İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2022/618 E. 2023/1007 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2022/618
- Karar No
- 2023/1007
- Karar Tarihi
T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/618 Esas KARAR NO : 2023/1007
DAVA : Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 30/06/2022 KARAR TARİHİ : 01/11/2023 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 22/12/2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ... A.Ş. ile davalı (borçlu)... arasında kurumsal abonelik sözleşmesi akdedildiğini, ... ile akdedilmiş olan bu sözleşme kapsamında düzenlenmiş olan Aralık 2020 tarihli 14.060,50 TL tutarlı faturaya ödeme yapılmadığını iddia ederek; haklı davalarının kabulüne, asıl alacağın fatura tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile beraber ödenmesine, dava yargılama giderleri ve sair tüm masrafların borçlu davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın görevsiz mahkemede açıldığını, huzurdaki davaya konu uyuşmazlığın çözülmesi bakımından Tüketici Mahkemelerinin görevli olduğunu, davanın görevsiz mahkemede açılmış olması sebebiyle dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, davacının, taraflar arasında bulunan abonelik sözleşmesi kapsamında Aralık 2020 dönemine ait fatura bedelinin müvekkili tarafından ödenmediğini iddia ettiğini, davacının iddialarının doğru olup olmadığının değerlendirilebilmesinin ancak taraflar arasındaki sözleşmenin niteliği, sözleşmenin kurulması ve sözleşmenin hükümlerinin incelenmesi suretiyle mümkün olduğunu, müvekkilinin emlakçılık işiyle uğraşmakta olup davacı şirketin satış temsilcilerinin müvekkilinin iş yerine ziyarette bulunarak kendisine kurumsal abonelikle ilgili kampanyalar hakkında bilgi verdiğini ve numara taşıma yoluyla bu kampanyalardan faydalanabileceğine ilişkin teklifte bulunduklarını, haliyle bu kampanyalardan ve avantajlı fiyatlardan faydalanmak isteyen müvekkilinin, iş yeri bünyesinde kullanılan gsm hatlarını ...'a taşımayı kabul ettiğini, şirket temsilcilerinin beyanına göre konuşma, sms vs her şey dahil şekilde sabit fatura ödeyerek bu kampanyadan yararlanacağını düşünen müvekkilinin, prosedürün tamamlanması için inceleme fırsatı verilmeksizin kendisine sunulan sözleşmeleri ve diğer belgeleri imzalamak zorunda kaldığını, ancak ilerleyen dönemde, taahhüt edilenin aksine kendisine yansıtılan faturaların sabit oranda tahakkuklar içermediğini, kendisine cazip gösterilerek kabul ettirilen aboneliğin aslında her şey dahil mahiyette olmadığını fark ettiğini ve aboneliği sürdürmek istemediğini, öncelikle davacı tarafın dosyaya sunduğu sözleşmelerin 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 20. Maddesinde yer bulan genel işlem koşulları bakımından değerlendirilmesi gerektiğini, davacı tarafça müvekkiline imzalatılan abonelik sözleşmesinin, davacı tarafından ileride çok sayıda benzer sözleşmenin imzalanması amacıyla önceden tek taraflı olarak hazırlandığını, imzalayan kişinin herhangi bir etkisinin bulunmadığı ve taraflar arasında tartışılmamış, müzakere edilmemiş, pazarlık konusu olmadan imzalanmış bir sözleşme olduğunu, dolayısıyla davacı şirket ile müvekkili arasında imzalanan abonelik sözleşmesinde yer alan genel işlem koşulları niteliğindeki sözleşme hükümlerinin yazılmamış sayılacağını ve müvekkili açısından bağlayıcı olmadığını, davacı tarafça alacağın dayanağı olarak dosyaya sunulan 31/12/2020 tarihli fatura içeriğinden diğer hizmetler başlığı altında indirimlerin iptali açıklamasıyla müvekkilinin 9.992,46-TL borçlandırıldığının görüldüğünü, davacı tarafın, bu borcun neden kaynaklandığını açıklamak zorunda olduğunu, davacının, müvekkilinin aboneliğini sonlandırmak istemesi üzerine sözleşmede yer alan haksız şartlar doğrultusunda kampanya koşullarını ve kampanya kapsamında faydalanılan indirimleri iptal ettiğini, oysa sözleşmede yer alan haksız şartların müvekkili aleyhine uygulanabilmesinin mümkün olmadığını, müvekkilin yasal düzenlemeler gereği bahsi geçen abonelik sözleşmesini dilediği takdirde her zaman sona erdirme hakkı bulunduğunu, davacının faiz talebinin haksız olduğunu savunarak; davacının haksız davasının