İlk Derece Mahkemesi 2024/749 E. 2025/1040 K.

T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2024/749 Esas KARAR NO : 2025/1040 DAVA : Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı) DAVA TARİHİ : 11/10/2024 KARAR TARİHİ : 02/12/2025

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil şirkete ait ---------- plakalı transmikser olarak kullanılan kamyon, 29.10.2022 tarihinde, sürücü ------- sevk ve idaresinde -------- Caddesinden, ---------- istikametine seyir halinde iken, --------- Sokak kavşağına geldiğinde aniden önüne çıkan köpeğe çarpmamak için sola manevra yaptığı esnada aracın üst kısmında bulunan beton taşıma mikserinin kopması sonucu ve yere sağ tarafa devrilmesi neticesinde tek taraflı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkil şirketin, ------- plakalı transmikser olarak kullanılan kamyonunu ---------Ş. tarafından kasko poliçesi ile sigortalandığın, kazadan sonra --------tarafından --------- poliçe numarasıyla sigortalanan araçta 29.10.2022 tarihinde meydana gelen hasar nedeniyle hasar dosyası açıldığını, müvekkil şirketin başvurusuna, sigorta şirketi 16.01.2023 tarih ve -------- sayı ile cevap verdiğini, sigortanın cevabında, " Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları Ek Sözleşme ile Teminat Kapsamına Dahil Edilebilecek Zararlar A.4 4.14. Yağsızlık, susuzluk, donma, bozukluk, eskime, çürüme, paslanma ve bakımsızlık nedeniyle ve olayın Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları A.1. Maddesinde belirtilen sigorta konusu kapsamı dışında olduğu tespit edildiğinden tazminat talebinizin değerlendirilemeyeceği bilgilerinize sunulur." denilmek suretiyle hasarın tazmini taleplerinin reddedildiğini, bunun üzerine müvekkil şirket tarafından -------- D.İş sayılı dosyasıyla araç üzerinde delil tespiti yaptırıldığını, tespit dosyasından düzenlenen 20.03.2023 tarihli bilirkişi raporunda; ‘’…Kırılan redüktör gövdesi dökümdür. Malzeme yapısı olarak döküm parçaların molekül yapısı gevşek olduğu için darbelere ve kuvvetlere karşı dirençleri az olduğu için kırılgandırlar. Araçtaki döküm gövdeli redüktörün gövdesi oksitlenmelere karşı boyalı olduğu için herhangi bir bakımsızlıktan kırılmadığı, Söz konusu kaza nedeniyle araçta meydana gelen 2 hasarlı kısımlar Kazan, kazan mikser şasesi, soğutucu tankı, çamurluklar ilave oluklar, redüktördür. Hasarlı kısımların 15 günde yapılacağı…’’Tespit ve kanaati bildirildiğini, aracın kasko poliçesinde; "Gerek hareket, gerek durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketli bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması, devrilmesi, düşmesi, yuvarlanması gibi kazalar." teminat altına alındığını, kazadan sonra trafik ekipleri tarafından 29.10.2022 tarihli Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı düzenlendiğini, sürücüye ait 29.10.2022 tarihli alkol muayene tutanağı mevcut olduğunu, müvekkil şirketin kaza nedeni ile oluşan fazlaya dair belirsiz alacağı saklı kalmak kaydı ile 200.000,00-TL alacağı bulunduğunu, müvekkil şirketin alacağının tahsili için zorunlu arabuluculuk yoluna başvurulmuşsa da sonuç alınamamış ve anlaşamama tutanağı tutulduğunu, fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla davamızın belirsiz alacak davası olarak görülerek; davacı müvekkil şirketin 200.000,00-TL hasar bedeli alacağının 16.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı/borçlu tarafa yükletilmesine karar verilmesi talep ettiklerini beyan etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı şirkete ait -------- plakalı araç müvekkil şirket tarafından --------- nolu Kasko Sigorta poliçesi ile sigortalanmıştır, Müvekkil şirketin Kasko Sigorta Poliçesinden kaynaklanan sorumluluğu poliçe teminatıyla ve poliçe limitiyle sınırlıdır. Müvekkil şirketin sorumluluğu değerlendirilirken Türk Ticaret Kanunu ilgili hükümleri, Motorlu Taşıtlar İhtiyarı Mali Sorumluluk Sigortası (Kasko) Genel Şartları ve Kasko Poliçesinde bulunan şartlar çerçevesinde tespit edilmelidir. Davacı şirket tarafından işbu davada talep etmiş olduğu zarar, Kasko Sigorta Poliçesinin teminatı dışında kaldığından davacının talebinin reddine karar verilmesi gerekmektedir. Kasko Sigortası Genel Şartları A.5 maddesi teminat dışında kalan zararları düzenlemiştir. A.5. Teminat Dışında Kalan Zararlar belirtilen haller dolayısıyla araçta meydana gelen zararlar sigorta teminatının dışındadır: 5.4. "Poliçede gösterilen aracın. Karayolları Trafik Kanunu hükümlerine göre, gerekli sürücü belgesine sahip olmayan kimseler tarafından kullanılması sırasında meydana gelen zararlar," sigorta teminatı dışında sayılmıştır. Davacı şirkete ait ve müvekkil şirkete sigortalı -------- plakalı araç, Kasko Sigorta Poliçesinde ve -------- aracın ruhsatında görüleceği üzere; Transmikser'dir. Transmikser, hazır betonun taşınmasını, taşıma esnasında betonun özeliğini korumasını ve belirlenen alana döküm yapmasını sağlayan iş makinesi olduğundan; transmikser kullanabilmek için sürücünün mevzuatımız gereği -------- sınıfı ehliyete sahip olması gerekmektedir. -------- sınıfı sürücü belgesi İş Makinesi türündeki motorlu araçları kullanacak kişilere verilmektedir. Ayrıca; transmikser kullanacak kişi --------sınıfı sürücü belgesi yanında yönetmelikte belirlenen -------- kodlu transmikser kodu da ehliyetine işlenmesi gerekmektedir. Yani; transmikser kullanıcısının ---------- sınıfı sürücü belgesine sahip olması yanında Beton Transmikser Operatörlüğü belgesi almış olması ve bunu da sürücü belgesine işletmesi gerekmektedir. Dava konusu olayda; davacı şirkete ait ---------- plakalı aracın sürücüsü olan ---------- deliller arasında sunduğumuz ehliyet fotokopisinde de görüleceği üzere; ---------- sınıfı sürücü belgesine sahip olmağı ve Beton Transmikser Operatörlüğü Belgesi de olmadığı anlaşılmaktadır. Bu nedenle; dava konusu zarar/hasar; müvekkil şirket tarafından Kasko Sigorta Poliçesi ile sigorta edilen ve poliçede gösterilen --------- plakalı araç gerekli sürücü belgesine sahip olmayan sürücü tarafından kullanılması sırasında meydana geldiğinden; sigorta teminatı dışında kalan zararlardan olduğundan davacının davasının esastan da reddine karar verilmesini, --------- sayılı ve 08.05.2024 tarihli kararında da, davacının davasının davacı şirkete ait sigortalı aracın gerekli sürücü belgesine sahip olmayan kullanıcı tarafından kullanılması sırasında zarar meydana geldiği için reddine karar verilmiştir. Davacı şirket tarafından talep edilen zarar, sigorta konusu kapsamı dışında olduğundan da davacının tazminat talebinin ve davasının esastan reddine karar verilmesi, Dava konusu hasar ile ilgili olarak; müvekkil şirket tarafından yaptırılan araştırmalar, sigorta eksperi tarafından düzenlenen Eksper Raporu ve alınan Bilirkişi Raporu ile dava konusu hasarın/zararın mikser şasesinin önden parçalı ve kaynaklı olduğu ve aracın devrilmesine de bu kaynaklı kısmın kopmasının sebebiyet verdiği tespit edilmiştir. Davacıya ait sigortalı araçtaki zarar/hasar, mikser şasesinin önden parçalı ve kaynaklı olduğu ve aracın devrilmesine de bu kaynaklı kısmın kopması sonucu ve şeklinde meydana geldiğinden sigorta kapsamı ve sigorta konusu dışındadır. Müvekkil şirketin sigorta kapsamı ve konusu dışında kalan bir zararı karşılamak yükümlülüğü bulunmadığından davanın reddine karar verilmesini, Davacı şirket tarafından açılan davamı öncelikle usulden reddi aksi halde esastan reddi gerekmekle beraber; müvekkil şirketin bir hak kaybına neden olmamak için davacı şirket tarafından talep edilen tazminat miktarına da itiraz ediyoruz. Talep edilen tazminat miktarı fahiş olup bilirkişi incelemesi ile ve alınacak bilirkişi raporu ile miktarın tespiti gerekmektedir. davanın HMK 114/i bendi gereği dava şartı yokluğundan usulden reddine, Davacının talep ettiği zarar davacı şirkete ait araç gerekli ehliyete sahip olmayan sürücü tarafından kullanılması esnasında meydana geldiğinden ve teminat dışında kalan zararlardan olduğundan davanın esastan reddine, Davacı şirkete ait araçta meydana gelen zararın meydana gelme sebebini sigorta teminatı altına alan bir ek sözleşme müvekkil şirket ile davacı arasında olmadığından dolayı davacının zararı sigorta teminatı kapsamında olmadığından esastan reddine, Davacı şirketin zararı meydana gelmesi sebebi itibariyle sigorta kapsamı ve konusu dışında olduğundan davanın esastan reddine, Yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa bırakılmasına karar verilmesini talep ettiklerini beyan etmiştir. Mahkememizce alınan 17/09/2025 tarihli bilirkişi raporunda bilirkişi; Sürücü -------- ----------Ş de şoför olarak çalıştığı, Beton Pompası ve Transmikser Operatörü olmadığı, dolayısı ile aracın kullanım amacının Yük nakli, ticari olması ve aracı sürmeye yetkili -------- sınıfı ehliyetinin bulunması, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı yönetmeliğinde açıklanan Hükümler gereği, -------- plakalı kamyonu sürmesinde herhangi bir sorun/engel teşkil edemeyeceği, --------- plakalı araç üzerinde Meydana gelen hasarın, aracın aniden önüne gelen köpeğe çarpmamak için şoförün sola manevra yaptığı esnada aracının üst kısmında bulunan beton taşıma mikserinin, yoldaki merkezkaç ivme kuvvetini mevcut yükten dolayı taşıyamaması neticesinde gövdenin kasaya bağlantı noktalarından ağırlığın baskı yapması ile kopması sonucu, sağ tarafa devrilmesi neticesinde olayın gerçekleştiği, meydana gelen durumun aracın/ekipmanın bakımsızlığından kaynaklı olarak kırılamayacağı/kopamayacağı, --------- plakalı, --------- model, -------/-------/------- marka, --------- tipi araca ait toplam hasar bedel tutarı (parça+işçilik)+ KDV(%18)= 271.400,00 TL ‘ye baliğ olduğu, bu tutarın serbest piyasa koşullarına ve dosya kapsamına uygun olması ile Kadr-i Maruf değer taşıdığı değerlendirilmiştir. Uyuşmazlık Yönünden Yukarıda “Uyuşmazlığın İrdelenmesi” başlığı altında (1) sayılı bentte tanıtılan uyuşmazlık konularına esas husumete mesnet poliçe (2) sayılı bentte tanıtılarak, somut olay özelinin (3) sayılı bentte yapılan incelemesi sonunda; a) Yukarıda “Uyuşmazlığın İrdelenmesi” başlığı altında (3/A) sayılı bentte açıklanan nedenlerle, tanıtılan -------- nezdindeki Uyuşmazlık Hakem kararının taraflara tebliğ edilip kesinleşip kesinleşmediğinin araştırılması; kesinleştiğinin anlaşılması halinde, tanıtılan ilmi ve kazai içtihatlara nazaran, davalının kesin hüküm itirazının uyuşmazlığa etkisinin nihai takdirinin mahkemede ait olduğu; meydana gelen kazanın aracın/ekipmanın bakımsızlığından kaynaklı olarak kırılamayacağı / kopamayacağı değerlendirmesi yapılmasının ve keza sürücünün ehliyetinin de araç için yeterli olduğunun mütalaa edilmesine göre, teminat dışı kalan bir halin söz konusu olmadığı; hasarın araç ilave donanımıyla ilişkili olmasına, belirlenen zarar tutarının teminat tutarını aşmasına göre, davalının azami teminat limiti tutarı olan 200.000,00 TL’den sorumlu olduğu; davalı sigorta şirketine yapılan başvurunun 16.01.2023 tarihinde reddedilmesine göre, bu tarihe temerrüt tarihinin esas alınması yönündeki görüş ve kanaatlerini rapor olarak mahkememize sunmuşlardır.

