- leşme Madde 4.6'da yer alan “ Tedarikçi, piyasa maliyetlerinde ticari ve finansal risk görmesi veya Abone'de ödeme riski gördüğü zaman ve durumlarda teminat isteyebilir.” kısmını irdeleyerek talebi ret kararı (2022/794 Karar) vermiştir.Davacı tarafından daha hiçbir hizmet sunulmadan, sözleşme uyarınca abonenin elektrik ihtiya- cının karşılanmasına başlanmadan, davalı tarafın aleyhine piyasa maliyetlerinde ticari ve finansal risk veya abonede ödeme riski görülmesi hayatın olağan akışına uygun değildir.Görevli bulunduğum bu dosya (2023/503 Esas) kapsamında ise irdelenmesi gereken farklı durumlar mevcuttur.Dosya içinde yer almamakla birlikte, sözleşme uyarınca davacı tarafından ilk aya alt bir enerji temini yapılmış olduğu ve buna ait bir faturanın mevcut olduğu kanısına varmış bulunuyorum.Bu kanıyı destekleyen iki (2) gerekçe mevcuttur.(1) Teminat cezasının hesaplamasına esas alınan bir önceki tedarikçinin faturasında yer alan değerler ile bu dava kapsamındaki kar kaybı faturasının oluşturulması mümkün görülmemektedir. Davacı tarafından hazırlanan bu dava konusu kar kaybı faturasındaki verilerin alındığı bir fatura mevcut olmalıdır.(2) Davacı, sözleşme süresi 24 ay olmasına rağmen 23 aylık bir süre için kar kaybı talebinde bulunmuştur.Dava konusu, üç (3) ayrı seçenek halinde incelenmiş ve aşağıdaki açıklamalarla mahkemenin değerlendirmesine sunulmuştur. Bu seçenekler, yukarıda belirttiğim davacı tarafından ilk aylık tüketim için hazırlanan ancak dosyada mevcut olmayan faturanın mahkemenize sunulup sunulmamasına göre değerlen- dirmeye alınabilecek şekilde tanımlanmıştır.2.a) Davacı, dava konusu olan 70.877,46TL tutarındaki kar kaybı faturasını, davalı tarafa hiçbir hizmet sunmadan ve bir faturalama işlemi yapmadan, kendisinden önceki tedarikçi faturasını esas alarak düzenlemiş ise ;Bu talebin 2021/452 Esas ve 2022/794 Karar sayılı dosya ile aynı kapsamda değerlendirilmesi uygun olacaktır. Bu durumda talebin reddinin gerekliliği konusundaki görüşüm mahkemenin takdirine sunulur.Yine de Davalı tarafından yapılan söz konusu kar kaybı faturasının ödenmiş olduğuna dair beyanın faturayı kabul yönünde bir ikrar teşkil edip etmediği konusu ayrıca değerlendirmenize sunulmaktadır.2.b) Davacı tarafından ilk aylık enerji temini yapılarak bu hizmet karşılığında fatura düzen- lenmişse ve davalı tarafın ödediğini beyan ettiği fatura bu ise ;davacı, aynı şekilde “piyasa maliyetlerinde ticari, finansal risk veya abonede ödeme riski" gördüğüne dair bir gerekçe öne sürerek, kar kaybı faturalaması yapa- mayacaktır. Hatta abone ilk faturayı hemen ödediği için bu aşamada hiçbir riskin olmadığı kabul edilmelidir.2.c) Davacı tarafından ilk aylık enerji temini yapılarak bu hizmet karşılığında fatura düzen- lenmişse ve davalı taraf bu faturayı ödememiş veya zamanında ödememiş ise ;Bu durumda davacı, faturanın ödenmemiş olması abonede nedeniyle ödeme riski görme konu- sunda haklı bir argümana sahip olacak ve kendisi tarafından hazırlanmış ilk ay faturası esas alınarak hazırlamış olduğu kar kaybı faturasının ödenmesini de talep edebilecektir.Hatta bu durum istinaf aşamasında olan ilişkili dava üzerinde de etki doğurabilecek ve söz- leşme içinde yer alan teminat kaynaklı ceza alacağı için de farklı değerlendirmelere neden olabilecektir.

