İlk Derece Mahkemesi 2025/152 E. 2025/966 K.

T.C. İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2025/152 Esas KARAR NO :2025/966

DAVA:Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ:28/02/2025 KARAR TARİHİ:29/12/2025

Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda: GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: İDDİA VE TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ... ve Tic.A.Ş. ile dava dışı ... Tekstil San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında yapılan 01.10.2012 tarihli protokolün Bedel, ödeme şekli ve bedelin tahsil-mahsup şekli hakkında mutabakat başlıklı bölümün 1. Maddesi ile tarafların sözleşme doğrulusunda dava dışı ... tarafından davalı ...'ye ödenecek bedel 1.600.000,00 TL olarak kararlaştırıldığını, dava dışı ... Tekstil San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından "Borç Tasfiye Sözleşmesine istinaden" açıklamasıyla protokol gereğince ödemeler yapıldığını, söz konusu ödemelerin dava dışı ... Tekstil San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yapıldığından taraflarınca dekontların hepsinin temin edilemediğini, dava dışı şirket tarafından protokol gereğince ödemeler yapıldığından müvekkilinin herhangi bir borcu kalmadığını, .... İcra Müdürlüğü'nün 2008/... E sayılı dosyasında davalı ... Gıda San. Ve Tic. A.Ş. tarafından dava dışı borçlular ve müvekkili aleyhine 11.10.2016 tanzim tarihli 10.11.2008 vade tarihli 1.500.000,00 TL bedelli bono nedeniyle 1.500.000,00 alacak ve 42.164,38 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 1.542.164,38 TL üzerinden 17.12.2008 tarihinde kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla icra takibi başlatıldığını, ayrıca icra dosyasında 04.12.2019 tarihinde 696,10 TL (Ek-3) ve ... 6. İcra Müdürlüğü 2009/... talimat sayılı dosyadan taşınmaz satışına ilişkin 21.09.2021 tarihinde 14.708,00 TL borç tahsilatı yapıldığını, bir kısım ödemede temerüde düşülmüş olduğu düşünülse dahi Protokolün 4. maddesinde kararlaştırılan bedellerin ifasında temerrüd söz konusu olduğu durumlarda yapılan ödemelerin ... Gıda San. Ve Tic. A.Ş. ve ... Gıda San. Ve Dış Tic. Ltd. Şti.'nin kendisine olan ve ipotek teminatı dışında kalan borçlarından öncelikli olarak mahsup edileceği düzenlendiğini, Protokolde listelenen 5 farklı icra dosyasındaki 3 icra dosyasının .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyaların ipotek teminatı altında olduğunu, Müvekkili ...'nin borçlu olduğu .... İcra Müdürlüğü'nün 2008/... E. Sayılı dosyasında ise ipotek teminatı bulunmadığını, .... İcra Müdürlüğü'nün 2008/... E. Sayılı dosyasında kesinleşen takip tutarın 1.542.164,38 TL olduğunu, iş bu nedenle yapılan ödemelerin öncelikle .... İcra Müdürlüğü'nün 2008/... E. sayılı dosyası ile .... İcra Müdürlüğü'nün 2008/... E. sayılı dosyalarından mahsup edilmesi gerektiği açık ve nettir. Dava dışı ... Tekstil San. ve Tic. Ltd. Şti. Tarafından yapılan ödemeler ilgili dosyalardan mahsup edildiğinde ise müvekkilin icra dosyasında herhangi borcunun bulunmadığını arz ve izah olunan nedenler ve mahkemece re'sen dikkate alınacak sebeplerle, ve fazlaya ilişkin her türlü hakları saklı kalmak kaydıyla, duruşma günü beklenmeksizin; Babaeski Asliye Hukuk Mahkemesi 2021/122 E sayılı dosyasının celbini, müvekkilinin .... İcra Müdürlüğü'nün 2008/... E sayılı dosyasında borçlu olmadığının tespitine, davalı aleyhine alacağın %20 sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. SAVUNMA VE KARŞI TALEP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının paranın ödendiğini iddia ettiği tarih 01.04.2014 olup, bu tarihten itibaren bir yıl içerisinde açılmış bir menfi tespit davası bulunmadığından işbu davanın zamanaşımı nedeniyle reddi gerektiğini, .... İcra Müdürlüğü’nün 2008 / ... E. Sayılı dosyasında takip tarihi 17.12.2008 olup, ödeme emrinin davacı ...’ye tebliğ tarihi 22.12.20028 ve davacı tarafça takibe konu olan borcun ödendiği iddiası ile sunulan ödeme belgelerindeki son tarih 01.04.2014 olduğunu, davacı tarafça sunulan ve dava dışı ... Şirketi ile müvekkilim ... Şirketi arasında imzalanmış olan 01.10.2012 tarihli Borç Tasfiye Sözleşmesi’nin (“Sözleşme”) II. Numaralı KONU başlıklı maddesinde söz edilen ipotek takiplerinin sonuçsuz kalması ve ipoteklerin fek edilmesi amacına yönelik olarak yapılmış olup, huzurunuzdaki davaya konu .... İcra Müdürlüğü’nün 2008 / ... E. Sayılı dosyasından yapılan icra takibi bir ipotek takibi olmayıp, kambiyo senetlerine müstenit bir takiptir ve ödeme tablosunda kararlaştırılan taksitlerin ödenmesi taraflarınca yapılmış olan ve dava konusu edilen bu takibin akim kalması sonucunu değil, Sözleşmedeki ipotek takiplerinin sona ermesi sonucunu doğduğunu, sözleşmenin hiçbir yerinde ödeme tablosunda belirlenen taksitlerin ödenmesi halinde ...’nin ... Gıda ve Dış Ticaret Limited Şirketi’nden ("... Ltd. Şti") olan tüm alacaklarının sona ereceği, borçlarının tasfiye edileceğine dair bir düzenleme, bir kabul yer almadığını, Sadece ... Şirketi’nin Sözleşmeyi ihlal etmesi halinde, ... Şirketi’ne, o ana kadar ödenmiş olan bedelleri ... Ltd. Şti. veya ... Gıda San. ve Tic. A.Ş. ‘nin ("... A.Ş.") .... İcra Müdürlüğü’nün 2008 / ... E. Sayılı dosyasındaki de dahil olmak üzere, ... Ltd. Şti. veya ... Gıda A.Ş. ‘nin kendisine olan ve teminatsız olan borçlarından mahsup etme hakkı tanındığını, fakat bu durum gerçekleşmediğini, taksitler vadelerinde ödenmiş ve Sözleşmede kararlaştırıldığı gibi ipotek takipleri akim kalarak, ipoteklerin kaldırıldığını, sunulan nedenlerle; Öncelikle zamanaşımı itirazımızın incelenerek davanın zamanaşımı yönünden reddine, zaman aşımı itirazımız kabul edilmediği takdirde hukuki dayanaktan yoksun davanın esastan reddine, davacı tarafın davada haksız çıkması durumunda, İİK 72. Maddedeki alacaklı lehine tazminat koşulları oluştuğu takdirde alacağın %20sinden az olmamak üzere tazminata hükmedilmesine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine dair karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER : Deliller; Dosya mevcudu, cevap dilekçesi, müzekkere cevapları, .... İcra Müdürlüğünün 2008/... Esas sayılı dosyası ve bilirkişi raporudur. Mahkememizin 13/05/2025 tarihli muhtırası ile Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesi incelendiğinde; .... İcra Müdürlüğünün 2008/... Esas sayılı kambiyo senedine özgü haciz yolu ile takipten kaynaklı borçlu olmadığının tespitini talep ve dava etmiş olduğu, işbu talebi yönünden dava değerinin 10.000,00 TL olmasına rağmen davacı tarafından dava açılırken harç ve gider avansı yatırmadığı görülmekle; davacı tarafa dava açılırken maktu olarak yatırması gereken 615,40 TL peşin harcı, 615,40 TL başvurma harcını ve gider avansı yatırmak üzere 2 günlük kesin süre verildiği, davacı vekilinin peşin harç, gider avansı ve başvuru harcını yatırdığı görüldü. .... İcra Dairesine yazılan müzekkereye cevap verildiği, Babaeski Tapu Müdürlüğüne yazılan müzekkereye cevap verildiği, UYAP üzerinden çıkarılan kayıtlarda davacı şahsın, dava dışı ... Gıda Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi ile ... Gıda Sanayi ve Ticaret AŞ firmalarının yetkilisi olduğu görüldü. Mahkememizin 15/09/2025 tarihli ön inceleme duruşmasında; Davalı şirket ile dava dışı şirketler ... Gıda Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi ile ... Gıda Sanayi ve Ticaret AŞ firmaları arasındaki 2004 ve 2012 dönemindeki ticari ilişkiye dair karşılaştırmalı BA - BS formlarının celbi, tarafların uyuşmazlık konusu ticari defter kayıt ve belge örnekleri ile davacının yetkilisi olduğu ... Gıda Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi ile ... Gıda Sanayi ve Ticaret AŞ'nin uyuşmazlık konusu ticari defter kayıt ve belgelerini flash bellek formatında sunmak verilen süre dolduğunda, dosyanın Mali Müşavir bilirkişiye tevdi ile, 01/10/2012 tarihi itibariyle davalının dava dışı ... Gıda Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi ile ... Gıda Sanayi ve Ticaret AŞ'den alacaklarının bulunup bulunmadığı, varsa tutarları konusunda rapor düzenlenilmesinin istenilmesine karar verilmiştir. Mahkememiz dosyasına 06/08/2025 tarihli bilirkişi raporu ibraz edilmiştir. Raporda özetle;" Dosyadaki Ticari Kayıtlardan Tespit Edilenler : Davalı firmanın dosyaya sunduğu USB bellek içeriğindeki ticari defter kayıtlarında bilirkişinin incelemesi istenen dönem (2012 yılı) kayıtları bulunmamaktadır. : Davacı vekilinin dosyaya sunduğu 29.09.2025 tarihli “ 15.09.2025 tarihli ön inceleme tutanağı ara kararına istinaden bilgi ve belgelerin sunulmasıdır. “ konulu dilekçesi ekindeki USB bellek içeriğinde aşağıdaki (görselde görülebileceği üzere ) bir ksum ticari defter kayıt, bilgi belgeler mevcuttur. Ancak iş bu bellek içeriğinde, Sayın Mahkemenin bilirkişiye incelenmesi için verdiği görevde incelenmesi istenen(01/10/2012 tarih) 2012 dönemi kayıtları bulunmamaktadır. 2. Davalı Firmanın Bilirkişi İncelemesine Sunduğu Ticari Defter Kayıtları: 2.1. Davalının bilirkişi incelemesine sunduğu ticari defter kayıtlarından tespit edilenler aşağıda gösterilmiştir.: Davalının dilekçesinde bilirkişinin irtibat kuracağı belirtilen irtibat numarası ile irtibata geçilmiş, Davalı firmadan 2012 Yılı resmi ticari defter kayıtları (yevmiye defteri, defter-I kebir ve envanter defteri) incelenmek üzere talep edilmiş, davalı firma bilirkişiye cevaben “kanunen TTK. Göre 10 yıllık saklama yükümlülüğü kapsamında ticari defterleri saklama süreleri dolduğunu “2012 yılı yevmiye defteri ve defter-i kebir” defterlerine arşivlerinde rastlayamadıklarını” bu nedenle incelemeye sunamayacaklarını iletmişlerdir. Davalı firma'dan gelen e-posta aşağıdadır. 2.2.Davalının ENVANTER DEFTERLERİ'nin tetkiki ve tespit edilenler: Davalının incelemesine sunduğu Envanter defteleri ile (Kurumlar vergisi beyannamesinin davalının bağlı olduğu vergi dairesinden doğrulatılmasının takdiri Sayın Mahkemenizin emrinde olmak üzere;) aynı dönem kurumlar vergisi beynanamesi eki bilançodaki bilanço kalemlerinin uyumlu olduğu görülmüştür. İncelemeye sunulan 2011-2012 resmi Envanter Defter kayıtlarının sonuç hesaplarında, Dava dışı ... Gıda San. ve Tic.A.