Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2021/346 E. 2021/257 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2021/346
- Karar No
- 2021/257
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 44. HUKUK DAİRESİ T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I DOSYA NO: 2022/353 KARAR NO: 2024/1689 İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ: Bakırköy 2. Fikri Ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi TARİHİ: 15/12/2021 NUMARASI: 2021/346 E. - 2021/257 K. DAVANIN KONUSU: Endüstriyel Tasarım (Tecavüzün Tespiti İstemli) İSTİNAF KARAR TARİHİ: 17/10/2024 Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA DİLEKÇESİ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil şirketin, TPE nezdinde ... tescil nolu “panel montaj aparatı” isimli tescilinin, “kompozit aparatı” ürün adıyla faturalandırılarak satışının yapıldığını, Davalı firma tarafından tescilli tasarımının taklit edilerek “kompozit panel bağlantı kilipsi” ürün adıyla izinsiz ve haksız olarak üretilerek taklit edildiğinin bilgisi alınarak, ekte sunulan satışa ait faturası ile yapılan alışveriş ile tespit edildiğini, bu satışta “... Sis.- ...” adına faturası düzenlenen 2000 adet ürünün e-arşiv alış faturası ile taklit ürünlerin tespit edildiğini, bu ürünlerin ... Marka ibareli Davacı tescilli tasarımının birebir taklidi olduğunu, davalı ürününde ... damgası bulunmadığını, Tasarımın korunması ve TTK haksız rekabet kanunlarından doğan haklar kapsamında koruma altındaki tasarımdan doğan hakların ihlal edildiğini, müvekkilin ticari olarak zarara uğratıldığını, haksız rekabete sebebiyet verildiğini, her türlü hakkı şimdilik saklı kalmak kaydıyla, öncelikle bilirkişi tarafından taklit ve tasarım hakkına tecavüzün tespitini, tecavüzün durdurulması, önlenmesi için ihtiyati tedbirine, manevi ve maddi hakları tazmini saklı kalmak kaydıyla tecavüzün kamuya ilanına, karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP DİLEKÇESİ: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalının 2003 yılından itibaren inşaat sektörü içerisinde olduğu, davanın yanlış mevzuata göre açıldığını, 556 syaılı KHK'nın mülga olduğunu, 6769 sayılı SMK'nın mer'i olduğunu, Dava konusu edilen tasarımlar için bilgilenmiş kullanıcı bakımından yapılacak değerlendirmede ilgili tasarımların birbirlerine ayırt edilemeyecek nitelikle benzer olmadığının anlaşılacağı, davalı tasarımında sabitleme için açılan vida deliklerinin 3 tane olduğu, davalı tasarımının ortasında dikey olarak yer alan sabitleme parçasının davacı şirket tasarımına nazaran daha büyük olduğu, kırılma çizgilerine dikkat edildiğinde davacı şirket tasarımına nazaran keskin bir geçiş değil daha oval bir geçişe yer verildiği, bu farklılıkların bilgilenmiş kullanıcı bakımından ayırt ediciliğin sağlanmasına yeterli olduğu, SMK 58/2 ve 58/4-b ve 56//6 uyarınca dava konusu tasarımlar bağlantı aparatları olmakla işbu tasarımlardan tasarımcının hareket alanı oldukça olduğu, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemekle birlikte ilgili tasarımların benzer olduğu kanaatine varılacak olsa dahi işbu zorunlulukların ve hareket alanının da göz önünde bulundurulmasını talep ettiklerini, Zorunluluk hâllerine rağmen işbu tasarımı tescil eden davacı şirketin kötü niyetli olarak hareket ettiğini, söz konusu tasarımın kullanıldığı alan için belli bir formda olmak zorunda olduğunu, davacı şirketin bu zorunluluğa rağmen tescil gerçekleştirerek bir tekel oluşturmayı ve maddi menfaat elde etmeyi amaçladığı beyan edilerek davanın reddi istenmiştir. Davalı vekilinin 08/03/2021 tarihli ikinci cevap dilekçesi ile, davaya