İlk Derece Mahkemesi 2000/1233 E. 2002/912 K.

İstemin Özeti : ..., ... İlçesi, ... Köyü, ... parsel sayılı taşınmaz üzerindeki stabilize malzeme ocağından izinsiz kum, çakıl alındığından bahisle 2886 sayılı Yasanın 75. maddesi uyarınca 29.11.1993-3.8.1995 dönemi için 750.000.000.-lira ecrimisil alınması yolundaki işlemin iptali istemiyle açılan davada, Bursa 1. İdare Mahkemesince verilen ve Danıştay Altıncı Dairesinin 27.4.. 1999 günlü, E: 1998/4171, K: 1999/2262 sayılı bozma kararına uyulmayarak davanın reddine dair ilk kararında ısrar edilmesine ilişkin bulunan 17.11.1999 günlü, E:1999/876, K:1999/1239 sayılı kararı davacı temyiz etmekte ve bozulmasını istemektedir. Savunmanın Özeti: Savunma verilmemiştir. Danıştay Tetkik Hakimi Aylin Bayram'ın Düşüncesi : Temyizen incelenen ısrar kararının, Danıştay Altıncı Dairesinin bozma kararı doğrultusunda bozulması gerektiği düşünülmektedir. Danıştay Savcısı Turan Karakaya'nın Düşüncesi : Danıştay Altıncı Dairesinin 27.4.1999 gün ve E: 1998/4171, K: 1999/2262 sayılı bozma kararındaki düşünce doğrultusunda temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesince verilen ısrar kararının bozulması gerekeceği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Hüküm veren Danıştay İdari Dava Daireleri, Genel Kurulunca gereği görüşüldü: Dava, ..., ... İlçesi, ... Köyü, ... parsel sayılı taşınmaz üzerinde yer alan stabilize malzeme ocağından izinsiz kum-çakıl alındığından bahisle 2886 sayılı Yasanın 75. maddesi uyarınca 29.11.1993-3.8.1995 dönemi için 750.000.000 lira ecrimisil alınmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle açılmıştır. Bursa 1. idare Mahkemesi 8.10.1997 günlü, E:1995/1282, K.-1997/521 sayılı kararıyla; uyuşmazlığa konu taşınmazın tapuda Hazine adına kayıtlı olduğu, Hazine ile davacı arasında bir kira sözleşmesi bulunmadığı gibi, herhangi bir amaçla kullanılmak veya üzerinde tesis yapılmak üzere Maliye Bakanlığı tarafından davacıya tahsis de yapılmadığının anlaşıldığı, bu durumda davacının fuzuli sağıl konumunda bulunduğu, dolayısıyla davacıdan ecrimisil istenilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı, Maliye Bakanlığının Teşkilat ve Görevlen Hakkındaki 178 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 484 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile değişik 13/b maddesinde, ormanlar ve devletin hüküm tasarrufu altındaki diğer yerler ile devletin özel mülkiyetindeki yerlerde bulunan taş, kum ve çakıl ocaklarını kiraya verme yetkisi Maliye Bakanlığına verildiğinden 8.10.1993 günlü, 826 sayılı II Daimi Encümeni kararı ile 8.10.1993-8.10.1996 donemi için işletme ruhsatı verilen yere ilişkin 8.11.1991 tarihinde orman idaresinden izin alınmasının ve 31.7.1991 tarihinde Kaymakamlıkça intifa hakkı tesis edilmesinin Hazinenin ecrimisil istemesine engel olmadığı, ecrimisilin de fahiş hesaplanmadığı sonucuna ulaşıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar vermiştir. Bu karar; temyiz incelemesi sonucunda, Danıştay Altıncı Dairesinin 27.4.1999 günlü, E: 1998/4171, K: 1999/2262 sayılı kararıyla, 2886 sayılı Devlet ihale Yasasının 75. maddesinin 1. fıkrasında, Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malların, gerçek ve tüzel kişilerce işgali üzerine, fuzuli şagilden ecrimisil isteneceği, son fıkrasında da, işgal edilen taşınmaz malın, idarenin talebi üzerine, bulunduğu yer mülkiye amirince en geç 15 gün içinde tahliye ettirilerek idareye teslim edileceğinin hükme bağlandığı, aynı Yasanın 74. maddesine dayanılarak Maliye Bakanlığı'nca çıkarılan Devlete Ait Taşınmaz Mal Satış Trampa, Kiraya Verme, Mülkiyetin Gayrı Aynı Hak Tesis, Ecrimisil ve Tahliye Yönetmeliğinin 'Tanımlar" başlıklı 2. maddesinde, Ecrimisil: Bir malın, sahibinin rızası