İNCELEME VE GEREKÇE:Dava, trafik kazası nedeniyle araçtaki hasar bedelinin kasko poliçesine dayalı olarak sigortacısından tahsili istemine ilişkindir. 29.10.2022 tarihinde davacıya ait, davalı tarafından kasko poliçesi ile sigortalanan --------- plakalı araç trafik kazası geçirmiş, davalı tarafından hasar bedelinin ödenmesi gerekirken ödenmediği iddiası ile davacı tarafından hasarın davalıdan tazmini için işbu dava ikame edilmiştir. Davalı yan sunmuş olduğu cevap dilekçesi ile kazanın bakımsızlıktan dolayı meydana geldiği savunması ile davanın reddini talep etmiştir.Davacı ile davalı arasında akdedilen kasko sigorta poliçesi ile hasar dosyası dosyamız arasına alınmıştır. Davalı tarafça kazanın, aracın bakımsızlığından kaynaklı meydana geldiği savunması ile Kasko Genel Şartları'nın A.4 4.14. maddesi uyarınca teminat dışı kaldığından davacıya ödeme yapılmamıştır.Mahkememizce dosya alanında uzman makine mühendisi ile sigortacı bilirkişilerinden oluşan heyete tevdii edilmiş ve 10.09.2025 tarihli rapor dosya arasına alınmıştır. Mezkur raporun hükme ve denetime elverişli olduğu anlaşıldığından rapordaki saptamalara itibar edilmiştir.Her ne kadar --------- sayılı dosyasında ehliyetsizlik sebebiyle başvurunun reddine karar verilmiş ise de mezkur davanın kısmi dava olarak açıldığı, yalnızca dava değeri olan 10,00 TL üzerinden kesin hüküm oluşturabileceği, kaldı ki 10.09.2025 tarihli rapor dikkate alındığında dava dışı sürücü -------- -------- sınıfı ehliyetinin bulunduğu ve davaya konu aracı kullanmaya elverişli olduğu anlaşıldığından ehliyetsizlik teminat dışı halinin mevcut olmadığı, mezkur davadaki davalının savunmasının bakımsızlık olduğu hususları bir bütün olarak değerlendirildiğinde kesin hüküm savunmasının yerinde olmadığı anlaşılmakla yargılamaya devam olunmuştur.Mahkememizce davaya konu kazanın bakımsızlık sebebiyle meydana gelip gelmediğinin netleştirilmesi gerekmektedir. 10.09.2025 tarihli dikkate alındığında aracın sağ tarafa devrilerek kazanın meydana geldiği, meydana gelen kazanın bakımsızlık sebebiyle meydana gelmediği, bu sebeple somut olayda ehliyetsizlik veya bakımsızlık teminat dışı kalma hallerinin bulunmadığı, meydana gelen zarardan davalının poliçe kapsamında sorumlu olduğu, malzeme ve işçilik olmak üzere KDV dahil toplam 271.400,00 TL zararın meydana geldiği, poliçe incelendiğinde teminat limitinin 200.000,00 TL olduğu, bu sebeple limit ile sınırlı olmak üzere 200.000,00 TL zararın davalı tarafından giderilmesi gerektiği, davalı sigorta şirketine yapılan başvurunun davalı sigorta şirketi tarafından 16.01.2023 tarihinde reddedildiği, mezkur tarih itibariyle davalının temerrüte düştüğü anlaşılmakla 200.000,00 TL'nin 16.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davanın kabulü ile 200.000,00 TL'nin 16.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 13.662,00-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 3.415,50-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 10.246,50-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, 3-Davacı tarafından yapılan; 427,60-TL Başvuru Harcı, 3.415,50-TL Peşin nisbi Harcı, 14.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 129,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar olmak üzere toplam 17.972,10TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 İkinci Kısım İkinci Bülüm) göre hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Dava şartı olan arabuluculuk görüşmeleri neticesinde ---------- Arabuluculuk Bürosu'nun dosyasında takdir edilen 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, 6-Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana İADESİNE, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içinde ---------- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 02/12/2025