İlk Derece Mahkemesi 2025/637 E. 2025/821 K.

T.C. İSTANBUL 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/637 Esas KARAR NO : 2025/821

DAVA : Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi) DAVA TARİHİ : 24/07/2024 KARAR TARİHİ : 08/12/2025

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili tarafından Mahkememize ibraz edilen dava dilekçesinden özetle; Gerçek kişi tacir davacının, ...adresindeki büfesinde, ... nolu tesisatın 07.02.2024 tarihinden beri abonesi olduğunu, davalıya ...A.Ş. (...) yetkililerince iki adet kaçak elektrik tüketim faturası ile toplam 361.983,74 TL'lik borç tahakkuk ettirildiğini, düzenlenen kaçak elektrik faturalarının hukuka aykırı olduğunu , davacının abonelik tarihine bakıldığında bunun net biçimde anlaşıldığını, faturalarda kaçak elektrik kullanım döneminin 26.04.2023- 29.10.2023 ve 29.10.2023-26.04.2024 olarak gösterildiğini oysa davacının tüketimin yapıldığı yerde 07.02.2024 tarihinden itibaren faaliyet göstermeye başladığını, kaçak elektrik tüketimi yaptığı varsayımsal olarak düşünüldüğünde dahi; çay, bisküvi, tost gibi ürünler satan bir büfede böyle fahiş bir tüketimin yapılmasının olağan hayatın akışına aykırı olduğunu, Davacı tarafından sayaca yapılmış herhangi bir müdahale olmadığını, söz konusu sayacın eksik tüketim yaptığına dair de herhangi bir tespit bulunmadığını, kaçak elektrik faturası öncesi ve sonrası dönemlere ait günlük ortalama tüketim miktarları karşılaştırıldığında bu durumun açıkça görüleceğini, İlgili şirketin, endeks değerlerini göz önüne almaksızın tahakkuk ettirdiği kaçak elektrik bedelinin haksız olduğunu beyan ile daha sonradan ıslah etmek üzere tahakkuk ettirilen bedelin şimdilik 10.000 TL'sinden sorumlu olmadığının tespitini istemiştir. Davalıya usulüne uygun dava dilekçesi, tensip tutanağı usulüne göre tebliğ edilmiş olup, davalı tarafından ibraz edilen 13.08.2024 tarihli cevap dilekçesinde; Davacı hakkında yapılan işlemlerin Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmelik mevzuatına uygun olduğunu, davalı kurum görevlilerince 26.04.2024 tarihinde yapılan tespitlerde elektrik dağıtım sistemine müdahale edilerek harici hat vasıtasıyla savactan elektrik geçirilmeksizin tüketilen enerji miktarının ölçülmesini engelleyecek şekilde dağıtım sisteminden direkt olarak elektrik kullanıldığının tespit edildiğini ve kaçak elektrik tutanağı düzenlendiğini, kaçak elektrik kullanım ve düzeneğine ilişkin kurum görevlilerince video kayıt yapıldığını, davacıya karşı 226.882,47 TL bedelli fatura ve 133.085,45 TL bedelli ek tüketim faturası tahakkuk ettirildiğini, Davacının , bahse konu adreste 07.02.2024 tarihinden itibaren faaliyette bulunduğunu iddia ettiğini ancak ekte davacıya ait sunulan Vergi Levhasında da anlaşılacağı üzere davacının bu adreste 18.09.2014 tarihinden beri faaliyette bulunduğunu beyan ile davanın reddini istemiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE : Dava; davalı tarafça davacı aleyhine taahhuk edilen 361.983,74 TL'lik kaçak elektrik fatura bedelinden davacının davalıya borçlu olup olmadığının tespitine ilişkindir. Mahkememizce tensip arar kararı ile Menfi Tespit davası, kısmi dava şeklinde açılamayacağından davacı vekiline tebliğten itibaren 2 haftalık kesin süre içerisinde 361.983,74-TL bedel üzerinden 6.181,77-TL peşin harç yatırılması gerekirken 