Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/554 E. 2024/1330 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. DİYARBAKIR ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : KARAR NO :

HAKİM : KATİP :

DAVACI : VEKİLLERİ :

DAVALI : VEKİLİ : DAVALI : VEKİLLERİ :

DAVALI : VEKİLLERİ :

DAVALILAR :

DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) DAVA TARİHİ : 04/06/2023 KARAR TARİHİ : 20/12/2024 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde, Saat ... sıralarında, ... sevk ve idaresindeki ... Plakalı traktörle Mardin İlinden Çınar İlçesi istikametinde yolun ve banket kısmında seyir halindeyken; ... Sigorta A.Ş. Tarafından ... poliçe numarasıyla ZMMS ile sigortalı olan, Sürücü ... (T.C....) Sevk ve idaresindeki ... plakalı kamyon aracı, traktörün römorkunun arka kısmından çarparak müvekkilinin başvurucunun ağır bir şekilde yaralanmasına sebebiyet verdiğini, araç içerisinde yolcu konumunda bulunan müvekkilinin yaşanan kaza neticesinde yaralandığını, Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Devlet Hastanesine sevk edilerek hastaneden yatarak tedavi gördüğü ve halen tedavilerin devam ettiği, trafik ekiplerince kaza tespit tutanağı tutulmuşsa da, bizce kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirket nezdinde Zmss ile sigortalı bulunan araç Sürücüsü ...'ın asli ve tam kusurlu bulunduğunu, Çınar Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından soruşturma dosyası açıldığını, kazaya sebebiyet veren sigortalı aracın sorumluluğu nedeniyle Davalı sigorta şirketine ... tarihinde tüm gerekli evraklarla birlikte ile başvuru yapıldığını, evraklarının davalı sigorta şirketine ... tarihinde teslim edildiğini, yasal başvuru evraklarımız Davalı sigorta şirketine teslim edilmesine müteakip dava ... Sigorta A.Ş. ... Tarih ve ... nolu hasar dosyası oluşturulduğunu, davalı şirketin tarafımızdan istemiş olduğu tüm belgeler gönderilmiş olmasına rağmen herhangi bir ödeme yapılmadığını, trafik kazası sonucu meydana gelen cismani zarar sebebiyle sürekli iş göremezlik tazminatı, geçici iş göremezlik tazminatı, bakıcı giderleri tazminatı ve manevi tazminat, sürekli iş göremezlik tazminatı olarak şimdilik 3000 tl, geçici iş göremezlik tazminatı olarak şimdilik 1000 tl, bakıcı giderleri tazminatı olarak şimdilik 1000 tl olmak üzere şimdilik toplamda 5000 tl poliçe teminat limitleri dahilinde davalı ... Sigorta A.Ş.'den, poliçe limitini aşan kısımlar yönünden diğer davalılar ... Lojistik Eksper Taşımacılık Ticaret Ve Sanayi Limited Şirketi ve ...'dan Müştereken Ve Müteselsilen Tahsilini, davacının yaşanan kazada hem kendi yaralanması hem çocukları ve eşinin yaralanmasından dolayı duymuş olduğu derin üzüntüyle birlikte yaşama sevincinin azalmış olması nedeniyle manevi şahsiyetinde azalma meydana geldiğini, davacının duyduğu büyük üzüntü ve kederi bir nebze olsun hafifletmesi için 200.000,00 TL Manevi tazminatın Davalılar ... Lojistik Eksper Taşımacılık Ticaret Ve Sanayi Limited Şirketi ve ...'dan Müştereken Ve Müteselsilen tahsil edilerek davacıya ödenmesini, müvekkil için 100.000,00 TL'lik geçici ödeme ile tüm yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraflar üzerine tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Zorunlu başvuru belgelerinin ibraz edilmemesi halinde, yapılacak başvurular geçersiz olacak olup, başvuru şartı sağlanmadan açılacak tazminat davalarının da ön şart yokluğu nedeniyle HMK 114/2 ve 115/2 maddeleri gereği davanın usulden reddedilmesi gerektiğini, bu bakımdan davacının başvurusu olmadığından davanın usulden reddini, Motorlu araç kazalarından doğan zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğrar, mağdur kaza tarihinde zararı ve tazminat yükümlüsünün kim olduğu hakkında bilgi sahibi olduğunu, Zamanaşımı itirazımız yönünden itiraz ediyoruz. Zamanaşımı itirazlarımız doğrultusunda davanın usulden reddi gerektiğini, hiçbir surette açılan davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla; ... plakalı araç müvekkil şirket nezdinde ... nolu Trafik Sigorta Poliçesi Karayolu Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile ... tarihleri arasında sigortalı olduğunu, kusur ve illiyet bağı yönünden, gelir tespiti yönünden, SGK ödemesi yönünden, ceza yargılaması akıbeti yönünden, maluliyet tespitine esas alınacak yönetmelik