D. HESAPLAMA:Sözleşmenin 7.3 Maddesi içinde kar kaybı hesabının nasıl yapılacağı “Abone'nin son fatura- larındaki aktif enerji birim fiyatı ile son oniki (12) aydaki ... Piyasa Takas Fiyatlarının (PTF) ortalaması arasındaki kWh başına birim fiyat farkı bulunacaktır. Bu fiyat farkı ile Abone'nin taahhüt süresine uymadığı ay sayısı ile Tedarikçi'de var olan en yüksek ayın tüketimi baz alınarak hesaplanan kalanı toplam tahmini tüketimi çarpılarak...” şeklinde açıkça belirlenmiştir.Bunun için öncelikle fatura tarihi öncesindeki son 12 ay için ... PTF fiyat ortalaması hesaplanmalıdır.Davacı tarafından hazırlanan ve faturaya esas alınan son 12 ay için ... PTF tablosu aşağıda verilmiştir. ... web sitesinde, dönem girildiğinde döneme ait PTF değeri, İlgili verilerle birlikte gösteril- mektedir. ... web sitesinden alınan, dönemsel PTF ortalamasının hesaplama görüntüsü bu dosya ekinde sunulmuştur. (EK 1). Bu değer ile davacı tarafından sunulan değer aynıdır.Davacı ile aynı yöntem uygulanmış ve Ağırlıklı Ortalama fiyat değil, Aritmetik Ortalama fiyat esas alınmıştır.Hesaplama sadece Davacı tarafından ilk aylık enerji temini için kesilmiş olduğu varsayılan faturada yer alan ve kar kaybı faturasına esas teşkil eden değerler üzerinden yapılacaktır. Böyle bir faturanın olmadığı, teminat ifası nedeniyle ceza faturasına esas teşkil eden ve bir önceki tedarikçi tarafından kesilmiş olan fatura verileri kullanılarak hazırlanmış bir kar kaybı faturası söz konusu olduğunda bu hesaplamanın yapılması mümkündür ancak anlamlı değildir.HESAPLAMA.Son fatura Aktif enerji Birim fiyatı (TL) : 0,2034 * Dosya dışı faturadan alınmış veri.Son 12 ay ... fiyatı ortalaması (TL) : 0,27635Fark (TL) :0,04399Davacı beyanı olan bir (1) aylık tüketim miktarı:70.052,S0kW/h- *Dosya dışı faturadan alınmış veriTalep edilen eksik ödeme ay sayısı : 23Yirmiüç (23) Aylık varsayılan tüketim miktarı: (70.052,80x23)= 611.214kWhKar Kaybı (Fark x 23 Aylık Tüketim miktarı) : 1.611.214 x 0,04399 = 70.877,32 TL olarak hesaplanır.Davacı tarafından ilk aylık enerji temini için kesilmiş olduğu varsayılan fatura değerleri eas alınarak yapılan hesaplamaya göre kar kaybı fatura bedeli 70,877,32TL dir ve Davacı tarafından kesilmiş olan fatura içerik olarak doğru hesaplanmıştır. (Sadece 14 kuruşluk önemsiz bir fark vardır. Yuvarlama kaynaklı olabilir)

SONUÇ VE KANAAT:

