İlk Derece Mahkemesi · İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi
İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2025/833 E. 2026/146 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2025/833
- Karar No
- 2026/146
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/833 Esas KARAR NO : 2026/146
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) DAVA TARİHİ : 03/01/2024 KARAR TARİHİ : 24/02/2026
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA/ Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket nezdinde ... Nolu poliçesi ile ... Anonim Şirketi'ne ait ... plakalı otomobilin sigortalandığını, 29/01/2021 tarihinde ... plakalı aracın sürücüsünün, ... Sokaktan .... Sokağa bağlanıp ... Caddesi istikametine seyir halinde iken direksiyon hakimiyetini kaybederek gidişe göre yolun sonunda park halinde bulunan ... plakalı aracın sağ arka yan çamurluk kısımlarına kendi aracının sağ ön köşe tampon ve sol ön yan çamurluk kısımlarıyla çarpması ve bu çarpmanın etkisi ile park halindeki ... plakalı aracın sol ön köşe tampon kısımları ile önünde park halinde bulunan ... plakalı aracın sol arka köşe tampon kısımlarına çarpması sonucu 3 araçlı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, ... plakalı müvekkili şirketi nezdinde sigortalı aracın kazanın ardından dolay yerini terk ettiğini, kolluk tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağında bu kazanın oluşumunda ... plakalı aracın firar eden sürücüsü 2918 sayılı K.T.K'nun 84/J maddesini ihlal ettiğinin tespit edildiğini, davalı şirkete ait aracın %100 kusuruyla kazanın meydana gelmesine sebebiyet verdiğini ve olay yerini terk ettiğini, kaza sonrasında ... plakalı araç sahibi tarafından aracında meydana gelen hasar bedeli için müvekkili şirkete başvuru yapıldığını, 19/03/2021 tarihinde mağdura 3.776,00-TL hasar bedeli, tedarikçi firmalardan ... Dış Tic. A.Ş'ne 2.548,79-TL ve ... Ltd. Şti'ne 4.190,00-TL olmak üzere toplam 10.514,86-TL hasar tazminatı ödendiğini, müvekkili sigorta şirketinin sigortalıya rücu hakkının mevcut olduğunu, 14.713,17-TL tazminat bedelinin ödeme tarihinden itibaren avans faizi ve ferilerinin ödenmesi amacıyla davalıya karşı ... 37. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığını ancak borçlu davalı tarafından takibe itiraz edildiğini, davalı şirketin yaptığı itirazın iptali için dava açma zorunluluğunun hasıl olduğunu, tüm bu nedenlerle, ... 37. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile haksız ve mesnetsiz olarak itiraz eden davalının %20 kötü niyet tazminatı ile mahkum edilmesi ve takibin kaldığı yerden devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. SAVUNMA/ Davalı vekili tarafından sunulan 22/01/2024 tarihli dilekçesinde özetle; davacının tüm taleplerinin zaman aşımına uğradığını, bu sebeple zamanaşımı yönünden reddini talep ettiklerini, Müvekkili şirketin ... internet sitesi ve bu sitenin cep telefonu aplikasyonu olan TikTak mobil uygulaması ile araç kiraladığını, kazaya karıştığı iddia edilen ... plakalı aracın taraflar arasında imzalanmış olan 03/01/2021 tarihli Bireysel Paylaşımlı Araç Kiralama Sözleşmesi ile müvekkili şirket tarafından ...'a kiralandığını, ...'a kiralanan aracın karıştığı kaza ve sebep olduğu hasarlardan dolayı müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, Kazaya karıştığı iddia edilen ... Plakalı aracın ... tarafından 16/01/2021 tarihli sözleşme ve ekleriyle 28/01/2021 tarihinde 23:32 saatinde kiralanmış bir araç olduğunu, ...'un aracı kiralayarak araç üzerinde fiili tasarruflarda bulunduğu ve aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olarak işlettiğinin aşikar olduğunu, davacı şirketin rücu talebinin müvekkili şirkete ait aracın sürücüsü ...'a yönlendirilmesinin gerektiğini, Davacı tarafın hasar tespiti ile ilgili hiçbir evrak sunmadığını, araca ait hasar kaydının da mevcut olmadığını, tüm bu nedenlerle davanın usul ve esasa aykırılık