konu edilen tasarımın, müvekkilinden alınan bilgiye göre dava dışı ... San.ve Tic. Ltd. Şti.tarafından faydalı model başvurusuna istinaden müvekkilinin kullanımına bırakıldığını, bu nedenle ilgili şirkete davanın ihbarında müvekkilinin hukuki yararı mevcut olduğunu belirterek davanın ... San.ve Tic. Ltd. Şti'ye ihbarını talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İlk Derece Mahkemesince; Somut olayda davalıya ait ürünün, davacıya ait tescilli tasarıma ayniyet derecesinde benzerlik içerdiği; kesim modelinin birebir aynı şekle ve ölçeğe sahip olduğu, panel montaj aparatı olarak tasarımcının seçenek özgürlüğünün dar olmasına rağmen tamamen ortadan kalkmadığı, bu itibarla piyasadaki farklı tasarım örneklerinin görsellerine ek raporda yer verildiği, davalının tasarımını farklılaştırma imkanının bulunduğu, tecavüzün koşullarının oluştuğu anlaşılmıştır. Açıklanan nedenlerle davacının davasının kabulü" şeklindeki gerekçeleri ile; 1-Davacının davasının KABULÜ ile; -Davalının, davacıya ait ... tescil numaralı endüstriyel tasarımından doğan haklarına tecavüzünün tespitine, durdurulmasına, önlenmesine, tecavüz teşkil eden ve davalı yana ait dosyaya sunulu 30/03/2021 havale tarihli bilirkişi raporunun 6.sayfasında görsellerine yer verilen ürünler ile münhasıran bu ürünlerin üretiminde kullanılmaları kayıt ve koşuluyla üretimde kullanılan araçlara el konularak hüküm kesinleştiğinde imhasına, -Hüküm özetinin masrafı davalı yanca karşılanmak suretiyle ulusal çapta yayın yapan tirajı en yüksek 3 gazeteden birinde ilanına, şeklinde hüküm kurulmuştur. İSTİNAF: Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Davacı, dava dilekçesinde müvekkilinin tescilli tasarımının, davalı müvekkil tarafından izinsiz bir şekilde kullanıldığını, müvekkilin alınan tasarımın çizimi ile davacının tescilli olduğunu belirttiği tasarım görseline yer verildiğini, ilgili mevzuat uyarınca ilgili tasarımlar arasında 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 56. maddesinin 5. ve 6. fıkraları ile hükme bağlanan yenilik ve ayırt edicilik koşulları sağlandığını, görsellerine yer verilen tasarımlar için bilgilenmiş kullanıcı bakımından yapılacak değerlendirmede ilgili tasarımların birbirlerine ayırt edilemeyecek nitelikle benzer olmadığını, konusu tasarımların göz önüne alındığında öncelikle müvekkil tasarımında sabitleme için açılan vida deliklerinin 3 tane olduğunu müvekkil şirket tasarımının ortasında dikey olarak yer alan sabitleme parçası davacı şirket tasarımına nazaran daha büyük olduğunu, müvekkil şirket tasarımında yer alan kırılma çizgilerine dikkat edildiğinde davacı şirket tasarımına nazaran keskin bir geçiş değil daha oval bir geçişe yer verildiğini, davacının tasarımını tescil ettirmiş olduğu tarihten önceleri de kullandığını, tasarımlar arası benzerlik araştırmasında gözetilmesi gereken önemli hususlardan biri olan öncelik - sonralık denetimi bakımından kararın hatalı olduğunu, fazlaya ilişkin hak ve alacakları saklı kalmak koşuluyla davanın kabulü yönündeki kararın istinaf incelemesi sonrasında kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. İSTİNAFA CEVAP: Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; Tescilli tasarımın, müvekkil şirket tarafından büyük emek ve mesai harcanarak geliştirilmiş ve tescil ettirildiğini, tasarımın alüminyum kompozit panellerini birbirine montajlama klipsi olduğunu, binaların iç ve dış cephelerinde kullanılıp diğer ürünlere göre daha hızlı montaj edildiğini, davalının kendi üretip sattığını iddia ettiği tasarımın daha önce ... Ltd. Şti. Tarafından tescillendiğini iddia etse de bu başvurunun tarafın