427,60-TL peşin harç yatırılmış olduğu anlaşılmakla, eksik olan bakiye 5.754,17-TL harcın tebliğden itibaren 2 haftalık kesin süre içerisinde yatırılmasına, eksik harç yatırılmadığı takdirde HMK.'nın 150. Maddesi gereğince dosyanın yenileninceye kadar işlemden kaldırılacağının ihtarına, karar verilmesi üzerine, davacı vekili tarafından 12/08/2024 tarihinde 5.754,17 TL harcın ikmal edildiği görülmüştür. İşbu dosyamız davalısı tarafından da davacı aleyhine itirazın iptali davası açıldığı her iki dosyanın birleştirilerek görüldüğü mahkememizin 2024/443 Esas sayılı dosyasında yapılan yargılama sonucunda, 15/09/2025 tarihli duruşmaya asıl dosya davacısının mazeretsiz olarak katılmaması, e - duruşma talebinde bulunmasına rağmen mahkememizce yapılan e - duruşma çağrısına yanıt vermemesi, aynı gün yapılan e - duruşmalarda mahkememiz ekranında teknik bir aksaklığın mevcut olmaması, asıl dosya davacısı vekilinin e - duruşma talebinde de bağlantı yapılamaması ihtimalinde mazeretli sayılmasına dair herhangi bir talebinin bulunmaması, asıl dosya davacısı vekilinin de asıl dosyayı takip etmeyeceklerini bildirmesi karşısında asıl dava dosyasının HMK 150 maddesi uyarınca işlemden kaldırılmasına ve asıl dosyanın tefriki ile mahkememiz son esasına kaydına karar verilmiş olup, birleşen dosya yönünden tahkikat tamamlanarak hüküm tesis edilmiş, asıl dosyanın yenilenmesi üzerine işbu esas sayılı dosya üzerinden yargılamaya devam olunarak hüküm tesis edilmiştir. Mahkememizin 2024/443 Esas sayılı dosyasında 06/01/2025 tarihli ön inceleme duruşması ara kararı ile; Dosyanın Elektrik Elektronik Mühendisi bilirkişi ...'na tevdi edilerek, davalı sistem ve kayıtları, cevap dilekçesi ekinde sunulan belgeler, ceza mahkemesi dosyası üzerinde inceleme yapılıp, taraf iddia ve savunmaları da değerlendirilerek davalı tarafça davacı aleyhine tahakkuk ettirilen 361.983,74 TL'lik kaçak elektrik fatura bedelinden sorumlu olup olmadığına dair rapor düzenlemesine karar verilmiş olup Bilirkişi tarafından mahkememize sunulan 03.03.2025 tarihli raporda özetle;Abonelik sözleşmesi bulunan tesisatta , sayaç harici hat çekerek enerji kullandığı anlaşılan davacının, bu şekildeki tüketiminin EPTHY nin 42.1-b Maddesine göre kaçak elektrik tüketim olduğu, EPTHY nin Kaçak tüketimle ilgili maddeleri temel alınarak hesaplanan tüketim miktarına göre; davacı birleşen davada davalının , davalı / birleşen davada davacı kuruma ödemekle yükümlü olduğu bedelin takip tarihi itibariyle; Enerji asıl alacak 199.448,68 TL, gecikme faizi 2.942,40 TL Faiz KDV 2.942,40 2094 588,48 TL Olmak üzere toplam 202.979,56 TL olduğu görüş ve kanaatine varıldığını beyan eder raporunu sunduğu görülmüştür. Mahkememizin 2024/443 Esas sayılı dosyasında 14/04/2025 tarihli duruşma ara kararı ile ; tarafların bilirkişi raporuna yapmış oldukları beyan ve itirazları da irdelenerek seçenekli olması açısından 07/02/2024 tarihinden sonra kaçak kullanım olduğu ihtimaline binaen davacının sorumlu olacağı bedelin tespit edilmek üzere rapor tanzim edilmesine karar verilmiş olup, Bilirkişi ... tarafından mahkememize sunulan 20.05.2025 tarihli ek raporda özetle ; Davalı ve davacı itirazları bakımından kök raporumda değiştirilecek bir husus bulunmadığı, Davacının Kendi adına abonelik tesis tarihi 07.02.2024 / Kaçak tespit tutanak tarihi 26.04.2024 olup buna göre 79 günlük süre bakımından hesaplanan tüketim miktarına göre davacı/ birleşen davada davalının , davalı / birleşen davada davacı kuruma ödemekle yükümlü olduğu bedelin takip tarihi itibariyle Enerji bedeli asıl alacak 55.563,09 TL, gecikme faizi 819,56 TL, faiz KDV 819,56 %20, 163,91 TL olmak üzere toplam 56.546,56 TL olduğu sonuç ve kanaatini içerir raporu sunduğu görülmüştür. Celp edilen belgelerin incelenmesinde; ... A.