İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2022/669 E. 2023/302 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2022/669
- Karar No
- 2023/302
- Karar Tarihi
T.C. ADANA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/669 Esas - 2023/302 TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. ADANA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2022/669 Esas KARAR NO : 2023/302
HAKİM : ... KATİP : ...
DAVACI : ... VEKİLİ : ... DAVALI : 1- ... VEKİLİ : ... DAVALI : 2- ... VEKİLLERİ : ... DAVALI : 3- ... VEKİLİ : ... DAVALI : 4- ... DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : 21.09.2022 KARAR TARİHİ : 07.06.2023 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : ... Davacı tarafından açılan davanın yapılan açık yargılaması sonunda; DAVANIN ÖZETİ Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı işçi tarafından işçilik alacaklarının tahsili için müvekkili kuruma müracaat edildiğini ve dava dışı işçi ile yapılan anlaşma sonucu kıdem ve ihbar tazminatının işçiye müvekkili kurum tarafından ödendiğini, davalı şirketler nezdinde çalışan dava dışı işçi ... için 23.09.2019 tarihinde toplamda 22.983,76-TL ödeme yapıldığını, davalıların sorumluluğuna düşen 12.404,38-TL'nin ödeme tarihinden itibaren hesaplanacak avans faizi ile birlikte davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMANIN ÖZETİ Davalı ... Bilişim ... Ltd. Şti. vekili mahkememize sunmuş olduğu dilekçesinde, resen gözetilecek hususlar dahilinde yetkisiz ve görevsiz mahkemede açılan davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir. Davalı ... Dağıtım ... A.Ş vekili mahkememize sunmuş olduğu dilekçesinde, açılan davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir. Davalı ... İmar ... A.Ş vekili mahkememize sunmuş olduğu dilekçesinde, açılan davanın usul ve esastan reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir. Diğer davalı ... Sanayi Ürünleri İmalat ve Dış Ticaret Limited Şirketi tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Dava, hizmet alım sözleşmesi gereğince dava dışı işçi için yapılan ödemenin taraflar arasındaki sözleşmeye göre davalı alt işverenlere rücu talebine ilişkindir. Davacı kurum tarafından dosyaya sunulan davalı şirketlerle yapılan sözleşmeler, ihale sözleşmeleri, şartnameler, banka dekontları ve Sgk kaydı mahkememiz dosyası arasına alınmıştır. Bilirkişi ... 'e ait 08.01.2023 tarihli raporu ile; davacının davalılarla ilgili olan 12.404,38-TL çalışma süreleri karşılığı oranlaması sonucunda 618,64-TL'nin davalı ... Dağıtım Hizmetleri A.Ş'den, 1.279,25-TL'nin davalı ... Bilişim Temizlik Medikal ve Yemek Üretim Hizmetleri Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden, 2.254,38-TL'nin davalı ... Sanayi Ürünleri İmalat ve Dış Ticaret Limited şirketinden, 8.252,11-TL'nin davalı ... İmar İnşaat A.Ş'den rücuen tazminat talep edebileceği, faiz başlangıç tarihinin dava tarihi olabileceği yönünde rapor sunulmuştur. Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş akdinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir. İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir. Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır. İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar. Yıllık izinler kullanılmadığı takdirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır. İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatili ücreti, UBGT, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır. İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir (Yargıtay Hukuk 15.Dairesi'nin 31.05.2021 Tarih ve 2021/1521 E.-2021/2333 K.). Yukarıda açıklanan tüm bu nedenlerle; dava dışı işçi ...'ın 01.01.2015 - 28.06.2019 tarihleri arasında davalı alt iş verenin ihale dönemleri kapsamında 4 yıl 5 ay 27 gün çalıştığı, dava konusu olayda davacı ile davalılar arasında alt işveren-asıl işveren ilişkisi mevcut olup, davacı asıl işveren, alt işverenlerin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak 4857 sayılı İş Kanunu 2/6. maddesinden kaynaklanan yükümlülükler nedeniyle, alt işverenlerle birlikte müteselsilen sorumludur. Asıl ve alt işveren arasındaki ilişkide ise İş hukuku değil, Borçlar Kanunu ve sözleşme hukuku esas alınacağından, uyuşmazlığın taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre çözümlenmesi gerektiği, bilirkişi tarafından kök raporda dava dışı işçi ... ile ilgili olarak davacı kurum ve bağlı alt işveren nezdinde yapılan çalışma süreleri karşılığı olarak yapılan kıdem ve ihbar tazminatı hesaplamasında 12.404,38-TL çalışma süreleri karşılığı oranlaması sonucunda 618,64-TL'nin davalı ... Dağıtım Hizmetleri A.