İlk Derece Mahkemesi · İstanbul 3. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi

İstanbul 3. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi 2023/39 E. 2026/46 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Daire
İstanbul 3. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi
Esas No
2023/39
Karar No
2026/46
Karar Tarihi

T.C. İSTANBUL 3. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/39 Esas KARAR NO : 2026/46

DAVA : FSEK - Tecavüzün Ref'i, Önlenmesi Ve Tazmini DAVA TARİHİ : 14/02/2023 KARAR TARİHİ : 11/02/2026

Mahkememizde görülmekte bulunan FSEK - Tecavüzün Ref'i, Önlenmesi Ve Tazmini davasının yapılan açık yargılamasının sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: I.DİLEKÇELER AŞAMASI A.ASIL DAVADA 1.Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkilinin icracı sanatçı sıfatıyla hak sahibi olduğu “...” ve “...” isimli albümlerin davalı tarafından izinsiz şekilde dijital müzik platformlarında umuma iletilmekte olduğunu beyanla hak sahipliğine tecavüz teşkil ettiğinin tespitine, tecavüzün men'ine (durdurulmasına ve önlenmesine) ve tecavüzün ref'ine, (kaldırılmasına) karar verilmesini, dava konusu albümün ve icraların davalı tarafından dijital müzik platformlarında kullanılmasının ve umuma iletilmesinin yasaklanmasına, durdurulmasına, önlenmesine karar verilmesini talep etmiştir. 2.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Müvekkilinin dava konusu albümler üzerinde fonogram yapımcısı sıfatıyla hak sahibi olduğunu, davacının bu albümlerle ilgili dava açma ehliyetinin bulunmadığını, davanın doğrudan ..., ..., ... (...) ve benzeri dijital platform kullanıcılarına aleyhine açılması gerektiğini, davacının dava konusu edilen kullanımlarla ilgili haklarını takip etme yetkisini üye olduğu meslek birliği ...'e verdiğini, davalının “...” ve “...” adlı yapımlar /fonogramlar üzerinde Fonogramın sahibi, Yapımcısı olarak komşu hakları bulunduğunu ve davalı dijital platformlara verdiği kullanım izninde sadece kayıt hakları ile ilgili izin verdiğini, kayıt hakları ile ilgili mali hak bedeli tahsilatı yapmakta olduğunu, müzik eserleri veya icralarla ilgili olarak Müzik eserleri üzerindeki haklar ve icralar üzerindeki haklar ile ilgili olarak dijital platformlara herhangi bir kullanım izni vermediğini, herhangi bir mali hak bedeli tahsilatı da yapmadığını, davacının, "...", "..." adlı yapımlarla ilgili verdiği linklerin davalının davacının icralarını haksız olarak umuma ilettiği anlamını taşımadığını, ..., ..., ... gibi dijital platform kullanıcılarına "..." ve "..." adlı sahibi bulunduğu yapımlar / fonogramlar / albümler ile ilgili sadece kayıt hakları kapsamında kullanım izni verdiğini, icracının umuma iletim hakkı ile ilgili hiç bir dijital platform kullanıcısına izin vermediğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekili cevaba cevap dilekçesinde özetle; Davalı yanın sunmuş olduğu cevap dilekçesinin yerinde olmadığını, davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili ikinci cevap dilekçesinde özetle; Davacı yanın sunmuş olduğu cevaba cevap dilekçesinin yerinde olmadığını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. II.DELİLLER Kültür ve Turizm Bakanlığı Sinema ve Telif Hakları Genel Müdürlüğüne müzekkere yazıldığı ve davaya konu; "..." ve "..." adlı müzik eserlerine ilişkin; eser işletme belgeleri ve eklerinin gönderildiği görüldü. B.Bilirkişi Raporları 1.20/04/2025 tarihli bilirkişi kurulu raporunda özetle: Davacının “...” ve “...” isimli albümler üzerinde icracı sanatçı sıfatıyla komşu hak sahibi olduğu, icracı sanatçının FSEK m. 10/2, c.3 tek başına dava açabileceği, FSEK m. 8, 9, 10, 11, 48, 63, 64, 65 ve 80 ile TMK m. 640 vd. maddeleri gereğince