Bölge Adliye Mahkemesi 2023/4482 E. 2023/5883 K.

T.C. ANTALYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 11. HUKUK DAİRESİ KARAR TARİHİ:25/09/2025 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ:Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi KARAR TARİHİ:07/05/2025 DAVANIN KONUSU:Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ:25/09/2025 İlk Derece Mahkemesinin kararı ve dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ: Davacı vekili; davalı ... A.Ş. tarafından ... Bankası A.Ş. ... Şubesi'ne ait ... seri numaralı 17/10/2024 keşide tarihli 200.000,00-TL bedelli çek hakkında İstanbul 14. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, söz konusu çek için ... ... tarafından İstanbul 9. ATM ... D.iş sayılı dosyası ile ihtiyati haciz kararı alınarak müvekkilinin mal varlığı üzerine ihtiyati haciz konulduğunu, davalı ... tarafından ... Bankası A.Ş ... Şubesi'ne ait 30/10/2024 keşide tarihli 200.000,00-TL bedelli çek hakkında İstanbul 14. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takibi başlatıldığını, davalı ... tarafından söz konusu çek için İstanbul 8. ATM ... D.iş sayılı dosyası ile ihtiyati haciz kararı verildiğini ve müvekkilinin mal varlığına ihtiyati haciz konulduğunu, davada görevli ve yetkili mahkemenin Antalya Ticaret Mahkemeleri olduğunu, davacı müvekkili şirketin söz konusu çekleri davalı ... Ambalaj Ürünleri Şirketi'ne şirketler arası herhangi bir mal nakit veya hizmet karşılığı olmadan iade edilmek üzere tevdi ettiğini, davacı müvekkili şirket ile davalı ... Ambalaj Ürünleri Şirketi arasında hiçbir fatura, mal alım satımı gibi işlem bulunmamasının bu durumu açıkça göstereceğini, müvekkili şirket tarafından iade edilmek üzere ... Ambalaj şirketine tevdi edilen çeklerin davalı ... Şirketi tarafından davacıya iade edilmediğini, çeklerin iade edilmesi için Antalya 11. Noterliği'nin 15/10/2024 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi gönderildiğini bildirerek öncelikle İstanbul 14. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas ve ... Esas sayılı icra takiplerinin yetkisizlikle gelecek Antalya Genel İcra dosyasında takibin takdiren teminatsız olarak mahkeme aksi kanaatte ise teminat karşılığı borçlu müvekkili ... İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi yönünden durdurulmasına karar verilmesini, müvekkili şirketin İstanbul 14. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı ile İstanbul 14. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takipleri yönünden borçlu olmadığının tespitine, kötü niyetli davalı alacaklı ... ... A.Ş. aleyhine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davalı ... ... vekili; ... A.Ş. ile davalılardan ... Personel Hizmetleri A.Ş. arasında 24/03/2023 tarihli ... sözleşmesi imzalandığını, ... müşterisinin bahse konu ... sözleşmesi uyarınca yapılan 08/07/2024 tarihli ... işlemleri ile ... işlemine dayanak olan faturalar ve alacak bildirim formları doğrultusunda takip dosyalarına dayanak olan çekleri müvekkili şirkete ciro etmek suretiyle devrettiğini, müvekkili şirketin 08/07/2024 tarihinde ... müşterisine 335.453,50-TL finansman sağladığını, bu tutarın ... müşterisinin banka hesabına müvekkili şirket tarafından ödendiğini, davaya konu çekler bakımından müvekkili şirketin iyi niyetli yasal hamil sıfatını haiz olduğunun izahtan vareste olduğunu, ... işlemlerine konu evraklar incelendiğinde ... işlemlerine konu üçlü ilişkinin müvekkili şirket ile beraber ... müşterisi olan ve ... işlemlerinde fatura borçlusu olarak yer alan ... Ambalaj Ürünleri Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. arasında kurulduğunu, davacının ise bu ... işleminin tarafı olmadığının anlaşıldığını, müvekkili şirketin davaya konu çekleri kötü niyetli olarak iktisap ettiğinin ispatlanması gerektiğini, müvekkili şirketin davaya konu çekler bakımından iyi niyetli meşru hamil olduğunun aşikar olduğunu, zira müvekkili şirketin davaya konu çekleri yasa ve yönetmeliklere uygun bir şekilde yapılmış olan ... işlemleri uyarınca ... müşterisine sağlamış olduğu toplamda 335.453,50-TL tutarındaki finansmana bağlı olarak doğmuş olan alacağının geri ödeme vasıtası olarak ... müşterisinden teslim aldığını bildirerek öncelikle mahkemenin görevsiz olması sebebiyle görevsizlik kararı verilmesini, mahkeme aksi kanaatte ise davanın esastan reddine, davacı aleyhine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece, " Her ne kadar Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 16/12/2024 tarihli ... Esas ve ... Karar sayılı kararı ile davacının davalı ... Ambalaj Ürünleri şirketi arasında herhangi bir ticaret, mal alım satım veya trampası borç alışverişi hizmet satın alınması gibi bir işlem bulunup bulunmadığı ile taraflar arasında uyuşmazlığın salt alım satıma konu malların teslim edilmemesinden kaynaklandığı, taraflardan birinin ... şirketi olmasının davanın Finans İhtisas Mahkemesinde görülmesini gerektirmediği gerekçesi ile dosya mahkememize geri gönderilmişse de, davacının, davalı ... ... şirketinin yükümlülüklerine aykırı bir biçimde ağır kusurlu bir şekilde söz konusu çeki aldığını iddia ettiği, bu hususta ... müşterisi ile yapılan ... işlemlerinin ... mevzuatından kaynaklanan usul ve yükümlülüklere uygun şekilde yapılıp yapılmadığı ve dava konusu çekleri iktisap ederken kötüniyetli olup olmadığı hususunun da aynı mevzuata göre değerlendirilmesinin gerektiği bu doğrultuda mahkememizin davaya bakmakla görevli olmadığı, dava konusu uyuşmazlığın çözüm yerinin ihtisas mahkemesi olan Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu anlaşıldığından davanın göreve ilişkin dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddine karar vermek gerekmiş olup her ne kadar mahkememizce verilen karar teknik anlamda görevsizlik kararı olmayıp gönderme kararı niteliğinde ise de her iki mahkeme tarafından verilen gönderme kararı ile esasen dosyadan el çekildiği ve yargılamanın sürüncemede kalmaması ve denetimden geçebilmesi adına (İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi'nin 21/05/2025 tarihli, 2025/1812 esas ve 2025//993 karar sayılı ilamı, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi'nin 26/03/2025 tarihli, 2024/2114 esas ve 2025/966 karar sayılı ilamı) görevsizliğine" karar verilmiştir. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Yerel Mahkeme tarafından verilen görevsizlik kararının usul ve yasaya uygun olmakla birlikte görevsizlik (iş bölümüne ilişkin) kararı ile birlikte müvekkil şirket lehine vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmemesinin haksız nitelikte olduğunu, bu nedenle Yerel Mahkeme kararının kaldırılarak görevsizlik kararı ile birlikte müvekkili şirket lehine vekalet ücretine ve yargılama giderine hükmedilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE: Dava, çeke dayalı ... şirketi alacağının tahsili için başlatılan icra takibi nedeniyle İİK’nın 72/3. maddesi uyarınca açılmış menfi tespit istemine ilişkindir. Mahkemece yazılı gerekçeyle, davanın göreve ilişkin dava şartı noksanlığı nedeniyle, HMK’nın 114/1-c ve 115/2. maddeleri uyarınca usulden reddine karar verilmiştir. Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK’nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların bulunup bulunmadığı gözetilerek yapılmıştır. ... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait, ... seri numaralı, 17/10/2024 keşide tarihli, 200.000,00 TL bedelli çek ile ilgili olarak davacı hakkında İstanbul 14. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığı; davacı şirketin, söz konusu çeki davalı ... Ambalaj Ürünleri Şirketine, şirketler arasında herhangi bir mal, nakit veya hizmet karşılığı olmadan iade edilmek üzere tevdi ettiğini, diğer davalı ... Şirketinin ise çekteki keşideci ile lehtar arasındaki ticari ilişkiyi teyit etmeden çeki devralmasının ağır kusur oluşturduğunu ileri sürerek menfi tespit davası açtığı, Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi ile Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi arasında karşılıklı gönderme kararları verildikten sonra mahkemece istinafa konu görevsizlik kararının verildiği; davalı vekilince yargılama gideri ile vekâlet ücreti yönünden kararın kaldırılması için istinaf dilekçesi sunulduğu görülmüştür. 