İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi 2020/77 E. 2024/763 K.

T.C. İSTANBUL 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2020/77 Esas KARAR NO:2024/763

DAVA:Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ:18/07/2019 KARAR TARİHİ:10/10/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkili Çin menşei ... (...) Limited ile davalı firmadan 1000 ünitelik mal (juvederm ürünleri) satın almak amacıyla 26.11.2018 tarihli davalı tarafından gönderilen proforma faturaya istaneden ödemede bulunduğunu, davalı şirket tarafından düzenlenmiş ...-... numaralı proforma faturaya yönelik yapılan toplam 89.400 USD'lik ödeme sonrasında borçludan 1000 üniteye tekabül eden malların (botox powder) teslimine ilişkin ifa sadece kısmen gerçekleştirildiğini, 1 ünite 89.40 USD' olduğunu, faturadan kaynaklanarak kalan 406 ünitelik mal anlaşılan fiyat üzerinden dava tarihine kadar teslim edilemediğini, Viyana Konvansiyonu Milletlerarası Satım Alma Sözleşmesi uyarınca teslimat için kabul edilebilir sürenin ihlal edilmiş ve ifa yerine getirilmediğini, Bu hususa İlişkin olarak da ayrıca 23.05.2019 tarihinde davalıya ihtar yapıldığını ve sonrasında arabuluculuğa başvurulduğunu, bakiye 406 ünitenin müvekkilime teslim edilmemesiyle beraber Viyana Konvansiyon'u hükümleri gereğince seçimlik haklardan olan ürün bedelinin ve İfanın yerine getirilmemesinden kaynaklanan tazminat ve kardan mahrumiyet zararının ödenmesi gerektiğini, müvekkilinin uzun süre boyunca davalı müvekkil tarafından mallar gönderilmediği için Çin piyasasına tedarik yapamadığını ve itibar kaybına uğramamak amacıyla başka tedarikçiden bedelin ünite başına 136 Amerikan Dolar olarak başka şirketlerden tedarik etmek zorunda kaldığını ve toplam kardan mahrumiyetle birlikte alacak 54.615 USD 'ye yükseldiğini, İhtarın yapıldığı 23.05.2019 tarihinden itibaren Kamu Bankalarına uygulanan bir yıllık azami USD faizi uygulanacak şekilde 54.615 USD karşılığı olan 312.485 Türk Lirası asıl alacağından ileride fazlaya dair haklarımız saklı kalmak kaydıyla 5.000 TL'lik kısmından davalının sorumlu tutulması ve alacağın kabulüyle müvekkile verilmesini talep etmiştir. CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Müvekkili şirketin ... Dış Ticaret Ltd. Şti.'nin adresinin ve ticaret sicil kaydında görüleceği üzere Merkez Mah. Meserburnu Cad. No:105/101 Sarıyer İSTANBUL olduğunu, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun gerek 6. gerekse 10. maddesi uyarınca davaya yetkili mahkemenin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, dosyanın esas incelemesine girilmeksizin yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, taraflar arasındaki satış sözleşmesinden kaynaklanan ticari ilişki uyarınca davalı tarafça eksik ürün gönderildiği iddiası ile davacı tarafın bu eksiklik uyarınca başkasından mal temin ettiği ve bu şekilde oluşan zararının tazminine ilişkindir. İddia, savunma, toplanan deliller ve tarafların ilişki dönemlerine ait ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş ve bilirkişi sunmuş olduğu 28/10/2023 tarihli raporunda özetle; "-Davacı firma, Davalı firma ile ... seri no.lu ve 26/11/2018 tarihli Proforma Fatura konusu 1.000 Ünite ... (Etken Madde: ...) cinsi eşyanın birim fiyatı USD 89,40/Adet olmak üzere toplam USD 89.400,- tutarındaki kıymet üzerinden anlaşmaya vardıkları ve proforma faturaya göre USD 88.400,-'lık tutarı Davalının banka hesabına 27/11/2018 