İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2018/636 E. 2023/290 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2018/636
- Karar No
- 2023/290
- Karar Tarihi
T.C. ANKARA 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C. ANKARA 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2018/636 Esas KARAR NO : 2023/290
HAKİM : ... ... KATİP : ... ...
ASIL DAVADA : DAVACI DAVA : Alacak DAVA TARİHİ : 23/10/2018 KARAR TARİHİ : 25/03/2019
GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 18/04/2023
Mahkememize açılan İtirazın İptali ( Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda; DAVA: ASIL DAVA:
Davacı vekili 07.09.2018 harç tarihli dava dilekçesinde özetle; Davacı ... ..'nin davalı şirket yükleniminde devam eden ... ... konut projelerinin izolasyonunda kullanılacak taşyünü malzemenin temini ve teslimini 29.01.2018 tarih ve ...sıra no.lu ve 07.03.2018 tarih ve ... no.lu proforma faturalar ile üstlendiğini, bu kapsamda temin ettiği malzemeyi davalı şirketin şantiyesine peyder pey teslim ederek faturalandırdığını, faturaların davalı şirketçe işlenerek muhasebeleştirildiğini, ancak davalının teslim aldığı fatura bedellerini proformada yazılı vadelerde ödemediğini, yapılan sözlü ve yazılı taleplere rağmen ödenmeyen bedeller için ... takip sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı yanın itirazı üzerine icra takibinin durduğunu, taraflar arasındaki ticari ilişkinin dayanağını oluşturan proforma faturadaki ödemenin 1 mart-30 haziran arasında bitmek kaydı ile fatura + 60 gün olduğunu, müvekkilinin proforma fatura ile taahhüt ettiği 49.800 m2 malzemenin 28.394 m2'lik kısmını teslim ettiğini, kalan 21.406 m2'yi teslim edecekken davalı şirket yetkilisinin müvekkili şirket sahibini 22.05.2018 tarihinde arayarak sevkiyatı şimdilik durdurmasını talep ettiğini, bunun üzerine malzeme sevkiyatının durdurulduğunu, bu hususun müvekkil şirket çalışanı tarafından 22.05.2018 tarihinde davalı şirkete e-mail mesajı ile teyit amaçlı bildirildiğini, daha sonra gönderilen ikinci mail'de ödeme vadeli geçmiş faturalar hatırlatılarak malzemeyi hazır olduklarının bildirildiğini, ancak davalının cevap vermediğini ve geciken ödemeleri yapmadığını, buna karşın davalı şirketin 11.06.2018 keşide tarihli ihtarnameyi gönderdiğini, bunun üzerine davacı şirket tarafından 21.06.2018 tarihinde davacı şirket yetkilisine e-mail gönderildiğini beyanla davalı şirketin davacı şirket tarafından teslim edilerek faturalandırılan malların bedelini ödemediğini, temerrüde düştüğü, henüz teslimi yapılmayan malların sevkiyatının durdurulmasını istediğini, davacının ise vadesi gelen fatura bedelleri ödenmediğinden kalan malların tesliminden kaçındığını bildirdiği, bu sebeple davalının ... takip sayılı dosyasına vaki itirazının iptali ile takibin kaldığı yerden devamıma, itirazında haksız ve kötü niyetli olan davalının İİK md. 67/2 gereğince hüküm altına alınan alınacak meblağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar/kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama harç ve giderlerinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. BİRLEŞEN ...SAYILI DAVA; Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; davacı şirket ile davalı şirket arasında 18 Ekim 2017 tarihinde taşeron sözleşmesi imzalandığını, davacının sözleşme gereği tüm edimlerini yerine getirdiğini ancak davalı şirket tarafından sözleşmenin haksız olarak feshedildiğini beyanla imalata dair 365.075,77 TL lik alacağına mahsuben 20.000,00 TL, 29/05/2018 tarihli tutanağa konu 266.692,15 TL lik malzemesine mahsuben 20.000,00 TL ve "fiili zarar" iddiasına konu kısıma mahsuben şimdilik 10.000,00 TL olmak üzere toplam 50.000,00 TL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı şirketten tahsilini yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı yan üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir. CEVAP : ASIL DAVA: Davalı vekili 15.10.2018 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; davacı ile müvekkili arasında önce 18/10/2017 tarihinde 7 blok, sosyal tesisler ve 475 daireden oluşan Kaşmir Yonca projesindeki