İlk Derece Mahkemesi 2024/250 E. 2025/875 K.

T.C. İSTANBUL 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/250 Esas KARAR NO : 2025/875

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 16/04/2024 KARAR TARİHİ : 26/11/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA/Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, ...Şirketi tarafından ... poliçe numarasıyla sigortalanmış olan ...Tic. A.ş.'ne ait ... plakalı aracın, 12.11.2022 tarihinde davacıya ait ... plakalı araca çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği; kaza tespit tutanağı ve tramer kayıtlarından görüleceği üzere ... plakalı araç sürücüsü asli ve tam kusurlu olduğu; dava konusu maddi hasarlı kaza sonucunda davacının aracında meydana gelen reel değer kaybı bedelinin, davalı sigorta şirketi tarafından karşılanması gerektiği; 29.05.2023 tarihinde Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurulduğu, davacının aracının uğramış olduğu reel değer kaybı bedelinin tazmini için 29.05.2023 Tarihinde Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurulduğu ..., 03.02.2024 Tarih ... Karar Sayılı Uyuşmazlık Hakem Kurulu kararında "Uyuşmazlık dosyası Sigorta Tahkim Komisyonu, Uyuşmazlık hakemi yargılamasının, HMK 435/c bendi gereğince sona ermesine ve dosyanın komisyona iadesine" şeklinde karar verildiği; hasara neden olan araç sigortacısı ...A.Ş. tarafından tahkim yargılaması sürecinde karar verme süresinin uzatılmasına muvafakat edilmediğinden inceleme yapılamadığı; davaya konu kaza neticesinde davacının aracında ekspertiz raporuna göre araçta 20.000,00 TL tutarında değer kaybı bedeli tespit edildiği; ekspertiz raporunun tazmini için ekspertiz firmasına 443,31 TL ücret ödemesi yapıldığı neticeten şimdilik 100,00 TL reel değer kaybı bedeli tazminatının temerrüt tarihi olan 12.11.2022 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline; 443,31 TL Ekspertiz ücreti başta olmak üzere yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır. SAVUNMA/Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, görevli ve yetkili mahkemeler İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu; görev ve yetki yönünden itirazı bulunduğu; zamanaşımı yönünden de itirazlar bulunduğu; derdestlik ve husumet itirazı da bulunduğu; husumet yönünden ise pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesini talep ettiği;davada dava değeri belirli olmasına rağmen dava değeri üzerinden harç yatırılmadığı eksik harç davacı tarafa ikmal ettirilmeli aksi takdirde ise dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilmesi gerektiği; neticeten davanın reddine, davalı şirketçe ilgili poliçe ve şartlar uyarınca şayet tazmini gerçekleştirilmiş bir tutar söz konusu ise buna ilişkin tutarların mahsubu ile herhangi bir sorumluluğumuz bulunmadığından davanın reddine, davada temerrüdümüz bulunmadığından faiz talebinin reddine, belgeler dosyaya intikal ettikten sonra olabilecek talep,itiraz ve dava haklarımızın saklı tutulmasına karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır. DELİLLER VE GEREKÇE/ Dava, haksız fiilden kaynaklanan tazminat davasıdır. Dava konusu uyuşmazlığın,12.11.2022 tarihinde davacıya ait ... plakalı araç ile davalı sigorta şirketine ait ... plakalı aracın çarpması sonucu meydana gelen kazada davacının sigorta şirketinden değer kaybını talep edip edemeyeceği talep edebiliyorsa miktarının tespitine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. Mahkememiz 02/10/2024 tarihli duruşma ara