İlk Derece Mahkemesi 2024/473 E. 2026/245 K.

T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2024/473 Esas KARAR NO : 2026/245 DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : 26/01/2024 KARAR TARİHİ : 05/03/2026

Mahkememizde görülmekte olan tazminat (rücuen tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVA: Davacı vekilince verilen dava dilekçesinde özetle; dava dışı sigortalı ---------Ş. Davacı sigorta şirketi tarafından --------- poliçe numaralı Nakliyat Emtea Sigorta poliçesi ile sigortalandığını, muhtelif oto yedek parçası cinsi emtianın --------- yerleşik ----------- adlı satıcı firmanın düzenlediği poliçede listelenen --------- numaralı faturalar ile dava dışı ---------Ş. Adlı sigortalı alıcı firmaya toplam 35.619,77-Euro bedelle satıldığını, konu emtianın nakliyesinin uçak ile gerçekleştiğini 27/04/2024 tarihinde davalı -------- sorumluluğunda --------- Havalimanı'na getirildiğini, emtianın gümrük işlemlerinin tamamlanması akabinde sigortalı firmaya teslimi için 28/04/2023 tarihinde davalı ------- tarafından dağıtım listesi düzenlendiğini, emtianın 03/05/2023 tarihinde dava dışı ---------- teslimi sırasında Hasarlı Parça Teslim Alma Tutanağı düzenlendiğini, Havalimanından --------- depoya nakliyesinin davalı -------- firması sorumluluğunda davalı --------- isimli firma ile yapıldığını, dava dışı sigortalıya ait emtiada oluşan hasar nedeni ile davacı şirketin 02/06/2023 tarihinde sigortalısı ---------- 2.225,92-Euro ödeme yaptığını, sigortalının zararını karşıladığını belirterek, davanın kabulüne, dava dışı sigortalıya 02/06/2023 tarihinde ödenen 2.023,56-Euro tutarındaki ödemenin ödeme tarihinden itibaren işleyecek mevduatta uygulanan en yüksek faiz oranı ile davalılardan alınarak davacıya ödenmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP: Davalı --------- Şti vekilince verilen davaya cevap dilekçesinde özetle; davacının ticaret sicildeki adresinin --------- olduğunu, müvekkil şirketin merkezinin de -------- olduğunu, taraflardan hiç birinin --------- Ticaret Mahkemeleri yargı çevresinde bağlı olmadığını, huzurdaki davada -------- Adliyesi Ticaret Mahkemesinin yetkili olduğunu, taraflar arasında niteliği itibari ile akdedilmiş bir taşıma sözleşmesi bulunmadığını, emtia taşıma sigortası ve poliçesinin ikame edilmesinin mümkün olmadığı, sigorta ödemesi doğmayacak olması sebebiyle davacının dava dışı ----------- halefi haline gelemeyeceğini, bu doğrultuda davacı lehine herhangi bir surette halefiyetten kaynaklı rücu hakkının doğmayacağını belirterek, davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ---------Ş vekilince verilen davaya cevap dilekçesinde özetle; davalı müvekkilin iddia edilen zarara ilişkin tazminat sorumluluğunun bulunmadığını, dava konusu uyuşmazlığın uluslararası hava taşımacılığından kaynaklandığını, bu sebeple 01/10/2010 tarih,---------- sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Hava Yoluyla Uluslararası Taşımacılığa İlişkin Belirli Kuralların Birleştirilmesine Dair Sözleşme hükümlerinin uygulanması gerektiğini belirterek, davacının davasının öncelikle esastan reddine, aksi takdirde taşıyıcının Montreal ve CMR KOnvansiyonları kapsamında taşıyıcının sınırlı sorumluluğunun dikkate alınmasını, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava hukuki niteliği itibariyle, taraflar arasında imzalanan taşıma sözleşmesinden kaynaklı, taşıma sırasında, sigortalıya ait emtialarda oluşan hasarlar nedeni ile sigortalıya ödenen bedelin rücuen tazmini istemine ilişkindir. Dava basit yargılama usulüne tabi olup, yöntemine uygun olarak oluşturulan tensip zabtı uyarınca yargılamaya başlanmış, ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık noktaları kapsamında tahkikata geçilerek deliler toplanmak suretiyle tahkikat bitirilmiş ve yargılama sonuçlandırılmıştır.