tüm bina dış cephe izolasyonlarının 60 TL / m2 üzerinden sabit fiyatla yapılması ve bu işte kullanılacak taş yünü malzemenin yine sabit fiyatla temini amacıyla 29/01/2018 ve 07/03/2018 tarihli anlaşmalar yapıldığını fatura ödemelerinin fatura + 60 gün olduğunu bu hususta taraflar arasında bir uyuşmazlık olmadığını, taraflar arasındaki hukuki ilişkinin TBK 470 ve devamında düzenlenen eser sözleşmesi ve bunun kapsamında sağlanacak taş yünü malzemesinin TBK 212 ve 213 hükümlerine uygun kesin vadeli ticari satım sözleşmesi dahilinde olduğunu, dava dilekçesinde bu hukuki ilişkinin sadece klasik satım ilişkisi olarak gösterildiğini, eser sözleşmesinden bahsedilmedi davalı tarafından yapılan 12 adet fatura karşılığı ödemenin tümünün anlaşmada belirlenen tarihten önce gerçekleştirildiğini, ancak davalı tarafça yapılan imalatta oluşan sıkıntılar dolayısıyla kendilerine vermeleri gereken kesin teminat mektubunu vermekte gecikmesi ve bazı bahaneler ileri sürmesi sebebiyle 21.406 metrelik taş yünü teslimatında geciktiğini, bu sebeple 18/10/2017 tarihli sözleşmeden kaynaklanan gerek 184.654 TL tutarındaki kesin teminat ve gerekse de varılan aşamada oluşan cezalar gecikmeden ve işin nam ve hesaplarına tamamlanmasından kaynaklanan doğmuş ve doğacak zararlar ile yüksek fiyattan malzeme temin edilmesinden kaynaklı zararların da alacaklarından düşülmesi gerektiğini, bu düşüm yapıldığında herhangi bir alacakları kalmadığı halde davacıya 11/05/2018 tarihinde 60.000 TL havale yapıldığını, 18/05/2018 tarihinde işçilerine davacı nam ve hesabına 52.307 TL ödeme yapıldığını bu ödemeler sonrasında davacının herhangi bir alacağının kalmadığını, davacı Şirketle yapılan mal teslimi anlaşmasının müvekkilince yürütülen Kaşmir Yonca şantiyesindeki 7 blok ve 475 konut ve donatı alanlarından oluşan dış cephe mantolama işini 18/10/2017 tarihli sözleşme ile üstlenmiş olmasından kaynaklandığını, davacının anılan işe derhal - başlaması gerekirken geç başladığını, davacının ” şirket taahhütlerini yerine getiremeyeceğinin anlaşılması karşısında 02/05/2018 tarihli zeyilmame ile davacı şirketçe üstlenilen 7 bloktan A, C ve D bloklar sözleşme kapsamı dışına çıkarılarak başka bir şirkete yaptırılmasının kararlaştırıldığını, davacının teslim etmesi gereken 21,406 metre kare taş yünü malzemesini kendilerine teslim etmediğini, bununla ilgili gönderilen ihtarnamelere mantıklı cevaplar vermediklerini davacı şirketin üstlendiği işi 14.04.2018 tarihli e-mail eki tablo ile sundukları iş programına uygun götürmedikleri, davacı işçilerinin platform işgali ve slogan atması gibi asayiş sorunları yaşadığını, bunun üzerine kendilerince davacının bilgisi dahilinde işçilere ödeme yapıldığını, davacı şirketin şantiyeyi tümüyle terk etmesi üzerine kendilerine ihtarnameler gönderildiği ve sonrasında da ....İş sayılı dosyası ile imalat durumunun tespitinin yaptırıldığını, sonrasında işin davacı nam ve hesabına 76 TL/metre kare üzerinden başka bir firmaya verildiğini, davacı şirketin taahhüt ettiği 21.406 metre kare taş yününün ise 25,50 + KDV ile başka bir firmadan temin edildiğinin, her iki rakam arasında müvekkilinin 129.230 TL +KDV zarara uğradığını, müvekkilinin zararının iş bu davaya konu takip ve diğer takipten takasını ve mahsubunun gerektiğini, işin ikmalinin başka bir üstleniciye verilmesinin davacının kusuru olduğunu, davacının şantiyeyi terk ettiği 18/05/2018 tarihi itibariyle kesin teminat verilmemesi karşısında 184.654 TL tutar kadar nakdi teminat alıkoymasının yasal hakkı olduğunu anılan tutarın da düşümü yapıldığında davacının müvekkil şirkete yüksek miktarda borçlu olduğunun ortaya çıkacağını beyanla davacının müvekkilinden alacaklı olduğunu ispat edebilmesi için her iki ilişkinin birlikte değerlendirilmesini hak ve alacaklarının da bir bütün olarak irdelenmesini zorunlu kıldığını, bu sebeple davacının müvekkilinden alacaklı olduğunu belirterek aynı gün 2 ayrı icra takibi yapmasının da kötü niyetli olduğu gibi bu davaya konu ...sayılı takip dosyalarının birleştirilmesi talep edildiği halde bu birleştirmenin de yapılmadığını, davacının bundan yarar etmeye