Ş.nin ; 2011 Dönem Kapanış Kaydında 1.002.605,39 -TL “Borçlu” , 2012 Dönem kapanış kaydında 946.182,64 -TL “Borçlu” olduğunun kayıtlı olduğu, Dava dışı ... Gıda Sanayi ve Dış Tic.Ltd.Şti.nin; 2011 Dönem Kapanış Kaydında 1.800.539,41 -TL “Borçlu” , 2012 Dönem kapanış kaydında 1.500.074,34 -TL “Borçlu” olduğunun kayıtlı olduğu Neticeten; Dosyadaki davalının günlük resmi ticari defter kayıtları (2012 resmi yevmiye defteri, defter-i kebir) kayıtları sunulmadığından bu firmaların 01/10/2012 tarihindeki durumunu davalının incelemeye sunduğu dönem sonu hesapların sayım sonuç kayıtlarını gösteren “envanter defterinden” net olarak tespit etme imkanı olmadığı, incelemeye sunulan ENVANTER DEFTERLERİNDEN 2012 dönem sonu bakiyenin tespit edilebileceği, buna göre de; Dava dışı ... Gıda San. ve Tic.A.Ş.nin 12012 Dönem kapanış kaydında 946.182,64 -TL “Borçlu” olduğu, Dava dışı ... Gıda Sanayi ve Dış Tic.Ltd.Şti.nin; 2012 Dönem kapanış kaydında 1.500.074,34 -TL “Borçlu” olduğunun kayıtlı olduğu anlaşılmıştır. Netice ve Kanaat; Dava dosyasında tüm belgelerin kapsamı itibariyle yapılan incelemelerde her türlü hukuki ve nihai karar Sayın Mahkeme'nize ait olmak üzere aşağıdaki neticelere ulaşılmıştır: 1. Davalı ... ve TİCARET A.Ş.'den incelemek üzere talep edilen defterlerden 2012 yılı Yevmiye defteri ve defter-i kebir defterlerini”10 yıllık saklama yükümlülüğü kapsamında ticari defterleri saklama süreleri dolduğunu, aradıklarını ancak defterlerin izine rastlayamadıkları” belirterek, bu defterlerin incelemeye ibaz edilmediği, Ticari defter olarak sadece 2012 dönem ENVANTER DEFTERİ'nin incelemeye ibraz edildiği, incelemeye ibraz edilen iş bu “envanter defteri”nin açılış tasdiklerinin TTK. Md. 64 ve devam eden maddeleri ile VUK 220-226 maddeleri hükmü uyarınca yasal sürede usule uygun şekilde yaptırıldığı, Ancak; yukarıda belirtildiği üzere “yevmiye defteri” ve “defter-i kebir” incelemeye ibraz edilmediğinden davalının ticari defterlerinin bir bütün olarak incelemesi ve değerlendirmesinin mümkün olmadığı, Bu kapsamda Bu nedenle delil niteliğinin takdiri Sayın Mahkemenizde olmak üzere incelemeye ibraz edilen 2012 Yılı ENVANTER DEFTERİ” ile sınırlı inceleme yapılmak durumunda kalındığı, 2. Davalının günlük resmi ticari defter kayıtlarını gösteren defterleri (2012 resmi yevmiye defteri) incelemeye sunulmadığından, mali işlemlerin detaylı ve günlük kaydını içeren Yevmiye Defteri ve bu kayıtları sistematik hesaplara dağıtan Defteri Kebir olmadan tek başına muhasebe bütünlüğünü ve işlemlerin doğruluğunu teyit etme imkanı olmadığı, İncelemeye sunulan 2012 dönem sonu hesapların sayım sonuç kayıtlarını gösteren “ENVANTER DEFTERİ”nden , Mahkemenizin tespitini istediği 01/10/2012 ara dönemdeki alacağının net olarak tespit etme imkanı olmadığı, Dava dışı firmaların da 2012 ticari defterler (yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defterleri) kayıtları dosyada mevcut olmadığından karşı inceleme yapılamadığı, 3. Takdiri Sayın Mahkemenizin emrinde olmak üzere; ENVANTER DEFTERİ'nden tespit edilebilecek olanın, dönem sonu kapanış hesapları (bir sonraki döneme devreden) sonuç bakiyeleri olacağı, Buna göre 2012 kapanış kaydında ; Dava dışı ... Gıda San. ve Tic.A.Ş.nin ; 946.182,64 -TL “Borçlu” olduğunun kayıtlı olduğu, dava dışı ... Gıda Sanayi ve Dış Tic.Ltd.Şti.nin; 1.500.074,34 -TL “Borçlu” olduğunun kayıtlı olduğu " değerlendirme ve tespitleri yapılmıştır.