Ş'den, 1.279,25-TL'nin davalı ... Bilişim Temizlik Medikal ve Yemek Üretim Hizmetleri Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden, 2.254,38-TL'nin davalı ... Sanayi Ürünleri İmalat ve Dış Ticaret Limited şirketinden, 8.252,11-TL'nin davalı ... İmar İnşaat A.Ş'den dava öncesi rücu talebine ilişkin tebliğ evrakı bulunmaması nedeniyle faiz başlangıç tarihinin dava tarihi olacağı kabul edilerek davanın kabuli ile aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiş, kısa kararda sehven kanun yolu açılmış ise de verilen karar miktar itibarı ile kesin olmakla, kısa karar ile gerekçeli karar arasında çelişki oluşturmamak adına değişiklik yoluna gidilmemiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın kabulü ile; -618,64-TL'nin davalı ... Dağıtım Hizmetleri A.Ş'den alınarak davacıya ödenmesine, -1.279,25-TL'nin davalı ... Bilişim Temizlik Medikal ve Yemek Üretim Hizmetleri Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden, -2.254,38-TL'nin davalı ... Sanayi Ürünleri İmalat ve Dış Ticaret Limited şirketinden, -8.252,11-TL'nin davalı ... İmar İnşaat A.Ş'den dava tarihi olan 21.09.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya ödenmesine,
2-Karar ve ilam harcı olarak hesaplanan 847,35-TL den peşin alınan 211,84-TL harcın mahsubu ile bakiye 635,50-TL harcın 351,86-TL'sinin davalı ... İmar İnşaat A.Ş'den, 153,99-TL'sinin davalı ... Sanayi Ürünleri İmalat ve Dış Ticaret Limited Şirketinden, 87,38-TL'sinin davalı ... Bilişim Temizlik Medikal ve Yemek Üretim Hizmetleri Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden ve 42,26-TL'sinin davalı ... Dağıtım Hizmetleri A.Ş'den tahsili ile hazineye irat kaydına, 3-Davacı tarafından yatırılan 211,84-TL peşin harcın davalı ... İmar İnşaat A.Ş'den alınarak davacıya ödenmesine,
4-AAÜT gereğince hesaplanan 9.200,00-TL vekalet ücretinin 458,82-TL'sinin davalı ... Dağıtım Hizmetleri A.Ş'den, 948,79-TL'sinin davalı ... Bilişim Temizlik Medikal ve Yemek Üretim Hizmetleri Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden, 1.672,01-TL'sinin davalı ... Sanayi Ürünleri İmalat ve Dış Ticaret Limited Şirketinden ve 6.120,38-TL'sinin davalı ... İmar İnşaat A.Ş'den alınarak davacıya ödenmesine, 5-Davacının yapmış olduğu 1.622,00-TL yargılama giderinin kabul oranlarına göre 80,90-TL'nin davalı ... Dağıtım Hizmetleri A.Ş'den, 167,28-TL'nin davalı ... Bilişim Temizlik Medikal ve Yemek Üretim Hizmetleri Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden, 294,78-TL'nin davalı ... Sanayi Ürünleri İmalat ve Dış Ticaret Limited Şirketinden ve 1.079,04-TL'nin davalı ... İmar İnşaat A.Ş'den alınarak davacıya ödenmesine, 6-Ara buluculuk Bürosu tarafından Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenmesine karar verilen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin, 6183 sayılı kanuna göre 65,83-TL'nin davalı ... Dağıtım Hizmetleri A.Ş'den, 136,13-TL'nin davalı ... Bilişim Temizlik Medikal ve Yemek Üretim Hizmetleri Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden, 240,00-TL'nin davalı ... Sanayi Ürünleri İmalat ve Dış Ticaret Limited Şirketinden ve 878,14'nin davalı ... İmar İnşaat A.Ş'den tahsil edilerek hazineye irat kaydına,
7-Fazla yatan avans var ise Adalet Bakanlığı HMK Gider Avansı Tarifesi'nin 5. maddesine göre, karar kesinleştikten sonra talep sahibine elektronik ortamda hesap numarası var ise bu numara üzerinden, yok ise PTT aracılığı ile adreste ödemeli gönderilmesine, (gönderme masrafının avanstan karşılanmasına ), Dair, davacı vekili, davalı ... vekili ve davalı ... vekillerinin yüzüne karşı, diğer davalıların yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe veya zabıt katibine yapılacak beyanla Adana İstinaf Mahkemesi’nin ilgili dairesine gönderilmek üzere Mahkememize yapılacak olan istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 07/06/2023
Katip ... e-imzalı
Hakim ... e-imzalı