çalıştığını, tüm bu sebeplerle davanın reddine %20 kötü niyet tazminatının davacıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesine, taraflarına ek cevap ve delil sunma süresi verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir. BİRLEŞEN.... SAYILI DAVA; Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; davacı şirketin bu davada 18/10/2017 tarihindeki sözleşme kapsamında imalat, malzeme ve sair tazminat iddiasında bulunduğunu, sonradan 2 ayrı sözleşme ile tarafların bu işte kullanılacak taşyünü malzemesinin de davacı şirketten temini için anlaşmaya varıldığını, iki ilişkinin taraflarının ve temas ettiği hususların aynı olması sebebiyle birbirinden ayrı düşünülemeyeceği bu sebeple ikisinin birlikte değerlendirilmesi gerektiğinden bahisle .... esas sayılı dosyası ile birleştirilmesini talep etmiştir. DELİLLER : ... esas sayılı dosyaları istenilerek incelenmiş ve dosyaya kazandırılmıştır. ... D.İş sayılı dosyası istenilerek incelenmiş ve dosyaya kazandırılmıştır. ... Noterliğinden 25/05/2018 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamenin davalıya tebliğine ilişkin bilgi ve belgeler istenilerek incelenmiş ve dosyaya kazandırılmıştır, Tüm dosya kapsamı ve ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık konuları hakkında mali müşavir, nitelikli hesaplama ve inşaat bilirkişinden alınan 26/11/2019 tarihli raporda özetle; Asıl dava yönünden ; davalının ... sayılı icra takip dosyasında borcun 172.361,60 TL'lik kısmına yönelik itirazının iptali gerekeceği, icra inkar tazminatına hükmedilmesi halinde 34.472,32 TL hesaplandığı, Birleşen dava yönünden ise ; Davacının 19/05/2018 tarihine kadar gerçekleştirdiği imalatlar sebebi ile talepte haklı alacağının kesintilerden sonra 180.723,94 TL olarak hesaplandığı, davacının bu kısma ilişkin talebinin fazlaya ilişkin hakları saklı olmak üzere 20.000 TL olduğu, Davacının 19/05/2018 tarihinde işin tasfiyesi nedeni ile şantiyede kalan malzeme bedelinin KDV dahil 266.692,15 TL olduğu, , davacının akdin feshi sebebi ile zarar adın altında alacak talebinin yerinde olmadığı belirtilmiştir. Tarafların itirazı üzerine aynı heyetten alınan 02/04/2020 tarihli ek raporda özetle; Tarafların kök rapora karşı beyan ve itirazlarının önceki tespit ve değerlendirmelerinde değişiklik yaratmadığı, önceki görüş ve kanaatin aynen korunduğu belirtilmiştir. Tarafların itirazı üzerine tüm dosya kapsamı ve ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık konuları hakkında yeni bir mali müşavir, nitelikli hesaplama ve inşaat bilirkişisinden heyet oluşturulmuş olup alınan 16/10/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle, Asıl davada; davalı taraf yasal defter kayıtlarına göre; asıl davada tutanak karşılığı nakit ödenen hariç davacının davalıdan172.361,60 TL alacaklı olduğu, bu şekilde davacı ve davalı kayıtlarının birbirleri ile örtü 18.05.2018 tarihinde tutanakla nakit ödenen 52.307,00 TL tutarın dahil edilmesi halinde; asıl davada davacının davalıdan 120.054,60 TL alacaklı olduğunu, asıl davada icra takibine konu edilen işlemiş faiz yönünden borçlunun temerrüde düşürüldüğüne dair bir belgenin dosyada yer almıyor olmasından kaynaklı olarak faiz talep edilemeyeceğinin Mahkeme tarafından değerlendirilebileceğini, Birleşen davada; davacı tarafın malzeme bedellerinden alacağının; 266.692,15 TL olabileceğini, davacının kalan alacak bedeline ilişkin olarak davalının davacı nam ve hesabına iş yaptırabileceğinin kabulü halinde alacak miktarının 180.723,94 TL olabileceğini, nama ifanın - yaptırılamayacağının kabulü halinde alacak miktarının 233.030,94 TL olabileceğini, birleşen dava yönünden davacının fiili zararına ilişkin somut bilgi ve belgelerin dosyada yer almaması nedeniyle herhangi bir hesaplama yapılması söz konusu olmadığını, davacının yapmış olduğu yatırım harcamalarının içinde bulunan imalat bedeli ve malzeme bedelinin davacı adına fatura edildiği görüldüğünden takdirin Mahkemeye ait olmak üzere fiili zarar talebinde bulunamayacağı yönünde görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir. Tarafların itiraz ve beyanları doğrultusunda önceki