kararı ile dosyanın otomotiv konusunda uzman mühendisi bilirkişisi, sigorta alanında uzman bilirkişi ile trafik bilirkişisinden oluşan bilirkişi heyetine tevdii edilerek dava konusu trafik kazasına karışan araç sürücülerinin kusur oranlarının ne olduğu, aracın onarım masrafının orjinal parça ile yedek parça ve işçilik dahil olmak üzere davacının aracında değer kaybının oluşup oluşmadığı varsa oluşan değer kaybından davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu miktarın ne kadar olduğu hususunda rapor alınmasına karar verilmiştir. Bu kapsamda yüksek makine mühendisi ... sigorta uzmanı ... ve trafik bilirkişisi ...'dan alınan 04/11/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle, ... plakalı otomobil sürücüsü ...'in maddi hasar ile neticelenen dava konusu trafik kazasında %25 (yüzde yirmi beş) oranında tali derecede kusurlu olduğu, ... plakalı minibüs sürücüsü ...'in maddi hasar ile neticelenen dava konusu trafik kazasında %75 (yüzde yetmiş beş) oranında asli derecede kusurlu olduğu, Dava konusu ... plaka sayılı ... marka ... tip, 2009 model, gri renk aracın şasi numarasının ... kaza anında 280.161 kilometrede olduğunun tespit edildiği, vuku bulduğu kaza neticesinde sol ön kısımlarından darbe aldığı, değer kaybı için ekte sunulan araç piyasa değerlendirme sonuçlarına göre, aracın mevcut durumda hasarsız ortalama bedeli ile (1.497.780 TL), emsal hasarlı durumdaki piyasa değeri (1.383.333 TL) arasındaki farkın 114.417 TL olduğu ve kaza anına endekslendiğinde ise, ekte sunulan hesaplama sonucuna göre dava konusu araçtaki değer kaybının kaza tarihi olan 12/11/2022 referans alındığında ise 50.513,31 TL olacağı, değer kaybı talebinde bulunulan 50.513,31 TL'nin; 37.884,98 TL'lik kısmı (%75) sigorta kapsamında talep edilebilir. Davacının kendi kusur oranı olan 12.628,33 TL (%25) ise davacı üzerinde kalacak olup, sigorta talebine dahil edilmeyeceğini, söz konusu tutarın temerrüt tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi gerektiği tespit edilmiştir. Mahkememiz 29/01/2025 tarihli duruşma ara kararı ile taraf vekillerinin kusur raporuna karşı itirazları dikkate alınarak dosyanın ... Trafik Kürsüsünde görevli 3 kişilik bilirkişi heyetine tevdii ile davaya konu kaza nedeniyle sürücülerin kusur durumunun tespiti için dosya kapsamında alınan kusur raporu da incelenmek suretiyle tespit edilmesinin istenilmesine ve değer kaybı yönünden yapılan değerlendirmede araçların yalnızca emsal hasarlı- hasarsız ilan durumu ile TÜİK verileri dikkate alınarak mevcut sonuca ulaşıldığı anlaşılmakla dosyanın makine mühendisi bilirkişiye tevdi ile SBGM yazılan müzekkere cevapları dikkate alınarak ve rapor içerisinde incelenmek üzere değer kaybı yönünden ek rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir. Bilirkişi yüksek makine mühendisi ...'ndan alınan 03/02/2025 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle, dava konusu ... plaka sayılı ... marka ... tip, 2009 model, gri renk aracın şasi numarasının ... kaza anında 280.161 kilometrede olduğunun tespit edildiği, vuku bulduğu kaza neticesinde sol ön kısımlarından darbe aldığı tespit edildiği, dosya kapsamında sunulan ...Ltd. Şti tarafından sunulan 02.02.2023 tarihli değer kaybı hesabına yönelik yapılan hesaplamada, aracın hasarlı ve hasarsız piyasa değerleri dikkate alınmayıp, toplam değer kaybının 10.274 TL olduğu kanaatine varılmış olup, kök raporda da sunulduğu üzere değer kaybı yönünden yapılan değerlendirmede araçların yalnızca