Ankara 2. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi 2020/335 E. 2023/95 K.

T.C. ...2. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2020/335 Esas - 2023/95 T.C. ANKARA 2. FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİKARAR TÜRK MİLLETİ ADINA Esas No : 2020/335 Karar No : 2023/95

Hakim : ... Katip : ...

Davacı : .... Davalı : .... Vekili :.... Dava : Eser Vasfındaki Bilgisayar Programının İzinsiz ve Lisansız Biçimde Bilgisayarlara Kurulumunun Yapılarak Kullanılmasından Doğan Telif Tazminatının Tahsili Dava Tarihi : 03/11/2020 Karar Tarihi : 16/03/2023 Gerekçeli Kararın Yazıldığı Tarih : 16/03/2023 Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan Eser Vasfındaki Bilgisayar Programının İzinsiz ve Lisansız Biçimde Bilgisayarlara Kurulumunun Yapılarak Kullanılmasından Doğan Telif Tazminatının tahsili istemli davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : DAVA : Davacı vekili dilekçeleriyle özetle; müvekkilinin, mühendislik üzerine bilgisayar yazılımı üreten sayılı firmalardan biri olduğunu ve lisans hakkı kendilerine ait olan ... isimli bilgisayar yazılımın FSEK uyarınca eser sahibi olduğunu, müvekkili şirketin yazılım sektörünün kendine has özellikleri nedeniyle Türk Patent Enstitüsü’nden ... ibaresini marka olarak aldıklarını ve tescil ettirdiklerini; marka tescil belgelerinin yanı sıra, yazılımlara ilişkin modülleri gösteren TOBB ve Noterce onaylanan kapasite raporlarını da dilekçeleri ekinde sunduklarını, müvekkilinin bu programın kullanılması ve sair şekilde çoğaltılması, değiştirilmesi, işlenmesi, tersine mühendislik işlemine tabi tutulması, tamamının veya bir bölümünün başka bir şekilde kullanılması vs. konularda ülkemizde veya yurt dışında hiçbir kişi ya da kuruluşa izin ya da yetki vermediğini, olay tarihinde müvekkiline gelen ihbar ve şikayetler üzerine, ... Cumhuriyet Başsavcılığının 11.10.2018 tarih ve... Sor. numaralı dosyası kapsamında ... Sulh Ceza Hakimliği’nin 2018/2429D.İş sayılı kararı ile Ebulüle Mah. İzzettin İyigün Paşa Bulvarı No:13 Zemin Merkez/... adresinde yapılan arama-el koyma-inceleme işlemi sonucunda 11.10.2018 tarihinde düzenlenen işyeri arama tutanağında belirtildiği üzere, karşı tarafa ait ... marka, VS70313161 seri numaralı siyah-gri renkli kasası içinde bulunan All in One bilgisayarda müvekkili şirkete ait olan ... isimli yazılımın yüklü ve çalışır durumda olduğunun tespit edildiğini, bu şekilde müvekkili şirket yazılımlarının izinsiz olarak, korsan diye tabir edilen biçimde yüklenmiş ve kullanmakta olduğunun tespit edildiğini, buna ilişkin tutanağın dilekçe ekinde yer aldığını, davalı hakkında ... Cumhuriyet Başsavcılığınca... soruşturma numarasıyla soruşturma yürütüldüğünü, bu kapsamda bilirkişi incelemesi yapıldığı ve ... programının bilgisayarda yüklü ve çalışır vaziyette bulunduğunu, kurulum dosyalarının... ... ... modüllerinin bulunduğunun tespit edildiğini, bu raporun da ekte sunulduğunu, bu nedenle, davalının, müvekkili şirketin sahibi olduğu bilgisayar yazılımlarını herhangi bir sözleşme ve izne tabi olmaksızın, şifre kırmak suretiyle bilgisayarlarında kullandıklarını ve faaliyet alanı gereği bu programlardan haksız kazanç elde ettiğini, FSEK’e aykırı hareket etmek