tarihinde (proforma tarihinden bir gün sonra) yatırdığı tespit edilmiştir. - Davacı tarafından gönderilen tutarın, Davalının banka hesabına aynı tarihte (27/11/2018 tarihli) USD 88.388,- olarak geçmiş olduğu tespit edilmiştir. - Davalı kendisine 27/11/2018 tarihinde birim fiyatı USD 89,40 kıymeti üzerinden 1.000 Ünite için ödenen bedeli almış olmakla birlikte, proforma faturada belirtilen birim fiyat (USD 89,40/Adet) üzerinden sadece 14/12/2018 tarihinde 294 Adetlik bir sevkiyat gerçekleştirdiği görülmektedir. -Davalı ile Davacı arasında gerçekleşen whatsapp yazışmalarının tarihi 01/03/2019 olup, Davalı tarafından beyan edilen ve Davacının kabul ettiği iddia edilen yeni proforma faturada belirtilen USD 123,- tutarındaki birim fiyattan sadece bir adet sevkiyat yapıldığı ve 12/03/2019 tarihinde yapılan bu sevkiyatta 300 Ünite ürünün USD 123,-/Adet birim fiyatla gönderildiği, bir sonraki sevkiyatın ise 28/03/2019 tarihinde yapıldığı ve 200 Ünite ürünün USD 128,00/Adet birim fiyatla gönderildiği tespit edilmiştir. - Davalının, Davacıdan proforma faturada belirtilen 1.000 Ünitelik ürün için belirlenen tutarı peşin olarak aldığı tarihten sonra 30/01/2019 tarihinde Hong Kong'da yerleşik başka bir alıcıya aynı cins eşya gönderdiği görülmektedir. İlgili sevkiyat yukarıda Tablo-3'te belirtilmiş olup, 30/01/2019 tarihinde yurtdışına sevkedilen eşyanın birim fiyatı USD 96,00/Adet ve miktarının 105 Ünite olduğu tespit edilmiştir. - PIMD0668-18016 seri no.lu ve 26/11/2018 tarihli Proforma Faturada eşyaların tahmini sevk tarihi olarak proforma fatura tarihi olan 26/11/2018 tarihinin belirtildiği ve bu durumun Davacı firma tarafından peşin ödenen bedele isabet eden 1.000 Ünite eşyanın ödeme tarihinde derhal ya da en kısa zamanda gönderilmeye hazır olduğu şeklinde anlaşılacağı" şeklinde görüş bildirilmiştir. Mahkememizce, dosya heyete tevdi edildikten sonraki ilk celsede, taraflar arasındaki anlaşma kapsamında malların eksiksiz olarak teslim edilip edilmediği, eksik teslim var ise miktarının ne olduğu, eksik olan mallar yerine davacı tarafından başka bir firma veya kişiden mal alınıp alınmadığı, bu şekilde alınmış mallar var ise adedi ve birim fiyatının tespiti ile davacı tarafın kar mahrumiyetinin belirlenmesi ve yine taraf vekillerinin rapora yönelik itirazlarının değerlendirilmesine dair ek rapor düzenlenmesi için bilirkişiye tevdi edildiği, bilirkişi tarafından heyete mali bilirkişi ilave edilmesi talep edildiği, bunun üzerine ara karar ile mali bilirkişinin heyete dahil edilmesine karar verildiği, bilirkişi heyeti tarafından sunulan 10/06/2024 tarihli raporda bilirkişiler farklı görüşlere ulaşmış olup özetle; Mali Bilirkişi ... tarafından sunulan görüşte"- Davacı firma, Davalı firma ile ... seri no.lu ve 26/11/2018 tarihli Proforma Fatura konusu 1.000 Ünite ... (Etken Madde: ...) cinsi eşyanın birim fiyatı USD 89,40/Adet olmak üzere toplam USD 89.400,- tutarındaki kıymet üzerinden anlaşmaya vardıkları ve proforma faturaya göre USD 88.400,-'lık tutarı Davalının banka hesabına 27/11/2018 tarihinde (proforma tarihinden bir gün sonra) yatırdığı tespit edilmiştir. -Davacı tarafından gönderilen tutarın, Davalının banka hesabına aynı tarihte (27/11/2018 tarihli) USD 88.388,- olarak geçmiş olduğu tespit edilmiştir. -Davalı kendisine 27/11/2018 tarihinde birim fiyatı USD 89,40 kıymeti üzerinden 1.000 Ünite için ödenen bedeli almış olmakla birlikte, proforma faturada