mirasçıların davada taraf olabileceği, FSEK m. 25 hükmünde 21.02.2001 tarihinde yapılan değişiklikle ihdas edilen yeni hakkın icracı sanatçıya ait olduğu, bu tarihten sonra bu hakların kullanımı için sözleşme yapılması gerektiği, dosyada bu yönde bir sözleşme bulunmadığından bu hakkın davacıya ait olduğu, eser işletme belgelerinden albümler üzerindeki hakların davalıya devredildiğinin tespit edilemediği bildirilmiştir. III.DAVA VE UYUŞMAZLIK Davada uyuşmazlığın; Davacının huzurdaki davayı açma yetkisinin mevcut olup olmadığı, davalının aktif husumet ehliyetine yönelik usuli itirazlarının yerinde olup olmadığı, somut uyuşmazlık yönünden davalıya husumet yöneltilip yöneltilemeyceği, ... ve ... albümlerine konu icraların / şarkıların davalı tarafça hukuka aykırı olarak dijital mecralarda kullanılıp kullanılmadığı, bu suretle davacının umuma iletim hakkının ihlal edilip edilmediği, anılan albüm ve içerdiği icralara yönelik olarak davacının hak sahipliğine tecavüz teşkil ettiğinin tespiti, tecavüzün men'i, ref'İ, dava konusu albüm ve icraların davalı tarafından dijital müzik platformlarında kullanılmasının ve umuma iletilmesinin durdurulması, önlenmesi istemlerine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. IV.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Eser İşletme belgesi, dava dilekçeleri, cevap dilekçeleri, delil dilekçelerine konu kayıtlar, müzekkere cevapları, bilirkişi raporu ve ilgili diğer deliller ve emsal Yüksek Mahkeme kararları kapsamında dosya kül halinde incelendiğinde; Yargıtay 11. H.D. ...E., ...K. Sayılı ve 17/11/2025 tarihli "...davaya konu diğer eserler yönünden fonogram yapımcısı tarafından 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun (FSEK) 52. maddesini kapsar mali hak devir sözleşmelerinin dosyaya sunulmadığı, davalı yanca verilen bir kısım muvafakatlerin hak devri niteliğinde olduğu kabul olunsa bile veriliş tarihleri dikkate alındığında dijital hakların 2001 yılında yapılan değişiklikte mevzuatımıza girdiği, önceden verilen muvafakat izin ya da hak devrine yönelik sözleşmelerin FSEK'in 51. maddesi kapsamında ileri doğmuş olan hak olarak kabulü gereken dijital kullanım haklarını kapsamayacağı, anılan Kanun'un 41 ve 43. maddeleri kapsamında, meslek birliklerinden gelir elde edilmesinin usulünce hak devrini sağlamamış olan fonogram yapımcısının izinsiz kullanımlarını meşrulaştırmayacağı, davaya konu albümlerde yer alan muvafakat beyanında dijital hakların yer almadığı, ayrıca bir dijital hak devir beyanının sunulmadığı, FSEK'in 25 ve 51. maddeleri dikkate alındığında davacının davasının sübut bulmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş..." şeklindeki ilk derece mahkeme kararına dair onama kararı, Yargıtay 11. H.D. ...E., ...K. Sayılı ve 05/04/2021 tarihli "...davalı yanca, davacıya ait mali hakların dava dışı şirkete devrine ilişkin sözleşmenin ve davacı yanca 1998 yılında verilen muvafakatin eserin internet üzerinden umuma iletimini de kapsadığı savunulmuşsa da, müzik eserlerinin internet üzerinden umuma iletimine ilişkin mali hakkın 5846 sayılı FSEK’in 25. maddesinde 2001 yılında yapılan değişiklikle ihdas edilmiş olması, mali hakların devrine ilişkin sözleşmenin ve davacı yanca verilen muvafakatin değişiklikten önceki tarihlerde gerçekleşmesi ve FSEK’in 51. maddesinin, ileride çıkarılacak mevzuatın eser sahibine tanıması muhtemel mali hakların devrine veya bunların başkaları tarafından kullanılmasına müteallik sözleşmelerin batıl olduğuna ilişkin hükmü bir arada gözetildiğinde davalının anılan savunmasının dinlenilemeyecek olmasına göre, yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/b-1 maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir..." şeklindeki