İlk Derece Mahkemesi 2019/40 E. 2020/40 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. DİYARBAKIR ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : KARAR NO : HAKİM : KATİP : DAVACI : VEKİLLERİ : DAVALI : VEKİLİ : DAVALI : DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) DAVA TARİHİ : 07/04/2023 KARAR TARİHİ : 24/09/2024 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkili .........tarihinde .....plakalı .....marka .....model aracı ile Diyarbakır Toptancılar kavşağında beklerken aracına yeşil ışık yanması sebebi ile dönel kavşaktan geçtiği esnada .....plakalı .....ait araç kırmızı ışıkta geçerek müvekkiline ait araca arka tarafından çarptığını, bu çarpma sonucu müvekkiline ait aracın savrulduğunu, aracın arka sol tekerleği kaldırım taşına çarparak durduğunu, bu sebeple müvekkilinin aracında kaza sebebiyle maddi hasar meydana geldiğini, müvekkili adına .....tarihinde E-Posta aracılığıyla sigortaya başvuru yapıldığını, sigorta şirketine teslim edilmiş olmasına rağmen sigorta şirketi tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını, kazaya sebebiyet veren aracın üçüncü kişilere devir ve temlikini önlemek amacıyla, trafik kaydına tedbir şerhi konulmasını, müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybının olay tarihi olan .....tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, kaza sonucu müvekkilinin aracında meydana gelmiş olan maddi hasarın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, mahkeme masrafları ile avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Öncelikle dava zamanaşımına uğradığından zamanaşımı itirazında bulunduklarını, kazaya karışan .....plaka sayılı aracın müvekkili şirket nezdinde sigortalı olduğunu, müvekkili şirketin bu poliçedeki maddi zararlara ilişkin teminat limiti ise kaza tarihi itibariyle araç başına 100.000,00-TL olduğunu, uyuşmazlığa konu talep için, iş bu davadan önce, davacı yana .....tarihinde .....-tl değer kaybı tazminatı ödendiğini, hesaplama, tamamen doğru verilere göre yapılmış ve müvekkili şirket poliçeden kaynaklanan tüm sorumluluğunu yerine getirdiğini, bu durumda, davanın doğrudan reddini, ret taleplerinin kabul edilmemesi halinde; kabul anlamına gelmemek kaydı ile, değer kaybı ve hasar tazminatı yönünden bilirkişi incelemesi yapılmasına ve tarafların kusur durumu ile bakiye teminat limiti gözetilerek hüküm kurulmasını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkili şirket aleyhine tazminata hükmedilmesi halinde dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve beyan etmiştir. GEREKÇE; 1-Arabuluculuk tutanağı; Dava açmadan önce Diyarbakır Arabuluculuk Bürosunca .....dosya numarası ile .....tarihinde tarafların anlaşamadığına dair son tutanak düzenlendiği anlaşılmıştır. 2-Sigorta Poliçesi: Davalı sigorta şirketi ile sigortalanan .....plakalı aracın .....tarihlerini kapsayan ZMMS poliçesi düzenlendiği kaza başına teminat limitinin .....-TL olduğu anlaşılmaktadır. 3-Trafik ve Tramer kayıtları: Kazaya karışan .....plaka sayılı aracın .....ait olduğu ve kazaya karışan .....plaka sayılı araç malikinin .....ait olduğu tespit edilmiştir. Kazaya karışan araçlara ilişkin tramer kayıtları Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden istenerek incelenmiştir. 4-Hasar dosyası: Davacı vekili tarafından yapılan başvuru üzerine hasar dosyası açılmış, hasar dosyasında değer kaybı tazminatına yönelik .....ödeme tarihli TL hasar bedeli ödemesi, .....ödeme tarihli 38.101,73 TL hasar bedeli ödemesi, .....Otomotiv'e .....tarihinde, 6280,30 TL hasar bedeli ödemesi, .....tarihinde 8.930,00 TL değer kaybı ödemesi yapıldığı anlaşılmıştır. 5-Mahkememizce Makine Mühendisi bilirkişisinden aldırılan .....Tarihli kök rapor ile .....tarihli ek rapor: .....plaka sayılı, .....model, beyaz renginde, .....marka aracında meydana gelen hasarın durumu ve miktarı dosya içerisinde bulunan tüm belgeler, araç fotoğrafları ve sigorta ekspertiz şirketi tarafından ekspere hazırlattırılan hasar tespit raporlar incelendiği, hasarlı araç ile ilgili fotoğraflar incelendiğinde birbirine çarpması sonucu .....plaka sayılı aracın arka tampon, arka sağ kapı, arka dingil, jant, çamurluklar hasarlı olduğu görüldü, Hasarlı Parçalar Tutarı :70.000,00 TL.