Ş Tahakkuk İşleri ve Laboratuvar Müdürlüğünün Mahkememize gönderdiği ... tarih ... sayılı cevabi yazısında; söz konusu mahalde ... adına bulunan aboneliğin 02.02.2024 tarihinde feshedildiği, 02.02.2024 - 07.02.2024 tarihleri arasında kimse adına abonelik bulunmadığı, 07.02.2024 tarihinde ... adına abonelik tesis edildiği, yazı tarihi itibarıyla aboneliğin devam ettiğinin bildirildiği görülmüştür. Davaya konu Kaçak Tespit Tutanağının incelenmesinde; Davalı ... A.Ş elemanlarınca ... tarihinde ... seri no ile ... adına ... adresindeki Ticarethane ( büfe ) için düzenlendiği, tesisattaki sayacın ... marka ... seri no lu olarak kaydedildiği, Sayaç endeksinin 8155 kwh, Hizmet No ... olarak tespit edildiği, açıklamada harici hat çekilerek sayaçtan geçirilmeden elektrik tükettiği, videonun olduğunun belirtildiği, sayaç demantının 1,9 kw olarak okunduğu, harici hat üzerinde bulunan cihazların gücünün 13500 W olarak tespit edildiği, sayacın durumunun sözleşmeli harici hat olarak yazıldığı, bu tutanak akabinde davalı kurumca hesaplanan, 34020 kwh tüketim için 09.05.2024 son ödeme tarihli 226.882,47TL lik kaçak tüketim faturası ve 34965 kwh tüketim için 09.05.2024 son ödeme tarihli 133.085,45 TL lik Ek Tüketim ( Eksik Tüketim ) faturası düzenlendiği, davalı kurumca 180 gün kaçak kullanım ve 185 gün eksik tüketim bakımından ve günlük çalışma süresi 14 saat alınarak hesaplama yapıldığı görülmüştür. Dosyaya birleşen dosya davacısı ...’ın sunduğu ... tarih ... sayılı yazı ekinde bulunan Vergi Levhası suretinde ... adresindeki büfe niteliğindeki yerin sahibinin ..., iş başlama tarihinin ise 18.09.2014 olduğu görülmüştür. ... Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün mahkememize gönderdiği cevabi yazı eklerinin incelenmesinde, ... sicil numarasında ... ünvanı ile kayıtlı firma sahibi ...'ın 17.09.2014 tarihinde vefat etmesi sonucu murise ait firmayı ...tarih ve ... sayılı veraset ilamıyla belirlenen diğer varislerin muvafakatıyla, birleşen dosya davalısının işletmeye devam edeceğini bildirdiği görülmüştür. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Davacı tarafça elektrik kullanımının 07/02/2024 tarihinde başladığı bu nedenle önceki döneme ilişkin davacı tespitlerinin hatalı olduğu savunmasının değerlendirilmesi gerekmektedir. Somut olayda, davacı ile davalı kurum arasındaki abonelik sözleşmesi 07/02/2024 tarihinde yapılmış ise de, ... Ticaret Sicil Müdürlüğü tarafından mahkememize gönderilen yazı cevabı eklerinde, davacı ...'ın eşi ...'ın vefat etmesi sonrasında diğer mirasçıların da muvafakatiyle vefat eden eşine ait ticari işletmeyi 2014 yılından beri işletmeye devam ettiği, davalı tarafından sunulan vergi levhasından da bu durumun görüldüğü, tutanağa konu mahaldeki aboneliğin de vefat eden... adına 2024 yılına kadar devam ettiği, bu nedenle 10 yıl önce vefat eden kişi yerine, tutanak tarihlerini kapsayan dönemde mahali fiilen işleten ...'