ilamı ve benzer yöndeki emsal kararlar kapsamında gerçekleştirilen değerlendirmede; Davacının “...” ve “...” isimli albümler üzerinde icracı sanatçı sıfatıyla komşu hak sahibi olduğu, icracı sanatçının FSEK m. 10/2, c.3 tek başına dava açabileceği, FSEK m. 8, 9, 10, 11, 48, 63, 64, 65 ve 80 ile TMK m. 640 vd. maddeleri gereğince mirasçıların davada taraf olabileceği, FSEK m. 25 hükmünde 21.02.2001 tarihinde yapılan değişiklikle ihdas edilen yeni hakkın icracı sanatçıya ait olduğu, bu tarihten sonra bu hakların kullanımı için sözleşme yapılması gerektiği, dosyada bu yönde bir sözleşme bulunmadığından bu hakkın davacıya ait olduğu, eser işletme belgelerinden albümler üzerindeki hakların davalıya devredildiğinin tespit edilemediği anlaşılmıştır. Bu kapsamda; davaya konu albümler ve içerdiği eserlere ilişkin davacının davalı ile bir sözleşmesinin bulunmadığı, davacının rızası olmaksızın anılan albümün davalı tarafından piyasaya sunulduğu ve davacının eserlerinin, adının ve görüntüsünün kullanıldığı, davaya konu fonogramın yapıldığı tarihte davacı icracı sanatçının internette dijital iletim haklarına ilişkin herhangi bir hakkın FSEK 80’de düzenlenmediği, FSEK'in 51.maddesi hükmü dikkate alınarak davaya konu davacıya ait eserlere ilişkin dijital iletim hakkının davacıya ait olduğu, fonogram yapımcısının bağlantılı hak sahibi olarak korunabilmesinin ön şartının eser sahibinden ve icracı sanatçıdan mali hakları kullanma yetkisini devralmış olması gerektiği, dosya kapsamındaki bilgi ve belgelere göre davacının dava konusu albümdeki icralarının dijital mecralarda kullanımına ilişkin davacıya herhangi bir muvafakat vermediği, böylelikle davalı eylemlerinin davacının hak sahipliğine tecavüz ettiği anlaşılmakla davalı eylemlerinin menine ve refine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesisi yoluna gidilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere, DAVANIN KABULÜNE 1-Davalının eyleminin, davacının FSEK ten doğan haklarına tecavüz teşkil ettiğinin tespitine, men'ine, ref'ine, 2- Davacı yanın dava dilekçesinin netice-i talep bölümünün 1. maddesinde tedbir talebinde bulunduğu anlaşılmakla, tedbir isteminin kabulü ile hükmün etkinliğinin sağlanılması amacıyla HMK 389 vd.maddeleri gereğince; -Takdiren teminatsız olarak ; Dava konusu ..., ... isimli albümler, albümlerdeki icraların (şarkıların) davalı taraflarca dijital müzik platformlarında kullanılmasının ve umuma iletilmesinin yasaklanmasına, durdurulmasına, önlenmesine, ilgili adreslere tedbire konu müzekkerelerin yazılmasına, A-) Harçlar Kanunu Gereğince alınması gereken 732,00.-TL harcın peşin alınan 179,90.-TL harçtan mahsubu ile bakiye harç 552,10.-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, B-) Avukatlık Ücret Tarifesi Gereğince alınması gereken 55.000,00.-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, D-) Davacı tarafından yapılan 179,90 peşin harç, 2.879,50 TL tebligat ve müzekkere masrafı, 24.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 27.059,40 .-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 3-Davalı yanın yapmış olduğu yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı HMK 345/1.maddesi gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve İstinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek sureti ile, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF YOLU AÇIK olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 11/02/2026

Katip ... ¸e-imzalıdır

Hakim ... ¸e-imzalıdır

Atıf: İstanbul 3. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi, E. 2023/39, K. 2026/46, T. 11.02.2026, www.arakarar.com/karar/istanbul-3-fikri-ve-sinai-haklar-hukuk-mahkemesi-2023-39-e-2026-46-k-0d06cd3db4ee