suretiyle müvekkili şirketin mali haklarına tecavüz ettiğini, davalı aleyhine FSEK m.68/2 uyarınca, davaya konu bilgisayar programının satımı konusunda sözleşme olması halinde belirlenecek bedelin 3 katı tutarında tazminat talebinde bulunduğunu, müvekkili şirketin sahibi olduğu programların, mühendislik alanında çözümler üreten, bu alanında veri tabanlarının oluşmasını sağlayan, alanında yegane yazılımlar bütünü olduğunu, çok sayıda şirketin yanı sıra Belediye ve çeşitli kurumlarca kullanıldığını, sözleşme bedelinin belirlenmesinde bu hususların da göz önünde bulundurulması gerektiğini ifade ederek, müvekkili şirkete ait bilgisayar programlarının davalı tarafından izinsiz ve lisanssız kullanılması nedeniyle müvekkili şirketin mali haklarının ihlalinden dolayı fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL'nin öncelikle programların yükleme tarihlerinin tespit edilmesi yükleme tarihinden itibaren, mümkün olmaması halinde ise haksız eylemin gerçekleştiği tarihten itibaren işleyecek ticari (reeskont) faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, ıslah dilekçesiyle istemini 105.306,00.-TL'ye yükselterek, davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP : Davalı vekili cevabında özetle; davacının telif hakkı iddiasının haksız fiile dayandığını, BK m.72 uyarınca tazminat isteminin, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yılın ve her halde fiilin işlendiği tarihten başlayarak on yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrayacağını, davaya konu somut olayın dayanağı olan... E. sayılı soruşturma dosyasına davacı vekili tarafından verilen şikayet dilekçesinin tarihinin 10.10.2018 olduğunu, dolayısıyla zararı ve tazminat yükümlüsünü bu tarihte öğrendiğini, bu durumda zamanaşımı süresinin 10.10.2020 tarihinde dolduğunu, ancak tazminat davasının bu tarihten sonra, 03.11.2020’de açıldığını, dolayısıyla zamanaşımı süresinin dolduğunu, davacının belirsiz alacak talebinde bulunmasına karşın, dilekçe metninin içeriğinden kısmi dava niteliğinde olduğunun görüldüğünü, emlakçı olarak çalışan müvekkilinin bu programları kullanamayacağını, davaya konu bilgisayar programının mühendislik üzerine inşa edildiğini ve çeşitli mühendislik dallarında çözümler üreten, mühendislik alanında veri tabanlarının oluşmasını sağlayan yazılımlar bütünü şeklide tanımlandığını, müvekkilinin ise herhangi bir mühendislik eğitiminin almadığını, ... ilinde şahsi emlak ofisinde emlakçılık yaptığını, söz konusu programların küçük bir esnaf tarafından kullanılıp kullanılmayacağının denetime elverişli tarafsız bilirkişilerce tespiti gerektiğini, konuyla ilgili bir soruşturmanın sürmesi sebebiyle bu dosyanın bekletici mesele yapılması gerektiğini ifade ederek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Tarafların tüm delilleri toplanmış, değişik iş ile ceza yargılamasıyla ilgili dosyanın bir örneği celp olunmuş, teknik hususlara ilişkin mütalaa içeren bilirkişi raporları dosyaya ibraz ettirilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, taraflar sulhe teşvik olunmuş, arabulucuya gitme hakları hatırlatılmış, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmasını ve bilirkişi incelemesi yapılmasını