belirtilen birim fiyat (USD 89,40/Adet) üzerinden sadece 14/12/2018 tarihinde 294 Adetlik bir sevkiyat gerçekleştirdiği görülmektedir. -Davalı ile Davacı arasında gerçekleşen whatsapp yazışmalarının tarihi 01/03/2019 olup, Davalı tarafından beyan edilen ve Davacının kabul ettiği iddia edilen yeni proforma faturada belirtilen USD 123,- tutarındaki birim fiyattan sadece bir adet sevkiyat yapıldığı ve 12/03/2019 tarihinde yapılan bu sevkiyatta 300 Ünite ürünün USD 123,-/Adet birim fiyatla gönderildiği, bir sonraki sevkiyatın ise 28/03/2019 tarihinde yapıldığı ve 200 Ünite ürünün USD 128,00/Adet birim fiyatla gönderildiği tespit edilmiştir. -Davalının, Davacıdan proforma faturada belirtilen 1.000 Ünitelik ürün için belirlenen tutarı peşin olarak aldığı tarihten sonra 30/01/2019 tarihinde Hong Kong'da yerleşik başka bir alıcıya aynı cins eşya gönderdiği görülmektedir. İlgili sevkiyat yukarıda Tablo-3'te belirtilmiş olup, 30/01/2019 tarihinde yurtdışına sevkedilen eşyanın birim fiyatı USD 96,00/Adet ve miktarının 105 Ünite olduğu tespit edilmiştir. - 26.11.2018 tarih ve ...nolu proforma faturada mal fiyatı ancak 10 gün için sabitlenmiş olup 10 günden sonraki süreçte davacının mal fiyatını değiştirme hakkında sahip olduğu açıktır. Davacı malları proforma fatura tarihinden itibaren 10 gün içinde almış olsaydı mevcut şartlarda davacının brim fiyat ifadesi olan 89,40 USD geçerli olacaktı. Ancak davacı mal sevkıyatı 10 günde daha sonraki günlerde olduğu için davacının iddiası ispata muhtaçtır. -İbraz edilen bilgi ve belgelere göre davacının başka firmalardan proforma fatura aldığı, ancak proforma faturada yazılı olan malları alıp almadığı yönünde tespit yapılamamıştır. Öte yandan taraflar arasındaki proformadaki şartlar dahilinde davacın kar mahrumiyetinin talebinin ispata muhtaç olduğu" şeklinde görüş bildirilmiştir. Diğer gümrük müşaviri bilirkişi tarafından sunulan görüşte; Davacı firma, davalı firma ile yapmış olduğu anlaşma doğrultusunda kendisine gönderilen, ... seri no.lu ve 26/11/2018 tarihli Proforma Fatura konusu 1.000 Ünite/Adet ... (Etken Madde: Clostridium Botulinum Onabotulinum) cinsi eşyanın birim fiyatı USD 89,40/Adet olmak üzere toplam USD 89.400,- tutarındaki kıymet üzerinden anlaşmaya vardıkları ve proforma faturaya göre USD 88.400,-'lık tutarı Davalının banka hesabına 27/11/2018 tarihinde (proforma tarihinden bir gün sonra) yatırdığı tespit edilmiştir. Dolayısıyla davacı firmanın 1.000 Ünite/Adet için anlaşma şartlarını yerine getirdiği görülmektedir. Bu durumda davalı firmanın da sözleşmede beyan ettiği 1.000 Ünite/Adet eşyayı davacıya anlaşma şartlarına uygun olarak ve anlaşmada belirtilen fiyata göre teslim etmesi gerektiği değerlendirilmektedir. Davalı firmanın bedelini 27/11/2018 tarihinde peşin olarak almış olduğu 1.000 Ünite/Adet üründen, sadece 17/12/2018 tarihinde 294 Adet/Ünite'lik kısmını davacı firmaya sözleşmeye uygun olarak USD 89,40 birim fiyattan teslim ettiği, daha sonra ödemenin yapıldığı tarihten yaklaşık üçbuçuk ay sonra whatsapp görüşmesine istinaden sözleşme şartlarından farklı şekilde 12/03/2019 tarihinde davacıya göndermiş olduğu 300 Ünite/Adet eşyanın birim fiyatının USD 123,00 olduğu ve son olarak peşin ödemenin yapıldığı tarihten yaklaşık dört ay sonra 28/03/2019 tarihinde davacıya gönderilen ve davacıya herhangi bir yeni fiyat bilgisi gönderilmediği değerlendirilen 200 Ünite/Adet eşyanın birim fiyatının ise