İlk Derece Mahkemesi 2021/13414 E. 2022/10635 K.

T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2024/43 Esas KARAR NO : 2024/1222 DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) DAVA TARİHİ : 27/02/2018 KARAR TARİHİ : 28/11/2024 KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 17/12/2024 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA; Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan iş bu davanın dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin yolcu olarak bulunduğu ve ...'in de sürücüsü olduğu ... plakalı araç %100 kusurlu bir biçimde .... plakalı tıra arkadan çarptığını, bu kaza neticesinde müvekkilinin sağ el ve sol el bileğinden yaralandığını, kaza tarihinde ise .... plakalı aracın ZMMS ile davalının güvencesi altında olduğunu, müvekkilinin geçirmiş olduğu trafik kazası sebebiyle ... Hastanesi'nden trafik kazası sakatlık oranının bildiriri sağlık kurulu raporu aldırıldığını, davalıya yapılan müracaat ile ... numaralı hasar dosyasının açıldığını ve 15/01/2018 tarihinde 132.282,00-TL'lik kısmi ödemenin davalıca yapıldığını, geçici iş göremezlik ve kalıcı iş göremezlik durumu açısından İstanbul ATK'dan rapor aldırılmasına, açılan davanın kabulü ile geçici iş kaybı tazminatına karşılık olmak üzere 100-TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 20/09/2016'den itibaren işleyecek ticari faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine, sürekli iş kaybı tazminatına karşılık olmak üzere 100-TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 20/09/2016'den itibaren işleyecek ticari faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir. CEVAP; Davalı tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Davadan önce kalıcı sakatlık tazminatı talebi ile müvekkili şirkete başvurduğunu ve kendisine 15/01/2018 tarihinde 132.282,00-TL ödeme yapıldığını, dolayısıyla müvekkili şirkete karşı davacının talep edebileceği tüm haklarının son bulduğunu ve müvekkili şirketin söz konusu kaza nedeni ile sorumluğunun sona ermiş olması nedeniyle işbu davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davacının karşılanmadığını iddia ettiği zararları ile kazaya nede olan fiiller arasında nedensellik bağının tespiti gerektiğini, söz konusu tespitin yapılamaması halinde davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin sorumluluğunun poliçe limitleri ile sınırlı olduğunu, söz konusu sorumluluğa kazaya karışan tarafların kusur dağılımlarına göre hükmedilebileceğini, bu itibarla öncelikle kusur oranlarının tespiti gerektiğini, davacının ek tazminata konu olduğunu iddia ettiği sakatlık halinin Adli Tıp Kurumu'nca tespit edilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin sorumluğuna hükmedilecek tazminat oranının aktüer sıfatına sahip bir bilirkişi tarafından ve ZMMS genel şartları uyarınca Trh2010 hesaplama yöntemi kullanılarak tespit edilmesi gerektiğini, davacının sakatlık nedeni ile herhangi bir işgücü kaybının varlığı ve bu nedenle bir zararının oluşup oluşmadığının tespiti için öncelikle davacının gelir elde ettiği bir işte çalışıp çalışmadığının ve çalışıyor ise söz konusu işteki gelir durumunun SGK'dan sorulması gerektiğini, SGK tarafından yapılmış bir geçici iş göremezlik tazminatı kapsamında olan bir ödeme olup olmadığının tespiti ve söz konusu ödeme tutarlarının hesaplanacak tazminat tutarından düşürülmesi gerektiği, aksi halde davacının sebepsiz zenginleşmesi söz konusu olacağını, daha önce müvekkili şirkete yapılmış olan başvuruya süresinde içinde müvekkili şirketin tarafından cevap verilmiş ve hatta davacıya ve ödeme yapılmış olması nedeniyle müvekkili şirket aleyhine yargılama giderlerine ve vekalet ücretine hükmedilmesinin hukuka ve hakkaniyete aykırılık teşkil edeceğini, açılan davanın reddine, davacının faiz taleplerinin reddine, ancak aksine karar verilmesi halinde işletilecek faizin yasal faiz olarak belirlenmesine ve en erken dava dilekçesinin müvekkili şirkete tebliğ tarihinden itibaren 8 iş günü sonrasından itibaren başlatılmasına, davanın açılmasında müvekkili şirketin kusuru bulunmaması nedeniyle yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE; Dava, dava