müteakip, Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yazı İşleri Yönetmeliği'nin 41/2. maddesi hükmü de gözetilerek taraf vekillerine tahkikat ve yargılamının geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır. GEREKÇE : Uyuşmazlık konuları hakkında rapor tanzimi için dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş ve rapor tanzim ettirilmiştir. İstemin FSEK'in 68. maddesine dayalı telif tazminatına ilişkin bulunması eylemin belli bir süre devam etmesi karşısında, yargılamanın sürdürülebilir nitelikte olduğu düşünülmüştür. Davacı ve davalı arasındaki uyuşmazlık, davalı eylemlerinin davacının mali haklarına tecavüz teşkil edip etmediği, davacının alabileceği tazminat miktarının ne olduğu noktasında toplanmaktadır. İncelenen dosya kapsamına, benimsenen ikinci bilirkişi heyeti görüşlerine ve toplanan delillere göre; İlgili Mevzuat Hükümleri: Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nun 1/B-a maddesine göre eser, sahibinin hususiyetini taşıyan, ilim ve edebiyat, musiki, güzel sanatlar ve sinema eserleri türlerinden birisi içine giren her nevi fikir ve sanat mahsulüdür. Bu anlamda bir eserin FSEK anlamında eser sayılabilmesi için sahibinin hususiyetini taşıması ve Kanunda sayılan eser türlerinden birine girmesi şeklinde iki şartın varlığı aranacaktır. FSEK m.2/(1)’de ise, herhangi bir şekilde dil ve yazı ile ifade edilen eserler ve her biçim alt ında ifade edilen bilgisayar programlarının ilim ve edebiyat eserleri arasında olduğu belirtilmiştir. WIPO Fikir ve Sanat Eserleri Anlaşması’nda bilgisayar programlarının da fikir ve sanat eseri olarak korunması öngörülmüş olup; daha sonra bilgisayar programlarının edebiyat ve sanat eserleri kapsamında korunacağına ilişkin Avrupa Birliği Yönergesi doğrultusunda 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunumuzda da bilgisayar programları tanımlanmış ve bu kanun kapsamındaki eserlerden olduğu açıkça belirtilmiştir. Kanunun 1/B-g maddesinde Bilgisayar Programının, “Bir bilgisayar sisteminin özel bir işlem veya görev yapmasını sağlayacak bir şekilde düzene konulmuş bilgisayar emir dizgesini ve bu emir dizgesinin oluşum ve gelişimini sağlayacak hazırlık çalışmalarını” ifade ettiği belirtilmiştir. FSEK m.38/2 hükmünde, bir bilgisayar programını hukuki yoldan iktisap eden kişinin bu programı bilgisayara yükleyebileceği, çalıştırabileceği belirtilmiştir. FSEK’in 11. maddesinde “ Yayımlanmış eser nüshalarında veya bir güzel sanat eserinin aslında, o eserin sahibi olarak adını veya bunun yerine tanınmış müstear adını kullanan kimse aksi sabit oluncaya kadar o eserin sahibi sayılır.” Hükmü; FSEK’in 22. Maddesinde ise “ Bir eserin aslını veya kopyalarını, herhangi bir şekil veya yöntemle tamamen veya kısmen, doğrudan veya dolaylı geçici veya sürekli olarak çoğaltma hakkı münhasıran eser sahibine aittir.” hükmü yer almaktadır. Ayrıca söz konusu madde kapsamında; bilgisayar programının geçici çoğaltılmasını gerektirdiği ölçüde, programın yüklenmesi, görüntülenmesi, çalıştırılması, iletilmesi ve depolanması fiilleri de ‘çoğatma’ olarak tanımlanmaktadır. Hak sahibinin (eser sahibinin) izni olmaksızın esere tecavüz halleri 5846 sayılı kanunun 71. maddelesinde düzenlenmiştir. Manevi, mali veya bağlantılı haklara