ın sorumluluğunun olacağı kanaatine varılmakla, davacının aksi yöndeki iddia ve savunmalarına itibar edilmemiştir. Tutanak tarihinde yürürlükte bulunan ... tarihli ve ...sayılı Elektrik Piyasası Kanununa dayanılarak hazırlanan ve ... tarihli ... sayılı resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği’ nin Kaçak Elektrik Enerjisi Tüketimine ilişkin maddeleri incelendiğinde; İlgili Yönetmeliğin 42/1-b maddesi kapsamında; " b) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir. " düzenlemesi mevcut olmakla davalının tesisatında harici hat çekilerek sayaçtan geçirmeden enerji kullanıldığı tespit edildiğinden, davacının bu kullanımının kaçak elektrik tüketimi olduğu değerlendirilmiş olup EPTHY nin ilgili maddelerine göre değerlendirme ve hesaplama yapılması gerektiği, 44/3 maddesinde; " 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında, mühürlenmiş sayaçtan geçirilmeksizin ayrı bir hat çekilerek birtakım cihazlar kaçak olarak beslenmiş ise, tüketilen elektrik enerjisi sadece bu hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınarak hesaplanır.” düzenlemesine yer verildiği, Kaçak Tespit Tutanağı düzenlendiği sırada görevli teknik elemanlarca dava konusu iş yerinde, harici hat üzerinde 13500 W kurulu güç tespit edildiği, kaçak tüketim miktarının bu kurulu güce göre yapılması gerektiği, 45/1-b maddesinde; " 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır, bu süre 180 günü geçemez. " düzenlemesine yer verildiği, bilirkişi tarafından yapılan tespitte davacının tesisatında harici hattan elektrik kullandığı olgusunun tespiti ile günlük tüketim ortalamasının, kaçak tespit tarihinden önceki 1 yılı aşkın süre bakımından istikrarlı bir değerde gerçekleşmesi, kaçak tespit tarihinden sonraki dönemlerde kaçak tespit yapılmadan önceki dönemlere göre 1,5 ila 2 kat artış gösterdiği, kaçak tespit tarihinden önceki bazı aylar bakımından tüketimin 0 olduğu hususları birlikte değerlendirildiğinde ve davalı kurum tarafından dosyaya sunulan vergi levhasına göre de davacının dava konusu adreste 2014 yılından beri vergi mükellefi olduğunun anlaşılması, dolayısıyla da 12 ayı aşkın süredir bu iş yerinin kullanıcısı olduğu ve bu durumda 1 yılı aşkın süredir dava konusu yerde, sayaçtan geçirmeden, harici hat vasıtası ile bir takım cihazları beslemek suretiyle kaçak elektrik kullandığı değerlendirildiği tespitine yer verildiği, anılan tespitin somut verilere ve yerleşik içtihatlar ile uyumlu olduğu, 45/3-ç maddesinde diğer (somut olayda ticarethane) kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ortalama günlük çalışma saatinin 8 saati geçemeyeceği düzenlemesine, 46/2 maddesinde " Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketicinin, 44 üncü madde çerçevesinde hesaplanan tüketimi, dahil olduğu tüketici grubuna kaçak elektrik enerjisi tükettiği dönemde uygulanmakta olan ve birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarifenin 1,5 katı ile çarpılarak, kaçak enerji tüketim bedeli hesaplanır ve bu bedel fatura edilir. " düzenlemesine yer verildiğinden, anılan hükümler dikkate alınarak tanzim olunan bilirkişi raporunda, kaçak kullanım süresinin EPTHY de belirtilen limit değerden olmak üzere 180 gün kaçak ve 185 gün eksik tüketim şeklinde hesaplanması gerektiği, davalının kaçak tespitinde mükerrerlik tespit edilmediğinden aktif