reddine, vekâlet ücreti ve yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. YARGILAMANIN ÖZETİ, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava; alacağın tahsili talebine ilişkin olup Kurumsal Tip GSM Abonelik Sözleşmesi'ne dayalıdır. Mahkememizce taraflara usulüne uygun davetiye tebliğleri yapılarak taraf teşkili sağlanmış ve davanın esasına başlanmıştır. Uyuşmazlığın; Kurumsal GSM Abonelik Sözleşmesi kapsamında davacı tarafça düzenlenen fatura bedelinin davalı tarafça ödenip ödenmediği, davacının Aralık 2020 tarihli 14.060,50-TL bedelli fatura nedeniyle alacaklı olup olmadığı, ödenmeyen fatura alacağının davalıdan tahsili talebinin kabul edilip edilmeyeceği hususlarından kaynaklandığı tespit edilmiştir. İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğüne ve Avcılar Vergi Dairesi Müdürlüğüne müzekkere yazılarak; davalının gerçek kişi ya da şahıs firması olarak tacir kaydının bulunup bulunmadığı, vergi mükellefi olup olmadığı, hangi defterleri tuttuğu, işletme hesabına göre mi bilanço usulüne göre mi defter tuttuğu, Vergi Usul Kanunu'nun 176-177.maddeleri kapsamında esnaf mı yoksa tacir mi olduğu hususlarının araştırılarak mahkememize bu hususla ilgili bilgi verilmesi istenmiş, cevabi yazılar ve ekleri dosyaya kazandırılmıştır. İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğüne yazılan müzekkereye verilen cevapta; davalının gerçek kişi ticari işletme kaydının bulunmadığının bildirildiği görülmüştür. Avcılar Vergi Dairesi Müdürlüğüne yazılan müzekkereye verilen cevapta; davalının bilanço esasına göre defter tuttuğu ve 1. Sınıf tüccar olduğu hususlarının tespit edildiği görülmüştür. ... A.Ş.'den; davaya konu kurumsal abonelik sözleşmesi kapsamında davalı tarafa kesilen faturalara ilişkin bilgi ve belgeler celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır. Mahkememiz dosyası, davacının iddiaları, davalı taraf savunması, sunulan ve toplanan deliller, dosya kapsamındaki belgeler, 18/01/2020 tarihli Kurumsal GSM Abonelik Sözleşmesi, dava konusu alacağın dayanağı GSM aboneliği nedeniyle düzenlenen faturalar, her bir hat için, taahhütler ve kampanyalara göre; yararlanılan kampanyalar ve ücretlendirme şekli itibariyle incelenmek suretiyle; Kurumsal GSM Abonelik Sözleşmesi kapsamında davacı tarafça düzenlenen fatura bedelinin davalı tarafça ödenip ödenmediği, davacının Aralık 2020 tarihli 14.060,50-TL bedelli fatura nedeniyle alacaklı olup olmadığı, ödenmeyen fatura alacağının davalıdan tahsili talebinin kabul edilip edilmeyeceği hususlarında hususlarında rapor düzenlenmek üzere Elektronik ve Haberleşme Mühendisi bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen rapor mahkememiz dosyasına ibraz edilmiş; 19/06/2023 tarihli bilirkişi raporunun incelenmesinde özetle; "...Taraflar arasında mobil telefon hizmetleri için çeşitli tarihlerde Abonelik Sözleşmeleri akdedildiği, abonelik sözleşmesi ve ekleriyle birlikte belirlenen hatların belirlenen tarifeler ile davalı adına tahsis edildiği, sözleşmelerde davalı taraf imza ve kaşelerinin yer aldığı, sözleşme ekinde kimlik kartı fotokopisi ve vergi levhası suretlerinin yer aldığı, taraflar arasında ayrıca GSM hatları ile ilgili olarak taahhütnameler imzalandığı, abone hatlarının farklı tarife paketleri ile taahhütnamelere dahil edildiği, her bir taahhütnamede hangi hattın hangi tarife ile kampanyaya dahil edildiği, taahhütname süresi, ücretler hakkında bilgilendirmelerin yer aldığı, davalı abone adına düzenlenen faturalara aylık sabit ücretlerin, haberleşme ücretlerinin ek paket ücretlerinin, tarife dışında kalan yurt içi ve yurt dışı kullanım ücretlerinin yansıtıldığı, ek paket ücretleri ve kota aşımı kullanımlar sebebi ile ilave ücretlendirmeler yapıldığı, taahhüt kapsamında her dönem faturasında indirim uygulandığı ve faturalarda bu indirim tutarlarının belirtildiği, son dönem faturası incelendiğinde; faturaya aylık tarife ücretlerinin ve indirimlerin iptali tutarının yansıtıldığı, taraflar arasında imzalanmış olan taahhütnameler ve ilgili mevzuat hükümleri uyarınca kampanya boyunca sağlanan indirim tutarlarının davalı aboneden talep edilebileceği'' değerlendirme ve tespitlerinin yapıldığı anlaşılmıştır. Bilirkişi raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiş, taraf vekilleri tarafından bilirkişi raporuna karşı beyan ve itirazlarını içerir dilekçeler sunulmuştur. 5809 Sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’nun 1. maddesinde kanunun amacı; “Elektronik haberleşme sektöründe, düzenleme ve denetleme yoluyla etkin rekabetin tesisi, tüketici haklarının gözetilmesi, ülke genelinde hizmetlerin yaygınlaştırılması, kaynakların etkin ve verimli kullanılması, haberleşme alt yapı, şebeke ve hizmet alanında teknolojik gelişimin ve yeni yatırımların teşvik edilmesi ve bunlara ilişkin usul ve esasların belirlenmesidir. ” şeklinde açıklanmıştır. “Tanımlar ve Kısaltmalar” başlıklı 3. maddesinin(a) bendinde “Abone”nin “Bir işletmeci ile elektronik haberleşme hizmetinin sunumuna yönelik olarak yapılan bir sözleşmeye taraf olan gerçek ya da tüzel kişiyi”, (b) bendinde “Abonelik Sözleşmesi”nin “İşletmeci ile abone arasında akdedilen ve işletmecinin bir bedel karşılığında dönemsel ya da sürekli olarak bir hizmeti yerine getirmeyi veya mal teminini üstlendiği ya da her ikisini birden kapsayan sözleşmeyi” ifade edeceği belirtilmiştir. Aynı Kanunun 47, 48, 49.maddelerinde ise; Kurumun “Eşit Hizmet Alabilme Hakkı”, “Tüketicinin Ve Son Kullanıcının Korunması”, “Şeffaflığın Sağlanması Ve Bilgilendirme” konusunda gerekli usul ve esasları belirleyeceği; son kullanıcı ve tüketicilerin azami faydayı elde edebilmeleri ve hiz- metlerin şeffaflık ilkesine uygun olarak sunulabilmesi için hizmet seçenekleri, hizmet kalitesi, tarifeler ile tarife paketlerinin yayımlanmasına ve benzer hususlarda abonelerin bilgilendirilmesine yönelik olarak işletmecilere yükümlülükler getirebileceği; işletmecilerin de, özellikle hizmetler arasında seçim yapılırken ve abonelik sözleşmesi imzalanırken tüketicilerin karar vermelerinde etkili olabilecek hususlar ile dürüstlük kuralı gereğince bilgilendirilmelerinin gerekli olduğu her durumda talep olmaksızın tüketicileri bilgilendireceği; 50. maddesinde de “Abonelik Sözleşmeleri” ile Kurum’un bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirleyeceği düzenleme altına alınmıştır. Yargıtay 3 . Hukuk Dairesi'nin 2015/6165 E., 2016/5867 K. Nolu ilamında da belirtildiği üzere; genel olarak kişiler, özel hukuk alanında diğer kişilerle olan ilişkilerini hukuk düzeni içinde kalmak şartıyla diledikleri gibi düzenlerler, diledikleri konuda diledikleri kişiler ile sözleşme yapabilirler. Bu olanak, Borçlar Kanunu'nu ve Türk Borçlar Kanunu'nda öngörülen sözleşme özgürlüğü (akit serbestliği) ilkesinin bir sonucudur ve bu hak irade özerkliği (sözleşme hürriyeti) prensibi ile Anayasa (m.48) tarafından teminat altına alınmıştır. Dolayısıyla bu özgürlük, sözleşmeyi yapma, sözleşmenin karşı tarafını seçme, sözleşmenin içeriğini düzenleme ya da değiştirme, sözleşmeyi ortadan kaldırma ve nihayet sözleşmenin tabi olacağı şekli belirlemeyi de kapsar. 6098 ayılı Türk Borçlar Kanunu'nun "Borçlunun temerrüdü" başlıklı 117.maddesinde "(1)Muaccel bir borcun borçlusu, alacaklının ihtarıyla temerrüde düşer. (2)Borcun ifa edileceği gün, birlikte belirlenmiş veya sözleşmede saklı tutulan bir hakka dayanarak taraflardan biri usulüne uygun bir bildirimde bulunmak suretiyle belirlemişse, bu günün geçmesiyle; haksız fiilde fiilin işlendiği, sebepsiz zenginleşmede ise zenginleşmenin gerçekleştiği tarihte borçlu temerrüde düşmüş olur. Ancak sebepsiz zenginleşenin iyiniyetli olduğu hâllerde temerrüt için bildirim şarttır." hükmüne yer verilmiştir. Yapılan yargılama, iddia, savunma, sunulan ve toplanan deliller, yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler, 19/06/2023 tarihli bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; Taraflar arasında farklı tarihlerde çok sayıda GSM hattı için abonelik sözleşmelerinin imzalandığı, 18/01/2020 tarihinde "... A.Ş. Kurumsal Tip Abonelik Sözleşmesi" imzalandığı, sözleşme ekinde yer alan toplu aktivasyon ihya bilgi formunda 43 adet GSM hattının Çalışan-1 ve ... tarife paketleri ile aktivasyonunun sağlandığı, söz konusu numaralardan bazılarının kurumsal aboneler için numara taşıma talep formu doldurularak başka bir bir operatörden geçişinin sağlandığı, ayrıca taraflar arasında imzalanan 31/01/2020 tarihli "Abonelik Sözleşmesi" ile 3 adet hattın Çalışan 1 tarife paketi ile aktivasyonunun sağlandığı ve 28/07/2020 tarihli "Abonelik Sözleşmesi" ile ... numaralı hattın ... tarife paketi ile aktivasyonunun sağlandığı, taraflar arasında imzalanan Çalışan %61 İndirim Kampanyası Taahhütnamesi ile taahhüt süresinin 24 ay olarak belirlendiği, taahhütname ekinde kampanyadan faydalanacak telefon numaraları ile tarife paket isimlerinin yer aldığı, taraflar arasında ... %61 İndirim Kampanyası 24 Ay Taahhütnamesinin de imzalandığı, ayrıca taahhütnamede taahhüde aykırılık veya hatların iptal edilmesi durumunda faturaya yansıtılacak ücretler hakkında düzenlemelerin yer aldığı, yine taraflar arasında 24 ay taahhüt süreli "... Taahhütnamesi" imzalandığı, taahhütnamelerden de görüleceği üzere her bir hat için belirlenen tarifelerin kampanyaya dahil edildiği, davalı abone adına düzenlenen faturalarda faturalara aylık sabit ücretlerin, ek paket ücretlerinin, paket dışı yurt içi ve yurt dışı kullanım ücretlerinin yansıtıldığı, ayrıca faturalarda taahhüt kapsamında uygulanan indirim tutarlarına ve her bir hattın hangi kampanyaya dahil olduğu, taahhüdün kaçıncı ayında olunduğu, taahhüt süresi ve taahhüt bitiş tarihlerine yer verildiği, davalı abonenin taahhüt süresinde 11 ay kaldığı, taraflar arasında imzalanan Taahhütnamelerde sağlanan indirim tutarlarının taahhüde aykırılıktan sonraki ilk dönem faturasına yansıtılacağının düzenlendiği, dosyada bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verildiği, düzenlenen rapor içerdiği teknik inceleme itibariyle yargısal denetime ve hükme elverişli olup; raporda davaya konu faturaya aylık tarife ücretlerinin ve indirimlerin iptali tutarının yansıtıldığı, taraflar arasında imzalanmış olan taahhütnameler ve ilgili mevzuat hükümleri uyarınca kampanya boyunca sağlanan indirim tutarlarının davalı aboneden talep edilebileceği hususlarının tespit edildiği anlaşılmakla; Sözleşme ve Taahhütnameler "Sözleşme Hürriyeti" kapsamında düzenlenmiş olup genel işlem koşulu içerdiğine dair iddia yerinde görülmeyerek dosyaya sunulan bilirkişi raporuna göre davacı ... tarafından düzenlenen faturanın taraflar arasındaki sözleşme ve taahhüde uygun olduğu tespiti de dikkate alınarak dava konusu fatura abonelik sözleşmesi kapsamında tahakkuk edilmiş olup fatura üzerinde son ödeme tarihi, yani vade belirtilmiş olup faturanın son ödeme tarihinde ödemenin gerçekleşmemiş olması halinde borçlunun temerrüte düşmüş olacağı, ayrıca temerrüt ihtarnamesi aranmayacağından davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde tüm hususları içerir hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle; Davanın KABULÜ ile; 1-14.060,50-TL'nin 19.01.2021 tarihinden itibarinden işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, 2-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 960,47-TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 240,12-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 720,35-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat KAYDINA, 3-Arabuluculuk sonuç tutanağı tarihi itibariyle yürürlükte bulunan tarifeye göre tahakkuk eden 1.560,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye irat KAYDINA, 4-Davacı tarafça sarf edilen 240,12-TL peşin harç ve 80,70-TL başvurma harcının davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, 5-Davacı tarafça sarf edilen 2.500,00-TL bilirkişi ücreti ve 102,50-TL posta gideri olmak üzere toplam 2.602,50-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, 6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T gereğince hesaplanıp takdir olunan 14.060,50-TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, 7-Kullanılmayan gider avansının HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra davacı tarafa İADESİNE, 8-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara TEBLİĞİNE, Dair; miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar davacı vekilinin e duruşma sistemi ile davalı vekilinin huzurda yüzüne karşı açıkça okunup usulen anlatıldı. 01/11/2023
Katip ... ¸e-imzalıdır
Hakim ... ¸e-imzalıdır