taşıması sebebiyle müvekkili şirket yönünden reddine, davanın ...'a ihbarına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE/ Dava, İİK m.67 kapsamında itirazın iptali davasıdır. Dosya Mahkememizin 2024/8 Esasına tevzi edilmiş ve Mahkememiz ...Esas... Karar ve 27/05/2025 tarihli ilamı ile Davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmiş, davacı vekilinin işbu karara karşı istinaf talebine karşı mahkememiz dosyası İstanbul BAM 9. Hukuk Dairesi'ne gönderilmiş ve İstanbul BAM 9. Hukuk Dairesi'nin...Esas...Karar ve 16/10/2025 tarihli ilamı ile mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verilerek dosya mahkememizin ...Esasına tevzi edilmiştir. Uyuşmazlığın, davacı tarafından sigortalanan ... Plaka sayılı aracın karışmış olduğu maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle davacı tarafından dava dışı kişilere ödenen tazminatın davalıdan rücuen tahsili amacı ile davacı tarafından İstanbul 37. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasından başlatılan takibe davalı tarafından yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkin hususlarından kaynaklandığı görülmüştür. Dosyada yapılan incelemede; davacı sigorta şirketi nezdinde 25.11.2020 / 25.11.2021 tarihlerini kapsar biçimde ... sigortalı bulunan...plaka sayılı aracın sebebiyet verdiği 29/01/2021 günlü trafik kazasından, dava dışı kişilere ait araçların hasarlandığı, davacı sigorta şirketi tarafından ZMM sigorta poliçesi kapsamında zarar gören üçüncü kişilere ödeme yapıldığı ve müteakip üçüncü kişilere yapılan ödemenin "kaza yerini terk sebebine dayanılarak" rücuen tahsili amacıyla ... 37. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile davalı aleyhine icra takibi başlatıldığı ve davalının takibe itirazı üzerine de eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır. Davalı zamanaşımı itirazında bulunmuş olup, KTK'nun “Zamanaşımı” başlığı altındaki 109. Maddesinde “...Motorlu araç kazalarında tazminat yükümlülerinin birbirlerine karşı rücu hakları, kendi yükümlülüklerini tam olarak yerine getirdikleri rücu edilecek kimseyi öğrendikleri günden başlayarak iki yılda zamanaşımına uğrar.” hükmüne yer verilmiştir. Davacı sigorta şirketi tarafından yapılan ilk ödeme tarihinin dosyaya sunulan banka dekontlarından anlaşıldığı üzere 19/03/2021 olup, dava konusu icra takibi 23.01.2023 tarihinde başlatılmış olduğundan 2 yıllık zamanaşımı süresi dolmadığı gözetilerek zamanaşımı itirazının reddine karar verilmiştir. Mahkememizin 09/07/2024 tarihli duruşmasının 5 nolu ara kararı ile dosyanın mahkememizce resen seçilecek 1 otomotiv konusunda uzman bir bilirkişiye, 1 sigorta uzmanından oluşan bilirkişi heyetine tevdi ile tarafların iddia ve savunmaları,Sunulan deliller kapsamında davaya konu meydana gelen kaza nedeniyle davacının rücuen alacak yönünden talebine konu icra takibinde haklı olup olmadığı, haklı olması halinde alacak miktarının tespiti konusunda rapor alınmasına karar verilmiş, mahkememiz dosyası bilirkişiler ... ile ...'a tevdi edilmiş, bilirkişiler tarafından müştereken düzenlenen 11/03/2025 tarihli bilirkişi raporunda: " Kaza sebebiyle oluşan hasar miktarının icra dosyasındaki değerler ile uyumlu ve kadri maruf olduğu; Sigorta Yönünden; Davacı ... A.Ş. tarafından, ödenen tazminatın rücuen tahsili talebiyle dava açılmıştır. Zaman Aşımı Yönünden; takdiri ve hukuki değerlendirmesi Sayın Mahkemenin yetkisindedir. Kaza Tarihi 29.01.2021, Ödeme Tarihi 19.03.2021/ 08.09.202, İcra Tarihi 23.01.2023, Arabuluculuk Tarihi : 03.04.2023/13.04.2023, Dava Tarihi 03.01.2024. Dava dışı ... Sigorta A.Ş. nezdinde ... A.Ş. Adına, ... marka/tipi, 2020 model, 25.11.2020 / 25.11.2021 tarihleri arasında geçerli olmak üzere, ... plakalı araç ... sayılı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi ile sigortalı olduğu, Davacı kaza sonrasında ... plakalı hasarı için 19.03.2021 tarihinde mağdur ... 3.776,00.-TL, tedarikçi firma ... A.