Bölge Adliye Mahkemesi 2025/1912 E. 2026/108 K.

T.C. ANTALYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 5. HUKUK DAİRESİ T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ:ANTALYA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ:14/03/2025 DAVANIN KONUSU:Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ:ELMALI ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ(ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ SIFATIYLA) TARİHİ:19/10/2021 DAVANIN KONUSU:Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) KARAR TARİHİ:19/02/2026 KARAR YAZIM TARİHİ:19/02/202

YARGI YERİ BELİRLEMESİNE KONU OLAN KARARLAR: Elmalı Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) 19.10.2021 tarih ... E., ... K. sayılı kararıyla Antalya Asliye Ticaret Mahkemesinin yargı çevresinin Antalya ili mülki idare çevresi olarak belirlenmesi ile birlikte, Antalya ili mülki idare sınırları içinde bulunan iş bu mahkememiz dava konusu somut uyuşmazlık bakımından görevsiz hale geldiği gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir. Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 14.03.2025 tarih ... E., ... K. sayılı kararıyla HSK'nın 07/07/2021 gün ve 608 sayılı kararında 01/09/2021 tarihinden önce açılan davaları da kapsar şekilde bir düzenleme yapılmadığı, kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren açılan davaları kapsadığı, bu nedenle Elmalı Asliye Hukuk Mahkemesince (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) verilen kararın yerinde olmadığı sonuç ve kanaatine varılmakla mahkemenin görevsizliğine karar verilmiştir. HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE: Dava, Elmalı İcra Müdürlüğü kanalıyla davacı aleyhine girişilen kambiyo senedine dayalı(bono) icra takibi nedeniyle borcunun bulunmadığına dair menfi tespit istemine ilişkindir. Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nun 07/07/2021 tarih ve 608 sayılı kararında; Antalya Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin Antalya ilinin mülki sınırları (Alanya ve Manavgat Ağır Ceza Mahkemeleri yargı çevreleri hariç) belirlenmesine işbu kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verildiği, Elmalı Asliye Hukuk Mahkemesi ise yukarıda açıklanan karar uyarınca gönderme kararı verildiği anlaşılmaktadır. 6100 sayılı HMK’nın 1. maddesinde mahkemelerin görevlerinin ancak kanunla düzenleneceği, görev kurallarının kamu düzenine ilişkin olduğu hükmü, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5. maddesinde ise ticari davaların Asliye Ticaret Mahkemelerinde görüleceği ve Asliye Hukuk Mahkemeleri ile Asliye Ticaret Mahkemeleri arasındaki ilişkinin de görev ilişkisi olduğu belirtilmiştir. 6335 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değişik 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5/4. maddesinde ise, yargı çevresinde ayrı bir asliye ticaret mahkemesi bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemelerine açılan davalarda görev kuralına dayanılmamış olması görevsizlik kararı verilmesini gerektirmeyeceği düzenlendiğinden yargı çevresinde asliye ticaret mahkemesi bulunmayan yerlerde bir ticari uyuşmazlığın çözümü için asliye hukuk mahkemesine dava açılması halinde, mahkemece görevsizlik kararı verilmeksizin işin esasının görülmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Dava açmanın maddi hukuk ve yargılama hukuku bakımından birtakım sonuçları vardır. Dava açmanın yargılama hukukuna ilişkin en önemli sonuçlarından biri davanın açılması anında görevli ve yetkili olan mahkemenin artık sabit hale gelmesidir. Bu ilkeye göre sonradan ortaya çıkan değişiklikler görevi ve yetkiyi etkilemez. Bu çerçevede ortaya çıkan ikinci önemli sonuç da mahkemenin davayı inceleme zorunluluğunun doğmasıdır. Nitekim yasa değişikliklerinde dahi ayrı ve açık bir geçiş hükmü yoksa mahkemeler görevsizlik kararı vererek ellerinde derdest bulunan dosyaları yeni kurulan mahkemeye gönderemezler; bunlara bakıp sonuçlandırmak zorundadırlar. Yukarıda açıklanan Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu kararında, yargı çevresinin belirlenmesine ilişkin kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına karar verildiği, görülmekte olan davaların devri ile ilgili bir düzenlemenin bulunmadığı, söz konusu genel kurul kararının görülmekte olan davaların da devredilmesi gerektiği şeklinde yorumlanarak kapsamının genişletilemeyeceği, 01/09/2021 tarihinden önce açılan eldeki davada görevli mahkemenin (asliye ticaret mahkemesi sıfatıyla) Elmalı Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu belirlenmiştir. Açıklanan nedenlerle davaya Elmalı Asliye Hukuk Mahkmesinin görevsizlik kararının kaldırılmasına dair hüküm tesis olunmuştur. H Ü K Ü M/: 1-Davaya Elmalı Asliye Hukuk Mahkemesi’nce bakılması gerektiği halde davanın Antalya Asliye Ticaret Mahkemesi'nce bakılması gerektiği belirtilerek görevsizlik kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, HMK'nın 353/1-a, 353/3 maddeleri gereğince Elmalı Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) 19.10.2021 tarih ... E., ... K. sayılı görevsizlik kararının KALDIRILMASINA, 2-Yargı yeri olarak Elmalı Asliye Hukuk Mahkemesi olarak belirlenmesine, Dair, dosyanın, davanın yeniden görülmesi için Elmalı Asliye Hukuk Mahkemesi’ne gönderilmek üzere Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesine iadesine dosya üzerinden oy birliği ile KESİN olmak üzere karar verildi.19/02/2026 ...