başvurusundan dolayı reddedildiğini, SMK m.139'un hükümsüz kılınan patentler için geçerli olduğunu fakat somut olayda tescile hiç bağlanmadığını, davalının taklit ettiğin ürünün boy, en, yükseklik olarak aynı olup bir kişide bıraktığı izleminin de aynı olduğunu, fotoğraflar ile davalının taklit ürünü ile müvekkil şirketin tescilli tasarımımın aynı olduğunun görüleceğini, bilirkişi raporlarında da hem müvekkil şirketin tasarımı hem de davalının taklit ederek üretip sattığı tasarım karşılaştırıldığını ve müvekkilin tasarımının yeni ve ayırt edici olduğu ortaya konduğunu, davalı, tescilli tasarımın görünümünün piyasada kullanılan aparatlara benzediğini, bu görünümün sebebinin ise ürünün teknik kullanımının bu görünümü zorunlu kıldığını iddia ederek tasarımın koruma kapsamında olmadığını iddia ettiğini, müvekkil şirket, bilirkişi raporunda da görüldüğü üzere piyasadaki tasarımları değil üzerinde büyük emek ve mesai harcayarak piyasadaki bu aparatlardan daha kullanışlı, daha dayanıklı ve daha fonksiyonel olan bu tasarımı üretmiş ve geliştirdiğini, davalının eylemlerinin tasarım hakkına tecavüz teşkil ettiğini, tescilli tasarım ile kompozit panellerini birbirine bağlamak için yüzlerce seçeneği olmasına rağmen ve bu husus bilirkişi tarafından da görseller ile ispatlandığını, davalı ürünü üretip sattığını kabul ettiğini, hukuka aykırı şekilde üretip sattığı ürünlerin ve üretime yarar kalıba tarafca ihtiyati tedbir kararı ile el konulduğunu, bilirkişi tarafından da tarafın tescilli tasarımı ile davalının taklit tasarımının ayniyet derecesinde benzerlik taşıdığının tespit edildiği, bu eylemlerinin tecavüz fiilini oluşturduğunu dosyaya eklenen her iki raporda da açıkça yazıldığı, bu sebeplerinden ötürü davanın kabulüne karar veren yerel mahkeme kararının onanmasını, haksız, hukuka aykırı, mesnetsiz istinaf başvurusunun reddini talep etmiştir. GEREKÇE: İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Davanın konusu davacı adına tescilli tasarıma davalı tarafından yapılan tecavüzün tespiti ve önlenmesi davasıdır. 6769 sayılı SMK'nun 55.md'sine göre tasarım, ürünün tümü veya bir parçasının ya da üzerindeki süslemenin çizgi, şekil, biçim, renk malzeme veya yüzey dokusu gibi özelliklerinden kaynaklanan görünümüdür. Burada kanun koyucu görünüme koruma bahsettiğinden görünüm nazara alınarak değerlendirme yapılması gerekmektedir. Bir tasarımın koruma kapsamı belirlenirken o tasarımın bilgilenmiş kullanıcı gözünde oluşturduğu genel izlenim ile bariz bir benzerlik gösteren bütün tasarımların birlikte dikkate alınması gerekir. Kıyaslanan tasarımlar arasında sadece küçük ayrıntılarda farklılık varsa tasarımların aynı olduğu kabul edilir. Tasarım hakkı ürün ve eşyaların teknik işlevini değil, dış görünümünü konu etmektedir. Mahkemece bilirkişi incelemesi yaptırıldığı 26/03/2021 tarihli Bilirkişi heyet raporunda özetle" Davacı adına 01.03.2018 başvuru tarihli ... tescil numaralı "panel montaj aparatı" başlıklı tasarımın tescilli olduğu, Davalı tarafından 21.10.2020 tarihli fatura ile satışı gerçekleştirilen "Kompozit Panel Bağlantısı Klipsi" tanımlı ürünün, Davacı tarafa ait ... tescil nolu "Panel Montaj Aparatı" tasarımı ile karıştırılmaya sebebiyet verebilecek derecede birebir benzer olduğu, Davalı tarafça davanın ihbarı talep edilen dava dışı ... SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ adına başvurusu yapılan ... başvuru numaralı faydalı modelin Araştırma Raporunda davacı adına ... tescil numaralı tasarımdan dolayı olumsuz gelmesi nedeniyle reddedilmiş olduğu, Davalı tarafından ... tescil nolu tasarımın taklit edilerek, ticari olarak satışının yapıldığı" belirtilmiştir. 