(KDV Dahil), İşçilikler Tutarı 6.000,00 TL, Toplam Hasar Tutarı -76.000,00TL.(KDV Dahil) olabileceği, değişmesi gereken parçalar ve fotoğraflarda görülen hasar yerleri dikkate alındığında yaptığım piyasa araştırmasına göre değer kaybının 9.000,00 TL olabileceği kanaatine varıldığı, .....tarihli ek raporda ise ; .....plaka sayılı aracın .....tarihinde meydana gelen trafik kazasında oluşan hasar sonrasında uyuşmazlığa komu aracın .....tarihindeki kaza öncesi 2.el piyasa değerinin 335.000.00 TL Onarım sonrası piyasa değerinin 326.000,00 TL olduğu, değer kaybının 9.000,00 TL olabileceği, kaza sonrasında hasarlı olmak üzere toplam hasar takamınm KDV Dâhil 76.000,00 TL hasar oluştuğu, ancak sigorta şirketinin yapmış olduğu, 47.974,18.TL ödemenin mahsubu sonrasında kalan bakiye hasarın 28.025,82,T, olduğu tespit edildiği, uyuşmazlığa konu aracın onarımının, piyasa rayici ve hasar miktarı göz önünde bulundurulduğunda uygun olduğu kanaatine varıldığı anlaşılmıştır. 6-Sigorta Tahkim Komisyonunun .....sayılı dosyasında aldırılan kusur raporu;.....günü, saat .....sıralarında sürücü ....., sevk ve idaresindeki .....plakalı otomobili ile Diyarbakır ili, Bağlar ilçesi, yerleşim birimi içerisinde, Karacadağ Caddesi üzerinde seyir halinde iken ışık sitemi ile yönetilen Toptancılar dönel kavşağına geldiğinde kendi beyanına göre kırmızı ışıkta durup yeşil ışıkta aracının hareket ettirerek, kontrolsüz dikkatsiz ve ön tedbirsiz şekilde kavşağa giriş yapıp sola doğru dönüşe geçerek seyrini sürdürdüğü sırada kendisinin sağ tarafından kendisine doğru direk gelen ve kendi beyanına göre yeşil ışıkta, kontrolsüz dikkatsiz ve ön tedbirsiz şekilde kavşağa giriş yaparak seyrini sürdüren sürücü .....’in sevk ve idaresindeki .....plakalı otomobilin önünü kapatacak şekilde seyir şeridine giriş yaparak seyrini sürdürdüğü sırada aracının sağ arka kısımları ile bu aracın ön kısımlarının kavşak alanı içerisinde çarpması neticesinde; trafik kazası meydana geldiği, kazının oluşunda .....Plakalı Otomobil Sürücüsü .....yukarıda arz edilen hususlar dairesinde olay esnasında, diğer aracın sürücüsü ile birlikte tehlikenin varlığı eşit sayılarak olayın meydana gelmesinde, % 50 (yüzde elli ) oranında kusurlu olduğu, .....Plakalı Otomobil Sürücüsü .....olay esnasında, diğer aracın sürücüsü ile birlikte tehlikenin varlığı eşit sayılarak olayın meydana gelmesinde, % 50 (yüzde elli ) oranında kusurlu olduğu kanaatine varıldığı anlaşılmıştır. 7-Davacı vekilinin .....Tarihli değer artırım dilekçesi: Uyuşmazlık tutarı 100,00-TL maddi hasar olarak yapttıkları dava tutarını, bilirkişi raporu doğrultusunda 13.912,91 TL attırarak 14.012,91 TL’nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiz olarak ödenmesi şeklinde ıslah ettikleri anlaşılmıştır. Dava; Davacı aracında meydana gelen hasar nedeni ile değer kaybı tahsili davasıdır. Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davaya konu .....tarihinde meydana gelen kazanın meydana gelmesinde davalı araç sürücüsünün kusurunun bulunup bulunmadığı, davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında hasar bedeli ile değer kaybı meydana gelip gelmediği, gelmiş ise miktarının belirlenmesine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. Trafik sigortası motorlu bir aracın, karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahillinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan sorumluluk sigortasıdır. Trafik sigortacısının sorumluluğu işletenin sorumluluğu oranında olup yine bu sorumluluğun sınırı KTK’nun 92 nci maddesinde belirlenmiştir. Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir. Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir. Trafik kazası neticesinde oluşan değer kaybı "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir. Anayasa Mahkemesi’nin 17/7/2020 tarihli ve 2019/40 E., 2020/40 K. sayılı Kararı ile, 2918 Sayılı Yasanın 90. Maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması, Anayasa Mahkemesi kararlarının, devam eden uyuşmazlıklar açısından uygulanacak olması karşısında, hesaplamanın ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı, aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir. (Ankara BAM 26. H.D.-26/05/2022 tarih,2020/120 E.-2022/1380 K.) Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde; .....tarihinde davalı sigorta şirketinde ZMMS sigortacısı olduğu, kaza tespit tutanağı, sigorta tahkim komisyonunca alınan trafik bilirkişisi raporu ile de belirlendiği üzere .....Plakalı Otomobil Sürücüsü .....% 50 (yüzde elli ) oranında kusurlu olduğu, .....Plakalı Otomobil Sürücüsü .....olay esnasında, diğer aracın sürücüsü ile birlikte tehlikenin varlığı eşit sayılarak olayın meydana gelmesinde, % 50 (yüzde elli ) oranında kusurlu olduğuna kanaat getirilmiş olduğu; olayın oluşunun aksine taraflarca bir delil ibraz edilmediği gibi dosyadaki kusur raporuna süresinde sunulan bir itirazın da bulunmadığı, kaza nedeniyle davacı aracında 9.000 TL değer kaybı, bakiye hasar onarım bedelinin .....olacağı, davalı sigorta şirketinin ibraz ettiği hasar dosyası incelendiğinde davacı yana 39.044,18 TL hasar bedeli ödemesi ve 8.930TL değer kaybı ödemesi yapıldığı , sigorta poliçesinin teminat kapsamı ile limiti dikkate alındığında davaya konu ve talep edilen bakiye hasar bedeli 14.012,91TL sinin sigorta poliçesi kapsamında kaldığı, değer kaybı tazminatı bakımından yeterli ödemenin yapıldığı anlaşılmakla davanın talep doğrultusunda davanın kısmen kabulü gerekmiştir. Davalıya ait kazaya karışan aracın hususi nitelikte kullanıma özgülendiği bu nedenle yasal faiz istenebileceği anlaşılmakla, davacının değer kaybı davasını belirsiz alacak davası olarak açtığı, sigorta şirketine başvuruyu takip eden 8. İş gününde temerrüde düşeceği bu tarih itibari ile faiz işletilebileceği bu tarihin ise .....'e isabet ettiği, davalı gerçek kişinin ise haksız fiil tarihi itibari ile temerrüde düşeceği ve bu tarihin .....'e isabet ettiği anlaşılmakla; dava ve talep artırım dilekçeleri gözetilmek suretiyle davacının davasının kısmen kabulüyle aşağıdaki hüküm kurulmuştur. HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklanın nedenlerle; 1-DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE A)14.012,91 TL hasar bedelinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, alacağa sigorta şirketi yönünden .....tarihinden itibaren davalı .....yönünden ise .....tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, B) Davacının değer kaybı yönünden talebinin REDDİNE. 2- Kabul edilen bedel üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 957,22 TL karar ve ilam harcın peşin alındığı anlaşılmakla yeniden harç alınmasına yer olmadığına, 3-Davacı tarafından yatırılan 179,90 TL peşin harç, 179,90TL başvuru harcı ve 1.200‬TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 1.559,80TL harcın davalılardan alınarak davacıya verilmesine, 4- Davacı tarafından yapılan 3 tebligat ve posta gideri, dosya masrafı ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.979,00TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davalıların karşıladığı yargılama giderleri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/2 maddesi uyarınca hesaplanan 14.012,91TL vekâlet ücretinin davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE, 7- 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki taraf için iki saatlik ücret tutarı karşılığı olan 3.200,00-TL arabulucu ücretinin davalı sigorta şirketinden alınarak hazineye gelir kaydına, 8-Davacı tarafça yargılama esnasında depo edilen gider avansından bakiye kalan tutarın kesinleştiğinde ve talep halinde HMK m. 333 ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliği'nin m. 47(1) hükümleri uyarınca ilgisine İADESİNE, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, davanın değeri itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. Katip Hakim