tecavüz başlıklı 71/1. maddede; Bu Kanunda koruma altına alınan fikir ve sanat eserleriyle ilgili manevi, mali veya bağlantılı hakları ihlal ederek; Bir eseri, icrayı, fonogramı veya yapımı hak sahibi kişilerin yazılı izni olmaksızın işleyen, temsil eden, çoğaltan, değiştiren, dağıtan, her türlü işaret, ses veya görüntü nakline yarayan araçlarla umuma ileten, yayımlayan ya da hukuka aykırı olarak işlenen veya çoğaltılan eserleri satışa arz eden, satan, kiralamak veya ödünç vermek suretiyle ya da sair şekilde yayan, ticarî amaçla satın alan, ithal veya ihraç eden, kişisel kullanım amacı dışında elinde bulunduran ya da depolayan kişi hakkında bir yıldan beş yıla kadar hapis veya adlî para cezasına hükmolunacağı ifade edilmiştir. Davacının Üzerinde Hak Sahipliği İddia Ettiği Yazılımının Eser Mahiyetinde Olup Olmadığı: Dava konusu uyuşmazlığa mesnet ... isimli bilgisayar programının, FSEK’te sayılan eser türlerinden “ilim ve edebiyat eseri” vasfını haiz olması, sahibinin hususiyetini taşıyor olması ve somut, üçüncü kişilerce tasavvur edilebilir bir ürün üzerinde vücut bulmakla aleniyet kazanmış olması sebebiyle FSEK kapsamında koruma bahşedilmiş bir eser niteliğine haiz olduğu anlaşılmıştır. Eser Sahipliğinin Tespiti, Eser Üzerindeki Mali Hakların ve Kullanım Yetkisinin Davacıya Ait Olup Olmadığı: Dosya kapsamından, taraflar arasında davaya konu bilgisayar yazılımı üzerindeki mali hakların kullanımına ilişkin olarak herhangi bir uyuşmazlığın bulunmadığı ve davacı şirketin, bu ürünü, kendi tescilli markası altında piyasaya sunduğu anlaşılmıştır. Dosyaya davacı tarafından sunulmuş olan tescil belgeleri görülmüştür. FSEK’in “Eser Sahipliği Hakkında Karineler” başlığını taşıyan 11. Maddesi, “Yayımlanmış eser nüshalarında veya bir güzel sanat eserinin aslında, o eserin sahibi olarak adını veya bunun yerine tanınmış müstear adını kullanan kimse, aksi sabit oluncaya kadar o eserin sahibi sayılır.” Düzenlemesini içermektedir. İş bu halde, davacı yan tarafından dosyaya sunulu tescil belgeleri, yukarıda belirtilen FSEK’in 11. Madde hükmü ile birlikte nazara alındığında, dava konusu bilgisayar programının, davalı tarafından kullanımının tespiti tarihinden de evvel, davacı tarafından hazırlatıldığı ve pazarlanmakta olduğu, eserle ilgili mali hakların tasarruf yetkisinin davacı şirkette olduğu; bu suretle FSEK’ten doğan mali hakların davacı şirket eliyle kullanılacağı anlaşılmıştır. Yüklü Programın Üzerinde Davacının Hak Sahipliğine İlişkin Bir Veri Olup Olmadığı: Kurulu programın çalışır vaziyette alınmış ekran görüntüleri incelendiğinde, ürünün ... ürünü olduğu, ekran görüntüsünde yer alan “... hakkında” kısmında “ULUSAL CAD. VE GIS ÇÖZ. MÜH. BİLG. EĞT. A.Ş.” adlı şirketin isminin yer aldığı, adı geçen şirketin davacı taraf şirketin daha önceki adı olduğunun değerlendirildiği, dosya içeriğindeki bilgi ve belgelerden davacı şirketin dava tarihinden önce davaya konu bilgisayar programı üzerinde mali hak sahipliğinin bulunduğu ve davaya konu yazılımın mali haklarının davacı firmaya ait olduğu anlaşılmıştır. Eylem Haksız ise İhlal Olunan Mali Hakların Neler Olduğu: Dava konusu, lisanssız olarak kurulu ve çalışır vaziyette olan program, üretici firma/kişi/kişiler tarafından eser olarak tescil ettirilmiş ve lisanslı olarak kullanılmasına izin verilen bir program olup, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu kapsamında “ilim ve edebiyat eseri” türüyle koruma altında olduğu anlaşılmıştır. Eser sahiplerinin fikri emek ve çabasıyla meydana getirdiği eserleri üzerinde mali ve manevi hakları bulunmakta olup bu haklar inhisari nitelik taşımaktadır. 5846 Sayılı FSEK uyarınca, eser sahibinin manevi hakları; “eserin umuma arzı” (md 14), “eserde adının belirtilmesi” (md 15), “eserde değişiklik yapılmasını önlemek yetkisi” (md 16) ve “eserin aslına ulaşmak” haklarıdır. Eser sahibinin mali haklarını ise; “işleme” (md 21) , “çoğaltma”(md 22), “yayma”(md 23), “temsil”(md 24) ve “umuma iletimi” (md 25) hakları olarak tanımlanmaktadır. Mütecavizin intihal eylemi neticesinde, FSEK çerçevesinde her somut olayın kendi koşullarına göre eser sahibinin yukarıda sayılan mali ve manevi haklarından bir veya birkaçı ihlal edilmiş olacaktır. İşbu dosyada, davacı tarafından mali hak ihlali iddiasında bulunulduğu anlaşılmıştır. Somut olayda, davacıya ait eserin davalı tarafın bilgisayara yüklenebilmesi için, hak sahibinin izninin alındığını gösteren bir belgenin dosyada mevcut olmadığı; ayrıca, olayda mali hakları davacının tasarrufunda olan bilgisayar programının, davalının kontrolünde olan bir bilgisayara izinsiz (lisanssız) yüklenerek çoğaltılmasının söz konusu olduğu anlaşılmıştır. Tüm bu hususlar göz önünde bulundurulduğunda, davalının, hak sahibinin FSEK m.22’den kaynaklanan çoğaltma hakkının ihlal edildiği anlaşılmıştır. ... Sulh Ceza Hakimliği’nin 2018/2429 D.İş Sayılı Dosyası: ... Cumhuriyet Başsavcılığı’nın, ... Sulh Ceza Hakimliği’ne muhatap 10.10.2018 tarih ve... Soruşturma sayılı talep yazısı üzerine Mahkemece, Ebulüle Mah. İzzettin İyigün Paşa Bulvarı No:13 Zemin-1 .../Merkez adresinde bulunan Atik Emlak İnşaat isimli işyerinde müşteki ... Yazılım A.Ş.’ye ait yazılımın ticari amaçla ve lisanssız olarak kullanıldığı yönünde yeterli şüphe oluştuğundan, anılan adreste arama yapılmasına, muhtemel suç eşyalarına el konulmasına, bilgisayar programları ile bilgisayar kütüklerinde ve harddisklerinde arama yapılıp kopya çıkarılmasına, bilgisayar, bilgisayar programları ve bilgisayar kütüklerine şifrenin çözülememesinden dolayı girilememesi veya gizlenmiş bilgilere ulaşılamaması halinde çözümün yapılabilmesi ve gerekli kopyaların alınabilmesi için bu araç ve gereçlere elkonulmasına, bu kayıtların çözülerek metin haline getirilmesine karar verilmiştir. Bunun üzerine davalının anılan adresinde 11.10.2018 tarihinde yapılan arama sonucunda ... marka VS70313161 seri numaralı masaüstü bilgisayar ile ... marka SR001298261 seri numaralı dizüstü bilgisayara el konulduğu ve CMK m.134 uyarınca imajların alındığı anlaşılmıştır. ... Emniyet Müdürlüğü Adli Bilişim Büro Amirliği’nce düzenlenen İnceleme Raporu’nun “İnceleme Sonucu” başlıklı bölümünde, 1 nolu materyalin (... marka SR001298261 seri numaralı dizüstü bilgisayar) içerisinde soruşturma konusuyla alakalı herhangi bir veriye rastlanmadığı; 2 numaralı delilde (... marka, VS70313161 seri numaralı siyah-gri renkli kasası içinde bulunan All in One bilgisayarda) ... isimli yazılımın