İlk Derece Mahkemesi 2025/477 E. 2026/227 K.

T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2025/477 Esas KARAR NO : 2026/227 DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 30/06/2024 KARAR TARİHİ : 26/03/2026

Mahkememizde görülen Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; 09.11.2023 tarihinde sürücü -------- sevk ve idaresindeki --------- plaka sayılı ve buna bağlı --------- plakalı yarı römork tankeri ile --------- ili istikametinden -------- ili istikametine seyir halindeyken yoldan çıkıp yol kenarındaki boş arazide ilerleyip devrilip yanması sonucu tek taraflı ölümlü, yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, Kaza sonucunda, araç sürücüsü --------- vefat ettiğini, Maktulün ölümüne sebebiyet veren --------- plakalı -------- marka-------- model araç, davalı ---------Ş. tarafından Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ile sigortalandığını, 2918 sayılı KTK’nun 91. maddesi uyarınca yapılmış bulunan Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası’nın özelliği gereği, ölüm halinde sigorta şirketi, poliçede belirtilen limitler dahilinde maktulün yakınlarına tazminat ödemekle yükümlü olduğunu, Kazada vefat eden --------- desteğinden mahrum kalmış bulunan müvekkilleri, birlikte 05.04.2024 tarihinde davalı sigorta şirketine poliçede belirtilen limit dahilinde maddi tazminat talepli başvuruda bulunduğunu, bu başvuru sonucunda davalı şirketçe müvekkillerine herhangi bir ödeme yapılmadığını, Zira müvekkillerin yaşları ve ekonomik durumları ile ölenin yaşaması durumunda müvekkillerine vereceği maddi ve manevi desteğin niteliği nazara alındığında, müvekkillerinin ölenin desteğinden yoksun kalma nedeniyle uğramış oldukları zararın büyük olduğunu, davamızın kabulünü, Adli yardım talebinin kabul edilmesini, Islah ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, ölenin ölüm tarihi olan 09.11.2023 tarihinden itibaren hesaplanıp tespit edilecek şimdilik 10.000 TL maddi tazminatın (destekten yoksun kalmadan kaynaklan) Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesi kapsamında yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak müvekkillerine verilmesini, Yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Davacı vekili tarafından ikame edilen bu dava için görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemelerinin olmadığını, Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğunu, Müvvekili Şirket nezdinde ---------- nolu hasar dosyası açıldığını, Genel Şartlarda da başvuruda bulunması gereken evrakların belirtildiğini, davacı tarafından başvuru usulüne uygun yapılmadığını, Belirtilen nedenle KTK MADDE 97 uyarınca işbu davanın USULDEN REDDİNE karar verilmesini, Dava dilekçesinde bahsi geçen --------- plaka sayılı araç, Müvekkili Şirket nezdinde 25/10/2023- 25/10/2024 tarihleri arasında --------- nolu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi (Trafik) ile sigortalı olduğunu, Kesinlikle kabul anlamına gelmemekle birlikte, sorumluluğun sigortalısının kusur oranı ile sınırlı olduğunu, Davacıların desteğinin dava konusu kazada müterafik kusur durumunun değerlendirilmesini, Müvekkili şirketin sorumluluğu kabul edilse dahi tazminat hesabı yapıldığı takdirde en az %40 oranında müterafik kusur indirimi yapılmasına karar verilmesini, Sayın Mahkeme tarafından görevsizlik kararı verilerek, dosyanın görevli ve yetkili --------- Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesini, Eksik evrak ile başvuru yapılarak başvuru şartı yerine getirilmediğinden davanın usulden reddini, Alacak kalemleri açık ve net olarak belirtilmediğinden davanın HMK m.115/2 maddesi hükmünce usulden reddine karar verilmesini, Davacıların desteği Vefat eden -------- Müvekkili Şirket nezdinde sigortalı araç sürücüsü olması nedeniyle, vefat eden kişi kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olduğundan destek tazminatı talepleri poliçe teminatı dışında olduğundan davanın reddine karar verilmesini, Aksinin kabulü halinde ise, --------- Dairesi'nden kusur raporu alınmasını, Müterafik kusur indirimi yapılmasını, Vefat tarihinden itibaren faiz talebinin reddini, Müvekkili Şirket dava açılmasına sebebiyet vermediği için yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine Karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER: Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, ---------- Soruşturma dosyasının Uyap çıktıları, trafik tescil kayıtları, hasar ve poliçe sureti, tramer kayıtları, bilirkişi raporu.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava, 09/11/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeni ile destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir. Dosyanın --------- sayılı görevsizlik kararı ile mahkememize geldiği görülmüştür. Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; Davanın, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkin olduğu, müteveffanın bulunduğu aracın ZMMS sigortasına karşı açıldığı anlaşılmıştır.01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A.6. maddesinin (c) bendinde “İlgililerin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan tazminat talepleri” ve (d) bendinde “Destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan destek tazminatı talepleri ile destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı talepleri” Zorunlu mali sorumluluk sigortasının teminatının dışında kalan hallerden sayılmıştır.Genel Şartların C.11. maddesine göre; yeni genel şartlar, genel şartların yürürlük tarihi olan 01.06.2015 tarihinden sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanacaktır. Bunun doğal sonucu olarak artık eski genel şartların, yeni genel şartların yürürlük tarihinden sonra düzenlenen poliçelerde uygulanma imkanı bulunmamaktadır.Karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatının kapsamı, poliçe ve poliçenin ayrılmaz bir parçası olan genel şartlara göre belirlenir. Nitekim Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinde yapılan değişiklikle zorunlu sigortacının kapsamındaki tazminatları belirlemede Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının göz önüne alınması esası getirilmiştir. Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları A.1. maddesi, A.3. maddesi, A.5. maddesinin (ç) bendi, yine A.6. maddesinin (c) ve (d) bentleri birlikte değerlendirildiğinde bir motorlu aracın işletilmesi sırasında destekten yoksun kalınan zararın, zorunlu mali sorumluluk sigortasının kapsamında olması için motorlu aracın işletilmesinden dolayı ölen kişinin üçüncü kişi olması gerekir. İşleten ve işletenin sorumlu olduğu şahısların dışında bir üçüncü kişinin ölümü neticesi, destek zararlarından sigortacının sorumluluğu bulunmaktadır. Bunun sonucu olarak, poliçede taraf olan işleten (sigortalı) yada işletenin eylemlerinden sorumlu bulunduğu kişilerin (sürücünün) ölmesi durumunda ölen kişi, üçüncü kişi sayılmayacağı için desteğinden yoksun kalanların zararından sigortacı sorumlu olmayacaktır. Yine sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı teminat kapsamı dışındadır. Somut olayda, davacılar, desteklerinin kaza sonucunda vefat etmesi nedeniyle tazminat talebinde bulunmuşlarsa da, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporu ve delillerden kazanın meydana gelmesinde davacıların desteğinin %100 oranında kusurlu olduğunun anlaşıldığı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 93. Maddesi ile zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarının, teminat tutarları ile tarife ve talimatları Hazine Müsteşarlığının bağlı bulunduğu Bakanlıkça tespit edileceği ve Resmi Gazetede yayımlanacağının düzenlendiği, buna dayalı olarak 01.06.2015 tarihinde ZMMS Genel Şartlarının yürürlüğe girdiği, kazanın bu tarihten sonra 09/11/2023 tarihinde meydana geldiği, davalının sorumluluğunun kaza tarihindeki şartlara göre belirlenmesi gerektiği, KTK'nın 90. Maddesi ile "Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanunda öngörülen usul ve esaslara tabidir" düzenlemesi, Genel Şartlar'ın A.6/b maddesi uyarınca "Hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminat talepleri" teminat dışı bırakılması karşısında davacıların davalıdan destekten yoksun kalma tazminatı talebinde bulunamayacakları ortadadır. Açıklanan sebeplerle davacılar, kaza sonucunda desteklerinin vefat etmesi nedeniyle tazminat talebinde bulunmuşsa da, müteveffa kendi kusuruyla kazaya ve ölüme sebebiyet verdiğinden yukarıda belirtilen açıklamalar gereğince davacılar müteveffanın kusuruna dayalı olarak davalıdan destekten yoksun kalma tazminatı talebinde bulunamayacağından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere: 1-Davanın reddine, 2-Adli yardımdan yarlanılması nedeni ile alınmayan 427,60 TL başvuru harcı ve karar tarihi itibari ile alınması gereken 732,00 TL karar ve ilam harcı toplamı 1.159,60 TL'nin davacılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına, 3-Dava adli yardımlı açıldığından, suçüstü ödeneğinden karşılanan 13 adet e- tebligat ücreti olan 195,00 TL, 4 adet kep ücreti 10,00 TL, 8.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 8.205,00 TL yargılama giderinin davacılardan müştereken ve müteslesilen tahsili ile hazineye irat kaydına, 4-Davacılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 6-Davadan önce gidilen ara buluculukta devletçe karşılanan 3.800,00 TL ara buluculuk ücretinin davacılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına, bu nedenle bu miktar yönünden de harç gibi tahsil müzekkeresi hazırlanmasına, 7-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 10.000,00 TL vekalet ücretinin davacılardan müştereken ve mütelselsilen alınarak davalıya verilmesine, 8-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının HMK 333. Maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden sonra ilgili tarafa iadesine, Dair karar, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, karar gerekçesinin tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ---------- Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olarak verildi, açıkça okundu usulen tefhim olundu. 26/03/2026