5235 sayılı Kanun’un 5. maddesinin beşinci fıkrasında; “...İş durumunun gerekli kıldığı yerlerde hukuk mahkemelerinin birden fazla dairesi oluşturulabilir. Bu daireler numaralandırılır. Özel kanunlarda başkaca hüküm bulunmadığı takdirde, ihtisaslaşmanın sağlanması amacıyla, gelen işlerin yoğunluğu ve niteliği dikkate alınarak daireler arasındaki iş dağılımı Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından belirlenebilir. Bu kararlar Resmî Gazete’de yayımlanır. Daireler, tevzi edilen davalara bakmak zorundadır.” düzenlemesi yer almaktadır. Bu düzenleme uyarınca verilen yetkiye istinaden, HSK 1. Dairesinin 25.11.2021 tarihli ve 1232 sayılı kararıyla; “...Asliye ticaret mahkemelerine gelen işlerin vasıf ve mahiyeti itibarıyla çeşitli olması, bu çerçevede finans davalarının yoğunluğu ve niteliklerinin farklı olması göz önünde bulundurularak, gerek uygulama birliğinin sağlanması, gerekse etkinlik ve verimliliğin artırılması ile ihtisaslaşmanın önemi nazara alınarak, finans davalarında iş dağılımı bakımından iki veya daha fazla dairesi bulunan mahallerde ihtisaslaşmaya gidilmesinde fayda olacağı değerlendirilmiştir. Kanuni düzenlemelerden ya da Hâkimler ve Savcılar Kurulunun kararlarından kaynaklı olarak, asliye ticaret mahkemesinin hangi dairelerinin iflas ve konkordato, ... ticareti ve ... sigortaları gibi davalar dolayısıyla gelecek işlere ilişkin ihtisas mahkemesi sıfatıyla bakacağı gözetilerek, aynı dairelerde iş yoğunluğu oluşmaması bakımından finans davalarına olabildiğince farklı dairelerde bakılmak üzere ihtisas mahkemeleri belirlenmiştir.” şeklinde karar verilmiştir. Yukarıda metni alınan 5235 sayılı Kanun’un 5. maddesinin beşinci fıkrasında ve HSK 1. Dairesi kararında yapılan düzenlemenin, mahkemelerin görevine ilişkin değil, daireler arasındaki iş dağılımının belirlenmesine ilişkin olduğu açıkça belirtilmiştir. Bu sebeple, açılan davanın konusu banka ve finans uyuşmazlıklarına ilişkin ise adliye tevzi bürosu dosyayı HSK 1. Dairesi'nin 25.11.2021 tarihli ve ... sayılı kararı doğrultusunda ilgili mahkemeye tevzi edecek; tevzinin yanlış yapılması durumunda, dosya kendisine tevzi edilmiş asliye ticaret mahkemesi bu durumu tespit ederek, dosyanın doğru daireye tevzi edilmek üzere tevzi bürosuna iadesine/gönderilmesine karar verecektir. Dosyanın kendisine yanlış tevzi edildiği asliye ticaret mahkemesinin vereceği karar, teknik anlamda bir “görevsizlik kararı” olmayıp “gönderme kararı” niteliğindedir (Bkz. Yargıtay 11. HD, 2023/4482 E., 2023/5883 K.). Sonuç olarak; HMK’nın 341. maddesi gereğince istinaf yoluna başvurulabilen kararlar; ilk derece mahkemelerinden verilen nihai kararlar ile ihtiyati tedbir, ihtiyati haciz taleplerinin reddi ve bu taleplerin kabulü hâlinde itiraz üzerine verilecek kararlardır. Bunun dışındaki gönderme kararları için istinaf yoluna gidilemez. Bu itibarla, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yoluna başvuru şartları oluşmadığından, 6100 sayılı HMK’nın 341/1 ve 352/1. maddeleri gereğince istinaf başvuru dilekçesinin usulden reddine karar verilmesi gerekmiştir. HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 07/05/2025 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararı HMK'nın 341. maddesi gereğince istinafa konu edilemeyeceğinden davalının istinaf talebinin HMK'nın 352. maddesi gereğince USULDEN REDDİNE, 2-İstinaf kanun yolu başvurusu için yatırılması gereken harç peşin olarak yatırıldığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, 3-İstinaf kanun yolu başvurusu için yapılan yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına, 4-İstinaf kanun yolu başvurusu üzerine yapılan yargılamanın niteliği ve AAÜT hükümleri göz önünde bulundurularak davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına, 5-6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan istinaf gider avansının İlk Derece Mahkemesince ilgiliye İADESİNE, 6-Kararın İlk Derece Mahkemesince taraflara TEBLİĞİNE, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a. maddesince uyarınca kesin olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.25/09/2025 ...