Ş.'ne 2.548,79.-TL, .. Ltd. Şti.'ne 4.190,07.-TL Sigorta Tahkim Komisyonu nezdinde... sayılı karar doğrultusunda değer kaybı talebi için ise 08.09.2021 tarihinde mağdura 4.198,31.-TL değer kaybı tazminatı olmak üzere toplam 14.713,17.-TL ödendiğinin bildirildiği, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın “B.4.” maddesi “7” bendi uyarınca, sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk etmesi sebebi ile dava dışı ... Sigorta A.Ş.'nin ödediği tazminat miktarınca hak sahibi yerine geçeceği ve kendi sigortalısı olan davacıya karşı rücu hakkını kullandığı, davacı ödediği tazminatı davalıdan talep edebileceği, Sigorta Mevzuatı ve Genel Şartlar çerçevesinde bir değerlendirme yapılmıştı Ancak, Genel Şartlara aykırılık teşkil eden emsal Yargıtay Kararları mevcut olmakla birlikte bu husustaki takdir ve hukuki değerlendirme Sayın Mahkemenin yetkisindedir. Sonuç ve kanaatine ulaşılmış olup; davacı ve davalının diğer sair taleplerinin takdirinin Sayın Mahkeme've ait olduğunu bildirir. hukuki nitelendirme ve değerlendirme ile nihai takdir Sayın mahkemeye ait olduğu" şeklinde rapor düzenlendiği görülmüştür. Dava; ZMM sigortacısının üçüncü kişi hak sahibine yaptığı ödemeyi kaza yerini terk sebebine dayanarak sigortalısından rücuen tahsili amacıyla başlattığı icra takibine vaki itirazın iptali isteğine ilişkindir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 95. maddesinde, sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran hallerin zarar görene karşı ileri sürülemeyeceği, ödemede bulunan sigortacının, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabileceği öngörülmüş olduğundan, sigorta sözleşmesinin tarafı (akidi) olan sigorta ettiren davalı, sigorta poliçesinin ve sigorta genel şartlarının kendisine yüklediği sorumlulukları yerine getirmekle yükümlüdür. Sigorta sözleşmesine dayalı rücu davalarında, tarafların yükümlülüklerinin belirlenmesinde, taraflar arasındaki ilişkinin sözleşme ilişkisi olması nedeniyle, poliçe ve poliçenin tanzim tarihinde yürürlükte bulunan sigorta genel şartları nazara alınır. Dava konusu kaza 29.01.2021 tarihinde meydana gelmiş, davacı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi 25.11.2020 / 25.11.2021 tarihleri arasında geçerli olmak üzere düzenlenmiştir. Poliçe tanzim tarihinde yürürlükte bulunan ZMMS Genel Şartları B.4-f maddesinde "Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde.” denilerek, zorunlu haller haricinde sürücünün olay yerini terk etmiş olması rücu sebebi olarak düzenlemiştir. Söz konusu düzenleme ile araç sürücüsünün ister maddi, ister yaralamalı ve ölümlü kaza olsun ",olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde." sigortanın, sigortalısına rücu edebileceği kabul edilmiş, ancak bedeni hasara neden olan bir kazada, sigortalının yahut eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitmesi, can güvenliği nedeniyle olay yerinden uzaklaşması gibi zorunlu haller rücu hakkının istisnası olarak belirtilmiştir. İstisna olarak gösterilen sebepler sınırlı olarak gösterilmemiş, ileri sürülen sebeplerin zorunlu hal sayılıp sayılmayacağı olayın oluş şekli, ayrılma sebebi, sürücünün veya sigortalının ayrılmadan sonraki tutum ve davranışları çerçevesinde zorunlu hal olup olmadığı hakim tarafından değerlendirilecektir. Bu açıklamalardan sonra somut olaya dönüldüğünde, davalının maliki olduğu, davacıya ZMM Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunan aracın karıştığı 29/01/2021 tarihli Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağına göre; 29.01.2021 tarihinde ... plakalı araç sürücüsü, seyir halinde iken direksiyon hâkimiyetini kaybederek, park halinde bulunan ... ve ... plakalı araçlara çarpması sonucu üç araçlı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, ... plakalı sigortalı sürücüsünün olay yerinden ayrıldığı,... plakalı araç sürücüsünün meydana gelen kazada tam kusurlu olduğu, Sigorta Uzmanı ve Makine Mühendisi