İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi 2025/102 E. 2025/430 K.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

16. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

DOSYA NO: 2025/102 Esas

KARAR NO: 2025/430

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 2. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

NUMARASI: 2023/210 Esas, 27/11/2024 tarihli ara karar

ASIL DAVANIN KONUSU:Endüstriyel Tasarım Hakkına Tecavüzden Kaynaklanan

BİRLEŞEN DAVA KONUSU: Endüstriyel Tasarımın Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan

KARAR TARİHİ: 26/03/2025

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA: Davacı vekili tedbir talepli dava dilekçesi ile, müvekkilinin, "..." ürünün tasarım hakkına sahip olduğunu, müvekkilinin ekte sunulan hacamat kupa parçasının ticaretini yapmak üzere endüstriyel tasarımı üzerinde uzun zaman çalıştığını ve tasarımın Türk Patent Enstitüsü nezdinde 14.09.2022 tarihinde ... tescil numarası ile tescil ettirdiğini, davalının, müvekkilince tasarlanmış ve müvekkilinin tescilli tasarım hakkına tecavüz eder mahiyetteki ürünlerini dilekçede bildirilen adreslerde ürettiğini ve piyasaya sunmak sureti ile satışını yaptığını, müvekkilinin söz konusu ürünleri tasarlamak, geliştirmek, üretmek ve piyasada tanıtmak ve saygın bir hale getirmek için büyük emek, sermaye ve zaman harcadığını, bu nedenlerle müvekkilinin dava süresince daha fazla zarar görme ihtimaline binaen ihtiyati tedbir taleplerinin kabulü ile tasarım tecavüzünün durdurulması ve muhtemel tecavüzün önlenmesi amacıyla davalının "https://...com/" internet adresi üzerinden satış yapması sebebiyle bu url hakkında erişiminin engellenmesi kararı verilmesine, fatura adresindeki müvekkilin tasarımını içeren ürünlere, ürünlerin üretimine veya kullanılmasına yarayan makine ve benzeri cihazlara el konmasına karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili 03/09/2024 tarihli itiraz dilekçesi ile; tedbir kararı verilen ürüne dair müvekkilinin geçerli bir tasarım tescili bulunduğunu, davacıya ait tescilli tasarımın 2019 yılından bu yana Güney Kore’de üretildiğini, taraflarınca tasarım hakkının hükümsüz kılınması için dava ikame edildiğini, açıklanan nedenlerle, öncelikle ihtiyati tedbir kararı verilen ürüne dair müvekkilinin tescilli bir tasarım hakkı olduğu da gözetilerek ihtiyati tedbirin itirazın incelenmesi süresince icrasının durdurulmasını, Mahkemenin 21/08/2024 tarihli ara kararı ile verilen ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasını, mahkeme aksi kanaatte olması halinde öncelikle daha yüksek bir teminata hükmedilmesini, ayrıca aleyhinde erişim engeli kararı verilen https://...com adresinde farklı ürünlerin de satıldığı gözetilerek bu web sitesine yönelik erişim engelinin kaldırılmasını, taleplerinin kabulü halinde, karara dayanılarak verilen erişim engelinin kaldırılması için gerekli mercilere müzekkere yazılmasını, haksız ihtiyati tedbir nedeniyle müvekkilin ticari itibarının sarsılması ve maddi kayıplara uğraması nedeniyle işbu dava neticesine göre taraflarınca tazminat davası ikame edileceğinden, ihtiyati tedbirin kaldırılması halinde teminatın davacıya iade edilmemesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI: İlk derece mahkemesinin 218/08/2024 Tarihli ara kararında; "1-SMK'nın 159 ve HMK 389 maddeleri koşulları oluştuğundan takdiren 100.000,00 TL teminat yatırıldığında yada muteber bir bankanın kesin ve süresiz teminat mektubu kararın tebliğ tarihinden itibaren 1 haftalık kesin süre içerisinde ibrazı halinde ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile; -Davalının, davacıya ait ... tescil numaralı tasarımına benzer olduğu tespit olunan ve bilirkişi raporunda görsellerine yer verilen ürünlerine ve münhasıran bu ürünlerin üretiminde kullanılmaları kayıt ve koşuluyla kullanılan makine ve benzeri cihazlara tedbiren el konularak yed-i emine teslimine,-Davalının https://...com/ internet adresine Türkiye'den erişimin tedbiren engellenmesine, 2-Teminat yatırıldığında ihtiyati tedbir kararının uygulanmasına, 3-El konulmasına yönelik ihtiyati tedbir kararının uygulanabilmesi için, Bakırköy Nöbetçi İcra Müdürlüğü'nün görevlendirilmesine; erişim engellenmesine yönelik ihtiyati tedbir kararının uygulanabilmesi için Erişim Sağlayıcıları Birliği'ne müzekkere yazılmasına, " karar verilmiştir.