Partition2/root/... varsayılan yolunda kurulu olduğu ve programın kurulum dosyaları ile crack dosyalarının Partition3/root/NETCAD_5.0_Win7_Vista_x86_x64 varsayılan yolunda mevcut olduğu ayrıca crack klasörlerinin içerisinde ... kurulum.txt. ve anlatim.txt isimli dosya içeriklerinde “crack” işleminin nasıl yapılacağının anlatıldığının görüldüğü belirtilmiştir. Elkonulan bilgisayarlardan sadece ... marka VS7033161 seri numaralı masaüstü bilgisayarda davaya konu yazılımın kurulu olduğu tespit edildiği anlaşılmıştır. İnceleme yapılan bilgisayarlardan, ... marka VS7033161 seri numaralı masaüstü bilgisayarda ... 5.0 Programının ve EDİTÖR, ELEKTRİK, ENH, GİS, HARİTA, İCMESU, İMAR, KADASTRO, KAMU, NCMACRO, MET3D, NETCPA, NETPRO, NETRS, NETTOP, PEYCAD, PLAN, RASTER SULAMA, VECTORY modüllerinin kurulu ve çalışır durumda olduğu ifade edilmesine karşın 362953 sicil numaralı adli bilişim uzmanı kolluk kuvveti personelinin hazırlamış olduğu ... CBS... esas numaralı soruşturma raporunda yazılımın çalışır durumda olduğuna, yazılımın çalıştırılması suretiyle elde edilen çizim dosyaları olduğuna veya yazılımın çalıştırılması sonucunda tespit edilmiş olan kullanılabilir modüllerine ilişkin tekrar bir tespit yapılmadığı anlaşılmıştır. ADLİ BİLİŞİM GÖREVLİSİNİN İNCELEME RAPORUNDA VARILAN SONUÇ: Emniyet Genel Müdürlüğü Siber Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığı Adli Bilişim Şube Müdürlüğünce düzenlenen 12/12/2022 tarihli İnceleme Raporu’nun “Sonuç ve Değerlendirme” bölümünde; “…Tarafımıza gönderilen imajlar üzerinden yapılan incelemeler sonucunda; 1 nolu materyal incelendiğinde; ‘root’ dizini altında ‘.../MODÜL’ yazılımının yüklü olduğu görülmüştür. (bkz.Ekran Görüntüsü-1), ‘root’ dizini altında ‘.../MODÜL’ KLASÖRÜNDEKİ MODÜLLERİN YÜKLÜ OLABİLECEĞİ DEĞERLENDİRİLMİŞTİR. (bkz.Ekran Görüntüsü-2), ‘Yedek/root’ dizini altında ... yazılımına ait dosyalara rastlanılmıştır. (bkz.Ekran Görüntüsü-3), ‘Yedek/root’ dizini altında üst yazıda belirtilen modüllerin olduğu görülmüştür (bkz.Ekran Görüntüsü-4), ‘FullFolders.kCom’ internet sitesinin indirilmiş olabileceği değerlendirilen ‘txt.dosyasında ‘NETCAT’ yazılımının kurulumu anlatılmaktadır. (bkz.Ekran Görüntüsü-5), 2 nolu metaryal incelenmiş ancak herhangi bir bulguya rastlanılmamıştır….” İfadelerine yer verildiği anlaşılmıştır. EGM Siber Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığınca Düzenlenen Rapor’da Yer Alan Tespitler: ... Cumhuriyet Başsavcılığının 11.10.2018 tarih ve... Sor. numaralı dosyası kapsamında ... Sulh Ceza Hakimliği’nin 2018/2429 D. İş. sayılı kararı ile Ebulüle Mah. İzzettin İyigün Paşa Bulvarı No:13 Zemin Merkez/... adresinde yapılan arama-el koyma- işlemi sonucunda elde edilen sabit diskler Mahkeme’nin 15/11/2022 tarihli yazısı ile “imajlar/C üzerinde ...’e ait Editör, Gıs, Harita, İcmesu, İmar, Kadastro, Kamu, Ncmacro, Net3d, Netcap, Netrs, Nettop, Peycad, Plan Rater, Sulama, Vektory modüller ve ... 