bilirkişiden ek rapor alınmasına karar verilmiş olmakla, alınan 08/06/022 tarihli ek rapor da özetle; Taraflar arasındaki - 29.05.2018 - tarihli tutanak ile ... tarafından gerçekleştirilen imalatlarındaki tesiptin aynı olduğunu, dava dosyası muhteviyatında taraflarca imzalanmış iş programı bulunmadığını, ancak davalı tarafından davacıya gönderilen 16.04.2018 tarihli e-mailde; Mantolama Bitiş tarihlerinin; A Blok 15.05.2018 B Blok 25.05.2018 E Blok 15.05.2018 F Blok 15.05.2018 G Blok 25.05.2018 tarihleri olarak belirtildiğini, Mahkemece davalı tarafından davacıya gönderilen e-maildeki iş programının kabulü halinde; dava konusu eserin taraflar arasındaki sözleşme ve iş programlarında belirlenen sürede davacı tarafından tamamlanmadığını, davacı tarafından tespit sonrası yeni imalat yapılmaması sonrasında, davalı taraf davaya konu yerlerden B Blok ve F Blok için Şener Yalıtım Firması ile anlaşıldığını, sosyal tesis, otopark ve E Blok için UMB yalıtım firması ile anlaşıldığını, Şener Yalıtım ve... ile anlaşılan fiyatların bir kısmının davacı ... ... birim fiyatlarından yüksek olduğunu, bir kısmının ise düşük olduğunu, bu sebeple; yapılacak hesaplamalarda ... .... birim fiyatlarından yüksek bedelle yaptırılan işlerin fark olarak hesap edileceği, düşük fiyatla yapılan işlerin ise ... ... firmasına tamamlattırılan işlerin fark bedelinin; KDV hariç toplam 174.621,76 TL olduğunu, UMB Yalıtım firmasına tamamlattırılan işlerin fark bedelinin, KDV hariç toplam 121.811,19 TL olduğunu, davalı ticari defterlerine dayanak muavin defter kayıtlarının incelenmesinde; yaptırılan işlerin bir kısmının davacı ... .... ile yapılan sözleşme kapsamındaki işlerden olduğunu, takdirin Mahkemeye ait olmak üzere işin üçüncü kişilere yaptırılmasında davalının KDV hariç 174.621,76 TL +121.811,19 TL = 296.432,95 TL fazladan ödeme yapıldığını, taraflar arasında imzalanan 18.10.2017 tarihli Taşeron Sözleşmesinin 3. maddesine göre; ... taşeron bu sözleşme kapsamındaki işlerini yukarıda bu maddede belirtilen iş bitim tarihine ve varsa ara tarihlerine göre bitirir, aksi halde işin bitim tarihini geçen her gün için 10.000 TL ceza işverence taşerondan kesilir. Ancak bu süre 10 günü geçtiği taktirde veya sözleşme süresi içerisinde taşeronun mücbir sebep veya geçerli bir sebebi olmadan iş programına uymaması/aksatması durumunda işveren gecikilen her gün için bu cezayı alarak beklemek veya bu sözleşmeyi hiçbir hüküm ve karar almaksızın tek taraflı feshederek sözleşmeden doğan menfi ve müspet zararlarını taşeronun teminatını irat kaydederek şantiyede bulunan malzeme, alet, edevat alacaklarına el koymak hakkına sahiptir... hükmüne istinaden azami 10 günlük 10.000,00 TL ceza kesmesi veya sözleşmeyi tek taraflı feshederek sözleşmeden doğan zararları karşılatabileceği hususunda hukuki durumun tayin ve takdiri Mahkemeye ait olduğu yönünde görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir. Mahkememiz 11 nolu celsesinde; dosyanın önceki bilirkişi heyetine tevdi ile tarafların itirazlarını karşılar, taraflar arasındaki 29/05/2018 tarihli tutanağın ve ... tespit dosyasındaki imalat tutarları değerlendirilerek dava konusu eserin taraflar arasındaki sözleşme ve iş programlarında belirlenen sürede davacı tarafından tamamlanıp tamamlanmayacağının kesin olarak belli olup olmadığının değerlendirilmesi, davalının ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılarak söz konusu işi üçüncü kişiye yaptırılmasına ilişkin ödeme belgeleri, kayıtların incelenmesi, yaptırılan işin sözleşme kapsamındaki işlerden olup olmadığı, makul rayiçe uygun olup olmadığı, işin üçüncü kişiye yaptırılmasına ilişkin davalının zararının oluşup oluşmadığı, yine takdirin mahkemeye ait olmak üzere gecikmeden kaynaklı tazminat hesabı yapılması hususunda önceki bilirkişiye tevdi edilerek alınan 19/01/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; ... tarafından bildirilen iş programına göre; E ve F Bloktaki işleri 15.05.2018, B ve G Bloktaki İşleri 25.05.2018, A Bloktaki işleri 01.06.2018 işin tarihlerinde bitirilmesi gerektiğini, ..... tarafından bildirilen iş programına