İHTİYATİ TEDBİRE İTİRAZIN DEĞERLENDİRİLMESİ KARARI: İlk derece mahkemesinin 27/11/2024 tarihli ara kararında; "..Birleşen Mahkememizin 2024/184 esas sayılı dosyasının tetkikinde; davacı ... tarafından, davalı ... aleyhine, ... tescil numaralı tasarımın hükümsüzlüğü talebine yönelik 03/09/2024 tarihinde dava açıldığı görülmüştür. Talebin ve dosyanın incelenmesinde; aleyhine tedbir kararı verilen davalı vekilince Mahkememizin 2024/184 esas sayılı dosyası ile, davacıya ait dava konusu ... tescil numaralı tasarımın hükümsüzlüğü talebinde bulunduğu, dosyanın işbu dosya ile birleştirildiği, SMK 159/2-c bendi uyarınca, tecavüz iddialarına dayanak tasarımın hükümsüzlük davasının derdest olması karşısında tarafların hak ve menfaatlerinin dengelenmesi, olası hükümsüzlük halinde, kararın geçmişe etkili mahiyeti nedeni ile aleyhine tedbir kararı verilen tarafın zararlarının önüne geçilmesi, buna mukabil, tescilli sınai hak sahibi tarafın bu tescilden kaynaklı haklarının korunması gayesi ile 100.000,00 TL karşı teminat ile tedbirin kaldırılmasına; -Mahkememizce verilen 21/08/2024 tarihli tedbir kararının takdiren 100.000,00 TL teminat yatırıldığından ya da muteber bir bankanın kesin ve süresiz teminat mektubu sunulduğunda KALDIRILMASINA, teminatı yatırmak üzere davalı birleşen dosya davacısı vekiline iş bu kararın tefhim tarihinden itibaren 1 haftalık kesin süre verilmesine, teminat yatırılmadığı takdirde teminatın DEVAMINA," Şeklinde karar vermiştir.

İSTİNAF İSTEMİ: Davacı / karşı davalı vekili istinaf isteminde; Teminatın davalıya yükletilmesi somut olaya uygun düşmediğini, tedbir kararın kaldırılması şeklinde tesis edilen ara kararın, somut olayın özelliklerine ve dosya kapsamındaki delillere uygun düşmediğini,Davalının tasarım hakkına tecavüz ettiği bilirkişi raporuyla tespit edildiğini, tarafların aynı sektörde faaliyet yürütmesi, tecavüz teşkil eden eylemlerin varlığı halinde telafisi güç zararların doğmasına neden olacağını, müvekkilinin tasarımının tescille koruma altında olduğunu, hükümsüzlük davası açılmasının tek başına sonuç doğurmayacağını, anılan davada, dosyanın davacısının iddialarını ortaya koyar bilirkişi raporu alınmamış ve yaklaşık ispat şartı sağlanmamış olduğunu,Tedbir kararı verilmesine neden olacak deliller mevcutken ve bu hususta yaklaşık ispat şartı sağlanmışken, hükümsüzlük davasındaki iddiaların ispatlanmamış olması nedeniyle bu davanın tedbir kararının kaldırılmasına gerekçe yapılmasının yerinde olmadığını, takdir edilen teminat miktarının çok düşük olup muhtemel zararı karşılayacak nitelikte olmadığını, öncelikle 27.11.2024 Tarihli kararın kaldırılmasını aksi kanaatte ise bu teminat bedelinin 800.000,00 TL'den az olmamak kaydıyla yeniden belirlenmesini talep etmiştir.Davalı / karşı davacı vekili istinafa başvurmuş ise de de mahkemenin 07/01/2025 Tarihli istinaf başvurusunun değerlendirilmesi kararında istinaf harçlarının yatırılmamış olması nedeni ile "istinaf başvurusu yapılmamış sayılmasına" karar verilmiştir.

GEREKÇE Asıl dava, tasarıma tecavüzün meni refi, tespiti, maddi manevi tazminat istemine ilişkindir. Birleşen dava ise; tasarımın hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.Dairemiz önüne gelen uyuşmazlık ise ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına ilişkin 27.11.2024 Tarihli ara kararın kaldırılması istemine ilişkindir.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Somut uyuşmazlıkta; mahkemenin 21/08/2024 Tarihli ara kararı ile ihtiyati tedbir isteminin kabulüne karar verildiği, davalı vekilinin itirazı üzerine ise 03/09/2024 Tarihinde tasarımın hükümsüzlüğü için dava açıldığı gerekçesi ile tedbirin kaldırılarak ters teminata hükmolunduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda mahkemenin 27/11/2024 Tarihli ara kararı; ihtiyati tedbir kararından sonra açılan hükümsüzlük davasına dayalı olup esasen "durum ve koşulların değişmiş olmasına" dayandığından istinaf yolu kapalı olup HMK 396 maddesi gereğince itiraza tabidir. Açıklanan nedenle davacı-birleşen davalı vekilinin istinaf isteminin usulden reddi gerekmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davacı/birleşen davalı vekilinin istinaf isteminin USULDEN REDDİNE, 2-Alınması gereken 615,40TL harçtan, peşin alınan 427,60TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80TL harcın davacı/ birleşen davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-Davacı/birleşen davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 5-Artan gider avanslarının, karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince taraflara iadesine, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.26/03/2025