emsal hasarlı, hasarsız ilan durumu dikkate alındığında araç piyasa değerlendirme sonuçlarına göre, aracın mevcut durumda hasarsız ortalama bedeli ile (1.497.780 TL), emsal hasarlı durumdaki piyasa değeri (1.383.333 TL) arasındaki farkın 114.417 TL olduğu ve kaza anına endekslendiğinde ise, ekte sunulan hesaplama sonucuna göre dava konusu araçtaki değer kaybının kaza tarihi olan 12.11.2022 referans alındığında ise 50.513,31 TL olacağı kanaatine varılmış olup, sehven aracın geçmişe dair mevcut hasar dışında 1 adet 07.07.2021 tarihli hasarının mevcut olduğu dikkatten kaçmış olup, bu nedenle kök raporda hesaplanan araçtaki değer kaybı 114.417TL bedeli, piyasa şartlarındaki tecrübi bilgiler ışığında %10 daha düşük olabileceği yani toplam değer kaybının 102.975,3 TL yine kaza tarihine endekslendi kaybının 42.779,70 TL olabileceği tespit edilmiştir. Prof.Dr.Yük.Müh. ..., Dr.Öğr.Üyesi Yük. Müh. ...ve Dr. Yük. Müh. ...'den alınan 17/04/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle, olayın cereyan ettiği kavşakta, kavşak kollarının trafik yoğunluğu bakımından farklı oldukları işaretler ile belirtilmemiş olduğundan, kavşağa soldan giren,... plaka numaralı minibüsün sürücüsü ...'in, sağdan gelen, ... plaka numaralı otomobilin sürücüsü ...'e ilk geçiş hakkını vermesi gerekli olduğunu, davalı sigorta şirketine sigortalı, ... plaka numaralı minibüsün sürücüsünün, kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlaması, dikkatli olması, geçiş hakkı bulunan, sağdan kavşağa giren, ... plaka numaralı davacı otomobilinin geçmesini beklemesi gerekirken, bu hususlara riayet etmemiş, kontrolsuz bir şekilde kavşağa girmiş, bu suretle trafiği tehlikeye düşürmüş, davacı otomobilinin yolunu kesmiş, ilk geçiş hakkını ihlal etmiştir. Heyetimizce, dava dışı sürücü ...'in, tedbirsiz, dikkatsiz, trafik düzeni ve güvenliği ile ilgili dikkat ve özen yükümlülüklerine, kavşaklarda geçiş hakkı kurallarına aykırı şekilde hareket ettiği, bu hatalı sevk ve idaresinin, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun84/h maddesindeki "Araç sürücüleri, trafik kazalarında, kavşaklarda geçiş önceliğine uymama halinde asli kusurlu sayılırlar." hükmü de uyarınca, olayda, birinci (asli) derecede ve takdiren % 75 (yüzde yetmişbeş) oranında etkili bulunduğu mütalaa olunduğunu, ... plaka numaralı otomobilin maliki ve sürücüsü davacı, sağdan kavşağa girdiği için, soldan kavşağa gelen minibüs sürücüsüne göre, kavşakta ilk geçiş hakkına sahip bulunmakla beraber, trafik güvenliği gereği, aracın hızını azaltması, kavşak kollarını kontrol etmesi, minibüs sürücüsünün kendisine yol verip vermediğini kontrol etmesi ve çarpışmayı önlemek bakımından, korna çalarak minibüs sürücüsünü uyarması, etkin fren ve direksiyon manevrası tedbirlerine başvurması gerekirken, bu hususlara riayet etmemiştir. Heyetimizce, davacı sürücü ...'in, tedbirsiz, dikkatsiz, dikkat ve özen yükümlülüklerine, kavşağa yaklaşırken aracın hızını azaltma zorunluluğuna aykırı şekilde hareket ettiği, kazayı önlemek için çaba sarfetmediği, bu hatalı sevk ve idaresinini, olayda, ikinci (tali) derecede ve takdiren % 25 (yüzde yirmibeş) oranında etkili olduğu kanaatine varıldığı tespit edilmiştir. Mahkememiz 07/05/2025 tarihli duruşma ara kararı ile mahkememiz ara kararı doğrultusunda denetime ve hüküm kurmaya elverişli rapor tanzim edilmediği anlaşılmakla dosyanın başka bir makine mühendisi bilirkişiye tevdi ile SBGM yazılan müzekkere cevapları dikkate alınarak ve rapor