USD 128,00 olduğu görülmektedir. Ticari teamüller gereğince davacının peşin olarak ödediği ürününü anlaşma şartlarına uygun olarak teslim alması gerektiği ve anlaşma tarihinden yaklaşık dört ay sonra 1.000 Ünite/Adet eşyadan davalının eşyanın birim fiyatını yükseltmek suretiyle toplamda 794 Ünite/Adet eşya göndermiş olması neticesinde, 206 Ünite/Adet gönderilmeyen eksik teslimat nedeniyle davacı için mağduriyet yaratmasının dava konusu edilerek Sayın Mahkemenizin huzuruna getirildiği değerlendirilmektedir. Davalının proforma faturada belirtilen fiyatlar 10 gün için geçerlidir bilgisine göre davacı ödemeyi ertesi gün yaparak yükümlülüğünü yerine getirmiş olmaktadır. Ancak proforma da 1.000 Ünite/Adet eşyaların teslim tarihinin 26/11/2018 olarak belirtilmesi ve davalı firmanın eşyaların sevkiyatını yaklaşık dört ayda, birim fiyatını artırarak ve 206 Ünite/Adet eksik olarak yapmasının, davacının mağduriyetine sebep olduğu" şeklinde değerlendirme yapılmıştır. Netice olarak mahkememizce yapılan değerlendirmeye göre; davacı firmanın, davalı firma ile yapmış olduğu anlaşma doğrultusunda kendisine gönderilen, ... seri no.lu ve 26/11/2018 tarihli Proforma Fatura konusu 1.000 Ünite/Adet ... (Etken Madde: Clostridium Botulinum Onabotulinum) cinsi eşyanın birim fiyatı USD 89,40/Adet olmak üzere toplam USD 89.400,- tutarındaki kıymet üzerinden anlaşmaya vardıkları ve proforma faturaya göre USD 88.400,-'lık tutarı Davalının banka hesabına 27/11/2018 tarihinde (proforma tarihinden bir gün sonra) yatırdığı görülmüştür. Davalı firmanın bedelini 27/11/2018 tarihinde peşin olarak almış olduğu 1.000 Ünite/Adet üründen, sadece 17/12/2018 tarihinde 294 Adet/Ünite'lik kısmını davacı firmaya sözleşmeye uygun olarak USD 89,40 birim fiyattan teslim ettiği, daha sonra ödemenin yapıldığı tarihten yaklaşık üçbuçuk ay sonra whatsapp görüşmesine istinaden sözleşme şartlarından farklı şekilde 12/03/2019 tarihinde davacıya göndermiş olduğu 300 Ünite/Adet eşyanın birim fiyatının USD 123,00 olduğu ve son olarak peşin ödemenin yapıldığı tarihten yaklaşık dört ay sonra 28/03/2019 tarihinde davacıya gönderilen ve davacıya herhangi bir yeni fiyat bilgisi gönderilmediği değerlendirilen 200 Ünite/Adet eşyanın birim fiyatının ise USD 128,00 olduğu görülmektedir. Ticari teamüller gereğince davacının peşin olarak ödediği ürününü anlaşma şartlarına uygun olarak teslim alması gerektiği ve anlaşma tarihinden yaklaşık dört ay sonra 1.000 Ünite/Adet eşyadan davalının eşyanın birim fiyatını yükseltmek suretiyle toplamda (294 + 300 + 200) 794 Ünite/Adet eşya göndermiş olması neticesinde, (1000 - 794) 206 Ünite/Adet gönderilmeyen eksik teslimat nedeniyle davacı için mağduriyet oluştuğu anlaşılmıştır. Dava dilekçesi ekinde yer alan belgelerden de anlaşılacağı üzere davacı yukarıda belirtilen davalı tarafın toplamda 794 adet ürün teslimlerinden sonra 14.05.2019 tarihli proformaya istinaden ... SAN. TİC. LTD. ŞTİ. Den 31.360 USD karşılığında 229 adet ürünü adedi 136 USD'den satın almıştır. Yine 16.05.2019 tarihinde ise ... DIŞ TİC. SAĞ. LTD. ŞTİ'NDEN adedi 118 EURO'dan 800 adet ürün almış ve buna karşılık ödeme yapmıştır. Her ne kadar davacı vekili dava dilekçesindeki açıklamalarında ve bilirkişi raporuna itiraz konulu 27/06/2024 tarihli dilekçesindeki açıklamalarında 406 adet ürüne tekabül eden ürün bedeli kadar kar mahrumiyeti zararı hesaplanmasını talep etmiş ise de, davacının parasını ödeyip