05/10/2021 tarihli EK bilirkişi heyet raporunda özetle;"Davacı adına 01.03.2018 başvuru tarihli ... tescil numaralı “panel montaj aparatı” başlıklı tasarımın tescilli olduğu, 2- Davalı tarafından 21.10.2020 tarihli fatura ile satışı gerçekleştirilen “Kompozit Panel Bağlantısı Klipsi” tanımlı ürünün, Davacı tarafa ait ... tescil nolu “Panel Montaj Aparatı” tasarımı ile karıştırılmaya sebebiyet verebilecek derecede birebir benzer olduğu, ... SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ. adına başvurusu yapılan ... faydalı modelin 01.05.2018 tarihinde başvurusunun yapıldığı, başvurunun 21-02-2018 tarihinde ilan edildiği SMK 139. Maddesinin hükümsüz kılınan patentler için geçerli olduğu, somut olayda tescile hiç bağlanamamış bir faydalı model olduğu, SMK 97 açık hükmü karşısında tescile hiç bağlanmamış bir faydalı model bakımından SMK 139'un uygulanamayacağı, Davalı tarafından ... tescil nolu tasarımın taklit edilerek, ticari olarak satışının yapıldığı" belirtilmiştir. Somut olayda, toplanan tüm deliller bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde, Davacı adına 01.03.2018 başvuru tarihli 2018/01419 tescil numaralı “panel montaj aparatı” başlıklı tasarımın tescilli olduğu, Davalı tarafından 21.10.2020 tarihli fatura ile satışı gerçekleştirilen “Kompozit Panel Bağlantısı Klipsi” tanımlı ürünün, Davacı tarafa ait ... tescil nolu “Panel Montaj Aparatı” tasarımı ile karıştırılmaya sebebiyet verebilecek derecede birebir benzer olduğu, davanın ihbarı talep edilen dava dışı ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. adına başvurusu yapılan ... faydalı modelin 01.05.2018 tarihinde başvurusunun yapıldığı, başvurunun 21-02-2018 tarihinde ilan edildiği SMK 139. Maddesinin hükümsüz kılınan patentler için geçerli olduğu, dava dışı kişi adına tescile hiç bağlanamamış bir faydalı model olduğu, SMK 97 açık hükmü karşısında tescile hiç bağlanmamış bir faydalı model bakımından SMK 139'un uygulanamayacağından ve Davalı tarafından ... tescil nolu tasarımın taklit edilerek, ticari olarak satışının yapıldığı anlaşılmış olmakla mahkemece davanın kabulüne dair verilen karar hukuken yerindedir. Saptanan ve hukuksal durum bu olunca; tarafların dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dosyadaki tespitlere ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, 6100 Sayılı HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda ilk derece mahkemesi kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla yapılan inceleme neticesinde davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Usûl ve yasaya uygun Bakırköy 2. Fikri Ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 15/12/2021 tarih ve 2021/346 E. 2021/257 K. sayılı kararına karşı davalı vekili tarafından yapılan istinaf talebinin 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60-TL maktu istinaf karar ve ilam harcından peşin yatırılan 80,70-TL harcın mahsubu ile bakiye 346,90-TL harcın davalıdan tahsiliyle Hazineye gelir kaydedilmesine, 3-Davalı tarafça istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 4-İncelemenin duruşmasız olarak yapılması sebebiyle taraflar yararına vekalet ücreti tayinine yer olmadığına, 5-Taraflarca yatırılan gider avansından harcanmayan kısmın karar kesinleştiğinde iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 20/07/2017 tarih ve 7035 Sayılı Kanunun 31. maddesiyle değişik 6100 Sayılı HMK'nın 361/1. maddesi gereğince, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Yargıtay'a temyiz başvurusunda bulunma yolu açık olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi. 17/10/2024