içerisinde incelenmek üzere aracın onarım masrafının orjinal parça ile yedek parça ve işçilik dahil olmak üzere davacının aracında değer kaybının oluşup oluşmadığı varsa oluşan değer kaybından davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu miktarın ne kadar olduğu hususunda rapor tanzim edilmesinin istenilmesine karar verilmiştir. Bu kapsamda makine mühendisi ...'dan alınan 18/07/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle, malzeme giderleri açısından yapılan araştırmalarda ... ve benzeri güvenilir kaynaklardan fiyat araştırmaları yapılarak kaza sırasında oluşan hasar nedeni ile değişmesi gereken orijinal parça fiyatları ve işçilik fiyatlarının piyasa şartları ile uygun olduğu tespit edilmiş olup işçilik ve malzeme giderleri KDV dahil 18.070,6734 TL olarak belirlenmesinin uygun ve makul olduğu, dava konusu hasar nedeni ile... plaka sayılı araçtaki güncel değer kaybı 80.000 TL olarak tespit edilmiş olup merkez bankası enflasyon hesaplayıcı programı kullanılarak kaza tarihine (12.11.2022) indirgediğimizde, kaza tarihi itibarı ile yaklaşık 28.485 TL ekonomik değer kaybının oluştuğu, davacı ... plaka sayılı otomobil sürücüsü ...'in %25 kusur oranı dikkate alındığında(28.485 TLx25/100) 7.121,25 TL'den sorumlu olduğu, ...plakalı minibüs sürücüsü ...'in %75'lik kusur oranı dikkate alındığında Davalı ...Anonim Şirketi'nin (28.485 TLx75/100) 21.363,75 Türk Lirasından sorumlu tutulabileceği tespit edilmiştir. Davacı vekili 11/10/2025 tarihli dava değeri artırım dilekçesi ile fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla talep artırım dilekçemiz doğrultusunda 11.089,75 TL TL reel değer kaybı bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan alınarak tarafına verilmesine, 190,00 TL Tamamlama harcı ve 443,31 TL ekspertiz ücreti dahil olmak üzere her türlü yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. Tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirmede davacıya ait ... plakalı araç ile davalı sigorta şirketinin sigortalısı olan ... plakalı aracın 12/11/2022 günü saat 13.40 sıralarında... Merkez Mahallesi civarında çarpışması sonucu meydana gelen trafik kazasında davacının aracında meydana gelen değer kaybı nedeniyle iş bu davanın açıldığı anlaşılmıştır. Davalının ...plakalı aracın ZMSS kapsamında davaya konu kaza nedeniyle poliçe limiti ile sorumluluğunun bulunduğu anlaşılmıştır. Dava öncesi davacı tarafından Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvuru yapıldığı ve... sayılı başvuru dosyasında değer kaybı tazminin talep edildiği; tahkim dosyası kapsamında bilirkişi ücretinin süresinde yatırılmadığından bahisle dosyadan el çekildiği anlaşılmıştır. Dava şartlarını düzenleyen 6100 sayılı HMK'nın 114 üncü maddesinin 1 inci fıkrasının (ı) bendinde "aynı davanın, daha önceden açılmış ve hâlen görülmekte olmaması" şeklinde ifade edilen derdestlik için, daha önce açılmış olan davanın tarafları ile konusunun ve dava sebebinin aynı olması gerekmektedir. Buna göre dava şartı olan derdestlik nedeni ile davanın reddi için iki davanın taraflarının, konusunun ve dava sebeplerinin aynı olması gerektiği, tahkim dosyasında yargılamadan el çekildiği anlaşılmakla derdestlik itirazının yerinde olmadığı anlaşılmıştır. Davaya konu kaza nedeniyle taraf araç sürücülerinin kusur durumuna ilişkin alınan kök rapor ve heyet kusur raporunun aynı doğrultuda olduğu anlaşılmakla davacı sürücü ...'in, tedbirsiz, dikkatsiz, dikkat ve özen yükümlülüklerine, kavşağa