yönünden, hesaplama yöntemi yönünden, geçici iş göremezlik ve bakıcı gideri yönünden, hatır taşıması ve müterafik kusur yönünden, araştırma yapılmasını, müvekkili sigorta şirketi aleyhine açılan tamamen haksız ve mesnetsiz davanın reddine, masraf ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve beyan etmiştir. Davalı ... Lojistik vekili cevap dilekçesinde özetle ; Kaza sırasında yaralananları gözden geçirdiğinizde net bir şekilde anlaşılacaktır ki ; traktörün römorkunda oturanlar dışındaki şahısların yaralanmaları basit tıbbi mudahale ile giderilebilecek türdeyken römorkta oturanların kazadan ağır derecede etkilendikleri aşikar olduğunu, Lastik Tekerlekli Tarım Traktörlerinin Karayolunu Kullanmaları ve Yük ve İnsan Taşıma Esasları KTK' da açıkça yer bulmuş olduğunu, bu araçlar ticari araç olarak tescil edilemeyeceğini, Ancak, il trafik komisyonları kararı ile şehiriçi taşımaları hariç, belli bir konudaki taşımanın yük taşıyıcı araçlarla yapılamayacağından anlaşılmış olması veya mecburi ve geçerli nedenlerle gerek görülmesi hallerinde, taşımanın süresi, zamanı ve güzergahı belirtilmek şartıyla geçici olarak ticari amaçla yük taşımalarına izin verilebileceğini, tarım ürünlerinin toplanması, yüklenmesi veya boşaltılması amacıyla tarla veya işyerine götürülüp getirmek üzere lastik tekerlekli traktörlerin römork veya yarı römorklarına, oturmaları şartıyla, taşıma sınırının beher tonu için en çok 3 kişi bindirilebilir. Yük üzerinde insan taşınamaz olduğunu, ancak yük ve insanın beraber taşınmasını mecburi kılan hallerde, aracın her türlü hareketi ve durması sırasında insanların bulunduğu sahaya tecavüz etmeyecek şekilde yükün sağlamca tespiti ve römork kapaklarının düşmeyi önleyecek şekilde kapalı olması mecburi olduğunu, kazaya karışan römorkun bugüne kadar incelemeye alınmadığı aşikar olsa da KTK da belirtilen Römorkla yolcu taşıma şartlarına uymadığı; maddede bahsi geçtiği şekilde yolcular için güvenlik önlemlerine uyulmadığı ve dava konusu yaralanmaya kanuna aykırı şekilde yolcu taşınmasının neden olduğu tartışmasız olduğunu, kusur oranına dair hiçbir bilgimiz olmasa dahi müvekkil şirket aracının kusursuz olduğunun kabulü ile davanın reddi gerektiğini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve beyan etmiştir. DELİLLER; 1-Arabuluculuk tutanağı; Dava açmadan önce Diyarbakır Arabuluculuk Bürosunca ... dosya numarası ile ... tarihinde tarafların anlaşamadığına dair son tutanak düzenlendiği anlaşılmıştır. 2-Kaza Tespit Tutanağı; ... günü saat ... sıralarında Sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı kamyon ile Mardin yönünden Diyarbakır istikametine ... sayılı karayolunu takiben sağ şerit üzerinde seyir halinde iken, olay mahalline geldiği esnada, ağırlıklı olarak banket üzerinde ve kısmen sağ şeride taşmış şekilde ön ilerisinde seyir halinde bulunan Sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı traktör ve traktöre bağlı yarı römorkun arka sol kısmı ile aracının ön kısmının çarpışması sonucu, savrulan ... plaka sayılı traktör ve bağlı römorkun gidiş istikametine göre yolun sağından yol dışı kalması sonucu, dava konusu olay meydana gelmiş olduğu anlaşılmıştır. 3-Sigorta Poliçesi: Davalı sigorta şirketi ile sigortalanan ve kazaya karışan ... plaka sayılı araç malikinin ... Lojistik Ekspres Ltd.Şti. olduğu ... tarihlerini kapsayan ZMMS poliçesi düzenlendiği ve sakatlanma ve ölüm kişi başına zarar limitinin 500.000TL olduğu anlaşılmıştır. 4-Kolluk'tan SED araştırması için yazılan müzekkere cevapları; ... hakkında tutulan ... tarihinde tutanak incelendiğinde, şahsın ... Erkek ve ... Kız olmak üzere toplam ... çocuğunun olduğu, maaş ve kira gelirinin olmadığı, Eşi ve ... çocuğu ile yaşadığı, eşine ait olduğu evde oturduğu, anlaşılmıştır. 5-Diyarbakır SGK'dan gelen yazı cevabında; Davacıya rücuya tabi bir ödeme yapılmadığı, sigortalıya ait herhangi bir kaydın bulunmadığının belirtildiği anlaşılmıştır. 6-Mahkememizce ... tarihinde aldırılan maluliyet raporu; ... Doğumlu ... T.C. numaralı Numaralı ...'