konusu trafik kazası nedeniyle maddi tazminat talebine ilişkin olup, taraflar arasındaki uyuşmazlığın; dava konusu trafik kazasında yolcu olarak bulunan yaralanan davacının geçici ve kalıcı iş göremezlik zararının bulunup bulunmadığı, kazaya karışan araç sürücülerinin kazadaki kusur durumları, dava konusu olayda hatır taşıması bulunup bulunmadığı, bu kapsamda tazminattan indirim yapılması gerekip gerekmediği, davalının davacıya daha önce yaptığı ödeme nazara alındığında davacının kalan zararının bulunup bulunmadığı hususlarındadır. Mahkememizden verilen 09/07/2020 tarih ve .... Esas ... sayılı kararı İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi'nin 08/12/2023 tarih ve ... Esas .... Karar sayılı kaldırma ilamı doğrultusunda mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılmıştır. Sgk'dan gelen müzekkere cevabında davacının sigortalı kaydının bulunmadığına ilişkin cevap verildiği anlaşılmıştır. .... Hastanesi'nden davacının kaza nedeniyle görmüş olduğu tüm tedavi evrakları ve sağlık kusuru raporu celp edilmiştir. Haliliye İlçe Emniyet Müdürlüğü Şehitlik Emin Çavuş Polis Merkezi Amirliği'nden davacının sosyal ekonomik durumunun tespiti için tutanak tutulması istenmiş, ancak müzekkere cevabı ekinde gelen tutanakta; şahsın çevrede tanınmadığı, sosyal ve mali durumunun tespit edilemediğine dair tutanak düzenlendiği anlaşılmıştır. Kulu Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Soruşturma sayılı dosyasının onaylı sureti davacı tarafça mahkememize ibraz edilmiş, incelenmesinde; şüpheli ... hakkında taksirle birden fazla kişinin yaralanmasına neden olma ve trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçundan açılan soruşturma dosyasında kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği anlaşılmıştır. Şanlıurfa .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin .... Tal. Sayılı dosyası ile davacının ... Üniversitesi Araştırma ve Uygulama Hastanesi'nden davacının muayenesi sonucu düzenlenen rapor, durum bildirir sağlık raporu, ENMG raporu ve çekilen grafilere ait 1 adet CD ekte gönderilmiştir. .... Hastanesi'nden davacıya ait tedavi belgeleri celp edilmiştir. Davacı tanığı ...'in talimat mahkemesince alınan beyanında; kendisinin davacıyı arkadaşı olması sebebiyle tanıdığını, olay günü ... plakalı aracı kullandığını, davacıyı Ankara'ya Almanya Konsolosluğu'na bir işi sebebiyle götürdüğünü, yolda ... plaka sayılı tıra arkadan çarptığını, kendisinin davacıyı götürmesi karşılığında 150,00-TL ücretle anlaştığını, parasını da aldığını, bundan sonra yola çıktıklarını, yaklaşık 1,5-2 yıl önceki ücretin bu kadar olduğunu, davacının arkadaşı olduğundan fazla bir ücret talep etmediğini, arabada davacıdan başka 2 kişinin daha olduğunu, onlardan da 150'şer TL aldığını,'' şeklinde beyanda bulunmuştur. Davacının dava konusu kaza nedeniyle geçici ve sürekli iş göremezliğinin tespiti için dosya ATK ... İhtisas Dairesi'ne gönderilmiş, ATK .... İhtisas Kurulu'nun 24/07/2019- .... karar numaralı raporunda özetle; .... oğlu, 06/04/1980 doğumlu ...’ın 20/09/2016 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı yaralanmasının 30.03.2013 tarih ve 28603 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu raporları hakkında yönetmeliğe göre; Kas-İskelet Sistemi, Üst Ekstremiteye ait Sorunlar, Tablo 2.14 Median (ön kol distali) Birleşik Motor ve Duyusal kayıp üst ekstremite özürlülük oranı %45x1/3=%15, Ulnar (ön kol distali) Birleşik Motor ve Duyusal Kayıp üst ekstremite özürlülük oranı %40 Balthazard formülüne göre: %49 üst ekstremite özürlülük oranı olduğu, Tablo 2.3’e göre; 1. Kişinin tüm vücut engellilik oranının %29 (yüzdeyirmidokuz) olduğu, 2. İyileşme (iş göremezlik) süresinin olay tarihinden itibaren 18 (onsekiz) aya kadar uzayabileceği kanaati bildirilmiştir. Dava konusu trafik kazasında tarafların kusur durumları ve davacıların talep ettikleri destekten yoksun kalma tazminatları değerlendirilmesi ve hesaplanması için dosyanın kusur bilirkişisi ..... ile aktüerya bilirkişisi ....'a tevdi ile rapor alınmasına karar verilmiş, 21/02/2020 havale tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle; kusur yönünden; Dava konusu kazanın meydana gelişinde; ... plaka no’lu aracın sürücüsü ...’in %100 oranında kusurlu olduğu, .... plaka no'lu çekinin sürücü .... 