5.0 programlarının yüklü olup olmadığının tespiti için Siber Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığına gönderilmiştir. Davalı işyerinde yapılan aramada tespit edilen yazılıma ilişkin EGM Siber Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığı tarafından düzenlenen inceleme raporunda yer alan tespitler aşağıda belirtilmiştir: Davalı işyerinde yapılan aramada elde edilen materyal üzerinde yapılan inceleme sonucunda Adli Bilişim Uzmanınca elde edilen bulgular ve değerlendirmeler: Davalının işyerindeki ... marka bir bilgisayarda (Bilgisayardan sökülen SEAGATE marka 1 TB kapasiteli SN:S1DC31W49 seri numaralı harddisk’te) ... 5 programının ve modüllerinin yüklü durumda olabileceğinin belirtildiği anlaşılmaktadır. Söz konusu bilgisayarda yüklü olabileceği tespit edilen ... 5.0 yazılımının yükleme tarihinin ne olduğuna ilişkin herhangi bir tespit bulunmamaktadır. Yüklü olan modüller: ...-marka bilgisayarda şu modüllerin yüklü olabileceği belirtilmiştir: ... 5.0 sürümüne ek olarak CNVAPP, EDITOR, GIS, HARITA, IMAR, NCMACRO, NETPRO, NETRS, PLAN, RASTER, UTILS modülleri. İhlal edilen mali haklar: Yasal yolda edinilmeyen bir bilgisayar programının bir bilgisayara yüklenmesi, çalıştırılması, depolanması çoğaltma kapsamındadır. Bilgisayar programının bir bilgisayara sadece yüklenmiş olması, eylemin çoğaltma kapsamında değerlendirilmesi için yeterli olup, ayrıca kullanılması zorunluluğu yoktur. Bir başka ifade ile, kullanma eylemi, çoğaltmanın zorunlu bir unsuru değildir. Lisanssız olarak kurulu vaziyette olan program, üretici firma/kişi/kişiler tarafından eser olarak tescil ettirilmiş ve lisanslı olarak kullanılmasına izin verilen program olup 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu kapsamında koruma altındadır. Kanunun 21., 22., 23., 24. ve 25 maddelerinde mali haklardan “işleme”, “çoğaltma”, “yayma”, “temsil” ve “umuma iletim” hakları düzenlenmektedir. Eser sahibi veya mali hak sahibi bu hakların bizzat kendisi kullanabileceği gibi, onlar üzerinde üçüncü kişilere lisans yolu ile kullanma yetkisi tanıyabilir. Ayrıca bu hakların her biri üzerinde devir muameleleri de yapılabilir. Lisans veya devirler süreli veya süresiz olabilir. Bir eserin aslına ihtiyacı ortadan kaldırabilecek şekilde başka bir ortama aktarılmasına çoğaltma denilir. Bilgisayar programının kullanılabilir bir kopyasının herhangi bir ortama aktarılması “çoğaltma” fiilini ifade eder. Dolayısıyla bir programın gerek taşınabilir bir diskten, gerekse internetten bir başka bilgisayar ortamına yüklenmesi teknik olarak FSEK anlamında “çoğaltma” fiilidir. Bu bağlamda, dava konusu olayda çoğaltma hakkının tasarrufu niteliğinde bir eylem söz konusudur. Eser üzerindeki mali hakların başkaları tarafından her türlü kullanımı, hak sahibinin iznine bağlıdır. FSEK m.52 hükümlerine göre yapılmış yazılı sözleşmeye dayanmayan kullanımlar, mali hak ihlali oluşturur. Bu açıklamalar ışığında, olayda, davacıya ait eserin davalı tarafın bilgisayara yüklenebilmesi için, hak sahibinin izninin alındığını gösteren bir belgenin dosyada mevcut olmaması ve davaya konu programın davalının kontrolünde olan bir bilgisayara yüklenmiş olabileceğinin Adli Bilişim Uzmanınca tespiti karşısında, hak sahibinin FSEK m.22’den kaynaklanan çoğaltma hakkının ihlal edildiği kanaatine varılmıştır. İhlal Olunan Mali Haklar Karşılığı FSEK’in 68. Maddesi Uyarınca Talep Edebilecek Telif Tazminatı Miktarının Ne Olabileceği: (Dosya genelinde Programların yüklendiği tarihe ilişkin herhangi bir bulguya rastlanılmaması sebebiyle, davacı tarafından sunulan 2018 yılı fiyatları esas alınmıştır.): ... => CNVAPP, GIS, NCMARO, UTILS, RASTER HESAP => EDITOR (NETSURF veya NETMAP alındığında hesap otomatik olarak geliyor) NETSURF=>HARITA NETMAP => IMAR PLANET=>PLAN NETPRO NETRS=>ANALIST LENOVA-marka isimli bilgisayar da yüklü ve çalışır tespit edilen ... 