ın ... tarihinde maruz kaldığı trafik kazası sonucu yaralanması nedeniyle engel/özür/malullyet oranının değerlendirilmesinde, 20.02.2019 gün ve 30692 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan “Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik” hükümlerine göre değerlendirildiğinde; Hipertrofik Skar ve Keloid %3 (Klinik Olarak Takdiren 155/2), Diş kulağın tek taraflı şekil bozukluğu %3, Nöbeti olmayan ancak nöbet geçirme riski olanlar %5, Balthazard Formülü Uygulandığında %10,61, Kişinin engel oranının %11 ve sürekli olduğu, ... tarihinden itibaren kişinin tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı (ternizlik, banyo, tuvalet, yeme, içme, vb.) ihtiyaç süresinin 15 gün olduğu, ... tarihinden itibaren kişinin iyileşme süresinin 3 aya kadar uzayabileceği, bu süre zarfında %100 özürlü sayılması gerektiği, kanaatine varıldığı anlaşılmıştır. 7-Mahkememizce ... tarihinde ATK'dan aldırılan kusur raporu; ... günü Sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı kamyon ile Mardin yönünden Diyarbakır istikametine ... sayılı karayolunu takiben sağ şerit üzerinde seyir halinde iken, olay mahalline geldiği esnada, ağırlıklı olarak banket üzerinde ve kısmen sağ şeride taşmış şekilde ön ilerisinde seyir halinde bulunan Sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı traktör ve traktöre bağlı yarı römorkun arka sol kısmı ile aracının ön kısmının çarpışması sonucu, savrulan ... plaka sayılı traktör ve bağlı römorkun gidiş istikametine göre yolun sağından yol dışı kalması sonucu meydana gelen kazada, sürücü ..., idaresindeki araç ile gece vakti meskun mahal dışı yolda seyir halinde iken, yola gereken dikkat ve özeni göstermesi, aracının hızını far ışığı altındaki görüş mesafesine göre ayarlaması, seyir alanını yeterli ve gerekli şekilde kontrol eder şekilde seyrini sürdürmesi gerekirken, bu hususlara riayet etmeyerek, meydana gelen olayda, tali derecede kusurlu olduğu, sürücü ..., idaresindeki araç ile gece vakti meskun mahal dışı yolda seyir halinde iken, aydınlatmanın olmadığı bu mahalde geriden gelen araçlar için vasıtasının görünür olması için gerekli tepe lambası ve ışık donanımı gibi hususları yerine getirmesi, seyrini mümkün olduğu kadar banket alanı içerisinde olacak şekilde sürdürmesi gerekirken, bu hususlara riayet etmeyerek, geriden gelen araçlar için görünür olmayan vasıtası ile geriden gelen bu araçlar için tehlike oluşturacak şekilde kısmen sağ şeride sarkarak seyretmesi sonucu meydana gelen olayda, asli derecede kusurlu olduğu, sürücü ...'ın, %40 (yüzde kırk) oranında kusurlu olduğu, sürücü ...'ın, %60 (yüzde altmış) oranında kusurlu, oranında kusurlu, olduğu kanaatine varıldığı anlaşılmıştır. GEREKÇE; Dava, meydana gelen trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık noktası; meydana gelen trafik kazası nedeniyle tarafların kusur durumunun tespiti, davacının müterafik kusurunun bulunup bulunmadığı, davacıda kaza nedeni ile maluliyetinin oluşup oluşmadığının tespiti ile sürekli iş göremezlik tazminatı, geçici iş göremezlik tazminatı, bakıcı gideri taleplerinin tüm davalılardan tahsili istemi, hatır taşıması şartlarının oluşup oluşmadığının tespiti ve manevi tazminat talebinin davalı sigorta şirketi dışındaki tüm davalılardan tahsili talebine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.. Davacı vekilinin ... ve ... tarihli duruşmaya iştirakle alınan beyanında davalı taraf ile sulh olması nedeniyle dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi talebinin olduğunu, vekalet ücreti talebinin bulunmadığını belirtmiştir. 6100 sayılı HMK'nun 313. Maddesinde; " (1) Sulh, görülmekte olan bir davada, tarafların aralarındaki uyuşmazlığı kısmen veya tamamen sona erdirmek amacıyla, mahkeme huzurunda yapmış oldukları bir sözleşmedir. (2)Sulh, ancak tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebilecekleri uyuşmazlıkları konu alan davalarda yapılabilir. Yine 315/1. maddesinde ise; " (1) Sulh, ilgili bulunduğu davayı sona erdirir ve kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğurur. Mahkeme, taraflar sulhe göre karar verilmesini isterlerse, sulh sözleşmesine göre; sulhe göre karar verilmesini istemezlerse, karar verilmesine yer olmadığına karar verir." düzenlemesi mevcutur. Somut uyuşmazlıkta; davacı vekilinin davaya son veren taraf işlemlerinden sulhe yetkili olduğu anlaşıldığından maddi tazminat istemi hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmiş, beyan doğrultusunda vekalet ücreti hakkında karar verilmesine yer olmadığına kararı verilmiştir. Manevi tazminat bakımından yapılan incelemede ise; 6098 sayılı TBK'nun 56. maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, malvarlığı hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. Manevi tazminat zenginleşme aracı olmamakla beraber, bu yöndeki talep hakkındaki hüküm kurulurken olay sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amaçlanmalı ve bu sebeple tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli de göz önünde tutularak, hak ve nesafet kuralları çerçevesinde bir sonuca varılmalıdır. Zira, TMK.'nun 4. maddesinde, kanunun takdir hakkı verdiği hallerde hakimin hak ve nesafete göre hükmedeceği öngörülmüştür. 