yaklaşırken aracın hızını azaltma zorunluluğuna aykırı şekilde hareket ettiği, kazayı önlemek için çaba sarfetmediği, bu hatalı sevk ve idaresinini, olayda, ikinci (tali) derecede ve% 25 kusurlu olduğu; davalı araç sürücüsününKTK m.84/h uyarınca (asli) derecede ve % 75 kusurlu olduğu anlaşılmıştır. Davacının aracında meydana gelen değer kaybı yönünden yapılan incelemede davacının aracının iş bu kaza öncesi karıştığı başkaca bir adet kaza kaydının bulunduğu; mahkememiz 02/10/2024 ve 29/01/2025 tarihli ara kararları uyarınca kök ve ek raporda makine mühendisi bilirkişinin görüşünün denetime elverişli olmadığı, kök raporda geçmiş dönem kaza kaydının dikkate alınmadığının ek raporda belirtildiği ancak denetime elverişli olacak şekilde hesaplama yapılmaması nedeniyle iş bu kök ve ek rapor hükme esas alınmamıştır. Dosyanın yeni bir makine mühendisi bilirkişisine tevdiine karar verildiği ve alınan 18/07/2025 tarihli bilirkişi raporu da dikkate alındığında davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında davlumbaz dübeli; ön çamurluk davlumbazı; sol ön çamurluk çıtası; perçin; ön çamurluk sol ve çamurluk yazısında meydana gelen hasar nedeniyle aracın onarım masrafının orjinal parça ile yedek parça ve işçilik dahil olmak üzere davacının aracında meydana gelen değer kaybının 28.485,00 TL olacağı tespit edilmekle yer alan kalemler yönünden ara karar doğrultusunda iş bu rapor tanzim edildiğinden hükme esas alınmıştır. Davacının kaza nedeniyle %25 kusurlu olması nedeniyle 21.363,75 TL davalıdan talep edebileceği anlaşılmıştır. Davalının kaza sonrası davacı tarafa 10.274,00 TL ödeme yaptığına dair hasar dosyasında yer alan 08/02/2023 tarihli mahsup fişinde yer aldığı anlaşılmakla iş bu miktar düşülmek suretiyle 11.089,75 TL değer kaybı tazminatının davalıdan talep edebileceği anlaşılmıştır. Davacının sigorta şirketine 01/02/2023 tarihinde başvuru yaptığı anlaşılmakla 8 iş günü sonrasında 11/02/2023 tarihinde davalının temerrüde düştüğü anlaşılmakla davacının davasının kabulüne, 11.089,75 TL değer kaybı tazminatının 11/02/2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiz ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir. Davacı vekilinin davaya konu kaza nedeniyle araç değer kaybı ekspertiz raporuna ilişkin 443,31 TL fatura bedelini yargılama giderine dahil edilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davacının davasının kabulüne, 11.089,75 TL değer kaybı tazminatının 11/02/2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiz ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 757,54 TL nispi karar harcından 427,60 peşin harç ve 190,00 TL tamamlama harcın mahsubu ile noksan 139,94 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, 3-Davacı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 11.089,75 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, 4-Davacı tarafından yatırılan 21.906,00 TL yargılama gideri ve 443,31 TL ekspertiz fatura bedeli ile 427,60 TL peşin harç, 190,00 TL tamamlama harcı ve 427,60 TL başvurma harcı toplamı 23.394,27 TL'nin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, 5-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına, 6-Taraflarca yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde kendilerine iadesine, 7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına, dair davacı vekilinin yüzüne karşı verilen miktar itibarıyla KESİN nitelikteki karar açıkça okunup anlatıldı. 26/11/2025

KATİP ¸e-imzalıdır

HAKİM ¸e-imzalıdır