İlk Derece Mahkemesi 2025/225 E. 2025/928 K.

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/225 KARAR NO : 2025/928

DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) DAVA TARİHİ : 11/03/2025 KARAR TARİHİ : 03/12/2025

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesiyle özetle; müvekkilinin alacağına karşılık olarak Keşideci :-----Vade Tarihi : 10.04.2025, Muhatap Banka: ----ŞUBESİ /----, Çek No : ------,Çek Tutarı: 1.000.000,00-TL olan, keşideci : -----Vade Tarihi : 15.03.2025, Muhatap Banka: ---- ŞUBESİ /----, Çek No : -----, 1.000.000,00-TL bedelli, Keşideci : ---- Vade Tarihi : 31.03.2025, Muhatap Banka: -----ŞUBESİ /-----, Çek No : ------, 1.000.000,00-TL bedelli, Keşideci : ------., Vade Tarihi : 05.04.2025, Muhatap Banka:-----ŞUBESİ /-----, Çek No : -----, 1.000.000,00-TL bedelli ve Keşideci : -------, Vade Tarihi : 14.03.2025, Muhatap Banka: ------ ŞUBESİ/ ------, Çek No : --------, 2.250.000,00-TL bedelli 5 adet çeki teslim aldığını ancak bu çeklerin müvekkilinin yedinde bulunduğu sırada kayıp oldugu tespit edildiğini ve tüm aramalara rağmen çeke ulaşılamadığını, söz konusu çekin tahsilâtı mümkün olamadıgından bu durum müvekkilinin mağduriyetine sebebiyet vermekte olduğunu, müvekkilinin alacağına karşılık olarak -----. tarafından keşide edilen ve müvekkilinin hamili bulunduğu dava konusu çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Mahkememizce; ------- Ticaret Sicil Müdürlüğüne iptali istenilen çeke ilişkin ilan evrakı gönderilmiş ve ilanlar yapılmış, dava konusu çeklerle ilgili muhatap bankalara ayrı ayrı yazı yazılarak çeklerin, çek koçanlarının ve çek hesaplarının kimlere ait olduğunun, çeklerin bankaya ibraz edilip edilmediğinin, şayet ibraz edilmiş ise veya ibraz edilirse ibraz tarihi ile ibraz edenin isim ve adresinin, çekleri ibraz edenlerin çek aslı ile birlikte mahkememize müracatlarının teminin sağlanması hususları sorulmuş ve ----- Bankası'ndan gelen yazı cevabında dava konusu çeklerin ------tarafından ibraz edildiğinin bildirildiği bunun üzerine mahkememizin 01/10/2025 tarihli ara kararı uyarınca davacı tarafa istirdat davası açmak üzere muhtıra gönderildiği, ara kararın davacı vekiline usulüne uygun olarak tebliğ edildiği ve verilen sürede mahkememize istirdat davası açıldığına dair beyanda bulunulduğun görülmüş, buna istinaden ---- Asliye Hukuk Mahkemesinin ----- esas sayılı dosyası celp edilerek incelenmiştir. Davanın hukuki niteliği itibariyle 6102 sayılı T.T.K.nun 818 madde hükmü delaletiyle Aynı kanunun 757,762,763,764 madde hükümleri gereğince zayi nedeniyle çek iptali talebine ilişkin olduğu görülmüştür. TTK. 757-765. maddelerinde yer alan yasal düzenlemeye, yerleşik uygulamaya ve ilmi açıklamalara göre zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK. 651/2. maddesi uyarınca hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın çeke bağlı olması nedeniyle, çekin zayi olması halinde hak sahibine iptal kararı alarak, hakkını çeksiz olarak ileri sürme ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir. (TTK.652.m.)Talep konusu çeklerin, ------ tarafından bankaya ibraz edildiği bilgisinin karşısında talep eden vekiline çekleri elinde bulunduran hamile karşı istirdat davası açmak ve dava açtığına ilişkin dava dilekçesi ve tensip zaptını dosyaya sunması için süre verildiği, davacı vekilinin davaya konu kayıp çeklerle ilgili ------ Asliye Hukuk Mahkemesinde istirdat davası açtığını beyan ettiği görülmüş, ----- Asliye Hukuk Mahkemesinin ----- Esas sayılı dosyası Uyap üzerinden celp edilmiş olup, talebe konu ----- numaralı, ----- numaralı, ---- numaralı ve ------ numaralı çekler yönünden istirdat davasının açıldığı, ------. Asliye Hukuk Mahkemesice görevsizlik kararı verildiği, dosyanın derdest olduğu anlaşılmıştır. Talep konusu çeklerden ----- numaralı, ----- numaralı, ----- numaralı ve ------ numaralı çekler yönünden hamiline karşı istirdat davası açılmış olmakla, söz konusu çekler yönünden mahkememiz davasının konusuz kaldığı anlaşılmış, dolayısıyla konusuz kalan talep hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmiş; talebe konu 15.03.2025 Vade Tarihli, ------ çek numaralı, 1.000.000,00 TL bedelli çek yönünden ise Mahkememizce verilen sürede istirdat davasının açılmadığı anlaşılmakla, 6102 sayılı TTK'nın 818/1-s maddesinin yollamasıyla çeklerde de uygulanması gereken 758. maddesi uyarınca dava sırasında çeki elinde bulunduranın bilinmesi halinde mahkemece bu kişi aleyhine istirdat davası açmak üzere süre verilip, dava açılmaması halinde davanın reddine karar verilmesi gerektiğinden işbu çek yönünden de davanın reddine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM :Ayrıntıları ve gerekçesi yukarıda belirtildiği gibi; 1-Talep konusu çeklerden, ------. olan, 15.03.2025 Vade Tarihli, ------- çek numaralı, 1.000.000,00 TL bedelli çek yönünden davanın REDDİNE, talep konusu diğer çekler yönünden dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, 2-Ödeme yasağının kaldırılması için ilgili bankalara müzekkere yazılmasına, 3-Harçlar kanunu uyarınca alınması gereken 615,40 TL harç dava açılırken peşin olarak alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, 4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 5-Karar kesinleştiğinde artan gider avansının davacı tarafa iadesine,Dair; talep eden vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içinde ----- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere oybirliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.