-------- sayılı 28/05/2024 tarihli yetkisizlik kararı uyarınca Mahkememize gönderilmiş olup, Mahkememizde --------- esasına kaydı yapılarak yargılamaya devam olunmuştur. Belirlenen uyuşmazlık noktalarının teknik değerlendirme gerektirmesi sebebiyle dava dosyası bilirkişi -------- ve --------- oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, anılan bilirkişi heyeti tarafından sunulan 20/11/2025 tarihli rapor içeriğine göre; ---------- parça numaralı elektrik motoru üzerindeki hasarın, koli ile birlikte parçanın düşürülmesi ve/veya sert bir yere çarpması sonucu meydana gelebileceği, mevcut durumda motor flanşının kırıldığı, gövdesinde deforme oluştuğu, döküm gövde üzerinde deformasyon- çatlak -açılma yapısının oluştuğundan, hasar konusu motorun mevcut haliyle kullanılma ve onarım imkanı bulunmadığı, taşıma sırasında meydana gelen hasarlı parçaların orijinal olanları ile değişimi suretiyle onarımın yapılabileceği, değiştirilecek parça bedelinin ---------- nolu ekli mal faturasına istinaden parça bedeli 2.023,56 Euro tutar ile onarılabileceği, parça bedelinin serbest piyasa şartlarında kabul edilebilir makul fiyat aralığında olduğu, piyasa rayicine emsal teşkil ettiği, dosya kapsamına uygun olması ile kadr-i maruf değer taşıdığı, Hasar tarihi itibariyle parçaların sovtaj bedelinin 3,56 Euro kadr-i maruf değer taşıdığı, dava konusu rücuen tazminat talebine konu olan hasarın davalılardan ---------Ş'nin sorumluluğunda yapılan taşıma esnasında meydana geldiği, hasardan tek başına davalılardan ---------Ş'nin sorumlu olduğu, somut olayda tespit edilen gerçek zarar tutarının, Montreal Konvansiyonu 22'nci maddesi 3.paragrafı hükmünce hesaplanan sorumluluk sınırının altında kalması nedeniyle, davalının 2.020,00 Euro gerçek zarar tutarını rücuen tazminle yükümlü olacağı, davacının gerek TTK 1472'nci maddesi hükmünce elde ettiği yasal halefiyete dayanarak, sigortalısının hesap edilen toplam 2.020,00 Euro gerçek zarar tutarını, zarardan sorumlu olan davalılardan --------Ş'den rücuen talep edebileceği, Mahkemenin davacı lehine hüküm kurması halinde, davacının hükmolunacak yabancı para cinsinden alacağına, 3095 sayılı kanuni faiz ve temerrüt faizine ilişkin kanunun 4/a maddesi gereğince, 02.06.2023 ödeme tarihinden itibaren, kamu bankalarının Euro cinsinden bir yıl vadeli mevduata uyguladığı en yüksek faiz oranında faiz talep edebileceği yönünde rapor sunulmuş olup, söz konusu rapor HMK.282 hükmü kapsamında denetime elverişli görülerek hükme esas alınmıştır. Dava konusu uyuşmazlık; taraflar arasında, davacının emteasını nakliyat sigortası ile sigorta teminatı altına aldığı, dava dışı sigortalısına ait malın davalılar tarafından yapılan kara ve hava taşıması esnasında zarar görüp görmediği, zararın miktarı, bu zarardan davalıların sorumlu olup olmadığı, dava dışı şirketin mallarını nakliye sigorta poliçesi ile teminatı altına alan davacının sigortalısının zararını ödemesi sebebiyle T.T.K. 1472 maddesi uyarınca sigortalısının haklarına halef olarak ödediği bedelin kadri maruf olup olmadığı, lütuf ödemesi niteliğinde olup olmadığı bu kapsamda davacının ödediği bedeli davalılardan talep edip edemeyeceği noktalarında toplanmaktadır.Tüm dosya kapsamına göre; davacının emtea nakliyat sigorta poliçesi uyarınca ödemiş olduğu bedelin halefiyet kuralları uyarınca davalılardan tahsili amacıyla icra takibi başlattığı, davanın itirazın iptali istemine ilişkin olduğu, taraflar arasındaki uyuşmazlığın ;davacının emteasını nakliyat sigortası ile sigorta teminatı altına aldığı, dava dışı sigortalısına ait malın davalılar tarafından yapılan kara ve hava taşıması esnasında zarar görüp görmediği, zararın miktarı, bu zarardan davalıların sorumlu olup olmadığı, dava dışı şirketin mallarını nakliye sigorta poliçesi ile teminatı altına alan davacının sigortalısının zararını ödemesi sebebiyle T.T.K. 1472 maddesi uyarınca sigortalısının