alamadığı 206 adet ürün kaldığından ve bu 206 adet eksikliğin de 14.05.2019 tarihli proformaya istinaden ... SAN. TİC. LTD. ŞTİ. Den 31.360 USD karşılığında 229 adet ürünün içinden olacak şekilde, adedi 136 USD'den satın almış olduğu ürünler ile karşıladığı düşünülerek, adedi 136 USD'den 206 adet ürün bedeli olan (206 x 136 ) 28.010,00 USD tutarında (üçüncü bir kişiye ödeme yaparak, davalı ile olan sözleşmesindeki 1.000 adet üründen eksik teslim edilmiş olan 206 ürün için yaptığı ödeme karşılığında ) zararı olduğu anlaşılmakla sadece bu miktarı talep edebileceği değerlendirilmiş ve nihai olarak bu miktar üzerinden davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. Davalı tarafın faturada yazılan ürün adet fiyatının değiştirilebileceğine dair açıklaması ve davacı şirket yetkilisinin gönderilen watsap mesajına "tamam" dediği yönünde savunmaları var ise de, bahsi geçen davacı yetkilisinin tamam dediği watsap mesajında daha fazla üründen bahsedildiği ancak yine de davalı tarafça daha az ürün gönderildiğinin anlaşılması karşısında davalı tarafın bu savunmaları dikkate alınmamıştır. H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere; 1-Davanın kısmen kabulü ile; 28.010,00 USD alacağın (fiili ödeme tarihindeki kur üzerinden Türk Lirası karşılığının), 23.05.2019 tarihinden itibaren işleyecek Kamu Bankalarına uygulanan bir yıllık azami Amerikan doları faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2-Fazlaya ilişkin 26.605,00 USD'lik talebin reddine, 3-Dava konusu olup, kabul edilen değer üzerinden alınması gereken 10.947,49 TL harcın önceden davacıdan alınan peşin harç 85,39 TL ile ıslah harcı 28.882,00 TL harçtan mahsubu ile fazla alınmış olan 18.019,90 TL harcın karar kesinleştikten sonra istek halinde davacı tarafa iadesine, 4-Tarafların zorunlu arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL'NİN (davanın kabul ret oranına göre) 643,11 TL'sinin davacıdan 676,89 TL'sinin davalıdan TAHSİLİ İLE HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 5-Davacı tarafça yapılmış olan toplam posta ve tebligat ücreti 422,45 TL, bilirkişi ücreti 9.500,00 TL olmak üzere toplam 9.922,45 TL yargılama giderinden davanın kabul oranına göre (% 51,28) 5.088,23 TL yargılama gideri ve 10.947,49 TL peşin harç olmak üzere toplam 16.035,72 TL nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğininden karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile kendisini vekille temsil ettiren davacıya ödenmesine, 7-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğininden karar tarihinde yürürlükte bulunan tarifeye göre reddedilen dava değeri üzerinden hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile kendisini vekille temsil ettiren davalıya ödenmesine, 8-Karar kesinleşene kadar yapılacak yargılama giderlerinin davacı gider avansından karşılanmasına, karar kesinleştikten sonra bakiye gider avansının istek halinde davacıya iadesine, Dair, HMK 345 maddesi uyarınca kararın taraflara tebliğ edildiği tarihten başlayarak iki hafta içinde HMK 342 maddesi gereğince düzenlenmiş dilekçe ile HMK 343 maddesi uyarınca mahkememize veya başka bir mahkemeye yapılacak başvuru ile HMK 341/1 maddesi uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olarak davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı oy birliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 10/10/2024

Başkan ... E-İMZA Üye ... E-İMZA Üye ... E-İMZA Katip ... E-İMZA