Öncelikle Davacı tarafından abonelik süresinin ilk ayı için bir hizmet yapılıp yapılmadığı ve bu hizmete ilişkin dosya içinde yer almayan ve kar kaybı hesabına esas alınan bir faturanın olup olmadığı sorgulanmalıdır.(a) Davacı tarafından ilk ay için bir hizmet ve fatura mevcut değilse veya bu fatura mevcut olup davalı tarafından ödenmişse; davalı tarafın aleyhine piyasa maliyetlerinde ticari ve finansal risk görülmesi veya abonede ödeme riski görülmesi mümkün olmadığından, bu talebin 2021/452 Esas ve 2022/794 Karar sayılı dosya ile aynı kapsamda değerlendirilmesi ve reddedilmesi uygun olacaktır. Sözleşmenin feshinin bu gerekçeye dayanılarak davacı tarafından yapılmış olması nedeniyle, her hangi bir alacağının olmadığı görüşündeyim.Bu durumda talebin reddinin gerekliliği konusundaki görüşüm mahkemenin takdirine sunulur.Yine de davalı tarafından yapıları söz konusu kar kaybı faturasının ödenmiş olduğuna dair beyanın faturayı kabul yönünde bir ikrar teşkil edip etmediği konusu ayrıca değerlendirmenize sunulmaktadır. İlk aylık tüketim için davacı tarafından kesilmiş bir faturanın mevcudiyeti durumunda davalı tarafın beyanının sehven kar kaybı faturası olduğu aslında bu ilk ayın tüketim faturasının kastedildiği görüşü de Sn. Mahkemenin takdirlerine arz olunur.(b) Davacı tarafından ilk aylık tüketim için bir fatura düzenlenmiş ve davalı tarafından ödenmemiş ise;Bu durumda davacı, faturanın ödenmemiş olması nedeniyle ödeme riski görme konusunda haklı bir argümana sahip olacak ve kendisi tarafından hazırlanmış ilk ay faturası esas alınarak hazırlamış olduğu kar kaybı faturasının ödenmesini de talep edebilecektir. Hatta bu durum istinaf aşamasında olan ilişkili dava üzerinde de etki doğurabilecek ve sözleşme içinde yer alan teminat kaynaklı ceza alacağı için de farklı değerlendirmelere neden olabilecektir. "şeklinde görüş bildirilmiştir.Mahkemece , davacı tarafça elektrik tedarikine başlanmadığı, buna ilişkin bir fatura düzen- lenmediği, teminat istenebilmesi için piyasa maliyetlerinde ticari ve finansal risk ve abonede ödeme riski husus- larının oluştuğuna dair yeterli delil sunulmadığı gerekçesiyle teminat alınmasında menfaat bulunmadığı ve sözleşmeden kaynaklanan bir alacağın bulunmadığı sonucuna varılıp davanın reddine karar verilmiştir.Davacı vekili;- Elektrik tedarikine ilişkin 01.02.2021 - 01.02.2023 tarihli sözleşmenin yürürlüğe girdi- ğini, bu sözleşmenin ...'a kaydedildiğini, sözleşme gereği davacı tarafından elektrik tedarikine başlandığını, davalı adına 23.03.2021 son ödeme tarihli ilk tüketim faturasının düzenlendiğini beyanla 69.078,40 kwh aktif tüketim karşılığı düzenlenen bu faturayı dosyaya sunmuş,-Ayrıca a.) Sözleşmenin 4.6 maddesinde bahsi geçen "ticari ve finansal risk"in tamamen tedarik şirke- tinin tek taraflı tasarrufu olduğunu, abone ile sözleşme yapılan dönemde MWH başına 250,00 TL-300,00 TL arasında olan maliyet fiyatının sözleşme süresi içindeki dönemde 3.700,00 TL ye kadar çıktığını, fiyatta 10 katından fazla artış olduğunu, abonenin ödeme sorunu yaşaması durumunda müvekkili abonenin tükettiği elektrik için ...'a ödeyeceği tutarın da 10 kat artmış olacağını, burada tedarik firması için ticari ve finansal riskin olduğunu, b.)Ayrıca davalı abonenin sözleşme imzalandığı sırada konkordato başvurusu yaptığını, bu durumda ortada abone bazlı olarak da riskin mevcut olduğunu beyan etmiştir. Mahkemece yapılan yargılama, toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporuna göre, davalının tüketim faturasını/faturalarını ödemediğine ve ödeme güçlüğü içinde olduğuna dair bilgi ve belge sunulmadığını, piyasa maliyetlerindeki artışın da davacı yönünden ticari ve finansal risk oluş- turmayacağı hususu gözetildiğinde; davacının teminat talebinin yerinde olmadığı, davalının sözleş- meyi ihlal ettiğinden bahsedilemeyeceği, dava konusu fatura bedelinin talep edilemeyeceği sonucuna varılmış, davanın reddi yönünde verilen kararın isabetli olduğu değerlendirilmiştir.Açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkemesince verilen kararda vakıa ve hukuki değer- lendirme noktasında, usul ve esasa aykırılık tespit edilmediğinden, davacının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 md gereğince reddine karar vermek gerekmiştir.

K A R A R : Yukarıda açıklanan nedenlerle;

Davacının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine,Alınması gereken 615,40 TL karar ve ilam harcı peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,İstinaf yargılama giderlerinin istinaf eden üzerinde bırakılmasına,İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa, karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine,Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 21/10/2025

Atıf: Bölge Adliye Mahkemesi undefined, E. 2025/757, K. 2025/2610, T. 21.10.2025, www.arakarar.com/karar/bam-karar-2025-757-e-2025-2610-k-89c6fca00719