haklarına halef olarak ödediği bedelin kadri maruf olup olmadığı, lütuf ödemesi niteliğinde olup olmadığı bu kapsamda davacının ödediği bedeli davalılardan talep edip edemeyeceği noktalarında toplandığı tespit edilmiş, mahkememizce alanında uzman bilirkişi heyetinden rapor alınmış, bilirkişi raporu, taraf iddia ve savunmaları, toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde; Dava dosyasına sunulan tüm belge ve delillerin incelenmesi sonucunda davaya konu zararın,davalılardan --------Ş'nin sorumluluğunda yapılan taşıma esnasında meydana geldiği, hasardan tek başına davalılardan---------Ş'nin sorumlu olduğu, --------- Şti ile davacının sigortalısı arasında ticari ve hukuki bir ilişki bulunmadığı, --------- şirketine yüklenebilecek sorumluluk bulunmadığı, somut olayda tespit edilen gerçek zarar tutarının, Montreal Konvansiyonu 22'nci maddesi 3.paragrafı hükmünce hesaplanan sorumluluk sınırının altında kalması nedeniyle, davalının 2.020,00 Euro gerçek zarar tutarını rücuen tazminle yükümlü olacağı, davacının gerek TTK 1472'nci maddesi hükmünce elde ettiği yasal halefiyete dayanarak, sigortalısının hesap edilen toplam 2.020,00 Euro gerçek zarar tutarını, zarardan sorumlu olan davalılardan ---------Ş'den rücuen talep edebileceği, tazminat bedelinin kadri maruf olduğu, davacının ödeme tarihinden itibaren faiz talep edebileceği anlaşılarak davanın davalı ---------Ş açısından kabulüne, diğer davalı --------- Şti açısından ise reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1- Davanın kısmen kabul kısmen reddi ile 2.020,00 Euro'nun 3095 sayılı Kanunun 4/a maddesi uyarınca 02/06/2023 tarihinden itibaren Kamu Bankalarının Euro cinsinden, vadeli mevduatlara uyguladığı en yüksek faiz oranı uygulanarak davalı ---------- Şirketi'nden tahsili ile davacıya ödenmesine, 2-Fazlaya ilişkin istemin reddine, 3-Davalı ---------- Şirketi açısından davanın reddine, 4-Harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 4.557,68-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 1.138,55-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 3.419,13-TL harcın davalı ---------- Şirketi'nden alınarak hazineye irad kaydına, 5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 45.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalı -------- Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine, 6-Davalı ---------- Şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiginden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre vekalet ücreti red edilen miktarı geçemeyeceğinden 117,58-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak anılan davalıya verilmesine, 7-Davacı tarafından yapılan; 427,60-TL başvuru harcı, 1.138,55-TL peşin/nisbi harcı olmak üzere toplam 1.566,15TL harcın davalı --------- Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine, 8-Davacı tarafından yapılan; 17.000,00-TL bilirkişi ücreti, 710,00-TL tebligat, posta ve diğer masraflar olmak üzere toplam 17.710,00-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 17.678,85-TL'lik kısmının davalı ----------- Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacı üzerinde bırakılmasına, 9-Davalı ----------- Şirketi davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak anılan davalıya verilmesine, 10-Davalı -----------Şirketi tarafından yapılan bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 11-Dava şartı olan arabuluculuk görüşmeleri neticesinde ---------- arabuluculuk başvuru numaralı dosyada takdir olunan 3.800,000 TL ücretin yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 3.793,32-TL'nin davalı ------------ Şirketi'nden, bakiye 6,68 TL'nin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına, 12- Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca talep halinde yatırana İADESİNE, İlişkin olarak taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.. 05/03/2026