enerji birim fiyatın ve dağıtım bedeli birim fiyatının 1,5 katı alınarak hesaplama yapılması sonucunda; davacının harici hattında tespit edilen kurulu güç = 13,5 KW Davalının Kaçak tüketim süresi = 180 gün davacının Eksik Tüketim süresi = 185 gün Gülük ortalama çalışma süresi = 8 saat Kaçak tüketim miktarı = 180 gün X 13,5 kwX 8 saat = 19440 kwh Eksik tüketim miktarı = 185 gün X 13,5 kw X8 saat = 19980 kwh Buna göre davalının EPTHY nin ilgili maddelerine dayanılarak hesaplanan 19440 kwh lik kaçak tüketim miktarı için yapılan kaçak tüketim bedeli hesabına göre davacının ödeme yükümlülüğü 125.819,28 TL hesaplanmış, davacının EPTHY nin ilgili maddelerine dayanılarak hesaplanan 19980 kwh lık eksik tüketim miktarı için yapılan ek tüketim bedeli hesabına göre davacının ödeme yükümlülüğü 73.665,40 TL hesaplanmış olup, bilirkişi raporunun tespitlerinin ilgili yönetmelik hükümleri ile Yargıtay içtihatları ile uyumlu olması nedeniyle hükme elverişli kabul edilmiştir. Netice itibari ile, davacının 125.819,28 TL kaçak tüketim bedeli ile 73.665,40 TL ek tüketim bedeli olmak üzere toplam 199.448,68 TL'den sorumlu olacağı anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne, davacının 09/05/2024 son ödeme tarihli 226.882,47 TL'lik faturanın 101.063,19 TL'sinden ve 09/05/2024 son ödeme tarihli 133.085,45 TLlik ek tüketim faturasının 59.420,05 TL sinden dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine,fazlaya ilişkin istemin reddine, dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir. HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle; Davanın kısmen kabulüne, Davacının 09/05/2024 son ödeme tarihli 226.882,47 TL'lik faturanın 101.063,19 TL'sinden ve 09/05/2024 son ödeme tarihli 133.085,45 TLlik ek tüketim faturasının 59.420,05 TL sinden dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine, Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 10.962,61 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 427,60 TL ile 5.754,17 TL tamamlama harcından mahsubu ile bakiye 4.780,84 TL harcın davalıdan tahsil edilerek Hazineye irat kaydına, Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL peşin harç ile 5.754,17 TL tamamlama harcından oluşan toplam 6.181,77 TL bedelin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine, Davacı tarafından yapılan; posta, tebligat müzekkere ve bilirkişi ücretlerinden oluşan toplam 7.542 TL yargılama giderinden davanın kabulü reddi oranında yapılan hesaplama neticesinde 3.362,42TL yargılama giderinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine, Bakiye kısmen davacının üzerinde bırakılmasına, Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden kabul edilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca hesap olunan 45.000 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine, Davalı taraf reddedilen kısım yönünden duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden kabul edilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca hesap olunan 45.000 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsil edilerek davalı tarafa verilmesine, Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde HMK 333 maddesi uyarınca yatıran tarafa iadesine, Dair, Taraf vekillerinin yüzlerine karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi 08/12/2025

Katip e-imzalıdır

Hakim e-imzalıdır