göre; E Blok 10.05.2018-02.07.2018 F Blok 17.05.2018-07.07.2018 G Blok 24.05.2018-07.07.2018 B Blok 26.05.2018-31.07.2018 işin tarihlerinde bitirilmesi gerektiğini, bu şekilde; dava konusu eserin taraflar arasıdaki sözleşme ve iş programlarında belirlenen sürede davacı tarafından tamamlanmadığını, gecikmenin hak edişin zamanında ödenmemesinden kaynaklı olmadığını, Yapılan tespitlere göre; davaya konu işin üçüncü kişiye yaptırılmasına ilişkin kayıtların raviçe uygun olduğunu, birim fivatları yüksek olanlar yanında düşük olanların da bulunduğunu, yüksek bedelle vaptırılan işlerin fark olarak hesap edildiğini, düşük fiyatla yapılan işlerin ise ... ... Lehine hesaplamalardan düşüldüğünü, yapılan işlerin sözleşme kapsamında işlerden olduğunu, ... tarafından ... ... tarafından ... bildirilen iş programına göre davalı tarafça eksikliklerin giderilmesi için verilen sürenin makul süre olduğu yönünde görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir. DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ NİTELENDİRME: Asıl Dava yönünden yapılan değerlendirmede ; satış sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı davasıdır. Asıl Davada Davacı ... Anonim şirketi davalı şirket yükleniminde yapımı devam eden ...Yapı projesinin izolasyonunda kullanılacak taş yünü malzemesinin temini ve teslimini üstlendiği, malzemelerin kısım kısım teslim edilmesine karşın davalının teslim aldığı fatura bedellerini proforma faturada yazılı tarihlerde ödemediğini, alacaklarının tahsili için.. sayılı dosyasında takip yaptığını, itiraz edildiğinden bahisle haksız itirazın iptalini istemektedir. Davalı yan ise taş yünü malzemesinin sabit fiyatla temini için yanlar arasında 29/01/2018 tarihli ve 07/03/2018 tarihli sözleşmeler yapıldığını, sözleşme kapsamında malzeme temini sonrasında 60 gün içinde ödeme yapılacağının kararlaştırıldığını, ancak davacı tarafça mal teslim edilmeden bedelinin talep edildiğini, ayrıca davacı yanın şantiyeyi terk ettiğini, bu sebeple işi başka firmaya 76 TL/m2 üzerinden verdiklerini ,davacı şirketin şantiyeyi terk ettiği sırada herhangi bir hak edişi olmadığını, davacı şirketin sözleşme gereği başlangıçta teslim etmesi gereken 184.654,00 TL tutarında kesin teminatı vermediğini bunu alıkoyma hakları olduğunu belirtmiştir. ... sayılı takip dosyasında ; davacının alacaklı davalının borçlu olduğu, takibe konu olan 5 adet satış faturası olduğu, fatura içeriklerinde taş yünü levha, paletleme malzemeleri, ve nakliye bedelinden oluştuğu, talep edilen tutarın 172.361,60 TL ve 2.762,50 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 175.124,10 TL olduğu anlaşılmıştır. Dosya kapsamında faturalara itiraz edilmediği, iade faturası düzenlenmediği bilirkişi raporu ile anlaşılmıştır. Taraflar arasında imzalanan 18/10/2017 tarihli taşeron sözleşmesinde Kaşmir Yapı şirketinin iş veren olduğu, Davacı ... şirketinin taşeron olduğu, sözleşmenin konusunun ise iş veren tarafından yürütülmekte olan ... Konutları projesinin mantolama işlerinin malzeme nakliye platform iskele dahil gerçekleştirilmesi olduğu, sözleşmede taş yününün iş veren tarafından temin edileceğinin düzenlendiği anlaşılmıştır. Davacının 18/10/2017 tarihli sözleşme ile taş yünü malzemesini temin ve teslimini üstlenmediği, taş yünü temin ve nakliyeye ilişkin borcun dosya içerisinde yer alan 29/01/2018 tarihli ve 07/03/2018 tarihli proforma faturalardan kaynaklandığı, icra takibine konu faturaların taraflar arasındaki satış ilişkisinden doğduğu, taşeron (eser) sözleşmesinden kaynaklanmadığı anlaşılmıştır. Dosya kapsamında Talip bilgiliden alınan tarihsiz raporda tarafların ticari defter ve kayıtlarının incelendiği, icra takibine konu olan faturaların davacı ve davalı şirket kayıtlarında yer aldığı, davalının bu faturaları ticari defterlerine kayıt etmesinin malzemeleri teslim aldığına karine oluşturduğu, faturaların iadesi olmadığı ve dosya kapsamında alınan tüm bilirkişi raporlarına göre taş yünü malzemelerin satışından kaynaklı olarak davacının icra takip tarihi itibari ile davalıdan 172.361,60 TL alacaklı olduğu ( her iki heyet raporuna göre de ) tespit edilmekle, ... esas sayılı dosyasında davalı tarafından yapılan itirazın haksız olduğu anlaşılmakla, asıl fatura alacağı yönünden davalı borçlu tarafından yapılan itirazın iptaline karar verilmiştir. dosyada takip öncesi yapılan ihtar olmadığından işlemiş faize yönelik talebin reddine karar verilmiştir. Takibe konu alacak fatura alacağı olduğundan likit ve belirlenebilir olduğundan icra inkar tazminatına hükmedilmiştir. Birleşen dava yönünden yapılan değerlendirmede ; Birleşen Davada Davacı ... Şirketi akdedilen 18/10/2017 tarihli taşeron sözleşmesi kapsamında sözleşme kapsamında edimlerini ifa etmesine rağmen davalı şirketin sözleşmeyi haksız olarak feshettiğini, hak ediş alacağını , 29/05/2018 tarihli tutanağa konu malzeme bedelini, ve sözleşmenin feshi nedeni ile uğradığı fiili zararının tahsilini istemektedir. Davalı ise davacının sözleşme gereği üzerine düşen edimini yerine getirmediğini, işin davacının nam ve hesabına başkasına yaptırıldığını, bu durumun yarattığı farkın ve işin zamanında yapılmaması sebebi ile oluşan gecikme cezalarının davacı tarafından karşılanması gerektiğini, davacının yatırması gereken teminatı yatırmadığından bu bedelinde davacı tarafından karşılanması gerektiğinden bahisle davanın reddini istemiştir. Birleşen dosyada uyuşmazlık, davacının 18/0/2017 tarihli sözleşme kapsamında üzerine düşen edimleri süresinde ifa edip etmediği, işin ne kadarının tamamlandığı, varsa imalattan ve malzeme bedelinden kaynaklı alacağı olup olmadığı, sözleşmenin davalı tarafından feshedilip edilmediği, feshin haklı nedene dayanıp dayanmadığı, davalının nam ve hesabına3. Kişilere yaptırılan bedeli talep edip edemeyeceği işçilere yapılan ödemelerin davacı alacağından tenzil edilip edilmeyeceğinde toplanmaktadır. Taraflar arasında imzalanan 18/10/2017 tarihli taşeron sözleşmesi incelendiğinde; ...nin iş veren olduğu, Davacı ... ... şirketinin taşeron olduğu, sözleşmenin konusunun ise ' işveren tarafından yürütülmekte olan ... bölgesindeki Kaşmir 3 Yonca Konutları projesinin mantolama işlerinin malzeme nakliye platform iskele dahil gerçekleştirilmesi olduğu, sözleşmede taş yününün iş veren tarafından temin edileceğinin düzenlendiği anlaşılmıştır. Sözleşmede iş bitim tarihinin boş olduğu, işin yer tesliminden sonra kaç gün içinde bitirileceğine ilişkin bir hüküm olmadığı ,anlaşılmıştır. Sözleşmenin yer teslimi işe başlama ve bitirme başlıklı maddesinde; Taşeronun sözleşmenin imzalanmasından sonra 3 gün içerisinde iş programı hazırlayıp iş verenin onayına sunacağı, ve taşeronun bu sözleşme kapsamındaki işlerini yukarıda belirtilen iş bitim tarihi ve ara tarihlere göre bitireceğinin düzenlendiği anlaşılmıştır. Davalı iş veren davacı taşerona 12/03/2018 tarihinde yer teslimi yapmıştır. Davacı sözleşmenin davalı tarafından feshedildiğini iddia etmektedir. Davalı taraf ise sözleşmeyi feshetmediğini belirtmektedir. Dosya kapsamında davacı ve davalı tanıkları dinlendiği davacı tanıklarının beyanında davalı şirket yetkilisinini davacı şirketten şantiyeyi terk etmesini talep ettiği , tarafların görüştükleri ve sonrası talep üzerine işin bırakıldığı yönünde beyanda bulundukları, yine davalı tanığı ...'ın beyanında işin tamamlanamayacağı anlaşıldığından tarafların yetkili temsilcilerinin toplantılar sonucu anlaşarak davacı firmanın işe devam etmemesi ve davalı firmanın davacı adına işi bitirmesi kararı alındığına yönelik beyanda bulunması , sonrasında taraflar arasında düzenlenen 29/05/2018 tarihli durum tespit raporu ile 19/05/2018 tarihi itibari ile ... şirketinin yaptığı imalatların tespit edildiği tutanak gözetildiğinde; Davacının işi süresinde bitiremeyeceği anlaşıldığından taraflarının yetkili temsilcilerinin bir araya gelerek davacı şirketin işi sonlandırmasına ve şantiyeyi terk etmesine karar verildiği, tarafların akdin feshi yönünde iradelerinin birleştiği ve 29/05/2018 tarihli durum tespit tutanağının düzenlendiği, ve 19/05/2018 tarihi ile davacı şirketin yaptığı imalat tutarının tespit edildiği, ... firması tarafından şantiye sahasındaki kullanım dışı malzeme bedelinin 226.010,30 TL olduğunun tespit edildiği anlaşılmıştır. Tarafların iradesinin akdin feshi yönünde birleştiği anlaşılmıştır. Taraflar arasındaki sözleşmeye göre işin tamamlanacağı zaman sözleşmede açıkça belirtilmemiş ise de; tarafların sunduğu imalatların çeşitli tarihlerde bitirileceğine ilişkin taraflarca ara programlar sunulduğu, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporuna göre iş programlarına göre işin belirlenen zamanda bitirilemeyeceğinin anlaşıldığı, yine davacı işin zamanında bitirilememesinin kendisine hak ediş ödemesi yapılmadığından dolayı olduğunu ileri sürmekte olup, tarafların arasında düzenlenen sözleşmenin 26 maddesine göre hak edişlerin ay sonlarında hazırlanacağının yer aldığı, yine sözleşmenin ekleri arasında bayındırlık İşleri Genel Şartnamesi sayıldığı, ... Genel şartnamesinin 39 maddesinde; geçici hak ediş raporlarının müteahhidin başvurusu üzerine sözleşme ve eklerinde aksine bir hüküm olmadıkça ayda bir defa düzenleneceği müteahhit başvurmadığı takdirde idarenin en çok 3 ay içinde tek taraflı hak ediş düzenleyeceğinin belirtildiği, davacının 12/03/2018 tarihinde yer teslimi ile işe başladığı, karşılıklı fesih tarihine kadar davacı taşerona herhangi bir hak ediş yapılmadığı anlaşılmıştır. 2.heyet bilirkişiden alınan 19/01/2023 tarihli ek raporda eserin taraflar arasındaki sözleşme ve iş programlarına göre süresinde tamamlanamadığı ve gecikmenin hak edişin zamanında ödenmemesinden kaynaklı olmadığı belirtilmiş ise de; buna ilişkin teknik bir açıklama yapılmadığı, gerekçesinin olmadığı, herhangi bir hak ediş ödemesi almayan davacının işin tesliminde gecikmesinin olağan kabul edilmesi gerektiği , bu yöndeki tespite mahkemece katılınmamıştır. sözleşmenin feshinde davalının kusurlu olduğu kabul edilmiştir. Davacı imalata dair hak ediş bedellerini ve 29/05/2018 tarihli tutanağa konu malzeme bedellerini ve fiili zarar bedelini talep etmektedir. Taraflar arasında tutulan 29/05/2018 tarihli durum tespit raporunda davacı şirketin yapmış olduğu imalat seviyesinin tespit edildiği, yine ... esas sayılı değişik iş dosyasında imalat seviyesinin tespit edildiği ve birbiri ile uyumlu olduğu, dosya kapsamında alınan her iki heyet bilirkişi raporuna göre tespit tutanağı ve değişik iş raporundaki dikkate alınarak hesaplanan imalat hak ediş alacağının 260.630,34 TL hesaplanmıştır. Taraflar arasındaki 18/10/2017 tarihli sözleşmeye göre sözleşmenin 1 . Maddesinde kamp giderleri, 6. Maddesi gereği düşey ve yatay taşıma gideri, ve 13 maddesi gereği İşçi sağlığı güvenliği ceza kesintileri taşerondan tahsil edilmesi kararlaştırıldığından davacının imalat hak ediş alacağından raporda belirtilen ... Cezası kamp gideri şantiye içi yatay ve dikey taşıma giderleri toplamı 27.599,40 TL ve davacı işçilerine davalı şirket tarafından ödenen 52.307,00 TL düşüldüğünde davacının imalat bedelinden alacaklı olduğu miktar 180.723,94 TL olduğu hesaplanmıştır. Her iki heyet bilirkişi tarafından imalattan kaynaklı hak ediş alacağı aynı hesaplanmıştır. Davacı hak ediş alacağını istemekte haklı olduğundan bu yöndeki talebin kabulüne karar verilmiştir. Yine davacı malzeme bedelinden kaynaklı alacak talebinde bulunmuş olup; taraflarca imzalanan 29/05/2018 tarihli tutanakta ... Şirketine ait kullanım dışında kalan malzemelerin tespit edildiği, davalının sunduğu belgelerde ve dosya kapsamında söz konusu malzemelerin davacıya iadesine ilişkin belge ya da fatura olmadığı anlaşılmakla; 29/05/2018 tarihli tespit raporuna göre davacının işin bitirilmesi sebebi ile şantiyede kalan malzeme bedellerini istemekte haklı olduğu ve bedelin 266.692,15 TL olduğu anlaşılmakla bu tutara ilişkin talebin kabulüne karar verilmiştir. Davalı davacı hak ediş alacağından işin 3. Kişi nam ve hesabına yaptırılması sebebi ile uğradığı zararları talep etmiş ve 2. Heyetten alınan raporda buna ilişkin zarar hesaplanması istenmiş ise de; davalının hak edişleri zamanında yapmadığı ve zamanında ödeme yapmadığı, işin gecikmesinde kusurlu olduğu anlaşıldığından uğradığı müspet ve menfi zararları talep edemeyeceği, sözleşmenin 3. Kişiye tamamlattırılması nedeni ile uğradığı zararı ve cezai şart alacağını talep edemeyeceğine kanaat getirilmiştir. Davalı taraf sözleşmenin 5.1 maddesi gereği 184.640,00 TL teminat mektubu verilmesi gerektiği, ancak verilmediğini belirtmiş ise de; taraflar arasındaki sözleşmenin feshedildiği, fesih öncesi teminat mektubunun verilmesi yönünde ihtar çekilmediği, teminat alınmaksızın yer teslimi yapıldığı, işe başlanıldığı, teminat mektubunun niteliği gereği sözleşmenin eksik ifa edilmesi riski nedeni ile karşı taraftan alındığı da gözetilerek tarafların fiili uygulama ile bu maddenin uygulamasından vazgeçtikleri anlaşılmakla sözleşmenin feshinden sonra bu şekilde talepte bulunamayacağına karar verilerek davalının bu yöndeki talebi de dikkate alınmamıştır. Davacı sözleşmenin haksız feshi nedeni ile fiili zarar talebinde bulunmuş ise de; dosya kapsamında alınan tanık beyanları, davacı şirket tarafından davalıya çekilen 25/05/2018 tarihli ihtar, dosya kapsamında her iki tarafça tutulan taraflar arasında düzenlenen 29/05/2018 tarihli durum tespit raporu ile 19/05/2018 tarihi itibari ile ... şirketinin yaptığı imalatların tespit edildiği tutanak gözetildiğinde; yukarıda belirtildiği üzere davacının işi süresinde bitiremeyeceği anlaşıldığından taraflarının yetkili temsilcilerinin bir araya gelerek davacı şirketin işi sonlandırmasına ve şantiyeyi terk etmesine karar verildiği, tarafların akdin feshi yönünde iradelerinin birleştiği , akdin feshi yönünde iradesi olan davacının sonradan feshin haksızlığı nedeni ile uğradığı zararı talep edemeyeceğinden bu yöndeki talebin de reddine karar verilmiştir. HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, dosyadaki kanıtlara göre; 1-Mahkememiz asıl dava dosyasında ; 1.a) Davanın KABULÜNE; ... sayılı dosyasında; davalı tarafından yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 172.361,60 TL asıl alacak üzerinden devamına, 1.b) Fazlaya ilişkin talebin reddine, 1.c) 34.472,32 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 1.d) 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 11.774,02 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 2.115,07 TL harcın mahsubu ile noksan olan 9.658,95 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, 1.e) Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına kabul miktarına göre hesaplanan 26.854,24 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine, 1.f) Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davalı yararına red miktarına göre hesaplanan 2.762,50 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davalıya verilmesine, 2-Mahkememiz dosyası ile birleşen A... sayılı dosyasında ; 2.a) Davanın KABULÜ ile ; 447.416,09 TL'nin temerrüt tarihi olan 02/06/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 2.b) Fazlaya ilişkin talebin reddine, 2.c) 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 30.562,99 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 853,88 TL ile 6.958,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 7.811,88 TL harcın mahsubu ile noksan olan 22.751,11 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, 2.d) Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına kabul miktarına göre hesaplanan 65.638,25 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine, 2.e) Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davalı yararına red miktarına göre hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davalıya verilmesine, 6-Davacı tarafça asıl dava ve birleşen davada yatırılan 2.968,95 TL peşin harç ile 6.958,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 9.926,95 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 7-Davacı tarafından asıl dava ve birleşen davada yapılan toplam 71,80 TL başvuru harcı, 5.449,20 TL tebligat/posta/müzekkere masrafı, bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.521,00 TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre 5.395,25 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bıkarılmasına, kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde ... yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 04/04/2023
Katip ... e-imzalıdır.
Hakim ... e-imzalıdır.
*