5 sürümüne ek olarak CNVAPP, EDITOR, GIS, HARITA, IMAR, NCMACRO, NETPRO, NETRS, PLAN, RASTER, UTILS modüllerinin kurulu olduğuna dair ekran görüntüsü EGM raporunda sunulmuştur. MODÜL ADI LİSTE FİYATI (TL) İSKONTO ORANI GERÇEK SATIŞ FİYATI (TL) 1 ... 5 11.000,00 0,33 7.370,00 2 NETSURF 8.600,00 0,33 5.762,00 3 NETMAP 8.600,00 0,36 5.504,00 4 NETPRO 12.200,00 0,33 8.174,00 5 ANALIST 3.600,00 0,35 2.340,00 6 PLANET 9.300,00 0,36 5.952,00 TOPLAM 53.300,00 35.102,00 Bu durumda davacının yüklü olan bilgisayar programları dolayısıyla talep edebileceği toplam telif tazminatı tutarının 35.102,00.-TL x 3 kat = 105.306,00.-TL mertebesinde olabileceği anlaşılmıştır. Neticede dosya incelendiğinde usul ve yasaya uygun ikinci bilirkişi heyeti raporu ve tüm dosya kapsamından; Davaya konu ... adlı bilgisayar programının 5846 Sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu (FSEK) anlamında “ilim ve edebiyat eseri” niteliğinde olduğu ve davacının bilgisayar programı üzerinde mali hakları kullanma yetkisini haiz olduğu, Davalı tarafından işletilen adreste 1 adet ... marka bilgisayarda (hard diskinde) yapılan incelemede, ... 5.0 versiyonu yazılımın ve ... 5 sürümüne ek olarak CNVAPP, EDITOR, GIS, HARITA, IMAR, NCMACRO, NETPRO, NETRS, PLAN, RASTER, UTILS modüllerinin yüklü olabileceğinin EGM Siber Suçlarla Mücadele Dairesi Başkanlığınca tespit edildiği, Davalının eyleminin, davacının FSEK m.22’den kaynaklanan çoğaltma hakkının ihlali niteliğinde olduğu, Davacının, söz konusu hak ihlali sebebiyle davalıdan FSEK m.68 kapsamında talep edebileceği telif tazminatı tutarının 105.306,00.-TL mertebesinde olabileceği anlaşıldığından, bilirkişi heyeti raporu ve talep arttırım dilekçesi doğrultusunda davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. H ÜK Ü M : D a v a n ı n K a b u l ü n e, 105.306,00.-TL'nin 11.10.2018 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, (105.306,00.x%68,31=7.193,45.)Alınması gereken 7.193,45.-TL harçtan peşin alınan 170,78.-TL harcın mahsubu ile (7.193,45.-170,78.=) bakiye 7.022,67.-TL eksik nispi ilâm harcının davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan takdiren 16.795,90.-TL nispi ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Davacının yapmış olduğu aşağıda dökümü yazılı 4.292,79.-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Davalının yapmış olduğu bir gider bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, Yatırılan ve kullanılmayan gider avansının, hükmün kesinleşmesini müteakip re'sen taraflara iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda, tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde ...Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.16.03.2023

Kâtip Hâkim 41072 ✍e-imzalıdır ✍e-imzalıdır

MASRAF DÖKÜMÜ İlk Masraf : 232,98.-TL Bilirkişi Ücreti : 2.250,00.-TL Islah Harcı : 1.627,58.-TL P.P : 182,23.-TL TOPLAM : 4.292,79.-TL