İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/863 E. 2026/189 K.

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2024/930 Esas KARAR NO : 2026/134 DAVA : Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 29/11/2024 KARAR TARİHİ : 12/02/2026

DAVA:Davacı vekili Mahkememize sunduğu 29/11/2024 havale tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle; müvekkili ait -------- yabancı plakalı araç ile -------.Ş ve -------Ş. sigortalısı -------- ait, ---------- plakalı aracın karışmış olduğu trafik kazası nedeniyle müvekkile ait aracın uğradığı zararın giderilebilmesi için hasar tazminatı, değer kaybı ve yan giderlerin (Tercüme Faturası, Ekspertiz Bedeli) ---------- no.lu zorunlu mali mesuliyet sigortası poliçesinden ve poliçe limitini aşan bakiyesinin ---------- nolu İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası poliçesinden tazmini ile müvekkile ödenmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA: Davalı ---------Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; değer kaybı açısından dava konusu başvuran araç, yabancı plakalı araç olduğundan genel şartlar gereği teminat dışı olduğunu, her halükarda değer kaybı tespitinde önceki hasarlarının olup olmadığının araştırılarak dikkate alınması gerektiğini, araçta meydana gelen hasar bedeli belirlenirken müvekkil sigorta şirketinin sorumluluğu genel şartlara göre belirlenen hasar miktarından iskonto uygulanmak suretiyle sınırlı olduğunu, müvekkil şirketin KDV'den sorumlu tutulması mümkün olmadığı, gerçek zararın giderilmesi ilkesi uyarınca, müvekkil sigorta şirketinin KDV'den sorumlu tutulabilmesi için, zarar görenin aracını onarırken KDV ödediğini ispatlaması ve yansıtma faturası kesmesi gerektiğini, ancak başvuran tarafından dosyaya fatura sunulmadığını, müvekkil sigorta şirketinin sorumluluğu sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı --------- vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle kazaya ilişkin tüm delillerin dosyaya kazandırılması ile kaza ile hasarın uyumu bakımından teknik inceleme yapılmasını, davaya konu araç ihtiyari mali sorumluluk sigorta poliçesi ile teminat altına alındığını, kabul manasında olmamak üzere müvekkilinin trafik sigortası ve mevcutsa kasko poliçesinde bulunan İMM teminatı kadar limitini aşan miktardan sorumlu olacağını belirtmiş ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER:Davalı sigorta şirketlerine müzekkere yazılarak poliçe ve hasar dosyasının mahkememize gönderilmesi istenilmiş ve gelen yazı cevabı dosya arasın alınmıştır. --------- Noterler Birliği'ne müzekkere yazılarak -------- VE --------- plakalı araçların tescil bilgilerinin mahkememize gönderilmesi istenilmiş ve gelen yazı cevabı dosya arasın alınmıştır. Bilirkişi 11/08/2025 tarihli raporunda özetle; --------- plakalı araç sürücüsü ---------- kazanın meydana gelmesinde asli ve %100 oranında kusurlu olduğunu, --------- plakalı aracın sürücüsü ------- ve --------- plakalı aracın sürücüsü --------- kazanın meydana gelmesinde kusursuz olduğunu, davacı adına kayıtlı araç --------- şirketi nezdinde sigortalı olduğu, Ekspertiz raporunda açılan hasar dosyası numarası Hasar Numarası --------- olarak verildiğini, davacı adına kayıtlı --------- plakalı --------- marka,-------- model aracın hasarının kaza ile uyumlu olduğunu, aracın onarımının ekonomik olmadığı, aracın hasarsız ortalama tutarının 14.783 € (Avro) ve sovtaj değerinin 9000 € (Avro) olduğu, aracın tam ziyaya uğradığı ( pert total) kabul edilmesi ve hasarlı araç davacı araç sahibinde kalmak üzere meydana gelen zararın 5.783 € (Avro) olacağının hesaplandığını, ekspertiz raporunda aracın daha önce aynı bölgedeki geçmiş hasarının olduğu ve onarıldığı o tarihte ticari olarak değer kaybına uğradığı ancak dava konusu kaza kaynaklı olarak tekrar değer kaybının söz konusu olmayacağını beyan ve rapor etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT :Yargı yetkisini, Anayasanın 9. Maddesine göre, Türk Milleti adına kullanan Mahkememizce, uyuşmazlık konusu hakkında, yapılan açık duruşmalar ve yargılama sonunda(Ay. m.141), toplanan/sunulan deliller, hasar dosyası, bilirkişi raporu, --------- Noterler Birliği yazı cevabı, iddia ve savunmalar ile tüm dosya mündericatı incelenip hep birlikte değerlendirildiğinde; Dava; trafik kazası nedeniyle yabancı plakalı araçta meydana gelen hasarın onarım bedeli ve araç değer kaybı alacağına ilişkin maddi tazminat istemlidir.Dosyada yer alan belgeler ve ruhsatın incelenmesi neticesinde; --------- plakalı aracın dava dışı ---------- adına kayıtlı olduğu ve kaza tarihinde davalı sigorta şirketlerinden -------Ş. nezdinde ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğu, davalılardan --------- şirketinin ise ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı olduğu ve davanın sigorta sözleşmesine dayanması nedeniyle Mahkememizin görevli olduğu anlaşılmıştır.2918 sayılı KTK'nın 85. maddesinde, bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibinin, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı belirtilmiştir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. madde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur" hükmünü içermektedir.Davacının değer kaybı zararına ilişkin talebinin değerlendirilmesinde tazminat kapsamının ne olduğu konusunda TBK'daki genel hükümlerde bir açıklık yoktur. Bu konuda, Yargıtay'ın müstakar hale gelmiş içtihatları bulunmakta olup, yüksek yargı kararlarında değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki fark olarak tanımlanmakta ve araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra 2. el satış değerinin tespiti ve arasındaki farkın göz önüne alınması gerektiği yerleşik hale gelmiştir. Nitekim, --------- sayılı kanun yararına bozma ilamında da, değer kaybının, işaret edilen bu esaslar dahilinde yapılacak inceleme ile belirlenmesi gerektiği yönünde içtihatta bulunulmuştur.Bu sebeplerle; hasar bedeli ve değer kaybının objektif değer kaybı esasına göre belirlenmesi gerektiği değerlendirilmiş ve dosya bilirkişiye tevdi edilmiştir.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacıya ait yabancı plakalı aracın, geçici olarak --------- bulunduğu sırada 18.08.2024 tarihli trafik kazasında hasarlandığı, dava dışı --------- sevk ve idaresindeki --------- plaka sayılı aracın davacıya ait yabancı plakalı aracın arkasındaki araca arkadan çarptığı ve bu aracın da davacıya ait araca çarptığı, kazanın oluşumunda --------- plaka nolu otomobil sürücüsü --------- Karayolları Trafik Kanunu'nun 84.maddesi gereğince %100 (yüzdeyüz) oranında kusurlu olduğu, kaza tarihinden sonra davacıya ait aracın --------- götürülmesinden sonra hasar tespitinin de 05/09/2024 tarihinde-------- faaliyet gösteren bir firma aracılığı ile yaptırıldığı ve bu tespite dayanılarak görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Hasar gören yabancı plakalı aracın ülkemizde tamir ettirilme zorunluluğu olmadığından, aracın hasarlı hali ile yurt dışına çıkarılarak onarımının kayıtlı olduğu ülkede yaptırılması halinde, oluşan zarar bedeli o ülke koşullarına göre belirlenmelidir. Uğranılan zararın yabancı para cinsinden talep edilmesine de yasal herhangi bir engel mevcut değildir. Yabancı para cinsinden oluşan bir zarar yabancı para alacağı olarak dava edilebilir ve ödeme günündeki kura göre işlem görebilir.Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere göre davacıya ait aracın yabancı plakalı olduğu, davacının geçici olarak geldiği, --------- meydana gelen trafik kazasında aracının hasarlanması nedeniyle kayıtlı olduğu ülkede ekspertiz incelemesi yapıldığı ve yapılan inceleme sırasında düzenlenen raporda aracın hasarlı halinin tespit edildiği, ekspertiz inceleme neticesinde düzenlenen raporda aracın hasarlı haline ait fotoğrafların yer aldığı, dosya kapsamında tanzim edilen bilirkişi raporunda düzenlenen eksper raporu ile kaza ile hasarın uyumlu olduğuna ve --------- şartlarına uygun olduğu belirtilerek tek tek hasarlı parçaların tespit edilerek işçilik ve KDV dahil 12.151,97 Euro olduğu, aracın hasarsız bedelinin 14.783 Euro olduğu, hasarlı (sovtaj) bedelinin 9.000 Euro olduğu, bu durumda aracın onarımının ekonomik olmadığı, aracın tam ziyaa uğradığı kabul edildiğinde meydana gelen zararın 5.783 Euro olduğuna dair görüş bildirildiği, davacının sol arka kısmının davacının beyanına göre daha önce de hasarlanmış olması nedeniyle dava konusu kaza nedeniyle aracın değer kaybına uğramamış olduğu tespit edilmekle, davalının trafik kazasına karışan --------- plaka sayılı aracının kaza tarihinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta poliçesi ile sigortalı olduğu, kaza tarihinde yürürlükte olan ZMSS limitlerinin maddi zararlarda araç başına 200.000 TL olduğu belirtilmiştir. Dosyada