22.6.1966 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Somut olayda hükme esas alınan trafik bilirkişi raporu ve maluliyet raporu dikkate alınarak; kazanın oluş şekli, kusur durumu, kaza nedeniyle davacıda meydana gelen yaralanmanın ağırlığı, iyileşme süresi ve maluliyet durumu nedeniyle yaşadığı acı, elem, üzüntü, ıstırap, keder nedeniyle lehine manevi tazminata hükmedilme şartları gerçekleşmiştir. Tarafların ekonomik ve sosyal durumu, kaza tarihi, paranın satın alma gücü, somut olayın özellikleri ile hak ve nasafet kuralları gereği; hükme esas alınan ATK raporunda da belirlendiği üzere davalının %40 oranında tali kusurlu olması, kazanın gerçekleşme şekli, maluliyetinin %1 sürekli oluşu ve kazanın ... yılında gerçekleşmesi dikkate alındığında davacı yönünden 40.000TL manevi tazminata hükmedilmesine ve kabul edilen edilen tazminata haksız fiil tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: 1-Davanın maddi tazminat talepleri yönünden sulh olunması nedeni ile karar verilmesine yer olmadığına, 2- Davanın manevi tazminat talebi yönünden kısmen kabulü ile; 40.000,00TL manevi tazminata dava tarihi ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ..., ... Lojistik Hizmetleri Ltd. Şti. ile ... Dağıtım Lojistik ve Depoloma A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, 3- Harçlar Kanunu gereğince maddi tazminat yönünden alınması gereken 427,60 TL harcın peşin alınan harç peşin alınmakla yeniden harç alınmasına yer olmadığına 4- Harçlar Kanunu gereğince kabul edilen 40.000,00 TL manevi tazminat yönünden alınması gereken 2.732,40-TL harcın peşin alınan harçtan mahsubu ile 340,89TL nin davacı yana iadesine, 5- Davacı tarafından alınan 2.732,40TL harcın davalılar ..., ... Lojistik Hizmetleri Ltd. Şti. ile ... Dağıtım Lojistik ve Depoloma A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 6- Davacı tarafından yapıldığı anlaşılan Tebligat ve posta ile diğer masraflar toplamı 1.533,75-TL yargılama giderinin davalılar ..., ... Lojistik Hizmetleri Ltd. Şti. ile ... Dağıtım Lojistik ve Depoloma A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 7- Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta harar verilmesine yer olmadığına, 8-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden manevi tazminat talebi yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 30.000,00- TL'ninn davalılar ..., ... Lojistik Hizmetleri Ltd. Şti. ile ... Dağıtım Lojistik ve Depoloma A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 9-Davalı ... Lojistik Hizmetleri Ltd. Şti. ile ... Dağıtım Lojistik ve Depoloma A.Ş. kendisini vekil ile temsil ettirdiginden manevi tazminat talebi yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 30.000,00- TL'ninn davacıdan tahsili ile adı geçen davalılara verilmesine, 10-Taraflarca yatırılan gider/delil avansının artan kısmın, karar kesinleştikten sonra HMK m. 333 ve Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik m. 207 hükümleri uyarınca re'sen yatırana iadesine, 11- 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki taraf için iki saatlik ücret tutarı karşılığı olan 3.120,00-TL arabulucu ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, Dair davacı vekili ile davalı ... Lojistik vekilinin yüzüne karşı, diğer davalıların yokluğunda verilen karara karşı, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun İstinafa ilişkin hükümleri doğrultusunda, kararın tebliğ tarihinden itibaren iki (2) haftalık süre içerisinde (HMK'nın 345. maddesi), mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak (HMK'nın 343. maddesi) ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamen ödemek (HMK'nın 344. maddesi) suretiyle, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı.

Katip Hakim