dışında ve onun bu malı kullanmamakla bir zarara uğrayıp uğramayacağı söz konusu edilmeksizin bu maldan işgal, tasarruf veya her ne şekilde olursa olsun yararlanılması sebebiyle sağıl tarafından ödenen veya idarece talep edilen tazminat; Fuzuli Sağıl ise, kusuru aranmaksızın kendisine ait olmayan ve sahibinin de rızası veya muvafakati bulunmayan bir malın zilyetliğini eline geçiren , elinde tutan veya her ne şekilde olursa olsun bu maldan tasarrufta bulunan kimseler olarak tanımlandığı, yönetmeliğin 78. maddesinde, Hazinenin özel mülkiyetinde ve Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki taşınmaz malların milli emlak servislerince bir program dahilinde fiili durumlarının mahallinde tesbit edilerek, tesbitten önceki sürelere ait işgal ve tasarruf sebebi ile ecrimisil tesbit, takıp ve tahsilatının yapılacağı, sonraki surelere ait fuzuli işgal ve tasarrufun devamına meydan verilmeden denetim ve idare altına alınacağının hükme bağlandığı, davacı şirketin stabilize malzeme ocağından kum-çakıl aldığından bahisle ecrimisil ihbarnamesinin düzenlendiği, ancak bu durumun 2886 sayılı Yasanın 75. maddesinde öngörülen biçimde bir taşınmaz mal işgali olmayıp, ecrimisile konu olmayacağı ve Taşocakları nizamnamesi uyarınca işlem tesis edileceğinin anlaşıldığı gerekçesiyle bozulmuş ise de, idare Mahkemesi, bozma kararına uymayarak ilk kararında ısrar etmiştir. Davacı Bursa 1. idare Mahkemesinin 17.11.1999 günlü, E:1999/876, K:1999/1239 sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulmasını istemektedir. 2886 sayılı Yasanın 75 inci maddesinde, Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malların gerçek ve tüzel kişilerce işgali üzerine fuzuli şagilden, aynı yasanın 9 uncu maddesinde belirtilen yerlerden sorulmak suretiyle 13 uncu maddede gösterilen komisyonca takdir ve tesbit edilecek ecrimisilin isteneceği hükme bağlanmıştır. Devlete Ait Taşınmaz Mal Satış, Trampa, Kiraya Verme, Mülkiyetin Gayrı Aynı Hak Tesis, Ecrimisil ve Tahliye Yönetmeliğinin 2 ncı maddesinde "fuzuli sağıl", kusuru aranmaksızın kendisine ait olmayan ve sahibinin de rızası veya muvafakati bulunmayan bir malın zilyedliğini eline geçiren, elinde tutan veya her ne şekilde olursa olsun bu maldan tasarrufta bulunan kimseler olarak tanımlanmıştır. Taşocakları Nizamnamesinin 5. maddesinde, Devlete ait olan bir taşınmazda ocak açmak ve işletmenin ruhsat alınmasına bağlı olduğu hükme bağlanmış, Nizamnamenin II. bölümünde ocakların açılış ve işletilme şekli, III. bölümünde ocaklardan tahsil olunacak resim ve harç, V.bölümünde de Nizamname hükümlerine aykırı davranılması halinde öngörülen yaptırımlar düzenlenmiştir. Sözü edilen düzenlemelerin birlikte değerlendirilmesi sonucunda, davacı şirketin uyuşmazlığa konu Hazineye ait taşınmazı, taşınmazın orman alanında da kalması nedeniyle 8.11.1991 tarihinde Orman Bakanlığından alınan izin, 31.7.1991 günlü Kaymakamlıkça intifa hakkı tesisi için verilmiş bulunan izin ve Taşocakları Nizamnamesi hükümlerine göre İl Daimi Encümeni Kararı uyarınca 20.9.1991-20.9.1992, 7.10.1992-7.10.1993 ve 8.10.1993-8.10.1996 dönemleri için alınan taşocağı ruhsatına dayanarak kullandığı, bu ruhsatta belirtilen alandaki faaliyetlerinden dolayı fuzuli sagil olarak nitelendirilmesinin mümkün bulunmadığı, dolayısıyla ecrimisil istenilmesinde mevzuata uyarlık bulunmadığı anlaşıldığından, İdare Mahkemesince davacının fuzuli şagil olarak nitelendirilmesinde yasal isabet görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle, davacının temyiz isteminin kabulü ile, Bursa 1.İdare Mahkemesinin 17.11.1999 günlü, E:1999/876, K:1999/1239 sayılı ısrar kararının BOZULMASINA, dosyanın anılan İdare Mahkemesine gönderilmesine, 13.12.2002 günü oybirliği ile karar verildi.