tarafından düzenlenen mahkememizce de denetime ve hüküm kurmaya elverişli bulunan 16/03/2025 tarihli bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere, ... plakalı aracın hasarlı haldeki fotoğrafları ile, dosyada mübrez ekspertiz raporunda yer alan hasar kalemlerinin kaza tespit tutanağına göre kaza sonrası oluşabilecek hasarları ihtiva ettiği, parça tutarlarının ve işçilik bedellerinin piyasa rayiç fiyatlarına uygun olduğu, kaza sebebiyle oluşan hasar miktarının icra dosyasındaki değerler ile uyumlu ve kadri maruf olduğu; davacı sigorta şirketi tarafından kaza sonrasında ... plakalı hasarı için 19.03.2021 tarihinde dava dışı ...'e 3.776,00.-TL, tedarikçi firma ...Tic. A.Ş.'ne 2.548,79.-TL, ... Ltd. Şti.'ne 4.190,07.-TL ödeme yapıldığı, Sigorta Tahkim Komisyonu nezdinde 31.08.2021 Tarih, ...sayılı karar doğrultusunda değer kaybı talebi için ise 08.09.2021 tarihinde dava dışı ...'e 4.198,31.- TL değer kaybı ödemesi yapıldığı ödeme dekontları ve ... 11. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyalarından ,takip konusu tutarın davacı sigorta şirketi tarafından ... plakalı araç sahibine ödendiğinin anlaşıldığı, davacı sigorta şirketi tarafından sigortalanan dava dışı araç sürücüsünün karıştığı maddi hasarlı trafik kazasından sonra sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk ettiği bu hususun kaza tespit tutanağından anlaşıldığı, zarar görene aracın çarpması nedeniyle meydana gelen zararların miktarının makine mühendisi tarafında hazırlanan bilirkişi raporu ile desteklendiği, Türk Ticaret Kanunu m.1472'ye ve ZMMS Genel Şartları B.4-f maddesine göre, sigorta şirketi, sigortalısına ödediği tazminat bedeli kadar üçüncü şahıslara rücu edebileceğinden, halefiyet ilkesi doğrultusunda davacı tarafından dava dışı ... plakalı araç sahibine yapılan ödemeleri sigortalısı olan davalıdan rücu koşullarının oluştuğu, taraflar arasındaki ilişkinin bir sözleşme ilişkisi olduğu, sigortacının rücu talebini ancak ZMMS sözleşmesinin tarafı olan davalıya yöneltebileceği dosyaya sunulan tutanak ve belgelere göre kazanın meydana gelmesinde davalı sigortalı araç sürücüsünün % 100 oranında tam kusurlu olduğu ve davacı tarafından yapılan ödemelerin kadri maruf olduğu anlaşılmakla, davanın kabulü ile davalı tarafından ... 37. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından başlatılan takibe yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, alacak likit olduğundan asıl alacağın %20'si oranındaki 2.942,63-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-)Davanın KABULÜ ile, davalı tarafından ... 37. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından başlatılan takibe yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, 2-)Alacak likit olduğundan asıl alacağın %20'si oranındaki 2.942,63-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 3-)Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 1.279,34-TL harçtan peşin yatırılan 427,60-TL harcın mahsubu ile bakiye 851,74-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, 4-)Davacı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 18.728,41-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, 5-)Davacı tarafından yatırılan 11.071,75-TL yargılama gideri ile 427,60-TL peşin harç, 427,60-TL başvurma harcı toplamı 11.926,95-TL'nin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, 6-)6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına, 7-)Taraflarca yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde kendilerine iadesine, Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, mahkememiz gerekçeli kararının HMK 345 maddesi gereğince taraflara tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine dilekçe verilmek ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesince incelenebilmesi için tarafların istinaf yoluna başvuru hakkı açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 24/02/2026
Katip ¸e-imzalıdır
Hakim ¸e-imzalıdır