'ın kusursuz olduğu, tazminat yönünden; ödeme tarihindeki verilere göre yapılan incelemede, davacıya yapılan ödeme ile davacının ödeme tarihindeki verilere göre maddi zararı arasında açık nispetsizlik olduğunun tespit edildiği, davalı şirketçe yapılan ödemelerin güncel tutarı düşüldükten sonra, davacının geçici iş göremezlik maddi zararının 25.954,18-TL, davacının sürekli iş göremezlik maddi zararının 42.965,01 TL olduğu, temerrüt başlangıcının 15.01.2018 kısmi ödeme tarihi ve işleyecek faizin avans faizi olduğu kanaati bildirilmiştir. Davacı vekili ıslah dilekçesi ile sürekli iş görmezlik tazminatı taleplerini 100-TL'den 42.865,01-TL'ye, geçici iş görmezlik tazminatı taleplerini 100-TL'den 25.954,18-TL'ye ıslah ettiklerini, toplamda 68.919,19-TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmesini talep etmiştir. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi'nin 08/12/2023 tarih ve ... Esas .... Karar sayılı kaldırma ilamında Dava, trafik kazası neticesinde meydana gelen bedensel zarara dayanılarak açılmış, maddi tazminat isteğine ilişkindir.Türk Hukukunda kişilerin hak arama özgürlüklerini kullanmaları herhangi bir sınırlandırmaya tabi tutulmamıştır. Ancak bazı istisnai durumlarda dava açan veya takip hakkını kullananın önceden belirlenen bazı özel yükümlülükleri yerine getirmesi şart koşulabilir. Bu istisnai şartlardan biri de teminat gösterme yükümlülüğüdür. 5718 sayılı MÖHUK madde 48/1'e göre; “Türk mahkemesinde dava açan, davaya katılan veya icra takibinde bulunan yabancı gerçek ve tüzel kişiler, yargılama ve takip giderleriyle karşı tarafın zarar ve ziyanını karşılamak üzere mahkemenin belirleyeceği teminatı göstermek zorundadır”. MÖHUK’ta teminat gösterme yükümlülüğü konusunda “yabancılık” ölçütü esas alınmıştır. Buna karşın davalının veya kendisine karşı takibe girişilen karşı tarafın vatandaşlığı, bu madde kapsamında da bir öneme sahip değildir. Bu maddeye göre hakim tarafından verilen kesin süre içinde teminat gösterilmezse, dava, dava şartı eksikliğinden HMK'nun 114/1-ğ maddesi uyarınca reddedilir. MÖHUK madde 48/2’de ise; “Mahkeme, dava açanı, davaya katılanı veya icra takibi yapanı karşılıklılık esasına göre teminattan muaf tutar” hükmü yer almaktadır. Kaza tarihinde yürürlükte bulunan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun adli yardıma ilişkin 334/3 madde hükmünde de, "Yabancıların adli yardımdan yararlanabilmeleri, ayrıca karşılıklılık şartına bağlıdır." denilmektedir. Dosya kapsamından davacının Suriye uyruklu olduğu anlaşılmakta olup, mahkemece teminat muafiyetinin bulunup bulunmadığı hususunda, hükme dayanak oluşturacak nitelikte bir araştırma yapılmadığı anlaşılmaktadır. 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkındaki Kanun'un 48/2. maddesinde dava açanın karşılıklılık esasına göre, teminattan muaf tutulabileceği düzenlendiğinden öngörülen teminat hususu resen gözetilmelidir. (Bkz. Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 20/09/2022 gün, 2021/13414 E.-2022/10635K. sayılı ilamı ve Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 12/04/2023 gün 2021/27291 Esas-2023/5354 Karar sayılı ilamı) Bu nedenle mahkemece, davacıların statüsü belirlenerek teminattan muaf olup olmadığı hususunun Adalet Bakanlığı Dış İlişkiler ve Avrupa Birliği Genel Müdürlüğü'nden sorularak alınacak yazı cevabına göre, davacıların teminat göstermesi gerektiği sonucuna varılırsa, teminatın yatırılması için davacı tarafa kesin süre verilmesi, anılan sürede belirtilen teminatın yatırılmaması halinde istemin usulden reddine, yatırılması halinde ise, dava şartı eksikliği süresinde giderilmiş olacağından işin esasına girilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, açıklanan husus üzerinde durulmadan ve daha da önemlisi neden durulmadığı konusunda herhangi bir gerekçe oluşturulmadan yazılı şekil ve biçimde karar verilmiş olması isabetsiz bulunduğu gerekçesi '' ilekaldırılmıştır. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi'nin 08/12/2023 tarih ve .... Esas ... Karar sayılı kaldırma ilamı doğrultusunda mahkememizin 05/06/2024 tarihli duruşmasında verilen ara karar ile ;Davacının Suriye uyruklu olduğu, teminat yatırması gerektiğinden ülkemizin taraf olduğu sözleşme uyarınca teminat yatırmaktan muafiyet bulunmadığı anlaşılmakla dava değerinin %15'i (10.338,00 TL) oranında teminatın 2 haftalık kesin süre içerisinde mahkeme veznesine yatırılması, hususunda süre verilmiş olup davacı vekilince 05/06/2024 tarihinde 10.340,00 TL teminat yatırıldığı, anlaşılmıştır. Dosya kapsamı ve toplanan deliller hep birlikte değerlendirildiğinde, Dava, dava konusu trafik kazası nedeniyle maddi tazminat talebine ilişkin olup, bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere; 20/09/2016 tarihinde saat 08:10 sularında sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile Konya istikametinden Ankara istikametine sağ şeritte seyri sırasında km.80'e geldiği esnada aracının ön kısmı ile, önünde aynı istikamette seyreden sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı çekicinin arkasındaki ... plakalı aracın arka kısmına çarpması neticesinde davacının yaralanması ile neticelenen dava konusu kaza meydana geldiği, davacının içerisinde bulunduğu araç sürücüsü dava dışı ...'in %100 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı çekici sürücüsü dava dışı ...'ın kusursuz olduğu anlaşılmıştır. Kazada yaralanan davacı .... 'ın geçici ve sürekli maluliyet durumlarının ATK .... İhtisas Kurulu'nun raporu ile yukarıda belirtildiği gibi tespit edilmiştir. Hatır taşıması bir kimseyi ücretsiz olarak ve bir karşılık almadan ve bir yararı bulunmadan taşıma halidir. Yani hatır için taşımada taşımanın karşılıksız olması veya alınan karşılığın önemsiz olması gerekir. Taşıma, işletenin veya sürücünün değil taşınanın yararına olmalıdır. Sürücü ...'in alınan tanık beyanında davacıyla bir miktar karşılığında anlaştıklarını beyan etmiş, davalı tarafça da hatır taşımasına ilişkin somut bir delil sunmadığından dava konusu olayda hatır taşıması sebebiyle tazminatta indirim yapılmamıştır. Dosya davacı tarafça talep edilebilecek maddi tazminat miktarının tespitine ilişkin aktüerya rapora mahkememizce de itibar olunduğu, rapor ile davacının kusur oranı ve yaralanma derecesine göre talep edebileceği, geçici iş göremezlik ve sürekli iş göremezlik nedeniyle nihai ve gerçek maddi zararının, dava açılmadan önce sigorta şirketi tarafından davacıya yapılan 132.282,00-TL ödemenin düşülerek hesaplandığı tarafların bu ödemeye ilişkin uyuşmazlıkların bulunmadığı anlaşılmakla; açılan davanın kabulü ile davacı için 25.954,18 -TL geçici iş göremezlik zararı, 42.965,01-TL sürekli iş göremezlik zararı olmak üzere toplam 68.919,19-TL maddi tazminatın, temerrüt tarihi olan 15.01.2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere: AÇILAN DAVANIN KABULÜ ile; 1-Davacı için 25.954,18 TL geçici iş görmezlik zararı, 42.965,01 TL sürekli iş görmezlik zararı olmak üzere toplam 68.919,19 TL maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 15/01/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2-Alınması gereken 4.707,87-TL harçtan davacı tarafından peşin olarak yatırılan 35,90-TL ile ıslah harcı olarak yatırılan 234,71-TL'nin mahsubu ile eksik kalan 4.437,26-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 3-Davacı tarafça sarf edilen ilk dava açılış harç gideri ile ıslah harcı toplamı olan 306,71-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafça sarf edilen tebligat, müzekkere gideri ve talimat masrafı olan 555,00-TL, ATK ön raporu doğrultusunda yapılan tetkik ve muayene ücreti olan 317,08-TL, bilirkişi sarf gideri 1.400,00-TL ve ATK rapor ücreti 562,00-TL olmak üzere toplam 2.834,08‬-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir olunan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6-Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda yapılan yargılama neticesinde kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize müracaatla İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 28/11/2024 Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır