İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2015/14243 E. 2016/243 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2015/14243
- Karar No
- 2016/243
- Karar Tarihi
T.C. GAZİANTEP 2 ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : ..... KARAR NO : ..... HAKİM : ... ... KATİP : ... ... DAVACI : ... - ... VEKİLİ : ..... DAVALI : ... - ... ... VEKİLLERİ : ..... DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : 29/05/2017 KARAR TARİHİ : 18/10/2023 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 24/10/2023 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: İstinaf öncesi yargılama; İDDA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkili şirket nezdinde sigortalı bulunan ..... Halı Gıda ve Tekstil San. Tic. Ltd. Şti.'ne ait fabrikada bulunan halı dokuma tesgahı makinasının ..... nolu makina kırılması sigorta poliçesi ile müvekkili şirket nezdinde sigortalı olduğunu, sigortalı iş yerinde meydana gelen elektrik enerji (voltaj) dalgalanması sebebi ile sigortalı halı dokuma tezganı makinesinde hasar meydana geldiğini makinanın sürücüsünün incelenmesinde normal şartlarda motor tarafında kaynaklanan arızalarda aşırı akım, kısa devre gibi durumlarda sürücünün kendisini korumaya çekerek koruduğunu fakat şebeke geriliminden kaynaklanan ani değişimle sürücüdeki arızanın şebeke gerilimindeki ani dalgalanma veya elektrik kesintisinden oluştuğu kanaatine varıldığını ve bu yönde ekspertiz raporu tanzim edildiğini, Elektrik Üretim ve Dağıtımının lisans yönetmeliğinde geçen Elektrik enerjisinin kalitesizliğinden veya kesintilerinden kaynaklanan zarar ve hasarların ilgili mevzuatta belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde sorumlu olan lisans sahibi tüzel kişiler tarafından tanzim edileceği hükmü karşısında gerek elektrik üreten gerekse söz konusu elektriği dağıtan davaların işbu hasardan müştereken ve müteselsilen sorumlu bulunduğunu, müvekkili şirket tarafından sigortalısına sigortalı makinada oluşan hasar nedeniyle 06/12/2016 tarihinde 19.049,55 TL tazminat ödendiğini müvekkili şirket tarafından toplam hasar tazminatı olan 19.049,55 TL'nin ödeme tarihi olan 06/12/2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesini talep ve dava etmiştir. SAVUNMA: Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Kusur ve sorumlulugun gerçek dışı olup yasalara ve hukuka aykırı olduğunu, bu sebeple davalı ... şirketine karşı sorumlululuklarının bulunmadığını bundandolayı açılan davanın reddinin gerektiğini 09/10/2016 tarihinde, bu tesisi besleyen ..... ait orta gerilim dağıtım şebekesinde herhangi bir arıza kaydına rastlanılmadığını izah edilen sebeplerce, yasalara ve hukuka aykırı olarak açılan davanın reddini talep etmiştir. HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLER, TARTIŞILMASI VE GEREKÇE: Mahkememizin 1 nolu celse 30/10/2017 tarihli ara kararı gereğince; dosya kapsamı çerçevesinde yasal mevzuatlar dikkate alınarak inceleme yapıp rapor hazırlamak üzere dosya kül halinde elektrik mühendisi bilirkişisine tevdii edilmiş bilirkişi hazırlamış olduğu 15/01/2018 havale tarihli raporunda; Davalı kurum olan ..... Organize San. Bölge Müdürlüğünün ve ..... Organize San. Böl. Elektrik Üretim A.Ş.'nin oluşan hasar bedelinden dolayı sorumlu olmadığını söz konusu arıza voltaj dalgalanmasından dolayı oluşmuş olsa bile dağıtım şebekesinde bir arıza oluşmadığının tesisteki trafonun ve iç dağıtım hatlarının sorumluluğunun da arızanın meydana geldiği tesise ait olduğunu bu arızanın sorumluluğunun da yine tesise ait olduğunu mahkememize bildirmiştir. Mahkememiz dosyasının 19/02/2018 tarihli 2 nolu celse 1 nolu ara kararı gereğince davacı vekilinin itirazları doğrultusunda mahkememiz dosyasının İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilerek dosyakapsamına uygun rapor tanziminin istenilmesine karar verilmiş olup elektrik mühendisi bilirkişisinin vermiş olduğu 10/08/2018 tarihli raporunda;Davalı ... San. Bölge Müdürlüğünün oluşan dava konusu hazar bedelinden dolayı sorumlu olmadığını dava konusu arızanan meydana gelmesinin, ilgili yönetmelikler kapsamında belirtildiği üzere davacı sigortalısının sorumluluğunda olan tesisteki trafodan veya iç elektrik dağıtım sisteminden kaynaklı olduğunu mahkememize bildirmiştir. TBK Madde 49- Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür. II. Zararın ve kusurun ispatı MADDE 50- Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Şeklinde kanuni düzenleme karşısında , Davacı taraf dava dilekçesinde "Türk Ticaret Kanunu Madde 1472- (1) Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir. (2) Sigortalı, birinci fıkraya göre sigortacıya geçen haklarını ihlal edici şekilde davranırsa, sigortacıya karşı sorumlu olur. Sigortacı zararı kısmen tazmin etmişse, sigortalı kalan kısımdan dolayı sorumlulara karşı sahip olduğu başvurma hakkını korur." hükmü gereği sigortalısı yerine halef olduğu gerekçesi ile iş davayı açmıştır. Davalı vekilinin ileri sürdüğü zaman aşımı definin süresinde olmadığı anlaşılmıştır. Yapılan yargılama, toplanan deliller ve denetime elverişli bilirkişi raporların da dikkate alındığında dosya kapsamında alınan bilirkişi raporlarında söz konusu arızanın sorumluğunun davalıda olmadığı gibi ,bu arızanın sorumluluğunun davacının sigortalısı tesise ait olduğuna dair tespitlerin bulunduğu; yine 10.08.2018 tarihli raporda dava konusu arızanın davacı sigortalısının sorumluluğunda olan tesisteki trafodan veya Elektrik Dağıtım sisteminden kaynaklı olduğu da anlaşılmakla davacı tarafın iddia ettiği zararlanıcı bu eylemin oluşumunda davalı tarafın BK 49-50 maddeleri anlamında kusurunun bulunmadığı anlaşıldığından davacının davasının reddine karar vermek gerekmiştir. İstinaf incelemesinde; Dava, makine kırılması poliçesinden kaynaklanan maddi tazminatın rücuen tahsili istemine ilişkindir. Dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6100 sayılı HMK'nun 266/1. maddesinde; "Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir" düzenlemesine yer verilmiştir. Kanunun açık metninde de görüldüğü üzere, teknik bilgi gerektiren bir konuda, sadece tarafların talebinin bulunması halinde değil, mahkemenin de re'sen bilirkişi incelemesi yaptırması mümkündür. Aynı Yasa'nın 282. maddesi hükmüne göre; hakim bilirkişinin oy ve görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir ise de; bilirkişi raporunun yetersiz görülmesi halinde ve çözülmesi özel ve teknik bilgiyi gerektirir bir husus söz konusu olduğunda mahkemece yeni bir bilirkişi incelemesi yaptırılarak sonucuna göre karar verilmesi de zaruri bulunmaktadır. Somut olayda, mahkemece icra edilen keşif sonucu elektrik-elektronik mühendisi bilirkişiden 15/01/2018 tarihli rapor alındığı, raporda hasar tarihinde ..... Organize Sanayi Bölgesi Müdürlüğü'ne ait dağıtım hatlarında herhangi bir arızanın, enerji dalgalanması ve kesintinin bulunmadığı, davalının hasardan sorumlu olmadığı, tesisin özel trafolu olması nedeniyle arızanın sorumluluğunun da işletmeye ait olduğunun belirlendiği, davacı vekilinin rapora itirazı üzerine bu defa dosya İstanbul'a gönderilmek suretiyle elektrik- elektronik mühendisi başka bir bilirkişiden 10/08/2018 tarihli rapor alındığı, bu raporda da ..... Organize Sanayi Bölgesi Müdürlüğü'ne ait dağıtım hatlarında herhangi bir arızanın, enerji dalgalanması ve kesintinin bulunmadığı, tesis içinde bulunan trafo veya farklı bir cihazın da etkilenmediği dikkate alındığında davalının hasardan sorumlu olmadığı, hasarın sigortalının sorumluluğundaki trafo veya iç elektrik dağıtım sisteminden kaynaklı olduğunun bildirildiği, mahkemece iş bu rapor hükme esas alınarak davanın reddine karar verildiği anlaşılmış ise de; frekans ve gerilim kayıtlarına ilişkin grafik istenilmeden, davacı vekilinin dava dilekçesine eklemiş olduğu elektronik mühendisi bilirkişi ..... ..... tarafından düzenlenen 25/10/2016 tarihli rapor ve eksper raporu ile mahkemece hükme esas alınan rapor arasındaki çelişki giderilmeden, davacı vekilinin hükme esas alınan bilirkişi raporuna itirazları konusunda ve özellikle de sigortalı işyerinde trafo bulunduğunun anlaşılması karşısında trafonun elektrik dalgalanmalarını ve frekans değişikliklerini süzüp süzmediği, trafonun sağlıklı çalışıp çalışmadığı, çalışıyorsa elektrik dalgalanmalarının ne şekilde makineye zarar verdiği hususlarında bilirkişiden ek rapor veya yeni bir heyetten rapor alınmadan hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olmuştur. Bu itibarla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir. GAZİANTEP BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 11. HUKUK DAİRESİNİN 26/10/2021 TARİH 2020/25 ESAS VE 2021/1600 KARAR SAYILI ilamı sonrası yapılan yargılamada; BAM kararı doğrultusunda ölçüm akım gerelim cetvelleri getirtilmiş, davacı sigortacının sigortalı işyerinin EMO ölçüm cetvelleri istenmiş, TEİAŞ ve OSB'den arıza kayıtları var olup olmadığı sorulmuş ve deliller toplanmıştır. Yeni duruşma gün ve saati taraflara tebliğ edilmiştir. Mahkememizin ara kararı gereği dosya İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak İTÜ'de görevli 2 elektrik elektronik mühendisi 1 makine mühendisinden oluşan bilirkişi heyetine tevdii edilmiş olup; bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 03/08/2022 tarihli raporda özetle; ..... OSB müdürlüğü’nden OG dağıtım şebekesinde olay tarihinde yapılan ölçüm kayıtlarının ve ..... 12. Bölge Müdürlüğünden; ..... Halı Gıda ve Tekstil San. Ve Tic. A.Ş.'nin enerji ihtiyacının hangi TM karşılandığı ile tespit edilecek bu TM’de olay tarihi olan 09.10.2016 tarihinde herhangi bir arıza olup olmadığı ve bu TM de ..... Halı Gıda ve Tekstil San. Ve Tic. A.Ş.'nin enerji ihtiyacının karşılandığı OG barasında yapılan ölçümlerin akım, gerilim ve frekans grafiklerinin de talep edilmesini, gelen bilgiler doğrultusunda değerlendirme yapılması gerektiğini mahkememize bildirmişlerdir. Akabinde mahkememizin 3 no.lu celsesi ara kararı gereği dosya ek rapor aldırılmak üzere kök rapor tanzim eden bilirkişi heyetine tevdi edilmiş olup, bilirkişi heyetine tarafından hazırlanan 20/04/2023 tarihli ek raporda özetle; Gaziantep Organize Sanayi Bölgesi Müdürlüğü'nün Gaziantep 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19.01.2023 tarihli müzekkeresine cevap yazısı ekinde Mahkemeye sunulan E.106/10/1145 numaralı elektrik abonesine ait 3 faz gerilim grafiğinin değerlendirilebilmesi için düşey eksende gösterilen büyüklüğün biriminin olmadığını, bir değerlendirme yapmanın mümkün olmadığını, ayrıca grafikte 3 fazın değerlerinin görüldüğünü. bu grafiğin mevcut olması Davalı ..... Müdürlüğü tarafından ..... şebekesinde ölçümler yapıldığını da gösterdiğini, ancak ..... Müdürlüğü, 9.10.2016 tarihinde ölçülen değerler yerine, herhangi bir değerlendirmeye meydan vermeyen gerilim grafiğini gönderdiğini, ..... 12.Bölge Müdürlüğü (.....)Koruma Sistemleri Grup Başmühendisliği tarafından Gaziantep 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19.01.2023 tarihli müzekkeresine cevap yazısında;.....Organize Sanayi Bölgesi, ..... No.lu Sokak No:..... Şehitkamil / GAZİANTEP adresinde bulunan ..... Hakı Gıda ve Tekstil San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin ..... .....' TM den beslendiğini, 09.10.2016 tarihindeki Yük Tevzi Bilgi Sistemi kayıtlarında 4. Organize Sanayi Bölgesini besleyen ..... ..... (Gaziantep 5) TM'de 09.10.2016 tarihinde arıza meydana gelmediğinin görüldüğünün belirtildiğini müzekkerede ..... 'tan talep edilen ..... Halı Gıda ve Tekstil San. Ve Tic. AŞ 'nin enerji ihtiyacını karşılayan OG barasında yapılan ölçümlere ait grafiklerinin mahkemeye gönderilmesi talebinin de karşılanmadığını, Yapılan tespitler, incelemeler, değerlendirmeler çerçevesinde; davaya konu hasarın meydana geldiği tarihte davacıya ait tesisatı besleyen OG şebekesinden kaynaklandığı yönünde herhangi bir tespit olmadığını, olay tarihinde ..... OSB' ye ait orta gerilim şebekesinde herhangi bir arıza kaydına rastlanmadığını, ayrıca belirtilen tarihte orta gerilim şebekesinden yararlanan diğer abonelerde de herhangi bir arıza, enerji dalgalanması, kesinti kaydı ve bir arıza ihbarı bulunmadığı göz önüne alındığında; dava konusu arızanın meydana gelmesinin davacı sigortalısının sorumluluğunda olan tesisteki trafoda veya iç elektrik dağıtım sisteminden kaynaklı olabileceğini mahkememize bildirmişlerdir. Denetime elverişli ve ayrıntılı olarak düzenlenen bilirkişi raporu hükme esas alınmıştır. Alınan heyet raporunda bahsedilen hususlar dikkate alındığında; çevre işyerlerinde aynı yönde şikayetlerin olmaması, raporda düzenlenen tespitler dikkate alındığında fabrika içerisindeki makinelerin aynı kaynaktan besleniyor olması da hususları da dikkate alınarak bilirkişice düzenlenen raporun doğru olduğuna kanaat edilmiştir. (Benzer yönde karar için bkz. Y11HD 2015/14243 E. 2016/243 K.) Bilirkişi raporu, müzekkere cevapları yapılan araştırma sonucunda meydana gelen zararla davalının eylemleri arasında bir illiyet bağı olmadığı kanaati hasıl olmuştur. Y11 Hukuk Dairesi'nin 2016/932 E. 2017/1464 K. Sayılı "davacının sigortalısının enerji hattında olayın olduğu gün herhangi bir voltaj dalgalanması olmadığı ve enerji hattına dahil diğer abonelerde herhangi bir arıza kaydı gözükmediği, hasarın oluşmasında davalının herhangi bir kusurunun olmadığı gerekçesiyle davanın reddine" şeklindeki ilamı da benzer yöndedir. Neticeten; Mahkememizce aldırılan bilirkişi heyet raporunda eldeki kayıtlara göre dağıtım şebekesinden kaynaklı bir arızadan dava konusu hasarın oluşmadığı, zaten özel trafonun görevinin şebekedeki voltaj dalgalanmasının süzmek olduğu, dava dışı .... EMO kayıtlarına göre gerekli ölçümleri yaptırmamış olduğu, davalının olayın meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığı, kaldırma ilamı öncesi aldırılan bilirkişi raporlarının aynı noktalara dikkat çektiği nazara alınarak, tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde davacının davasının reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davanın REDDİ ile; 2-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 269,85 TL ilam harcından dava açılırken yatırılan 325,32 TL peşin harcın mahsubu ile fazla alınan 55,47 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacılara İADESİNE, 3-Davacı tarafından yargılama nedeniyle sarf edilen yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA, 4-Davalı tarafından herhangi bir yargılama gideri sarf edilmediğinden bu hususta KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, 5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davalıya VERİLMESİNE, 6-Karar kesinleştiğinde artan avansın 6100 sayılı HMK m.333 hükmü uyarınca resen yatıran tarafa İADESİNE, Dair; davalı vekilinin yüzüne karşı, davacı vekilinin yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu AÇIK olmak üzere karar verildi, verilen karar hazır bulunan tarafa okunmak suretiyle tefhim edildi.18/10/2023