GEREKÇE : Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava; Davalının, davacı ve dava dışı borçlular hakkında 10/10/2008 tarihli 1.500.000,00 TL bedelli bonoya ilişkin .... İcra Müdürlüğü 2008/... Esas sayılı dosyasından başlattığı takibe karşı, davacının takip dosyasına konu borcun ödendiği iddiası ile borçlu olmadığının tespit talebi olduğu görülmüştür. Dava dosyasındaki bilgi belgeler, dosyaya ibraz edilen rapor ve icra dosyası birlikte değerlendirildiğinde; Davacı vekilinin dosyaya sunduğu 29.09.2025 tarihli dilekçesi ekindeki USB bellek içeriğinde bir kısım ticari defter kayıt, bilgi belgeler olduğu, ancak iş bu bellek içeriğinde, istenen 2012 dönemi kayıtları bulunmadığı, davalı firmadan 2012 Yılı resmi ticari defter kayıtları (yevmiye defteri, defter-I kebir ve envanter defteri) incelenmek üzere talep edilmiş, davalı firma “kanunen TTK. Göre 10 yıllık saklama yükümlülüğü kapsamında ticari defterleri saklama süreleri dolduğunu “2012 yılı yevmiye defteri ve defter-i kebir” defterlerine arşivlerinde rastlayamadıklarını” beyan etmiş, dava dışı firmaların da 2012 ticari defterler (yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defterleri) kayıtları dosyada mevcut olmadığından karşı inceleme yapılamadığı, enver defterlerinden dönem sonu kapanış hesapları (bir sonraki döneme devreden) sonuç bakiyeleri olacağı, buna göre 2012 kapanış kaydında; Dava dışı ... Gıda San. ve Tic.A.Ş.nin ; 946.182,64 -TL “Borçlu” olduğunun kayıtlı olduğu, Dava dışı ... Gıda Sanayi ve Dış Tic.Ltd.Şti.nin; 1.500.074,34 -TL “Borçlu” olduğunun kayıtlı olduğu, ayrıca davalı dava dışı ... firması arasındaki huzurdaki davaya dayanak gösterilen 01.10.2012 tarihli Borç Tasfiye Sözleşmesi'nin II- son paragrafı gereği, protokol konusunun ipotek takiplerinin akim kalması ve ipoteklerin fekki karşılığı ödemelerin yapılması ile sınırlı olduğu, dava dışı anılan iki firmanın( ... Gıda San. ve Tic.A.Ş ve ... Gıda Sanayi ve Dış Tic.Ltd.Şti.) tüm borçlarının tasfiyesin içermediği anlaşılmakla, bilirkişi raporunun denetime uygun hüküm kurmaya elverişli olduğu göz önüne alınarak, davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklanmış olduğu üzere; 1-Davanın reddine, 2-Alınması gerekli olan 615,40 TL karar ilam harcından ( 615,40 TL peşin harç + 26.200,00 TL peşin harç olmak üzere) toplam 26.815,40 TL mahsubu ile artan 26.200,00 TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine, 3- Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına. 4-Taraflarca yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine, 5-Tarafların dava şartı olan arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, arabuluculuk son tutanağı aslından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanun'un 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 4.600,00TL nin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına. Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 29/12/2025

Katip ... e-imzalıdır

Hakim ... e-imzalıdır