mevcut araç hasar fotoğrafları, ---------- yaptırılan ekspertiz incelemesi ve alınan bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde, davacının uğradığı gerçek zarar boyutunun ne olduğunun duraksama oluşmayacak şekilde belirlenebildiğinden tespit edilen tamir bedelinin davacının yaşadığı ülke rayiçlerinde olduğu, hasarın kazayla uyumlu bulunduğu tespit edilerek değerlendirme yapıldığı görülmüş olup denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporundaki belirleme ve değerlendirmeler hükme esas alınarak davanın kabulü ile; dava konusu 5.783 Euro araç hasar bedelinin davalılardan kaza tarihindeki poliçe limitleri ile sınırlı olmak kaydıyla 17/10/2024 tarihinden itibaren işleyecek 3095 Sayılı Kanun 4/A maddesi gereğince devlet bankalarınca Euro üzerinden açılmış bir yıllık vadeli mevduata uygulanan en yüksek faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, araç değer kaybı bedeli talebinin şartları oluşmadığından reddine, davacı tarafından yapılan ve faturaları dosyaya sunulan ekspertiz ücreti 51.980,99 TL ve tercüme ücreti 39.481,28 TL'nin kabul red oranına göre hesaplanan tutarlarının davalılardan alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere; 1-Davanın KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE, 2-Dava konusu 5.783 Euro araç hasar bedelinin davalılar -------Ş. ve ----------Ş. yönünden (kaza tarihindeki poliçe limitleri ile sınırlı olmak kaydıyla) 17.10.2024 tarihinden itibaren işleyecek 3095 Sayılı Kanun 4/A maddesi gereğince devlet bankalarınca Euro üzerinden açılmış bir yıllık vadeli mevduata uygulanan en yüksek faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, 3-Dava konusu 1.000,00 Euro araç değer kaybı bedeli talebinin reddine, 4-Başlangıçta peşin olarak alınan 9.801,84 TL harcın alınması gerekli olan 14.447,01 TL harçtan mahsubu ile bakiye 4.645,17 TL karar ve ilam harcının davalılardan alınarak hazineye irat kaydına, 5-Davacı tarafın yargılama sırasında yapmış olduğu başvuru harcı 427,60 TL, posta ve tebligat gideri 157,50 TL, bilirkişi ücreti 5.000,00 TL, olmak üzere toplam 5.585,10 TL yargılama masrafının, davacı yan davasında kısmen haklı çıktığından dava konusunun toplam değerinin kabulle sonuçlanan kısma oranı sonucu bulunan 2.455,80 TL yargılama masrafına, peşin harç 9.801,84 TL, eklenerek sonuç olarak 12.257,64 TL'nin davalılardan alınarak davacı tarafa verilmesine, dava konusunun toplam değerinin redle sonuçlanan kısma oranı sonucu bulunan 3.129,30 TL yargılama masrafının davacı yan üzerinde bırakılmasına, 6-Davacı tarafından yapılan ekspertiz ücreti 51.980,99 TL ve tercüme ücreti 39.481,28 TL olmak üzere toplam; 91.462,27 TL'nin davacı yan davasında kısmen haklı çıktığından dava konusunun toplam değerinin kabulle sonuçlanan kısma oranı sonucu bulunan 40.216,51 TL'nin davalılardan alınarak davacı tarafa verilmesine, dava konusunun toplam değerinin redle sonuçlanan kısma oranı sonucu bulunan 51.245,76 TL yargılama masrafının davacı yan üzerinde bırakılmasına, 7-Davacı taraf yargılama sırasında kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca 45.000,00 TL avukatlık ücretinin davalılardan alınarak davacı tarafa verilmesine, 8-Davalı taraf yargılama sırasında kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca 45.000,00 TL avukatlık ücretinin davacı taraftan alınarak davalılara verilmesine, 9-6325 Sayılı Yasa'nın 18/A maddesinin 11 ve 13. fıkraları uyarınca zorunlu arabuluculuk nedeniyle arabulucuya hazine tarafından ödenen 3.800,00 TL'nin kabul ve ret oranına göre hesaplanan 1.670,88 TL'sinin davalılardan, 2.129,12 TL'sinin davacı taraftan tahsili ile hazineye irat kaydına, 10-Karar kesinleştiğinde, HMK Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi uyarınca artan gider avansının davacı tarafa iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğerlerinin yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile --------- Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf yoluna başvuru konusu edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, istinaf yoluna başvurulmasının İİK'nın 36. maddesi saklı kalmak kaydıyla kararın icrasını durdurmayacağı, süresi içerisinde karara karşı istinaf yoluna başvurulmaması halinde hükmün kesin hüküm ve kesin delil oluşturacağı açıklanmak suretiyle açık duruşmada verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/02/2026